Ο Μπους τώρα δικαιώνεται! Και μαζί του όλη η δυτική προπαγάνδα που τόσα χρόνια διατείνεται ότι η ρίζα της διεθνούς «τρομοκρατίας» βρίσκεται στον παλαιστινιακό αγώνα και οι υποστηρικτές της κατοικοεδρεύουν πότε στην «αυτοκρατορία του κακού», τη Ρωσία, πότε στην Υεμένη, τη Λιβύη, το Ιράκ, τη Συρία, το Λίβανο, το Σουδάν κ.ο.κ. Και ιδού η απόδειξη: ο βίος και η πολιτεία του Κάρλος, ο οποίος πραγματικά θα θέλαμε να γνωρίζουμε αν θα κινηθεί δικαστικά εναντίον αυτής της ταινίας ή έστω αν θα την καταγγείλει.
Φυσικά δεν χρειαζόμαστε κανενός την άποψη (και πολύ περισσότερο των κάθε λογής άσχετων, ανιστόρητων και ανόητων εγχώριων κριτικών που επαίνεσαν το… έπος του Ασάγιας) για να σχηματίσουμε γνώμη γι` αυτή την πραγματικά χυδαία ταινία. Που δεν είναι μόνο χυδαία για τον πολλές φορές χοντροκομμένο τρόπο με τον οποίο σκιαγραφεί τις ούτως ή άλλως άγνωστες πτυχές του χαρακτήρα και της προσωπικής ζωής του Κάρλος (πράγματα στα οποία οι μυστικές υπηρεσίες δίνουν μεγάλο βάρος και αξίζει εδώ να θυμηθούμε πως η Ιντέλιτζενς Σέρβις ενορχήστρωσε την προπαγάνδα εναντίον των προσωπικών χαρακτηριστικών των μελών της 17 Νοέμβρη), αλλά κυρίως γιατί –παρά τις διακηρύξεις του σκηνοθέτη– υποβαθμίζει εντελώς το τότε διεθνές ιστορικό πλαίσιο, ανάγοντας τα πάντα σε πρακτοριλίκια και κινήσεις κορυφών, δικαιώνοντας και τη σημερινή δυτική προπαγάνδα περί χωρών που υποθάλπουν την «τρομοκρατία».
Εχουμε, λοιπόν, όπως και ο ίδιος ο σκηνοθέτης παραδέχεται, μια ταινία μυθοπλασίας που με αφορμή κάποια ιστορικά συμβάντα, παρουσιάζει τον Κάρλος σαν μηδενιστή, επαναστάτη, αδίστακτο εκτελεστή και μισθοφόρο κυβερνήσεων και μυστικών υπηρεσιών, λάγνο γυναικοκατακτητή, μπον βιβέρ κ.λ.π. Φυσικά, δεν γνωρίζουμε ακριβώς την ιστορική διαδρομή και τη δράση αυτού του ανθρώπου. Ομως είναι βέβαιο, σύμφωνα και με στοιχεία του ίδιου του δελτίου Τύπου της ταινίας, ότι στο ταραγμένο διεθνές περιβάλλον εκείνης της εποχής, όπου ακόμα η πιθανότητα επαναστάσεων ήταν ορατή –πριν η κατάρρευση του χρεοκοπημένου υπαρκτού σοσιαλισμού σηματοδοτήσει την παντοκρατορία της αμερικάνικης υπερδύναμης και την παγκοσμιοποίηση της αγοράς– ο Κάρλος, γόνος μιας αριστερής ευκατάστατης οικογένειας από τη Βενεζουέλα, εντάχθηκε στο Λαϊκό Μέτωπο για την Απελευθέρωση της Παλαιστίνης, βασική συνιστώσα τότε της PLO, με θρυλική φιγούρα την Λεϊλά Χαλέντ (συμμετείχε σε δυο αεροπειρατείες το 1969 και 1970, που έκαναν γνωστό το δράμα του παλαιστινιακού λαού σε όλο τον κόσμο). Εδρασε εκεί για κάποια χρόνια, πριν όντως αποφασίσει να γίνει άτυπος συνεργάτης μυστικών υπηρεσιών διάφορων υποτίθεται φιλικών προς τον αγώνα των Παλαιστινίων χωρών, που βέβαια τον πούλησαν η μία μετά την άλλη. Το τελευταίο καταφύγιό του, το Σουδάν, τον παρέδωσε στη Γαλλία, όπου εκτίει ποινή ισόβιας κάθειρξης για τον φόνο δύο αστυνομικών.
Δεν είναι στις προθέσεις της στήλης να κρίνει ιδεολογικά τον οποιονδήποτε Κάρλος. Ούτως ή άλλως, είναι γνωστές οι απόψεις της εφημερίδας μας για την «ατομική τρομοκρατία». Ούτε γνωρίζουμε αν όσα είπε στην κατάθεσή του στον Διώτη για την γνωριμία του με τη Μελίνα Μερκούρη και την καλή γνώμη του για το πρότερο τουλάχιστον ΠΑΣΟΚ είναι αληθή. Δεν μπορούμε όμως να παραβλέψουμε το γενικά παραδεκτό, ότι η ένταξη του Κάρλος στο διεθνή αντιιμπεριαλιστικό αγώνα της εποχής υπήρξε ολόψυχη και ειλικρινής, ούτε ότι η πορεία και η στάση του απέναντι στους διωκτικούς μηχανισμούς υπήρξε αξιοπρεπής. Ομως, και αυτά ακόμα στην ταινία ανάγονται στη σφαίρα της ψυχοπαθολογίας.
Το χειρότερο παρά ταύτα είναι ο τρόπος που παρουσιάζονται οι διεθνείς συνθήκες ή το Λαϊκό Μέτωπο για τη Απελευθέρωση της Παλαιστίνης: σχεδόν σαν μια οργάνωση δολοφόνων! Αλλά για όποιον δεν έχει πολιτική μυωπία και γνωρίζει ότι ο κινηματογράφος υπήρξε ανέκαθεν όχημα πολιτικών στοχεύσεων είναι σαφές ότι αυτή η ταινία, με αφορμή τον Κάρλος, επιβεβαιώνει όσα στο παρελθόν αλλά και σήμερα διατυμπανίζει η ιμπεριαλιστική προπαγάνδα περί χωρών-τρομοκρατών, για να δικαιολογήσει τις όπου Γης πολεμικές επεμβάσεις. Συμπερασματικά, μόνο η Μοσάντ και τα καθάρματα των αντίστοιχων με αυτή μυστικών υπηρεσιών έχουν δικαίωμα στη βία, στο κάτω-κάτω πρέπει να προστατέψουν την ανθρωπότητα από τους παρανοϊκούς τρομοκράτες!
Παρεμπιπτόντως, θυμηθήκαμε μια άλλη ανάλογη ταινία για την ομάδα «Μπάαντερ-Μάινχοφ». Αυτή τουλάχιστον είχε την εντιμότητα να αναλύσει επαρκώς τις τότε κοινωνικές συνθήκες, σε μια προσπάθεια να εντάξει τη δράση της ομάδας στη σύγχρονη γερμανική ιστορία. Τούτη εδώ είναι μια κακόγουστη, χολιγουντιανών αντιλήψεων παραγωγή. Ομως, σε κάθε περίπτωση δεν υπάρχει πολιτική ταινία χωρίς ταξικό πρόσημο, πράγμα που δεν μπορεί να παραβλεφθεί ή να συγκαλυφθεί στο όνομα καμιάς εμπορικότητας, αφού είναι προφανές ότι το χρήμα είναι έτσι κι αλλιώς πρωταρχική επιδίωξη του 99,99% των κινηματογραφικών εταιριών.
Ελένη Σταματίου
