Μες στην καρδιά της πόλης, ανάμεσα στο Μαρούσι, την Κηφισιά και τα Μελίσσια, απέναντι από το ΚΑΤ, υπάρχει ένα πανέμορφο δάσος έκτασης 950 στρεμμάτων: το δάσος Συγγρού. «Τύχη αγαθή» το ‘φερε ώστε το κληροδότημα της Ιφιγένειας Συγγρού να μην εκχωρεί καμιά ιδιοκτησία στους δήμους και να υποχρεώνει το κράτος να χρησιμοποιεί το δάσος μόνο για την εκπαίδευση «καλών γεωργών και κηπουρών». Αυτά το 1926 και εσαεί. Ουδείς μπορεί ν’ αλλάξει το χαρακτήρα αυτού του δάσους, που είναι δάσος και όχι άλσος, ούτε χώρος πρασίνου.
Ομως, ο επιχειρηματίας-δήμαρχος Αμαρουσίου Π. Τζανίκος, ο συνεργάτης των Λάτσηδων και των Βωβών, είχε άλλα σχέδια. Καταπράσινος πολιτικά (κατάμαυρος από περιβαλλοντική άποψη), κατάφερε το Μάρτη του 2000, επί υπουργίας Ανωμερίτη, να υπογραφεί 20ετής σύμβαση συνδιαχείρισης του κληροδοτήματος Συγγρού από το κράτος (αρμόδιος φορέας διαχείρισης είναι το Ινστιτούτο Γεωργικών Επιστημών – ΙΓΕ) και τους Δήμους Αμαρουσίου, Κηφισιάς και Μελισσίων. Τι γύρευαν οι Δήμοι στο δάσος; Τι γύρευε η αλεπού στο παζάρι; Τι άλλο εκτός από το να μετατρέψει ένα θαυμάσιο φυσικό δάσος σε χώρο για χοντρές κονόμες;
Με το χαρτί του Ανωμερίτη στο χέρι ο ομογάλακτός του Τζανίκος κουβαλά την εταιρία Derek Lovejoy Partnership, η οποία εκπονεί «μάστερ πλαν» για την «αξιοποίηση» του δάσους, που βαφτίζεται «περιβαλλοντικό πάρκο». Το «μάστερ πλαν» δημοσιοποιήθηκε το 2001 και προέβλεπε, μεταξύ των άλλων: υπόγειο πάρκινγκ, κλειστό βοτανικό κέντρο ύψους 17 μέτρων, βοτανικούς κήπους μέσα στη δασική περιοχή, καφετέριες, εστιατόρια, περιμετρικό τρένο, τεχνητό καταφύγιο πουλιών, ζωολογικό κήπο, φωτιζόμενες τεχνητές λίμνες, χώρους καθιστικών και παιχνιδιών σκεπασμένους με τέντες, πύργους με λέιζερ, κτίρια επισκεπτών κ.λπ. Μάλιστα, το δάσος Συγγρού θα ενωνόταν με το γειτονικό κτήμα Καρέλλα και το κέντρο του Μαρουσιού.
Στα σχέδια αυτά αντέδρασαν πολλοί κάτοικοι της περιοχής, με πραγματική περιβαλλοντική συνείδηση (και όχι λαμόγια που έχουν τον περιβαλλοντισμό ως επάγγελμα). Μολονότι το 2003, επί υπουργίας Δρυ, καταστρώθηκε μια πιο «ήπια» εκδοχή του επιχειρηματικού «μάστερ πλαν», οι οργανώσεις «Φίλοι του Δάσους Συγγρού», «Παρέμβαση Πολιτών Αμαρουσίου» και «Σύλλογος Προστασίας Κηφισιάς» προσφεύγουν στο Συμβούλιο της Επικρατείας και καταφέρνουν να αναστείλουν το σχέδιο (βοηθούσε βλέπετε η «συμπαγής» μορφή του κληροδοτήματος, σε συνδυασμό με το άρθρο 24 του Συντάγματος). Το δάσος πρέπει να μείνει δάσος, προσβάσιμο (όπως μέχρι τώρα) σε όποιον θέλει να το επισκεφτεί, όπως άλλωστε συμβαίνει με κάθε δάσος. Αυτή ήταν και παραμένει η θέση τους.
Στριμωγμένος, όχι μόνο πολιτικά, αλλά και νομικά, ο Τζανίκος βάζει μπροστά τα μεγάλα μέσα. Τον Οκτώβρη του 2003, τοπική εφημερίδα ανακοινώνει πρωτοσέλιδα με πολλά ταρατατζούμ: «Εγκρίθηκε από το Δημ. Συμβού-λιο – Η Προστασία του Δάσους Συγγρού στα χέρια της Παγκόσμιας Οικολογικής οργάνωσης WWF – μετά από εισήγηση του δημάρχου κ. Παν. Τζανίκου». Οι άνθρωποι που αγωνίζονταν για να σώσουν το δάσος από τα νύχια του Τζανίκου και των μεγαλοεργολάβων πρέπει να έπαθαν σοκ. Διότι δεν ήταν αφελείς για να πιστέψουν ότι ο Τζανίκος είδε ξαφνικά τη λάμψη και από διώκτης των χριστιανών Σαούλ έγινε ο απόστολος Παύλος, ενώ από την άλλη είχαν διαφορετική εικόνα για το πολυδιαφημισμένο WWF. Καταλαβαίνουν ότι το WWF μπαίνει στο κόλπο για να περιβάλλει με το περιβαλλοντικό του κύρος τα καταστρεπτικά σχέδια του Τζανίκου. Οι πιο υποψιασμένοι κάνουν αμέσως τον πανεύκολο συσχετισμό: ο Τζανίκος έχει σταθερή συνεργασία με τους Λάτσηδες (βλέπε και το σκάνδαλο της παράνομης ανέγερσης του φαραωνικού The Mall). Το WWF έχει επίσης σταθερή συνεργασία με τη Eurobank των Λάτσηδων (μέχρι και πιστωτική κάρτα έχουν βγάλει παρεούλα). Οπερ έδει δείξαι…
Αυτοί που επί δυο χρόνια έκαναν την πάπια και δε στήριξαν τον αγώνα που έδιναν κάτοικοι της περιοχής, που δεν εμφανίστηκαν ποτέ στη γειτονιά, που δεν έβγαλαν καν μια ανακοίνωση, ξαφνικά εμφανίστηκαν σαν σωτήρες στο πλευρό του δασοκτόνου Τζανίκου.
Στις 4.11.2003, ο Τζανίκας με τον Καραβέλλα του WWF εμφανίζονται σε κοινή συνέντευξη Τύπου και δίνουν στη δημοσιότητα τις επιστολές που είχαν ανταλλάξει για να κλείσουν τη δουλειά. Ο Τζανίκος έχει προτείνει στο WWF «να αναλάβει την εκπόνηση μιας κατευθυντήριας μελέτης για την προστασία του δάσους και στη συνέχεια την εποπτεία και εφαρμογή της υλοποίησης των προτεινόμενων μέτρων». Το WWF έχει απαντήσει ότι «αντιλαμβάνεται ότι η πρωτοβουλία σας αυτή (σ.σ. του δημάρχου) έχει ήδη και τη σύμφωνη γνώμη του καθ’ ύλην αρμόδιου για τη διαχείριση της περιοχής ΙΓΕ»!! Δηλαδή, εμφανίζεται ο αρμόδιος κρατικός φορέας να συμφωνεί! Στη συνέντευξη-φιέστα μοίρασαν και υλικό που περιλάμβανε βασικές προβλέψεις του «μάστερ πλαν» για την «αξιοποίηση» του δάσους με τη μετατροπή του σε Πάρκο Αναψυχής.
Η προπαγάνδα ξεκινά και λίγες μέρες αργότερα ο δικηγόρος Α. Διάκος (άλλος διάσημος «οικολόγος») εμφανίζεται στην τηλεόραση μαζί με το Τζανίκο και μεταξύ των άλλων δηλώνει: «θα πρέπει η πρόσβαση του πολίτη να λειτουργήσει προς την κατεύθυνση της εξυπηρέτησής του. Αυτό σημαίνει ότι θα πρέπει να ξεπεραστούν πάρα πολλά νομικά προβλήματα». Ποια είναι τα νομικά προβλήματα; Ο σαφής χαρακτήρας του κληροδοτήματος Συγγρού και ο χαρακτηρισμός της έκτασης ως δάσους. Η διοίκηση του ΙΓΕ (δηλαδή το υπουργείο Γεωργίας) κάνει την πάπια, μολονότι ξέρει ότι, εκτός από περιβαλλοντοκτόνο, το σχέδιο Τζανίκου –σε οποιαδήποτε εκδοχή του– είναι και παράνομο.
Οι «Φίλοι του Δάσους Συγγρού» απευθύνονται αμέσως στο WWF. Με επιστολή τους (13.11.2003) ζητούν από το WWF, με την ιδιότητά του ως συμβούλου του Δήμου Αμαρουσίου, να ασχοληθεί με δυο ζητήματα: 1) Τον καθαρισμό και την άμεση φύτευση του κτήματος Καρέλλα, δίπλα από το άλσος Συγγρού, και 2) την κατεδάφιση ενός αυθαιρέτου των προσκόπων μέσα στο δάσος Συγγρού και τριών αυθαιρέτων του δήμου σε ισάριθμους ελεύθερους χώρους της πόλης, για τα οποία υπάρχουν αποφάσεις κατεδάφισης, τις οποίες δεν υλοποιεί ο δήμος. Λένε, δηλαδή, στο WWF, αφού έγινε σύμβουλος του Τζανίκου, ν’ ασχοληθεί με υπαρκτά περιβαλλοντικά προβλήματα και όχι με το δάσος.
Τους απαντά ο Καραβέλλας (επιστολή της 21.11.03) μ’ ένα μνημείο υποκρισίας και στρεψοδικίας. Τι τους λέει; Οτι «το WWF δεν έχει αναλάβει περιβαλλοντικός σύμβουλος του Δήμου Αμαρουσίου», αλλά «παρακολουθεί την υπόθεση του κτήματος Συγγρού εδώ και αρκετό καιρό» και γι’ αυτό «θα αναλάβει εθελοντικά την εκπόνηση κατευθυντήριας μελέτης για τη διαχείριση του κτήματος», η οποία «δεν θα βασιστεί στο μάστερ πλαν». Αμέσως μετά, όμως, ο Καραβέλλας σημείωνε με νόημα ότι «θα εξεταστούν όλες οι μελέτες που έχουν γίνει μέχρι στιγμής» (άρα και το μάστερ πλαν ή μάλλον κυρίως το μάστερ πλαν) και σε μια εκδήλωση αποικιοκράτη προς ιθαγενείς τους έγραφε πως «η μέχρι στιγμής πορεία της οργάνωσής μας αποτελεί για σας εγγύηση για την ορθότητα των επιλογών μας» (ποιος είσαι, ρε μεγάλε;).
Οι «Φίλοι του Δάσους Συγγρού» ανταπάντησαν (επιστολή της 8.12.03), θυμίζοντας πως στην πρόσκληση για τη συνέντευξη Τύπου αναφερόταν ρητά ότι το WWF είναι σύμβουλος του Δήμου και πως στη συνέντευξη ο Τζανίκος περιέγραψε λειτουργία συμβούλου, με καθήκοντα ευρύτερα απ’ αυτά του δάσους Συγγρού. Υπενθύμιζαν πως θεωρούν αυτονόητα ότι το WWF «θα λάβει ευθέως θέση στο πλευρό των καταγγελλόντων τις παρανομίες πολιτών και φορέων και όχι της παρανομούσης πλευράς – εν προκειμένω του Δήμου Αμαρουσίου». Σημείωναν πως το δάσος Συγγρού δεν είναι ούτε «οικολογικό πάρκο», όπως αναφερόταν στην προς τον Τύπο πρόσκληση Δήμου- WWF, ούτε «άλσος», ούτε «ελεύθερος χώρος», όπως άκριτα είχε αναφέρει στην ομιλία του ο Καραβέλλας, αλλά δάσος. Τέλος, υπενθύμιζαν ότι, μολονότι υπάρχουν πολλές μελέτες για το δάσος Συγγρού, το WWF επέλεξε στην κοινή συνέντευξη με το δήμαρχο να μοιράσει απόσπασμα των προτάσεων του μάστερ πλαν, υπό τον γενικό τίτλο «Κτήμα Συγγρού – Προτάσεις» και ζητούσαν από το WWF «να μας απαντήσετε ευθέως εάν θέλετε να βοηθήσετε και πώς».
Ο Καραβέλλας κατάλαβε πως δεν έχει να κάνει με τίποτα θυματάκια, αλλά με ανθρώπους με ευαισθησία και γνώση, που δε «μασάνε». Γι’ αυτό και προτίμησε να μην απαντήσει. Στο μεταξύ, το Φλεβάρη τοιυ 2004, εμφανίστηκε άρθρο περί δασοκτήματος Συγγρού, με τίτλο «Περιμένοντας τις προτάσεις του WWF»! Μαζί με τις άλλες κινήσεις που έκαναν (κυρίως με στρίμωγμα του ΙΓΕ), οι «Φίλοι του Δάσους Συγγρού» απευθύνθηκαν και πάλι στο WWF, με επιστολή στις 18.2.2004. Υπενθύμιζαν τις προτάσεις που είχαν κάνει (για κτήμα Καρέλλα και αυθαίρετα) και κατέληγαν με σκληρή αυτή τη φορά γλώσσα:
«Δυστυχώς στις ανωτέρω προσπάθειές μας όχι μόνο δεν σας έχουμε συμμάχους, αλλ’ αντιθέτως αντιμετωπίζουμε και μία δημοτική προπαγάνδα συστηματικώς προβάλλουσα την συνεργασία της μαζί σας ως απόδειξη της φιλοπεριβαλλοντικής της πολιτικής! … Εξακολουθώντας να ελπίζουμε ότι θα πεισθείτε τελικώς να υποστηρίξετε την νομιμότητα και φυσικά το περιβάλλον και τους κατοίκους που το υπερασπίζονται, αναμένουμε την απάντησή σας στο από 13/11/2003 αίτημά μας για αρωγή στα ως άνω θέματα».
Και αυτή η επιστολή έμεινε αναπάντητη! Το WWF είχε άλλα πράγματα ν’ ασχοληθεί. Εφτιαξε ένα ερωτηματολόγιο με τη φίρμα του, το οποίο μοίραζαν υπάλληλοι του Δήμου στον κόσμο της περιοχής. Ανάμεσα στις επιλογές που μπορούσε να κάνει όποιος το συμπλήρωνε ήταν και η εξής: «Να λειτουργεί (σ.σ. το δάσος Συγγρού) ως χώρος αναψυχής, πολιτισμού και αθλητισμού με οργανωμένες εγκαταστάσεις». Δηλαδή, με τη σφραγίδα του WWF ο Τζανίκος επανέφερε τα δασοκτόνα σχέδιά του, οργανώνοντας ένα κάλπικο δημοψήφισμα.
Οι «Φίλοι του Δάσους Συγγρού» συνέχισαν τον αγώνα τους και σε νέα επιστολή (10.3.04) υπενθύμισαν στον Καραβέλλα ότι το καθεστώς του δάσους Συγγρού προστατεύεται από το Σύνταγμα, ότι ο Δήμος παρανομεί και το WWF τον καλύπτει και ότι το σωματείο θα συνεχίσει τον αγώνα του με νομικές προσφυγές και άλλες πρωτοβουλίες. Το WWF όχι μόνο κώφευε στις παρεμβάσεις αυτών των ανθρώπων, αλλά συνέχιζε και το ερωτηματολόγιο να μοιράζει και να δηλώνει σε εφημερίδες, ότι χρειάζεται «σχέδιο διαχειρίσεως για την πλήρη αξιοποίηση του Κτήματος» και πως έχει «θετική απάντηση για να συνεχίσει» από το ΙΓΕ.
Τον Ιούνη του 2004 «έσκασε μύτη» και ο άλλος μεγάλος οικολόγος, ο Κυριάκος Μητσοτάκης, που με ερώτηση προς τον νεόκοπο νεοδημοκράτη υπουργό Γεωργίας Σ. Τσιτουρίδη ζητούσε την «αξιοποίηση του κτήματος Συγγρού προς όφελος των πολιτών που κατοικούν στους γειτονικούς Δήμους». Στο τέλος ρωτούσε με νόημα: «Σε ποιο σημείο βρίσκεται ο διάλογος με τους ενδιαφερόμενους φορείς και με ποιο τρόπο θα αξιοποιηθούν προτάσεις οικολογικών οργανώσεων (όπως αυτή της WWF);». Την ίδια περίοδο, οικονομικές φυλλάδες έκαναν λόγο ακόμα και για «αξιοποίηση» του δάσους Συγγρού με ΣΔΙΤ! Λογικό, αφού πρόκειται για φιλέτο στην καρδιά των βορείων προαστίων.
Ο αγώνας των «Φίλων του Δάσους Συγγρού» ανάγκασε το ΙΓΕ να μη δώσει καμία έγκριση στο WWF, το οποίο μάλλον αποτραβήχτηκε. Στο μεταξύ, έχει αλλάξει και η δημοτική αρχή και το δάσος προς το παρόν τη γλίτωσε. Το τελευταίο επεισόδιο που μας είναι γνωστό παίχτηκε μεταξύ του WWF και του περιοδικού «Γαλέρα». Τον Ιούλη του 2006 η «Γαλέρα» δημοσίευσε ένα κατατοπιστικότατο ρεπορτάζ της Ελένης Ηλιοπούλου για τα σχέδια ενάντια στο δάσος Συγγρού, που αναφερόταν και στο ρόλο του WWF. Το ρεπορτάζ κατέληγε ως εξής: «Ισως όλα αυτά να είχαν μικρότερη σημασία, αν η Eurobank, τράπεζα που ανήκει στον όμιλο Λάτση δεν ήταν εκ των χρηματοδοτών της WWF. Θυμηθείτε ότι στον ίδιο όμιλο ανήκει και η εταιρία Lamda, που κατασκεύασε το γνωστό πια The Mall, καταπατώντας και παρανομώντας πάντα, όμως σε αγαστή συνεργασία με το δήμο Αμαρουσίου».
Το δημοσίευμα «έτσουξε» το WWF που έσπευσε να απαντήσει με μια γλοιώδικη επιστολή, χωρίς ίχνος επιθετικότητας (πάγια τακτική τους να μην τα χαλάνε με τα ΜΜΕ). Κυρίως τους έτσουξε ο συσχετισμός με τον όμιλο Λάτση. Πώς απάντησαν; Οτι όντως τους στηρίζει και η Eurobank, αλλά δεν ταυτίζονται με τα συμφέροντά της. Η επιχειρηματολογία που αναπτύσσουν έχει πλάκα, αλλά ο χώρος δεν επιτρέπει να επεκταθούμε. Οσο για το δάσος Συγγρού, χωρίς να μπούνε στην ουσία, μιλούν για «προκαταλήψεις και “κολλήματα” σε παρωχημένες και αποτυχημένες λογικές απομόνωσης της προστατευόμενης περιοχής από τους ανθρώπους»! Ενώ ο συνεργάτης τους ο Τζανίκος ήθελε να κάνει το δάσος… προσιτό στους ανθρώπους!!!
