Μπορεί να πει κάποιος ότι αυτό είναι σκανδαλάκι μπροστά στο τεράστιο σκάνδαλο που συζητιέται αυτές τις μέρες, όμως όταν οι Βατοπεδινοί έχουν τσεπώσει παράνομα 1.260.000 ευρώ και μέχρι το 2016 θα τσεπώσουν άλλα τόσα (2,5 εκατ. ευρώ συνολικά), δε μιλάμε για φραγκοδίφραγκα.
Ο λόγος για το περιβόητο σκάνδαλο των Οικοπάρκων, το οποίο –όπως γνωρίζουν οι παλιοί αναγνώστες της «Κ»– αποκάλυψε η εφημερίδα μας. Δε θα μπορούσαν να λείπουν απ’ αυτό το σκάνδαλο οι άγιοι πατέρες του Ορους, ιδιοκτήτες και εκμεταλλευτές τεράστιων δασικών εκτάσεων σε όλη τη χώρα. Μέσα στις δασικές εκτάσεις, λοιπόν, που παράνομα εντάχθηκαν στο «Πρόγραμμα Μακροχρόνιας Παύ-σης Εκμετάλλευσης Γεωργικών Γαιών» σε όλη την Ελλάδα, ήταν και δασικές εκτάσεις τριών μοναστηριών του Αγίου Ορους, συνολικής έκτασης 13.500 στρεμμάτων στο δεύτερο πόδι της Χαλκιδικής. Τα 5.000 στρέμματα ήταν ιδιοκτησίας του Βατοπεδίου.
Οταν ξέσπασε το σκάνδαλο, που σφραγίστηκε από τον τραγικό θάνατο ενός έντιμου δημόσιου υπάλληλου στα Γιάννενα, άρχισαν τα δημοσιεύματα, παρενέβη ο OLAF (Οργανισμός Καταπολέμησης της Απάτης της ΕΕ), αναγκάστηκε και η εισαγγελία του Αρείου Πάγου να διατάξει μια από τις έρευνες που ποτέ δεν ολοκληρώνονται. Αναγκάστηκε και η τότε κυβέρνηση του ΠΑΣΟΚ να συστήσει μια Κεντρική Επιτροπή Παρακολούθησης και Ελέγχου, η οποία άρχισε να επανεξετάζει όλες τις περιπτώσεις και να προχωρά σε απεντάξεις. Ηταν τόση η έκταση της λαμογιάς, που από τα 192.000 στρέμματα που είχαν ενταχθεί στο πρόγραμμα, απεντάχθηκαν τα 185.000!
Αυτή η Επιτροπή, λοιπόν, σε συνεδρίασή της στις 3.10.2002, αποφάσισε ομόφωνα ότι οι ενταχθείσες στο πρόγραμμα εκτάσεις των τριών μοναστηριών είναι δασικές και κακώς εντάχθηκαν. Οι καλόγεροι είχαν πάρει προκαταβολές για το 1997 και το 1998, τις οποίες φυσικά έπρεπε να επιστρέψουν.
Η απόφαση δεν άρεσε, φυσικά, στους καλόγερους-μπίζνεσμεν, που θα έχαναν τόσο παραδάκι για μια εικοσαετία, και άρχισαν τις παρασκηνιακές πιέσεις στην πολιτική ηγεσία του υπουργείου Γεωργίας. Πριν κάν στεγνώσει το μελάνι στην απόφαση της Επιτροπής, ο τότε υφυπουργός Γεωργίας Β. Αργύρης ζήτησε γνωμοδότηση από το νομικό σύμβουλο του κράτους Β. Κοντόλαιμο. Ο νομικός αυτός, που έως τότε στήριζε τις απόψεις για πέταγμα έξω από το πρόγραμμα των διάφορων λαμόγιων που το λυμαίνονταν, έδωσε μια απάντηση μνημείο οσφυοκαμψίας και νομικών ακροβατισμών, σύμφωνα με την οποία οι εκτάσεις των μοναστηριών «ορθά θεωρήθηκαν νόμιμα επιλέξιμες». Δεν τόλμησε να γράψει ότι δεν ήταν δασικές, αλλά επικαλέστηκε το ειδικό καθεστώς του Αγίου Ορους, που δίνει τη δυνατότητα «ειδικών προνομίων και ασυδοσιών από τις Ιερές Μονές». Σωστό κι αυτό. Εδώ οι καλόγεροι βαφτίζουν το κρέας ψάρι και το χλαπακιάζουν χωρίς να αμαρτάνουν, δε θα μπορούσαν να βαφτίσουν το δάσος γεωργική γη και να συνεχίσουν να χλαπακιάζουν τα ευρώπουλα από τον κρατικό κορβανά;
Ο τότε υπουργός Γ. Δρυς έκανε δεκτή την γνωμοδότηση, όμως δικά μας δημοσιεύματα ανάγκασαν την παραπαίουσα πράσινη κυβέρνηση να μην προχωρήσει. Δεν πλήρωσε τους καλόγερους, όμως δεν ολοκλήρωσε και την απένταξη, ούτε τους ζήτησε και να επιστρέψουν τις πληρωμές για τα δυο πρώτα χρόνια που παράνομα είχαν ενθυλακώσει.
Η σκυτάλη πέρασε μετά στη γαλάζια διακυβέρνηση. Τα λαμόγια των Οικοπάρκων πίεζαν. Ανάμεσά τους και οι καλόγεροι. Το Δεκέμβρη του 2004, ο Τσιτουρίδης, αντί να δεχτεί τις υπηρεσιακές εισηγήσεις και να επανασυστήσει την παλιά Επιτροπή, σύστησε νέα πενταμελή Επιτροπή με αντικείμενο «την εξέταση μίας προς μία των εκτάσεων που έχουν ενταχθεί στο πρόγραμμα και δεν έχουν με οποιονδήποτε τρόπο απενταχθεί, αλλά έχει σταματήσει η πληρωμή των δικαιούχων». Σε κάποιο από τα επόμενα φύλλα θα αναφερθούμε γενικότερα στην εξέλιξη αυτού του σκανδάλου. Προς το παρόν μένουμε σε ό,τι αφορά τους άγιους πατέρες που μοχθούν προσευχόμενοι νυχθημερόν για τη σωτηρία των ψυχών μας.
Η νέα Επιτροπή του Τσιτουρίδη έπιασε δουλειά και άρχισε να αλλάζει όλες τις αποφάσεις απένταξης. Στις 26.2.2005, σε άρθρο μας γράφαμε ότι «αποθρασύνθηκε το υπουργείο Γεωργίας» και «ξαναζεσταίνει το σκάνδαλο των Οικοπάρκων». Ο Α. Κοντός, όμως, που ως υφυπουργός είχε πάρει την αρμοδιότητα για τα περιβαλλοντικά ζητήματα, δεν κρατιόταν. Στις 27.5.2005, με τα πρακτικά της υπ’ αριθμ. 25, 26 και 27, η Επιτροπή έκρινε ομόφωνα ότι τα 13.500 στρέμματα δασικών εκτάσεων των τριών μοναστηριών καλώς εντάχθηκαν στο πρόγραμμα. Κάθε πρακτικό της Επιτροπής κατέληγε ως εξής: «Η Επιτροπή εντέλλεται να κατατεθεί το παρόν πρακτικό της που αποτελεί απλή πρότασή της στην Διεύθυνση Χωροταξίας και Προστασίας Περιβάλλοντος του Υπουργείου Αγροτικής Ανάπτυξης και Τροφίμων, προκειμένου η τελευταία να ενεργήσει σύμφωνα με τα οριζόμενα στο άρθρο 4 της υπ’ αριθμ. 560/09-12-2004 ΚΥΑ». Δεν το σημειώνουμε τυχαία αυτό.
Ο Α. Κοντός, όμως, βιαζόταν να αποζημιώσει τα λαμόγια, γι’ αυτό και παρακάμπτοντας παράνομα την αρμόδια να ενεργήσει Διεύθυνση, άρχισε να στέλνει από το γραφείο του σημειώματα στις Νομαρχιακές Αυτοδιοικήσεις καλώντας τες «να προβούν στις απαραίτητες ενέργειες». Κάποιοι υπηρεσιακοί παράγοντες στις νομαρχίες είτε φοβήθηκαν είτε θέλησαν να μείνουν στο πλαίσιο του νόμου (πίεζε και το δικό μας ρεπορτάζ που βρισκόταν σε εξέλιξη) και αρνήθηκαν να πληρώσουν τα λαμόγια, όπως τους υποδείκνυε ο Κοντός. Ετσι, λίγες μέρες αργότερα, τους έστειλε νέο έγγραφο από το γραφείο του, που κατέληγε με διαταγή, γραμμένη με έντονα γράμματα: «Εντέλλεστε για τη συνέχιση του προγράμματος μακροχρόνιας παύσης εκμετάλλευσης γεωργικών γαιών για τις ως άνω αναφερόμενες περιπτώσεις καθώς και για την τακτοποίηση των υφισταμένων εκκρεμοτήτων».
Ετσι, άρχισε να τρέχει το παραδάκι προς τα λαμόγια, μεταξύ των οποίων και οι άγιοι πατέρες. Από έγγραφο του ΟΠΕΚΕΠΕ (αρμόδιος για τις πληρωμές φορέας), με ημερομηνία 27.10.2005, διαπιστώσαμε ότι τα τρία μοναστήρια πήραν για πληρωμές του έτους 2001 380.025 ευρώ. Από εκεί βρήκαμε την αναλογία των Βατοπεδινών και κάναμε τους υπολογισμούς για τα πόσα τσέπωσαν ως τώρα και πόσα θα τσεπώσουν στη συνέχεια.
