Δεν ξέρουμε αν στον Περισσό διάβασαν το σχόλιο που γράφτηκε την προηγούμενη εβδομάδα στην «Κ», σε σχέση με τον τρόπο που παρουσίασαν το συνέδριο του «Κ»Κ Κίνας, αλλά σε ένα ταπεινό μονόστηλο την περασμένη Τρίτη, μαζί με την τυπική δημοσιογραφική παρουσίαση της λήξης του συνέδριου των κινέζων αστών, είδαμε και την κριτική. Κάποια από τα γνωστά κινέζικα προπαγανδιστικά κλισέ χαρακτηρίστηκαν ως «έννοιες που συμπεριλαμβάνονται στο δεδομένο πλαίσιο της θεωρίας του “σοσιαλισμού με κινεζικά χαρακτηριστικά”, που πρόκειται για άνοιγμα στην καπιταλιστική οικονομία και τη λεγόμενη “ελεύθερη αγορά” με όλες τις αντιθέσεις που αυτή φέρνει».
Τι έγινε, αλλάξαμε ρότα; Ρωτάμε, γιατί στο αρχείο μας κρατάμε μια διθυραμβική παρουσίαση των επιτευγμάτων του «κινέζικου σοσιαλισμού», με μια σειρά άρθρων επί μια ολόκληρη εβδομάδα («Ριζοσπάστης», 21-27.5.2006). Ηταν τότε που επισκέφτηκε την Κίνα η ίδια η Παπαρήγα, προκειμένου να γνωρίσει αυτά τα επιτεύγματα. Η ρεπόρτερ που έκανε την παρουσίαση ξεκίνησε δηλώνοντας ότι προτίθεται «να καταγράψει όσα έμαθε από τις συναντήσεις με Κινέζους αξιωματούχους και όσα απλώς αντιλήφθηκε ανεπαίσθητα περιδιαβαίνοντας τους δρόμους τριών μεγάλων ανεπτυγμένων κινεζικών πόλεων, σε μια προσπάθεια να δώσει στους αναγνώστες του όλα εκείνα τα “κλειδιά” που θα “ανοίξουν” μια, έστω, μικρή πόρτα προς τη σημερινή κινεζική πραγματικότητα». Επειδή προφανώς υπήρξαν διαμαρτυρίες για τον θετικότατο τρόπο με τον οποίο παρουσιαζόταν ο «κινέζικος σοσιαλισμός», η ρεπόρτερ αναγκάστηκε να σημειώσει στην πέμπτη συνέχεια ότι «ο “Ρ” επέλεξε να παρουσιάσει χωρίς δικά του σχόλια τις απόψεις αυτές, εκτιμώντας ότι με τον τρόπο αυτό οι αναγνώστες του μπορούν κάλλιστα να προβληματιστούν και να εξάγουν ορισμένα συμπεράσματα»! Αυτός είναι ο κουτοπόνηρος τρόπος για να περάσεις από τα πλάγια την κινέζικη προπαγάνδα, μένοντας εσύ δήθεν ουδέτερος, για να ‘χεις πισινή έναντι εκείνων που δεν τρώνε το κουτόχορτο του «κινέζικου σοσιαλισμού», που ακόμα και με εμπειρικό τρόπο μπορεί κανείς να καταλάβει ότι είναι μια από τις πιο άγριες μορφές καπιταλισμού παγκοσμίως.
Τώρα, βλέποντας προφανώς ότι ο κόσμος μαθαίνει τόσα για τον κινέζικο καπιταλισμό καθημερινά, πέταξαν και την αόριστη διατύπωση για «άνοιγμα στην καπιταλιστική οικονομία με όλες τις αντιθέσεις που αυτή φέρνει». Ετσι, «καθαρίζουν» με τα μέλη και τους οπαδούς που ενοχλούνται από τις σχέσεις με το «αδελφό ΚΚ Κίνας». Τι θα πει «άνοιγμα στην καπιταλιστική οικονομία» και ποιες ακριβώς είναι οι «αντιθέσεις που φέρνει»; Εν τέλει, τι ακριβώς υπάρχει στην Κίνα; Καπιταλισμός ή σοσιαλισμός; Δικτατορία του προλεταριάτου ή δικτατορία της αστικής τάξης; Ετσι τίθενται τα ζητήματα και απαιτούν καθαρές απαντήσεις.
Το θέμα δεν έχει να κάνει με τις θερμές διμερείς σχέσεις του Περισσού με την κινέζικη ηγεσία. Τα χιόνια έλιωσαν τα τελευταία χρόνια, καθώς ο Περισσός ψάχνει για νέα στηρίγματα και οι Κινέζοι το ίδιο. Η κάθε πλευρά από τη δική της σκοπιά και με βάση τις δικές της επιδιώξεις. Ούτε πρόκειται για κάποιο σχολαστικό θεωρητικό ζήτημα. Εχει να κάνει με την πολιτική. Η προγραμματική πρόταση του Περισσού είναι η «λαϊκή οικονομία». Ενα εφεύρημα που μοιάζει πολύ με το κινέζικο «μοντέλο». Μια μορφή διαχείρισης του καπιταλισμού με ρεφορμιστικές πινελιές. Κι αυτό δίνει μια πρόσθετη ερμηνεία των θερμών σχέσεων με την πάλαι ποτέ «σοβινιστική κλίκα του Πεκίνου».
Π.Γ.
