Με ένταση ξεκίνησε η συνεδρίαση, καθώς ο Λ. Παπαδημητρίου ζήτησε από τη μια να διευκρινιστούν τα όσα έχουν σχέση με τυχόν δική του εμπλοκή στα σκάνδαλα της ΝΔ (μίλησε και πάλι για «ξεπούλημα της ΑΓΕΤ», στο οποίο ο ίδιος δεν είχε καμία ανάμιξη, άμεση ή έμμεση) και από την άλλη να πάρει θέση το δικαστήριο στο αίτημά του να κληθούν ως μάρτυρες οι Γκελεστάθης, Σημαιοφορίδης, Γρυλλάκης, Μαυρίκης, για να καθορίσει κι αυτός στη συνέχεια τη στάση του.
Το πρώτο ζήτημα ξεκαθαρίστηκε με μια δήλωση της Γ. Κούρτοβικ, που είπε ότι και η ίδια και ο εντολέας της δεν αποδίδουν ούτε υπάρχουν στοιχεία εμπλοκής του Λ. Παπαδημητρίου σε υποθέσεις διαφθοράς. Ο Λ. Παπαδημητρίου δήλωσε ικανοποιημένος, συμπληρώνοντας ότι μέχρι το τέλος της δίκης περιμένει και μια συγνώμη. Με το αίτημα της κλήτευσης των Γρυλλάκη κ.λπ. συμφώνησε και ο Δ. Κουφοντίνας. Να κληθούν να καταθέσουν –είπε- αυτοί που αναμίχθηκαν στο κύκλωμα των υποκλοπών που είχε στήσει ο Μητσοτάκης, για να παρακολουθεί ακόμα και τους δικούς του. Ισως μάθουμε κάτι για τις υποκλοπές, ίσως μάθουμε και για το ξεπούλημα της ΑΓΕΤ. Το δικαστήριο απέρριψε το αίτημα, χωρίς αιτιολογία, και ο Λ. Παπαδημητρίου δήλωσε ότι παραιτείται από την παράσταση πολιτικής αγωγής και αποχωρεί από τη δίκη, επιφυλασσόμενος κάθε δικαιώματός του.
Στην υπόθεση Παπαδημητρίου κατέθεσαν οι μάρτυρες Βλάχου και Βουτζαλής. Η Βλάχου αναφέρθηκε σε δυο άτομα που κατέβηκαν από ένα φορτηγάκι και πλησίασαν το αυτοκίνητο του τότε βουλευτή, στους πυροβολισμούς που άκουσε και στην αποχώρηση των δραστών που είδε. Στην προανακριτική της κατάθεση ήταν σαφέστατη και τίποτα απ’ όσα είχε πει δεν αναίρεσε: Από το φορτηγάκι κατέβηκαν ο οδηγός και ο συνοδηγός. Ο οδηγός του βαν άνοιξε την πόρτα του οδηγού της Mercedes του Λ. Παπαδημητρίου και πυροβόλησε τρεις φορές και μία μετά. Εκείνος που πλησίασε από την πόρτα του συνοδηγού κρατούσε πιστόλι αλλά δεν πυροβόλησε. Στη συνέχεια, τα δυο άτομα που πραγματοποίησαν την ενέργεια, με κινήσεις γρήγορες αλλά όχι βιαστικές, επέστρεψαν στο βανάκι και έφυγαν.
Οπως σχολίασε ο συνήγορος του Β. Τζωρτζάτου, η κ. Βλάχου είναι μια αξιόπιστη μάρτυρας. Μιλάει για δύο και όχι τρεις δράστες (δεν υπάρχει τρίτο άτομο, οδηγός του βαν είναι εκείνος που πυροβολεί) και είναι σαφής ότι πυροβολεί μόνο ένας. Η μαρτυρία της απαλλάσσει τον Β. Τζωρτζάτο από την κατηγορία, κατέληξε ο συνήγορος.
Ο Βουτζαλής ήταν ο γνωστός ψευδομάρτυρας της πρώτης δίκης, που ο τότε εισαγγελέας είχε χαρακτηρίσει «κύριο με το Κ κεφαλαίο». Αυτός προσπάθησε να πλασάρει το ίδιο σενάριο. Οτι αναγνώρισε δύο άτομα, τον Δ. Κουφοντίνα που ήταν οδηγός και δεν κατέβηκε καθόλου από το βαν, και τον Β. Τζωρτζάτο, που ήταν αυτός που πλησίασε τη Mercedes του Παπαδημητρίου από τη θέση του οδηγού. Επεσε και πάλι σε σωρεία αντιφάσεων, στις οποίες θα αναφερθούμε συνολικά, αφού η κατάθεσή του θα συνεχιστεί και αύριο. Σημειώνουμε μόνο ότι κατά τη διάρκεια της εξέτασής του από τον πρόεδρο και την εισαγγελέα η Γ. Κούρτοβικ χρειάστηκε να διαμαρτυρηθεί δυο φορές εντονότατα, επειδή οι ερωτήσεις ήταν τέτοιες που υποβοηθούσαν το μάρτυρα να επιβεβαι΄λωσει τα όσα είχε καταθέσει στην πρώτη δίκη. Αν είναι έτσι -είπε με έμφαση η συνήγορος- να διαβάσουμε τα πρακτικά της πρώτης δίκης και να τελειώσουμε.
Στα μισά περίπου της σημερινής συνεδρίασης προσήλθαν στο δικαστήριο 12 ξένοι αγωνιστές, οι οποίοι βρίσκονται στην Ελλάδα στο πλαίσιο των εργασιών του 4ου Ευρωπαϊκού Κοινωνικού Φόρουμ. Ηταν άνδρες και γυναίκες από τη Γερμανία, την Ιρλανδία και τη χώρα των Βάσκων, που συνοδεύονταν από μέλη των Κινήσεων Αλληλεγγύης στους Πολιτικούς Κρατούμενους. Το γεγονός ήταν γνωστό (είχαν ειδοποιηθεί εκπρόσωποι των ΜΜΕ), γι’ αυτό και από το πρωί τα αστυνομικά μέτρα ήταν ιδιαίτερα αυξημένα. Μάλιστα, όπως μας καταγγέλθηκε, ένας αστυνόμος που βρισκόταν στην είσοδο, ρωτούσε προσερχόμενους αν είναι η πρώτη φορά που έρχονταν και για ποιο λόγο ήθελαν να παρακολουθήσουν τη δίκη! Ο επικεφαλής της αστυνομικής δύναμης, όταν έφτασε η αντιπροσωπεία των ξένων παρατηρητών, πλησίασε την έδρα και ρώτησε τον πρόεδρο αν πρέπει να τους επιστρέψει την είσοδο! Συνήγορος υπεράσπισης άκουσε το ερώτημα του αξιωματικού και σχολίασε δηκτικά, ότι η δίκη είναι δημόσια και ουδείς μπορεί να παρεμποδίζεται να την παρακολουθήσει. Ο πρόεδρος, βέβαια, είπε στον αξιωματικό της Αστυνομίας το αυτονόητο. Οτι εφόσον υπάρχουν κενές θέσεις δεν δικαιούνται να απαγορεύσουν την είσοδο ακροατών.
Οι ξένοι παρατηρητές μπήκαν στην αίθουσα, παρακολούθησαν ένα κομμάτι της διαδικασίας (έλληνες σύντροφοι τους ενημέρωναν για τα τεκταινόμενα) και στο πρώτο διάλειμμα πλησίασαν το διαχωριστικό κάγκελο και συνομίλησαν με τους δικαζόμενους, που επίσης πλησίασαν στο δικό τους κάγκελο. Ηταν εκεί οι Δ. Κουφοντίνας, Χριστ. Και Βασ. Ξηρός, Ηρ. Κωστάρης, Κ. Καρατσώλης, Θωμάς και Γιάννης Σερίφης. Ηταν μια ιδιαίτερη συγκινητική στιγμή, που έδειξε την αξία και το νόημα της διεθνιστικής αλληλεγγύης. Παραθέτουμε στη συνέχεια το μεγαλύτερο μέρος του διαλόγου, όπως το κατέγραψε το κασετόφωνό μας (λίγα πράγματα χάθηκαν, καθώς η μετάφραση γινόταν ταυτόχρονα και φωναχτά στα αγγλικά, τα γερμανικά και τα ελληνικά και οι φωνές στο κασετόφωνο μπερδεύτηκαν):
Ερώτηση (από Γερμανίδα): Εχουν αλλάξει οι συνθήκες κράτησης;
Δ. Κουφοντίνας: Η κατάσταση είναι ίδια. Το βασικό πρόβλημα είναι η απομόνωση. Αυτή είναι η πάγια πρακτική, όμως, σε όλες τις χώρες απέναντι στους πολιτικούς κρατούμενους.
Ερώτηση (από Βάσκο): Πόσες ώρες βγαίνετε από τα κελιά σας;
Χρ. Ξηρός: Βγαίνουμε αρκετές ώρες, αλλά σ’ ένα προαύλιο που είναι πιο μικρό απ’ αυτή την αίθουσα, με πανύψηλους τοίχους 8 μέτρων. Μόνο το πλέγμα από την οροφή έβγαλαν μετά την απεργία πείνας.
Δ. Κουφοντίνας: Θέλω να πω ότι δεν παραπονιέμαι γι’ αυτό. Ξέραμε από την αρχή ποια θα είναι η αντιμετώπιση από το κράτος. Το κύριο χαρακτηριστικό είναι η απομόνωση από τους άλλους κρατούμενους. Από κει κι ύστερα, εφόσον πρόκειται για μια πολιτική υπόθεση, για ένα επεισόδιο του ταξικού πολέμου, είναι αναμενόμενο. Με τις συνθήκες αυτές θέλουν να δημιουργήσουν ένα διαφορετικό πολιτικό υποκείμενο. Να σπάσουν τη συλλογικότητα των πολιτικών κρατουμένων και να δημιουργήσουν ένα νέο υποκείμενο, τον ανανήψαντα, τον συνεργαζόμενο.
Μέλος ΕΚΦ και Κιν. Αλλ.: Υπάρχει ένας Ιρλανδός σύντροφος εδώ μέσα. Ενα από το σεμινάρια στο Ευρωπαϊκό Κοινωνικό Φόρουμ ήταν το θέμα των πολιτικών κρατούμενων και πώς μπορούμε να δημιουργήσουμε ένα δίκτυο αλληλεγγύης στην Ευρώπη.
Δ. Κουφοντίνας: Συντροφικούς και αγωνιστικούς χαιρετισμούς. Η αλληλεγγύη είναι πολύ σημαντικό ζήτημα.
Χρ. Ξηρός: Θέλουμε να στείλουμε και τη δική μας συμπαράσταση στον αγώνα που γίνεται ενάντια στα λευκά κελιά στην Τουρκία και στον αγώνα των Βάσκων πολιτικών κρατούμενων.
Δ. Κουφοντίνας: Παρακολουθούμε τον αγώνα στη χώρα των Βάσκων και τις τελευταίες πολιτικές εξελίξεις.
Βάσκος: Ανοίγουμε μια καινούργια φάση αγώνα.
Δ. Κουφοντίνας: Ανεξάρτητα από τις μορφές αγώνα, που αλλάζουν κάθε φορά, ανάλογα με τη συγκυρία, το ζήτημα είναι να παραμένεις σε σταθερές κατευθύνσεις επαναστατικού αντικαπιταλιστικού αγώνα και να μην καθορίζεσαι από την κάθε φορά αστική νομιμότητα. Το τι μορφές θα προσλάβει κάθε φορά αυτός ο αγώνας είναι άλλο ζήτημα, που αφορά το κίνημα και τη μελέτη της εμπειρίας που έχει υπάρξει ως τώρα. Το έχω ξαναπεί: η εξέγερση είναι δίκαιη και κάθε αγώνας που γίνεται σ’ αυτή την κατεύθυνση είναι δίκαιος. Για να κάνουμε την έφοδο στον ουρανό, πρέπει να πάρουμε φόρα πατώντας γερά πάνω στις εμπειρίες.
Ερώτηση: Οι συντρόφισσες και σύντροφοι θα θέλανε να μάθουν από σας πώς βλέπετε αυτή τη δίκη.
Δ. Κουφοντίνας: Αυτή η δίκη είναι μια πολιτική δίκη, αλλά στο εσωτερικό της υπάρχουν διαφορετικές στάσεις, διαφορετικές γραμμές. Για όλους όμως είναι μια πολιτική δίκη. Για μένα είναι μια κορυφαία στιγμή της ταξικής πάλης. Μια τέτοια δίκη, μια πολιτική δίκη, δεν μπορεί να είναι δίκαιη. Για μένα επίσης σε μια τέτοια δίκη δεν υπάρχουν αθώοι και ένοχοι. Οι αγώνες είναι πάντα δίκαιοι. Ατυτό δεν σημαίνει ότι εδώ ανάμεσα στους κατηγορούμενους δεν υπάρχουν σχετικοί και άσχετοι με την Οργάνωση.
Χρ. Ξηρός: Αν στην πρώτη δίκη καταδικάστηκα σε 10 φορές ισόβια, χωρίς κανένα απολύτως στοιχείο και στηρίχτηκαν μόνο σε εντυπώσεις που στηρίχτηκαν από το κλίμα τρομοϋστερίας, σ’ αυτή τη δίκη έχουν διαλέξει μια άλλη μέθοδο, την απόκρυψη. Εχουμε καταφέρει εγώ και οι συνήγοροί μου και καταρρίψαμε μία προς μία τις κατηγορίες και προσπαθούν να αποκρύψουν αυτό το γεγονός, γιατί δεν έχουν πουθενά να στηριχτούν για να με δικάσουν ξανά. Αυτό το γεγονός βέβαια ισχύει για όλους, ότι καμιά πληροφορία από τη δίκη δε βγαίνει προς τα έξω.
Ερώτηση: Τώρα που είμαστε εδώ από το εξωτερικό, μπορείτε να μας πείτε κάποια πράγματα για να μεταφερθούν τουλάχιστον στο εξωτερικό;
Χρ. Ξηρός: Το κύριο είναι αυτό που σας είπα, ότι προσπαθούν χωρίς κανένα στοιχείο να μας κρατήσουν εδώ μέσα.
Ιρλανδός: Αυτές τις μέρες συμπληρώνονται 25 χρόνια από το θάνατο του Μπόμπι Σαντς από απεργία πείνας στη φυλακή. Και τότε οι βρετανικές αρχές έλεγαν ότι οι πολιτικοί κρατούμενοι ήταν εγκληματίες. 25 χρόνια μετά την απεργία πείνας του Μπόμπι Σαντς μας έχει αναγνωριστεί η ιδιότητα του πολιτικού κρατούμενου και διασφαλίσαμε αυτό το στάτους. Γι’ αυτό θέλω να σας πω να παραμείνετε δυνατοί και να ΄χετε ελπίδα. Οι σκέψεις μας είναι μαζί σας.
Βάσκος: Στη χώρα των Βάσκων η εγκληματοποίηση οποιουδήποτε βρίσκεται στη φυλακή για πολιτικούς λόγους είναι τεράστια, ανεξάρτητα από το λόγο για τον οποίο βρίσκεται στη φυλακή (νεολαιίστικες οργανώσεις, δημοσιογράφοι, κοινωνικοί φορείς). Αυτό γίνεται για να κόψουν κάθε δεσμό ανάμεσα στους πολιτικούς κρατούμενους και το λαό. Αυτό απέτυχε. Υπάρχει μεγάλη υποστήριξη προς τους κρατούμενους, στα ανθρώπινα και τα πολιτικά τους δικαιώματα. Αυτοί αποτελούν επίσης ένα παράδειγμα για τους ανθρώπους που θέλουν ν’ ακολουθήσουν το δρόμο του αγώνα. Με το ίδιο πνεύμα που αντιμετωπίζουμε τους δικούς μας ανθρώπους, σας αγκαλιάζουμε θερμά. Συνεχίστε.
Χρ. Ξηρός: Θέλω να προσθέσω για τον αδερφό μου Σάββα, που κρατείται στα υπόγεια κελιά, ενώ είναι σχεδόν τυφλός, έχει όραση μόνο 1/20, δεν ακούει σχεδόν τίποτα και έχει ένα σωρό άλλα προβλήματα. Παρολαυτά, δεν έχει καμιά ουσιαστική περίθαλψη εκτός μόνο από τα στοιχειώδη. Γι’ αυτόν οι συνθήκες κράτησης είναι απολύτως εξοντωτικές. Στην περίπτωσή του έχουν καταπατήσει ακόμα και τους δικούς τους νόμους.
Βας. Ξηρός: Ο Σάββας δεν είναι στο δικαστήριο, επειδή δεν μπορεί να παρακολουθήσει. Τους ζήτησε να τον στείλουν στο γιατρό για να μπορεί να παρακολουθήσει τη δίκη και του είπαν αν θέλει να ανέβει όπως είναι, χωρίς να βλέπει και χωρίς ν’ ακούει.
Βάσκος: Εχουμε και μεις αντίστοιχες περιπτώσεις και το ζήτημα αυτό είναι πρώτο στην ημερήσια διάταξη. Εχουμε μια παρόμοια δίκη αυτό το διάστημα, που κρατάει καιρό, με 59 κατηγορούμενους. Ενας από τους κατηγορούμενους πέθανε από καρδιακή προσβολή, αρκετοί πήγαν στο νοσοκομείο, ένας ακόμη έπαθε καρδιακή προσβολή. Αυτό είναι βασικό: πρέπει να εξασφαλιστεί το δικαίωμα μιας αξιοπρεπούς υπεράσπισης στη δίκη. Το ότι αυτό δε γίνεται σεβαστό αποτελεί μια ακόμη απόδειξη ότι έχουμε μια πολιτική δίκη.
Ηρ. Κωστάρης: Εγώ δε θα μιλήσω για τη δική μου περίπτωση, θέλω μόνο να πω ότι εδώ μέσα είμαστε 17 άτομα. Είμαστε ο καθένας για διαφορετικούς λόγους, αλλά είμαστε όλοι πολιτικοί κρατούμενοι. Σαν πολιτικοί κρατούμενοι θέλαμε συμπαράσταση από τον κόσμο, όμως αυτό δεν υπήρξε. Υπήρξαν μόνο μεμονωμένες περιπτώσεις ατόμων και κάποιων που είχαν το θάρρος να το κάνουν στη δύσκολη περίοδο, την πρώτη περίοδο των διώξεων και της δίκης. Για πρώτη φορά μετά από 4 χρόνια γίνεται μια προσπάθεια που μας δίνει ελπίδα και αυτό θέλω να συνεχιστεί από όλους. Γιατί και εμείς εδώ μέσα δεν σταματάμε να ασχολούμαστε με την πολιτική, με τα κοινά, και από εκεί αντλούμε δυνάμεις να συνεχίσουμε. Ευχαριστούμε που είσαστε εδώ.
Βάσκος (στα ελληνικά): Παρακαλώ.
Γερμανός: Είμαι ο Αντρέας Φόγκελ από τη Γερμανία και σας φέρνω χαιρετισμό από την οργάνωση «Λιμπερτάντ», που ασχολείται με την απελευθέρωση των πολιτικών κρατούμενων. Υπήρξα μέλος μιας οργάνωσης ένοπλης δράσης, του «Κινήματος 2 Ιούνη», και έμεινα πολλά χρόνια σε απομόνωση και λευκά κελιά. Είπατε ότι η απομόνωση για τους πολιτικούς κρατούμενους είναι μεγάλο πρόβλημα. Πιστεύω ότι ο αγώνας κατά της απομόνωσης είναι απαραίτητος, όπως είναι απαραίτητη και η αλληλεγγύη με τους πολιτικούς κρατούμενους.
Ο Αντρέας Φόγκελ σηκώνει τη γροθιά και χαιρετά τους κατηγορούμενους, καθώς οι δικαστές παίρνουν τη θέση τους στην έδρα. Αντιχαιρετά με σηκωμένη γροθιά ο Δημήτρης Κουφοντίνας. Ακούγονται χειροκροτήματα και το σύνθημα «Το πάθος για τη λευτεριά είναι δυνατότερο απ’ όλα τα κελιά», που γίνεται όλο και πιο δυνατό. Ο πρόεδρος χτυπά το κουδούνι. Η εισαγγελέας στην αρχή φωνάζει να συλληφθούν όλοι και στη συνέχεια, υποκαθιστώντας τον πρόεδρο, τον μόνο που έχει εξουσία γι’ αυτό, διατάζει τους αστυνομικούς να εκκενώσουν την αίθουσα! Είναι έξω φρενών και αγνοεί εντελώς τον πρόεδρο, φωνάζοντας χωρίς να έχει ζητήσει το λόγο. Ο πρόεδρος δίνει τη λύση, χωρίς να τραβήξει το σκοινί: «Παρακαλώ το ακροατήριο να μη θορυβεί».
Η συνεδρίαση συνεχίστηκε κανονικά, με όλους τους ακροατές (Ελληνες και ξένους) μέσα στη αίθουσα και όταν ύστερα από λίγο διακόπηκε (λόγω στάσης εργασίας των δικαστικών υπαλλήλων, στην οποία συμμετείχε ο γραμματέας της έδρας), οι ακροατές (Ελληνες και ξένοι) άνοιξαν ένα πανό που έγραφε στα ελληνικά «Οχι στις δίκες σκοπιμότητας», ενώ φωνάχτηκαν συνθήματα στα ελληνικά («Το πάθος για τη λευτεριά είναι δυνατότερο απ’ όλα τα κελιά») και στα αγγλικά από τους ξένους («No peace, no justice» – «Δεν υπάρχει ειρήνη, χωρίς δικαιοσύνη»). Οι εκπρόσωποι του γερμανικού και του βασκικού κινήματος αλληλεγγύης έκαναν δηλώσεις και έξω από το δικαστήριο, στους εκπροσώπους των καναλιών που τους περίμεναν.
