Αν το ξεχάσατε, να σας το θυμίσουμε: οι πρόσφατες εκλογές έγιναν μισό χρόνο πριν τη λήξη της κοινοβουλευτικής θητείας της κυβέρνησης, με επίκληση ως «εθνικού θέματος κρίσιμης σημασίας» την κατάρτιση του κρατικού προϋπολογισμού του 2008. Το προσχέδιο αυτού του προϋπολογισμού, που κατατέθηκε από τον Αλογοσκούφη στη Βουλή την περασμένη Δευτέρα, μας δίνει μια σαφή περιγραφή του πραγματικού «εθνικού λόγου» που οδήγησε στην επίσπευση των εκλογών. Ενα εφιαλτικό πακέτο νέων φόρων, κυρίως έμμεσων, που πλήττουν ευθέως τις πλατιές εργαζόμενες μάζες, δεν θα ήταν το καλύτερο εισιτήριο για να πάει η ΝΔ στις εκλογές. O εθνικός λόγος ήταν το κομματικό συμφέρον της ΝΔ.
Γι’ αυτό, άλλωστε, μολονότι ο Καραμανλής επικαλέστηκε τον προϋπολογισμό για να πάει σε πρόωρες εκλογές, ο ίδιος και τα στελέχη του υπήρξαν σφίγγες ως προς το περιεχόμενο αυτού του προϋπολογισμού καθ’ όλη την προεκλογική περίοδο. Γράψαμε τότε, ότι η ΝΔ ζητάει λευκή επιταγή. Σε πιο απλή γλώσσα γράψαμε: ο Καραμανλής λέει στους ψηφοφόρους «ψηφίστε με για να σας πηδήξω μετά». Τώρα, ήρθε η ώρα για να εισπραχτεί η επιταγή. Ο Αλογοσκούφης συμπλήρωσε τάχιστα το ποσό (όσα λείπουν στο σύστημα για να διεκπεραιώσει την αναδιανεμητική υπέρ του κεφαλαίου λειτουργία του στις τρέχουσες συνθήκες) και από την πρώτη του επόμενου χρόνου οι εργαζόμενοι θα καλούνται καθημερινά να πληρώσουν το μερίδιό τους.
Θα πρέπει, βέβαια, οι εργαζόμενοι να αισθάνονται και μαλάκες, για να το ξαναπούμε λαϊκά. Διότι, ο Αλογοσκούφης με τον Ρουσόπουλο τους διαβεβαιώνουν καθημερινά, ότι «αυτοί που πληρώνουν στον προϋπολογισμό του 2008 είναι οι έχοντες και κατέχοντες». 6 δισ. νέοι φόροι θα πληρωθούν το 2008 και απ’ αυτό το ποσό τα 4 δισ. είναι έμμεσοι φόροι! Προφανώς, το σύνολο των εργαζόμενων έχει μετατραπεί σε… έχοντες και κατέχοντες!
Ας πάρουμε όμως τα πράγματα με τη σειρά, θυμίζοντας καταρχάς την ουσία, τον αναδιανεμητικό χαρακτήρα κάθε προϋπολογισμού.
Ο προϋπολογισμός μαζεύει έσοδα, κυρίως από φόρους, και πληρώνει δαπάνες. Η λειτουργία αυτή είναι εξ ορισμού αναδιανεμητική υπέρ του κεφαλαίου. Οι πλατιές εργαζόμενες μάζες είναι τα υποζύγια της φορολογίας, ενώ οι καπιταλιστές εισπράττουν τη μερίδα του λέοντος στον τομέα των δαπανών, άμεσα ή έμμεσα (δεν πρέπει να ξεχνάμε ότι ακόμα και στις δαπάνες κοινωνικού χαρακτήρα υπεισέρχεται το καπιταλιστικό κέρδος, αφού οι καπιταλιστές λειτουργούν ως προμηθευτές και εργολάβοι του κράτους. Αυτός ο χαρακτήρας δεν αλλάζει. Τι μπορεί ν’ αλλάξει; Η ένταση της αναδιανομής. Αν για παράδειγμα μειωθεί κάπως η έμμεση φορολογία και αυξηθούν οι δαπάνες κοινωνικού χαρακτήρα, θα ελαφρύνει κάπως η θέση των εργαζόμενων στρωμάτων. Σχετικά, πάντοτε.
♦ Συνεχές σφίξιμο
Κλείνουμε σχεδόν δεκαετία από τότε που μπήκαμε στη «στενωπό» μιας ιδιαίτερα σκληρής δημοσιονομικής λιτότητας. Στην αρχή (επί Σημίτη), αυτό έγινε στο όνομα της επίτευξης των κριτηρίων του Μάαστριχτ, για την είσοδο στην ΟΝΕ. Στη συνέχεια, ήρθε η ΝΔ, έκανε την περιβόητη απογραφή, αποφάνθηκε ότι το ΠΑΣΟΚ κρατούσε διπλά βιβλία, έσπρωξε ουσιαστικά τη χώρα στο καθεστώς επιτήρησης της ΕΕ και η λιτότητα συνεχίστηκε με ακόμα μεγαλύτερη ένταση. Φυσικά, η λιτότητα δεν «έπιασε» τους καπιταλιστές και τα κέρδη τους, που μετά τη γενναία φορολογική ελάφρυνση που είχαν δεχτεί επί ΠΑΣΟΚ, δέχτηκαν και άλλες δύο εξίσου γενναίες δόσεις επί ΝΔ. Κι αφού η πρώτη κυβερνητική θητεία της ΝΔ ολοκληρώθηκε με «επιτυχία» («βγήκαμε από την επιτήρηση», χωρίς να τινάξουμε τα πέταλα) κι ενώ όλοι περίμεναν πως ήρθε ο καιρός για κάποιες ελαφρύνσεις, πήγαμε στις εκλογές του «εθνικού θέματος» και μετά απ’ αυτές ακούστηκε το φιρμάνι από τον «βεζίρη» Αλογοσκούφη: δεν έχουμε περιθώρια για χαλάρωση, διότι μέχρι το 2010 πρέπει να έχουμε ισοσκελισμένους προϋπολογισμούς. Μια σύντομη ματιά στο προσχέδιο του προϋπολογισμού του 2008, όμως, πείθει ότι δεν πρόκειται καν για διατήρηση της υπάρχουσας κατάστασης, αλλά για ραγδαία επιδείνωσή της, πάντα σε βάρος των εργαζόμενων. Αντί για χαλάρωση, έρχεται ακόμα μεγαλύτερο σφίξιμο.
Τι κρύβεται, όμως, πίσω από το στόχο των ισοσκελισμένων προϋπολογισμών; Θα το καταλάβουμε καλά, αν πάρουμε υπόψη μας ένα βασικό δεδομένο του προϋπολογισμού. Οι λεγόμενες πρωτογενείς δαπάνες του προϋπολογισμού του 2008 είναι 58.218 εκατ. ευρώ. Τα χρεολύσια των δανείων είναι 26.211 εκατ. ευρώ και οι τόκοι 10.500 εκατ. ευρώ. Δηλαδή, τα τοκοχρεολύσια, αποτέλεσμα των υπέρογκων εξοπλισμών, της μίζας και της ρεμούλας, του παρασιτισμού του αστικού κράτους και των ληστρικών όρων που επιβάλλει το διεθνές τραπεζικό κεφάλαιο, φτάνουν σχεδόν το ύψος όλων των υπόλοιπων δαπανών του προϋπολογισμού (για την ακρίβεια είναι το 43,5% των συνολικών δαπανών του προϋπολογισμού)! Ισοσκελισμένοι προϋπολογισμοί σημαίνει μείωση όλων των δαπανών που θεωρούνται ανελαστικές (δηλαδή όλων των κοινωνικών δαπανών) και συνέχιση της αυξητικής τάσης της φορολογίας, προκειμένου να πληρώνονται οι ξένοι και ντόπιοι δανειστές!
♦ Εφιαλτικά χαράτσια
Ας έρθουμε όμως στη φορολογική πολιτική, που αποτελεί το θεμέλιο του προϋπολογισμού. Τα βασικότερα μεγέθη μπορείτε να τα δείτε στον πίνακα στην κορυφή της σελίδας.
Μια γρήγορη γενική συγκριτική μελέτη μας δίνει τα εξής δεδομένα: Με προβλεπόμενη αύξηση του ΑΕΠ 7%, τα μεν φορολογικά έσοδα θα αυξηθούν κατά 12,3%, οι δε πρωτογενείς δαπάνες κατά 5,9%. Δηλαδή, γενικά μιλώντας, το κράτος θα πάρει περισσότερα και θα ξοδέψει λιγότερα. Η διαφορά θα πάει στις τσέπες των δανειστών.
Ομως, η ταξική ουσία κρύβεται στο εσωτερικό των κατηγοριών έσοδα – δαπάνες. Οι άμεσοι φόροι θα αυξηθούν κατά 10,1%, ενώ οι έμμεσοι φόροι θα αυξηθούν κατά 13,8%. Δηλαδή, ο χαρακτήρας της φορολογίας θα γίνει πιο αντιλαϊκός, αφού είναι γνωστό ότι οι έμμεσοι φόροι πλήττουν τα πλατιά λαϊκά στρώματα, που αποτελούν τη μεγάλη μάζα των καταναλωτών. Αλλά, και οι άμεσοι φόροι δεν θα αυξηθούν αναλογικά. Να πει κανείς, βρε αδερφέ, ότι ως φορολογούμενοι εργαζόμενοι και καπιταλιστές έχουν την ίδια επιβάρυνση στα εισοδήματά τους. Ο φόρος που θα πληρώσουν τα φυσικά πρόσωπα θα αυξηθεί κατά 6,8%, ενώ αυτός που θα πληρώσουν τα νομικά πρόσωπα (δηλαδή οι ΑΕ και ΕΠΕ, τουτέστιν οι καπιταλιστικές επιχειρήσεις) κατά 6,2%. Εδώ πρέπει να πάρουμε υπόψη μας ότι τα δυο προηγούμενα χρόνια ο φόρος εισοδήματος νομικών προσώπων είχε γνωρίσει μια φοβερή μείωση κατά 6,2% (το 2006) και μετά μια αύξηση κατά 3,6% (το 2007), ενώ τις ίδιες χρονιές τα φυσικά πρόσωπα καλούνταν να πληρώσουν αυξήσεις φόρων κατά 11,9% και 10,4%, αντίστοιχα. Οπως βλέπετε, οι αυξήσεις άμεσων φόρων του 2008, που είναι περίπου ίσες για φυσικά και νομικά πρόσωπα, εφαρμόζονται επί ποσών που για μεν τα φυσικά πρόσωπα είναι ήδη σημαντικά αυξημένα, ενώ για τα νομικά πρόσωπα είναι σημαντικά μειωμένα.
Κατά 13,4% προϋπολογίζεται να αυξηθεί ο ΦΠΑ. Οταν ρωτιέται σχετικά ο Αλογοσκούφης, φοράει ένα πονηρό χαμόγελο και απαντάει ότι η αύξηση θα προέλθει από την… πάταξη της φοροδιαφυγής. Αστεία πράγματα. Τους πρώτους μήνες της νέας χρονιάς θα έχουμε μια ξεγυρισμένη αύξηση στον ΦΠΑ, που μπορεί να είναι και δυο μονάδες μονοκοπανιά.
♦ Κεφαλικός φόρος
Γράφαμε στο προηγούμενο φύλλο, ότι η επιβολή ενιαίου φόρου στα ακίνητα, στην Ελλάδα του έντονου μικροϊδιοκτησιακού στοιχείου ισοδυναμεί με κεφαλικό φόρο. Ο Αλογοσκούφης διαβεβαιώνει ότι θα πληρώσουν οι «έχοντες και κατέχοντες». Εμείς θα σας δώσουμε μόνο ένα στοιχείο από το προσχέδιο του προϋπολογισμού. Οι φόροι στα ακίνητα προβλέπεται να αυξηθούν κατά 275%! Δεν χρειάζεται να πούμε τίποτ’ άλλο. Η κατάργηση του Φόρου Μεγάλης Ακίνητης Περιουσίας σημαίνει ότι θα έχουμε μετακύλιση του φόρου που πλήρωνε μια μερίδα μεγαλοϊδιοκτητών στις πλάτες των μικροϊδιοκτητών, που θα πρέπει ν’ αρχίσουν να σκέφτονται τι θα κάνουν με το πατρικό σπίτι στο χωριό.
♦ Στην κλίνη του Προκρούστη
Οι δαπάνες μπαίνουν για μια ακόμη φορά στην κλίνη του Προκρούστη. Οχι όλες οι δαπάνες, βέβαια, αλλά αυτές που έχουν κοινωνικό χαρακτήρα.
Για τις δαπάνες για την Παιδεία γράφουμε χωριστά. Οι δαπάνες για την περίθαλψη αυξάνονται μόνο κατά 4,4%. Αναλογιστείτε την άθλια κατάσταση των νοσοκομείων και τις τρομακτικές ελλείψεις προσωπικού και θα καταλάβετε αν θα υπάρξει η παραμικρή βελτίωση. Ο Αλογοσκούφης δηλώνει κουτοπόνηρα ότι το συνολικό κονδύλι για ασφάλιση-περίθαλψη αυξάνεται κατά 11,1%. Σ’ αυτό όμως περιλαμβάνονται οι αυξήσεις στο ΕΚΑΣ και τις αγροτικές συντάξεις και οι υποχρεώσεις της κυβέρνησης συνολικά προς τα ασφαλιστικά ταμεία. Η επιχορήγηση στο ΙΚΑ (γράφουμε αναλυτικά στη σελίδα 16) είναι για έκτη συνεχή χρονιά κάτω από το 1% του ΑΕΠ, με αποτέλεσμα μέσα σε μια εξαετία να κλέβονται από το μεγάλο ασφαλιστικό ταμείο των εργαζόμενων του ιδιωτικού τομέα 1,5 δισ. ευρώ! Μισθοί και συντάξεις στα ίδια: γύρω στο 3% αύξηση. Φυσικά, μπάτσοι, δικαστές και καραβανάδες αυξάνονται και πληθύνονται.
