«Αυτά είναι τα τελευταία μέτρα», διακηρύσσει ο Σαμαράς. «Αυτά πρέπει να είναι τα τελευταία μέτρα», κραυγάζει ο Βενιζέλος, ακολουθούμενος από τον Κουβέλη. «Αν δεν είναι τα τελευταία μέτρα δεν πρόκειται να ξαναψηφίσω», δηλώνουν συντετριμμένοι διάφοροι δήθεν διαφωνούντες και προβληματιζόμενοι βουλευτές, που έχουν συνηθίσει να λένε κάθε φορά «αυτή είναι η τελευταία φορά».
Ε, λοιπόν, αυτά τα μέτρα δεν είναι τα τελευταία. Και δεν το λέμε επικαλούμενοι την προηγούμενη πείρα (από την εποχή του πρώτου μνημόνιου ακόμη) και εκείνον τον ανεκδιήγητο Παπακωνσταντίνου που διαβεβαίωνε ότι, αν χρειαστεί να παρθούν άλλα μέτρα, αυτός θα παραιτηθεί. Δεν το λέμε επικαλούμενοι τον Σαμαρά, τον Βενιζέλο και τον Κουβέλη, που όχι μόνο προεκλογικά αλλά και μετεκλογικά διαβεβαίωναν πως δεν πρόκειται να θιγούν μισθοί και συντάξεις, πως δεν πρόκειται να ληφθούν «οριζόντια μέτρα». Το λέμε, επειδή αυτό προκύπτει από τα ίδια τα επίσημα στοιχεία.
Αν κοιτάξει κανείς το καινούργιο Μεσοπρόθεσμο Πρόγραμμα Δημοσιονομικής Στρατηγικής 2013-2016, το οποίο δεν είναι παρά ένα κωλόχαρτο που θ’ αλλάξει πολλές φορές ακόμη, όπως άλλαξε και το προηγούμενο ΜΠΔΣ, θα διαπιστώσει ότι οι «παρεμβάσεις», όπως ονομάζονται τα αντιλαϊκά και αντεργατικά μέτρα, προϋπολογίζονται σε 14.244 εκατ. ευρώ μέχρι το 2016. Αυτά κατανέμονται ως εξής: 9.734 εκατ. ευρώ το 2013, 4.186 εκατ. ευρώ το 2014, 529 εκατ. ευρώ το 2015 και 155 εκατ. ευρώ το 2016.
Το πακέτο που ψηφίστηκε με το πολυνομοσχέδιο (πλην μιας σειράς φορολογικών μέτρων που θα έρθουν με ξεχωριστό νομοσχέδιο) αφορά μόνο το 2013. Επομένως, μένουν μέτρα ύψους περίπου 5 δισ. ευρώ που πρέπει να παρθούν κυρίως το 2014. Στην πραγματικότητα, ο σχεδιασμός αφορά μόνο το 2013 και το 2014, ενώ τα δύο επόμενα χρόνια μπαίνουν μόνο για να δοθεί η εντύπωση του δήθεν μακροχρόνιου σχεδιασμού. Σε κάθε περίπτωση, αν όλα πάνε όπως προβλέπονται στον προϋπολογισμό, για το 2014 θα πρέπει να παρθούν νέα μέτρα ύψους 4,2 δισ. ευρώ. Ενα πακέτο μισό απ’ αυτό που ψηφίστηκε. Αλήθεια, από πού θα βρεθούν αυτά, αν όχι από νέες επιθέσεις σε μισθούς, συντάξεις, κοινωνικές δαπάνες;
Περιττεύει να πούμε ότι εκτός από τα προγραμματισμένα 4,2 δισ., θα υπάρξει μέσα στο 2013 (όπως συμβαίνει σε κάθε «μνημονιακή» χρονιά) και μια δημοσιονομική μαύρη τρύπα, η οποία θα πρέπει να καλυφθεί με πρόσθετα μέτρα. Γιατί θα υπάρξει δημοσιονομική μαύρη τρύπα; Γιατί όλοι οι υπολογισμοί έχουν γίνει με βάση ένα εξωπραγματικό σενάριο για την ύφεση της ελληνικής καπιταλιστικής οικονομίας. Ενα σενάριο με το οποίο γελούν τα διεθνή οικονομικά έντυπα. Υφεση 6,5% το 2012 και 4,5% το 2013 προβλέπει το σενάριο. Δεν χρειαζόμαστε την ανάλυση της Κατσέλη για να καταλάβουμε ότι η ύφεση θα φτάσει το 7% το 2012 και στα ίδια επίπεδα θα είναι το 2013. Τα πρόσθετα μέτρα των περίπου 9,5 δισ. του 2013 θ’ αφαιρεθούν στο σύνολό τους από την κατανάλωση. Οταν κόβεις μισθούς, συντάξεις, κοινωνικά επιδόματα (και μάλιστα μετά από απανωτά πετσοκόμματα τα προηγούμενα χρόνια), τα κόβεις κατευθείαν από την κατανάλωση, άρα βαθαίνεις και δεν μειώνεις την ύφεση. Από πού θα προκύψει η σχετική ανάπτυξη, για να μειωθεί η ύφεση το 2013; Μήπως θα προκύψει καμιά έκρηξη των εξαγωγών; Αυτό το παραμύθι, που άνθισε την εποχή που στο υπουργείο Ανάπτυξης ήταν ο Χρυσοχοΐδης, το έχουν εγκαταλείψει οι κυβερνώντες. Μήπως θα καμφθεί η ύφεση από την ανάπτυξη της αγροτικής παραγωγής; Οταν μόνο με το πολυνομοσχέδιο αυξάνεται κατακόρυφα το κόστος παραγωγής, που θα οδηγήσει σε επιτάχυνση του ξεκληρίσματος των φτωχών αγροτών και σε καταστροφή των λίγων που θα τολμήσουν να πάνε στα χωριά τους για ν’ ασχοληθούν με την αγροτική παραγωγή, το μόνο που μπορούμε να περιμένουμε είναι μείωση της αγροτικής παραγωγής.
Ομως, πέρα από τα προγραμματισμένα 4,2 δισ. του 2014 και πέρα από τη δημοσιονομική μαύρη τρύπα που θα προκύψει το 2013 και θα πρέπει να καλυφθεί με πρόσθετα μέτρα το 2014, υπάρχουν τα «κενά» 2015 και 2016. Σε ανύποπτο χρόνο, κομπάζοντας ότι έχει ήδη πετύχει την επιμήκυνση, ο Στουρνάρας είπε από το βήμα της Βουλής, ότι κερδήθηκε η επιμήκυνση κατά δύο χρόνια, γι’ αυτό και τα μέτρα είναι 13,5 δισ. (στο Μεσοπρόθεσμο, βέβαια, αναφέρονται 14,2 δισ.), διαφορετικά θα ήταν 18 δισ. Τι σημαίνει αυτή η ομολογία; Οτι υπάρχουν στην «καβάτζα» άλλα 4 δισ. για το 2015 και το 2016, με βάση το σημερινό σχεδιασμό. Φυσικά, με βάση τη μαύρη τρύπα που θα υπάρξει και το 2014, το ποσό αυτό θα γίνει μεγαλύτερο. Οπως γίνεται πάντοτε μέχρι τώρα.
Είναι, λοιπόν, δεδομένο ότι νέα μέτρα θα υπάρξουν και θα είναι και πάλι αντιλαϊκά και αντεργατικά μέτρα. Εμείς το έχουμε υποστηρίξει από την αρχή. Το Μνημόνιο είναι κινούμενη άμμος. Κάθε επικαιροποίησή του από την τρόικα φέρνει νέα μέτρα κι αυτό θα γίνει και στη συνέχεια.
