Το υπουργείο Παιδείας έχει κάνει στόχο ζωής το δραστικό πετσόκομμα του αριθμού των υποψηφίων για την τριτοβάθμια εκπαίδευση και τον παντί τρόπω περιορισμό των δαπανών για τη δημόσια εκπαίδευση.
Στόχος αυτή τη φορά είναι η πολύπαθη τεχνικοεπαγγελματική εκπαίδευση.
Με υπουργική απόφαση καταργούνται μέχρι νεωτέρας 61 ΤΕΕ σε όλη τη χώρα, τα 25 εξ αυτών στην Αττική, τα οποία έπρεπε να μετατραπούν σε ΕΠΑΛ. Πρόφαση για την ενέργεια αυτή αποτέλεσε η δήθεν «αναβάθμιση» της τεχνικοεπαγγελματικής εκπαίδευσης με την ίδρυση από φέτος των Επαγγελματικών Λυκείων (ΕΠΑΛ) και των Επαγγελματικών Σχολών (ΕΠΑΣ), η οποία απαιτούσε, σύμφωνα με τις δηλώσεις του υπουργείου, «χωροταξικό ανασχεδιασμό» και «λειτουργία όλων των σχολείων με πρωινό ωράριο λειτουργίας».
Η απόφαση αυτή, αλλά και ολόκληρος ο νέος νόμος για την τεχνικοεπαγγελματική εκπαίδευση, που ψηφίστηκε μες στο καλοκαίρι, ωθεί συστηματικά τα παιδιά των φτωχών λαϊκών στρωμάτων στην ιδιωτική κατάρτιση και χαρίζει σημαντικό μέρος της τεχνικοεπαγγελματικής εκπαίδευσης στους ιδιώτες.
Συμπληρώνει δε η απόφαση αυτή την απόφαση που δόθηκε στη δημοσιότητα στις 9/8/2006, με την οποία καταργούνται το 60% περίπου των σημερινών ειδικοτήτων των ΤΕΕ, στις οποίες φοιτούσαν 11.677 μαθητές, που αντιπροσώπευαν το 41% των μαθητών του Β΄ κύκλου. Δηλαδή καταργούνται 773 τμήματα, που αντιπροσώπευαν το 39% των τμημάτων του Β΄ κύκλου των ΤΕΕ.
Παράλληλα δίνεται η δυνατότητα στις επιχειρήσεις και τις εταιρίες να εισβάλλουν πιο δυναμικά στην εκπαίδευση, αφού με το άρθρο 25 του νέου Ν.3475/06 δίνεται η δυνατότητα στον ΟΕΕΚ (Οργανισμό Επαγγελματικής Εκπαίδευσης και Κατάρτισης) να αναθέτει την «οργάνωση, σχεδιασμό, μέριμνα και εκτέλεση προγραμμάτων επιμόρφωσης» για θέματα επαγγελματικής εκπαίδευσης και κατάρτισης σε «τρίτους».
Αλλά και τον δραστικό περιορισμό αυτής ακόμα της κουτσουρεμένης πρόσβασης των αποφοίτων των ΤΕΕ στα ΤΕΙ προοιωνίζει ο νέος νόμος. Ο στόχος αυτός επιτυγχάνεται μέσα από δυο δρόμους. Πρώτον, οι απόφοιτοι των ΕΠΑΣ αποκλείονται τελείως από την πρόσβαση στα ΑΕΙ-ΤΕΙ και μοναδική διέξοδο έχουν τα ΙΕΚ (θυμίζουμε ότι οι ΕΠΑΣ είναι υποβαθμισμένες σχολές κατάρτισης, διετούς διάρκειας, και δεν ανήκουν στην αποκλειστική αρμοδιότητα του ΥΠΕΠΘ). Η κατάργηση στα ΕΠΑΛ της πλειοψηφίας των ειδικοτήτων που λειτουργούν σήμερα στα ΤΕΕ και η ένταξή τους αποκλειστικά στις ΕΠΑΣ ή και ορισμένων από αυτές μόνο στα ΙΕΚ, θα σπρώξει βίαια μεγάλο κομμάτι των παιδιών στις ΕΠΑΣ και από κει στην αγορά εργασίας ή την ανεργία. Δεύτερον, οι απόφοιτοι των ΕΠΑΛ θεωρητικά μόνο θα έχουν τη δυνατότητα πρόσβασης στα ΑΕΙ-ΤΕΙ, αφού προϋπόθεση για την εισαγωγή τους στην τριτοβάθμια εκπαίδευση είναι η συμμετοχή τους σε κοινές με τους συμμαθητές τους, του Γενικού Λυκείου, πανελλήνιες εξετάσεις στα μαθήματα γενικής παιδείας, ενώ είναι φανερό ότι θα υστερούν σημαντικά σε σύγκριση μαζί τους, αφού θα έχουν παρακολουθήσει από την Α΄ τάξη των ΕΠΑΛ διαφορετικό πρόγραμμα σπουδών. Επειτα ολόκληρο το κοινωνικομορφωτικοοικονομικό επίπεδο του οικογενειακού τους περιβάλλοντος -τα παιδιά αυτά προέρχονται κατά κανόνα από τα χαμηλά λαϊκά στρώματα- δεν ευνοεί την «ισότιμη πρόσβαση» αφού τα «πριμοδοτεί» με γνωστικές αδυναμίες που αδυνατούν να καλύψουν. Το υπουργείο Παιδείας περιπαίζει τούτα τα παιδιά και με την υποκριτική πρόφαση της «ισότιμης πρόσβασης» καταργεί όλα τα ειδικά ποσοστά που προβλέπονταν σ’ όλες τις προηγούμενες νομοθετικές ρυθμίσεις για την πρόσβαση των αποφοίτων των ΤΕΕ στα ΤΕΙ.
Από την ίδρυσή της η τεχνικοεπαγγελματική εκπαίδευση είχε σκοπό να ανακόψει την τάση της ελληνικής εργαζόμενης κοινωνίας για πανεπιστημιακή μόρφωση. Η ξινισμένη σούπα της, όλα αυτά τα χρόνια, κατά καιρούς «φρεσκάρεται» με νέα καρυκεύματα, ώστε να σερβίρεται ανανεωμένη σ’ αυτόν τον μη προνομιούχο μαθητικό πληθυσμό.
Η σύγχρονη απαίτηση της καπιταλιστικής αγοράς επιτάσσει την όλο και πιο έντονη και δυναμική στροφή του μαθητικού πληθυσμού στη στενή και εφήμερη κατάρτιση, που θα απαρτίσει το στρατό των απασχολήσιμων.
Ετσι παρά τις διακηρύξεις για την ανάγκη προσφοράς από την Πολιτεία σε όλα τα παιδιά ευρέως και σταθερού υπόβαθρου βασικών γνώσεων, πάνω στο οποίο θα οικοδομείται στη συνέχεια κάθε νέα γνώση ή ειδίκευση, ανάγκη που επιβάλλει το ενιαίο υποχρεωτικό δωδεκάχρονο σχολείο (η 12χρονη υποχρεωτική εκπαίδευση περιλαμβάνεται ως εξαγγελία και στο προεκλογικό πρόγραμμα της ΝΔ), προωθείται για πολλοστή φορά η πολυδιάσπαση της δευτεροβάθμιας εκπαίδευσης και η ώθηση των μαθητών σε δομές παροχής γνώσεων φθηνών, μιας χρήσης (και στα Γενικά Λύκεια βεβαίως η γνώση δεν είναι ολόπλευρη).
Από τη νέα χρονιά το τοπίο στην τεχνικοεπαγγελματική εκπαίδευση θα περιλαμβάνει ΕΠΑΛ (λύκεια), ΕΠΑΣ (σχολές), ΕΠΑΣ και ΤΕΕ άλλων υπουργείων και μεταγυμνασιακά ΙΕΚ. Στον αντίποδα θα στέκονται τα ευνοημένα(;) Γενικά Λύκεια.
Τα υποβαθμισμένα ΙΕΚ πριμοδοτούνται γενναία από τις ρυθμίσεις του νέου νόμου, ευελπιστώντας για μια ακόμη φορά να αποτελέσουν την κολυμπήθρα ξεπλύματος των ονείρων χιλιάδων παιδιών, που έχασαν νωρίς το τρένο για τα Πανεπιστήμια ή τα ΤΕΙ. Το ένα έτος μεταλυκειακής εκπαίδευσης, που επιβάλλει η Οδηγία 36/2005 της ΕΕ, προκειμένου να αποκτηθεί επαγγελματικό πτυχίο επιπέδου 3, χαρίζεται αποκλειστικά στα ΙΕΚ, ενώ και η απαγόρευση σε απόφοιτους του Γενικού Λυκείου να εγγραφούν στα ΕΠΑΛ για την απόκτηση ειδικότητας, καθώς και στους απόφοιτους μιας ειδικότητας του ΕΠΑΛ να ξαναεγγραφούν σε αυτό για την απόκτηση δεύτερης ειδικότητας, μεγαλώνει αποφασιστικά τη δεξαμενή των σπουδαστών των ΙΕΚ.
Και είναι σίγουρο ότι τα δημόσια ΙΕΚ δε θα μπορέσουν να ικανοποιήσουν αυτή την αυξημένη ζήτηση, με αποτέλεσμα να βγουν κερδισμένα τα ιδιωτικά, που καραδοκούν στη γωνία.
Η κατεύθυνση της Μπολόνια να επιτρέπεται η συλλογή πιστωτικών μονάδων και από εξωεκπαιδευτικές δομές κάνει τις κερδοφόρες αυτές επιχειρήσεις να τρίβουν τα χέρια τους από χαρά.
Οπως γίνεται, λοιπόν, φανερό, η εργαζόμενη κοινωνία και δη τα φτωχά της στρώματα, θα βρίσκει από δω και μπρος όλο και πιο ασφυκτικά κλεισμένες τις πόρτες που θα μποδίζουν τα παιδιά της από το όνειρο της πανεπιστημιακής μόρφωσης. Η βαθμολογική βάση του 10, ο νέος νόμος πλαίσιο για τα ΑΕΙ-ΤΕΙ, η Μπολόνια κ.λπ. είναι οι άλλες πάμπολλες αμπάρες.
Γιούλα Γκεσούλη