Δεν χάνουν την ευκαιρία να «ευλογούν τα γένια τους» οι αρμόδιοι της Ανεξάρτητης Επιθεώρησης Εργασίας, αλλά και του υπουργείου, για τους… εντατικούς ελέγχους που υποτίθεται πως κάνουν στους χώρους δουλειάς, καθώς σε ανακοίνωσή τους κάνουν λόγο για «ιστορικό ρεκόρ» 73.579 ελέγχων, επειδή αυξήθηκαν κατά… 13% σε σχέση με τους αντίστοιχους του 2022, που ήταν 65.286. Oι παραβάσεις που βεβαιώθηκαν έφτασαν -σύμφωνα με την ίδια ανακοίνωση- τις 16.049 έναντι 14.504 το 2022.
Βέβαια, κατά πως το συνηθίζουν, δεν μας δίνουν συνολικά και αναλυτικά στοιχεία από τα προηγούμενα χρόνια, ώστε να διαπιστώσουμε το μέγεθος του ρεκόρ, ωστόσο, ακόμα και αν πάρουμε τοις μετρητοίς τους πανηγυρισμούς τους, προκύπτει πως το 1/4 των επιχειρήσεων που ελέγχθηκαν, παραβίασαν την εργατική νομοθεσία σε διάφορους τομείς, γεγονός που αποκαλύπτει πόσο έχουν… τρομοκρατηθεί οι εργοδότες καπιταλιστές από τους ελέγχους.
Ο τοποθετημένος από τον σούπερ μεταρρυθμιστή Κ. Χατζηδάκη διοικητής της νέας… Ανεξάρτητης Επιθεώρησης Εργασίας, Γιώργος Τζιλιβάκης, που, μην το ξεχνάμε, παλιότερα ήταν προσωπάρχης καπιταλιστικών επιχειρήσεων τις οποίες τώρα καλείται να… ελέγξει, αναφερόμενος στις… επιτυχίες του, τόνισε πως «το έργο αυτό συμβάλλει στην προστασία του αδύναμου, που είναι τόσο ο εργαζόμενος, όσο και ο εργοδότης ο οποίος λειτουργεί στα πλαίσια του Νόμου και πλήττεται από τον αθέμιτο ανταγωνισμό όσων παραβιάζουν την εργατική νομοθεσία. Η νέα χρονιά μας βρίσκει με νέα τεχνολογικά εργαλεία (σ.σ. εννοεί ότι οι ελεγκτές έχουν πλέον… τάμπλετ!), με αποφασιστικότητα και με υπερηφάνεια για το έργο που επιτελούμε προς όφελος της ελληνικής κοινωνίας».
Από κοντά και η νεόκοπη υπουργός Εργασίας, Δόμνα Μιχαηλίδου, που έβαλε τρίτη στη σειρά των συνολικά 31 «παρεμβάσεών» της τη λειτουργία της Επιθεώρησης Εργασίας, ενώ με αφορμή τις ρυθμίσεις για τη λεγόμενη «κατά παραγγελία εργασία» είπε πως «από την Επιθεώρηση Εργασίας και για όποιες παραβάσεις της εργατικής νομοθεσίες θα επιβάλλονται τα αντίστοιχα προβλεπόμενα πρόστιμα και θα ελέγχεται αν καταχωρείται το ωράριο στο ΠΣ Εργάνη»!
Αυτό που δεν μας λένε βέβαια και οι δυο τους είναι ότι οι εργοδοτικές αυθαιρεσίες σε μεγάλο βαθμό γίνονται με τη διευκόλυνση της ίδιας της αντεργατικής νομοθεσίας, πέρα από την αδράνεια των ελεγκτικών τους μηχανισμών.
Χαρακτηριστικό παράδειγμα, αποτελεί το αντεργατικό έκτρωμα που πέρασε ο ακροδεξιός τηλεπλασιέ-τηλεμαϊντανός και προκάτοχος της Δόμνας, Αδωνις Γεωργιάδης, που όπως αναφέραμε σε δημοσίευμά μας, με το άρθρο 22 (που η Μιχαηλίδου κάνει σαν να μην το… γνωρίζει!) οι όποιες αλλαγές στο ωράριο της επιχείρησης δεν θα δηλώνονται από πριν στο σύστημα ΕΡΓΑΝΗ, αλλά υποτίθεται πως θα καταχωρούνται την τελευταία στιγμή στη σήμανση της ψηφιακής κάρτας του κάθε εργαζόμενου.
Είναι προφανές, ότι οι περισσότεροι εργοδότες δεν θα καταχωρούν στην ψηφιακή κάρτα καθόλου τις αλλαγές στο ωράριο και τις υπερωρίες, που έτσι θα είναι «μαύρες», και οι εργαζόμενοι θα χάνουν κανονικά και με το… νόμο πολλά από τα δεδουλευμένα τους. «Και τι θα κάνουν οι ελεγκτές», γράφαμε χαρακτηριστικά, «αν και όποτε πάνε, όταν δε θα γνωρίζουν από πριν τις ώρες που θα δουλέψει ο εργαζόμενος; Θα ψάχνουν μία-μία τις κάρτες των εργαζομένων, για να δουν αν ταυτοποιούνται οι υπερωρίες από τη σήμανσή τους; Ακόμα και στη «χειρότερη» για τους εργοδότες περίπτωση, που θα γίνει κάποια τυπική επίσκεψη των ελεγκτών, θα έχουν το χρόνο να «μαγειρέψουν» τις κάρτες των εργαζομένων, δηλώνοντας ίσως λιγότερες υπερωρίες από ό,τι είχαν αρχικά προγραμματίσει. Ετσι θα βγαίνουν πάλι κερδισμένοι».
Οσο για τον τομέα της πρόληψης των λεγόμενων εργατικών ατυχημάτων (εγκλημάτων), η διαφήμιση του ρόλου της Επιθεώρησης Εργασίας καλά κρατεί. Τα λόγια του τέως υπουργού Αδωνη Γεωργιάδη σε «Ημερίδα με τίτλο Υγεία και Ασφάλεια: Δυο λέξεις ένας στόχος», στις 11 Δεκέμβρη, αποτελούν πρόκληση και φτύσιμο για κάθε εργαζόμενο:
«Δεν έχω τις αυταπάτες ότι θα φτάσουμε σε μια αγορά εργασίας που δεν θα υπάρχει ποτέ κανένα είδους εργατικό ατύχημα. Αυτό, δυστυχώς, δεν μπορεί να συμβεί. Σε όλες τις χώρες όσο προηγμένες και αν είναι συμβαίνουν, δυστυχώς, και ατυχήματα και δυστυχήματα στην αγορά εργασίας(!). Όμως το κράτος και η ιδιωτική οικονομία -γιατί είμαστε σύμμαχοι σε αυτό, δεν είμαστε αντίπαλοι- έχουμε τεράστιο συμφέρον να εξασφαλίσουμε στο μέγιστο δυνατό βαθμό αυτές τις συνθήκες… Έχουμε δώσει το στίγμα στην Ανεξάρτητη Αρχή Επιθεώρησης Εργασίας και έχουμε δεχθεί τα αιτήματά τους για ενίσχυση του προσωπικού της στους συγκεκριμένους τομείς, ώστε να μπορεί να κάνει ακόμα περισσότερους ελέγχους και στους τομείς υγιεινής και ασφάλειας απ’ ότι έκανε στο παρελθόν».
Ποια είναι η πραγματικότητα;
Εχουμε αναφερθεί ουκ ολίγες φορές στους ελέγχους που κάνει η «Ανεξάρτητη» Επιθεώρηση Εργασίας κατόπιν εορτής, μετά από κάποιο εργατικό «δυστύχημα»-έγκλημα. Ενώ η λίστα των «ατυχημάτων» μακραίνει κάθε χρόνο, ενώ κατά μέσο όρο κάθε τρεις μέρες χάνει την ζωή του και ένας εργάτης στα καπιταλιστικά κάτεργα, ποιες είναι οι ενέργειες του υπουργείου και της Επιθεώρηση Εργασίας;
Είναι χαρακτηριστικό ότι πριν ένα χρόνο ο ίδιος ο… ανεξάρτητος διοικητής Τζιλιβάκης ζητούσε με έγγραφο προς τον Αρειο Πάγο να μην έχει υποχρέωση η Επιθεώρηση Εργασίας να συντάσσει πόρισμα για κάποια από τα εργατικά ατυχήματα που θεωρούνται «ήσσονος σοβαρότητας». Οπως ανέφερε το έγγραφο, «στο απελθόν έτος 2022 τα αναγγελθέντα πανελλαδικώς εργατικά ατυχήματα έφθασαν τον αριθμό των 14.000, εκ των οποίων όμως η μεγίστη πλειοψηφία τούτων ήταν ήσσονος σοβαρότητας». Ανέφερε ακόμα πως «οι υπηρεσιακές ανά την Ελλάδα μονάδες της Επιθεώρησης Εργασίας, βάσει εγκυκλίων διαταγών, λειτουργούν με την χρήση των λεγόμενων «κριτηρίων σοβαρότητας» και συνεπώς χαρακτηρίζουν ως «σοβαρά» εργατικά ατυχήματα (πέραν εννοείται των θανατηφόρων) εκείνα για τα οποία υπάρχει κάταγμα ή ακρωτηριασμός, μεγάλος αριθμός θυμάτων, αναρρωτική άδεια πέραν των 5 ημερών, θέση εκτός λειτουργίας τμήματος ή μηχανήματος της επιχείρησης λόγω του εργατικού ατυχήματος, πρόκληση θερμικών ή χημικών εγκαυμάτων, ηλεκτροπληξία, θερμοπληξία, ορισμένοι τύποι εξαρθρώσεων, μερική ή ολική απώλεια όρασης και βλάβες εσωτερικών οργάνων».
Ο αντεισαγγελέας του Αρείου Πάγου Παναγιώτης Παναγιωτόπουλος έκανε το χατίρι του Τζιλιβάκη, και απευθυνόμενος στους εισαγγελείς πρωτοδικών έλεγε «να έχετε τα ανωτέρω υπ’ όψιν σας κατά τον χειρισμό υποθέσεων εργατικών ατυχημάτων, και να συστήσετε στους υπό τις οδηγίες και παραγγελίες σας δρώντες προανακριτικούς υπαλλήλους ότι δεν προβλέπεται κατά νόμο η σύνταξη έκθεσης έρευνας επί των ήσσονος σοβαρότητας εργατικών ατυχημάτων από την κατά τόπο αρμόδια υπηρεσιακή μονάδα της Επιθεώρησης Εργασίας»!
Ωστε, λοιπόν, η σοβαρότητα ενός εργατικού «ατυχήματος», το οποίο αξίζει να ερευνήσει η Επιθεώρηση Εργασίας, κρίνεται από το αποτέλεσμα. Δηλαδή, με αυτή τη λογική, αν κάποιος εργάτης ή εργαζόμενος από τύχη δεν σκοτωθεί ή δεν πάθει κάποιο κάταγμα αλλά τη γλυτώσει με ελαφρύ τραυματισμό, δεν θα πρέπει να απασχολήσουν την Επιθεώρηση Εργασίας οι συνθήκες κάτω από τις οποίες έλαβε χώρα το συμβάν, ώστε να προλάβουν το «κακό» την επόμενη φορά; Δεν είναι αυτά τα περιστατικά μια καλή πηγή πληροφοριών, και μια αφορμή, ώστε να γίνει έλεγχος στις συγκεκριμένες επιχειρήσεις; Για «πρόληψη» δεν υποτίθεται πως κόπτονται όλοι αυτοί (λέμε τώρα…), στις διάφορες Ημερίδες για την υγιεινή και ασφάλεια της εργασίας;
Θα αντιτείνουν, βέβαια, ότι δεν επαρκεί το προσωπικό τους, ώστε να ασχοληθεί και με τη μελέτη αυτών των «ήσσονος σημασίας ατυχημάτων». Θα μπορούσε όμως ο Τζιλιβάκης, αντί να προσφύγει στον Αρειο Πάγο για γλυτώσει αρμοδιότητες, να ζητήσει για παράδειγμα προσλήψεις τεχνικού και διοικητικού προσωπικού. Ομως, αντί γι’ αυτό, βρήκε… άλλο τρόπο να αντιμετωπίσει τις ελλείψεις! Οπως είχε καταγγείλει με δελτίο τύπου ο ίδιος ο Σύλλογος Εργαζομένων Επιθεώρησης Εργασίας (5/1/2023), είχε προβεί «με ξαφνικές προφορικές εντολές σε αυθαίρετες μετακινήσεις και μεταθέσεις εργαζομένων στις παραμονές των Χριστουγέννων, οι οποίες αποδυναμώνουν τις ήδη υποστελεχωμένες Περιφερειακές Υπηρεσίες της Επιθεώρησης Εργασίας, κυρίως στην Αττική».
Επίσης, χαρακτηριστικά για το χάλι που επικρατεί στην εν λόγω υπηρεσία είναι τα παραδείγματα που είχε αναφέρει σχετική ανακοίνωση του ΠΑΜΕ (23 Γενάρη), σημειώνοντας πως «ακόμα και η στελέχωση των κεντρικών Υπηρεσιών της νέας Ανεξάρτητης Αρχής γίνεται σε βάρος των περιφερειακών υπηρεσιών οι οποίες αποψιλώνονται από προσωπικό. Μάλιστα το προηγούμενο διάστημα, με εντολή του Διοικητή, οι λιγοστοί επιθεωρητές στο κτίριο της Αγησιλάου αντί να πραγματοποιούν ελέγχους κλήθηκαν να φυλάνε σε βάρδιες το κτίριο καθώς έληξε η σύμβαση που είχε συναφθεί με ιδιωτική εταιρεία φύλαξης»!
Βέβαια, η υποστελέχωση και οι τραγικές ελλείψεις, είναι μόνο η μια πλευρά του προβλήματος. Η άλλη πλευρά είναι η πλήρης διάβρωση που παρατηρείται στη συγκεκριμένη υπηρεσία, ενώ είναι κοινό μυστικό πως υπάρχουν περιπτώσεις που όταν βγαίνει για ελέγχους πέφτει «σύρμα» στους εργοδότες να τα παρουσιάσουν όλα «εντάξει».
Χαρακτηριστικό από αυτή την άποψη είναι το παράδειγμα που αναφερόταν στην ίδια ανακοίνωση, με την «περίπτωση Επιθεωρητών από το τμήμα του Πειραιά οι οποίοι κατέθεσαν το καλοκαίρι υπηρεσιακή αναφορά με συγκεκριμένα στοιχεία που αποδεικνύουν πως υπήρχε ενημέρωση συγκεκριμένων εργοδοτών της εστίασης για το πότε θα διενεργηθούν έλεγχοι». Τις καταγγελίες τους επιβεβαίωσε και το Εργατικό Κέντρο Πειραιά το οποίο με παρέμβαση του στη Διοίκηση της Επιθεώρησης απαίτησε «να ξηλωθεί» ο μηχανισμός που ενημερώνει τους εργοδότες. Αντί για αυτό τελικά «ξηλώθηκαν» οι ίδιοι οι Επιθεωρητές που έκαναν την καταγγελία καθώς κλήθηκαν σε απολογία και μετακινήθηκαν σε άλλες Υπηρεσίες!
Μ’ αυτές τις συνθήκες, που θα συνεχίσουν να επικρατούν στην Επιθεώρηση Εργασίας και τους υπόλοιπους ελεγκτικούς μηχανισμούς του αστικού κράτους, είναι σίγουρο ότι θα συνεχίσει να… σπάει ρεκόρ η εργοδοτική αυθαιρεσία στους χώρους δουλειάς, με «κλείσιμο του ματιού» και από την αντεργατική νομοθεσία.
