Αν απομακρυνθούμε λίγο από τις λεπτομέρειες των μέτρων που προωθούνται για τα φαρμακεία, για τα φορτηγά, για τα ταξί, αν δούμε την ουσία της εκστρατείας που εξελίσσεται εδώ και μερικά χρόνια υπό τον τίτλο «άνοιγμα των κλειστών επαγγελμάτων – κατάργηση των περιορισμών στον ανταγωνισμό», θα διαπιστώσουμε ότι αυτό που εξελίσσεται είναι ένας πόλεμος κατά των μικροαστικών στρωμάτων. Οσο πιο κοντά (από εισοδηματική άποψη) βρίσκονται αυτά τα στρώματα στην εργατική τάξη τόσο πιο σκληρή είναι η επίθεση που δέχονται.
Αν, μάλιστα, θέλουμε να δούμε ευρύτερα το ζήτημα, θα διαπιστώσουμε ότι τα μικροαστικά στρώματα της πόλης δέχονται την τελευταία τριετία ίδιας σφοδρότητας επίθεση μ’ αυτή που δέχτηκε την προηγούμενη δεκαετία η φτωχή αγροτιά, που είχε ως αποτέλεσμα το ξεκλήρισμα του μεγαλύτερου κομματιού της.
Το ιδεολόγημα και τότε και τώρα ήταν το ίδιο: ο εκσυγχρονισμός της οικονομίας και τα συμφέροντα του καταναλωτή. Μόνο που ούτε η οικονομία εκσυγχρονίστηκε ούτε ο εργαζόμενος καταναλωτής είδε τις τιμές να φτηναίνουν. Το αντίθετο, ακόμη και σήμερα οι τιμές σε βασικά τρόφιμα αυξάνονται, γιατί η αγορά μονοπωλείται και τα καρτέλ οργιάζουν.
Αλλοτε, τα μικροαστικά στρώματα αποτελούσαν την κοινωνική συγκολλητική ουσία του ελληνικού καπιταλιστικού σχηματισμού. Εχαιραν φορολογικής ασυλίας, μπορούσαν άνετα να εξασφαλίσουν ένα καλό επίπεδο διαβίωσης και λόγω του πλήθους τους (η αναλογία τους στο σύνολο του πληθυσμού είναι στην Ελλάδα της μέσης καπιταλιστικής ανάπτυξης ψηλότερη σε σχέση με τις χώρες του μονοπωλιακού καπιταλισμού) στήριζαν την κοινωνική σταθερότητα του συστήματος, αποτελώντας μια σταθερή μάζα ψηφοφόρων για τα αστικά κόμματα που εναλλάσσονταν στην κυβερνητική εξουσία.
Η κρίση, όμως, επιταχύνει τη διαδικασία συγκέντρωσης και συγκεντροποίησης της παραγωγής και του κεφαλαίου, που έτσι κι αλλιώς χαρακτηρίζει τον καπιταλισμό. Το οικονομικό έδαφος που εξασφάλιζε τη σχετική ευμάρεια των μικροαστικών στρωμάτων σμικρύνεται και τα «μνημονιακά» μέτρα που παίρνονται επιταχύνουν την καταστροφή μεγάλων τμημάτων τους, έτσι που ο κύκλος εργασιών τους να περάσει στο μεγάλο κεφάλαιο. Η μάχη οπισθοφυλακών που δίνουν αυτά τα στρώματα απλά επιβραδύνει τη διαδικασία καταστροφής τους. Στο τέλος θ’ αντέξουν μόνο οι πιο πλούσιοι.
