Είναι γνωστό σε όλους ότι μετά από έξι εβδομάδες απεργίας των εκπαιδευτικών, ο πρωθυπουργός και η κυβέρνησή του, στην προσπάθειά τους να δώσουν την εντύπωση ότι καταβάλλουν προσπάθειες να επιλύσουν έστω και κάποια αιτήματα των απεργών, τους πέταξαν τα ψίχουλα των 17,5 ευρώ και τη δέσμευση του ενός έτους υποχρεωτικότητας του Νηπιαγωγείου, που θεσμοθετήθηκε με την ψήφιση του ν. 3518 το Δεκέμβρη του 2006.
Τη ματ πρωθυπουργική κίνηση δέχτηκε με ανακούφιση η πλειοψηφία της ΔΟΕ, η οποία ψάχνοντας να βρει τρόπους να βγει απ΄ τα αδιέξοδα, τη διεμήνυσε ως νίκη του κινήματος και δεν ενδιαφέρθηκε καθόλου να διασφαλίσει τους όρους και τις προϋποθέσεις εφαρμογής ενός καθαρά Δημόσιου και Δωρεάν υποχρεωτικού Νηπιαγωγείου. Εξάλλου πρεμούρα τους δεν ήταν αυτό, αλλά το πώς θα γυρίσουν τον κόσμο στα σχολειά. Αλλά και αυτοί, που στο όνομα της δήθεν ιδεολογικής καθαρότητας και του ταξικού προσανατολισμού του κινήματος, σήκωσαν ξέχωρα μπαϊράκια μακριά και έξω από τους συγκεκριμένους λόγους που κατέβασαν χιλιάδες εκπαιδευτικούς και βούλιαξαν τους δρόμους της Αθήνας και των μεγαλουπόλεων, δεν έκαναν τίποτε διαφορετικό. Ούτε καν μια καταγγελία ανοιχτή μπροστά στους συναδέλφους έξω από του Μαξίμου, που θα σηματοδοτούσε αυτήν τους την…καθαρότητα.
Η κυβέρνηση εν λευκώ ψήφισε το νόμο και έκτοτε δεν υπήρξε κανένας σχεδιασμός και καμιά προετοιμασία για την εφαρμογή του, όπως ίδρυση νέων δημόσιων Νηπιαγωγείων, προϋπολογισμός δαπάνης για διορισμούς Νηπιαγωγών, για υλικοτεχνική υποδομή, κ.λπ.
Αντίθετα στην εκπνοή του σχολικού έτους στις 4/5/2007 κατέθεσε στην Επιτροπή Μορφωτικών Υποθέσεων της Βουλής ένα νομοσχέδιο σκούπα για τη «Δημιουργία Φορέα Διαχείρισης Ολοκληρωμένου Προγράμματος Διά Βίου Μάθησης», στην ουρά του οποίου κόλλησε το άρθρο 32, που στην ουσία ακυρώνει το ν. 3518 για το υποχρεωτικό Νηπιαγωγείο και αποκαλύπτει πλήρως τις πραγματικές προθέσεις της κυβέρνησης για το μέλλον ολόκληρης της εκπαίδευσης.
Τι ορίζει το άρθρο αυτό; Οτι:
1.To σχολικό έτος 2007- 2008 δύνανται να λειτουργήσουν τμήματα νηπιαγωγείων εντός των παιδικών και βρεφονηπιακών σταθμών, που έχουν συσταθεί και λειτουργούν νόμιμα, για τη φοίτηση στην προσχολική αγωγή των νηπίων που έχουν εγγραφεί και φιλοξενηθεί σ΄ αυτούς κατά το σχολικό έτος 2006- 2007 και συμπληρώνουν την 31 Δεκεμβρίου του έτους 2007 ηλικία πέντε ετών.
2. Για τη λειτουργία των ανωτέρω τμημάτων το απαιτούμενο εκπαιδευτικό προσωπικό είναι νηπιαγωγοί του ν. 1566/1985 (ΦΕΚ 167 Α). Οι ανωτέρω νηπιαγωγοί ανήκουν στο προσωπικό του παιδικού και βρεφονηπιακού σταθμού και διέπονται από τους όρους των οικείων συμβάσεων.
Πώς μεταφράζονται τα ανωτέρω;
1. Το Νηπιαγωγείο γίνεται υποχρεωτικό όχι όμως δημόσιο. Τα παιδιά εξαναγκάζονται να στραφούν στους ιδιωτικούς και δημοτικούς παιδικούς σταθμούς, αφού οι υπάρχουσες δομές δεν επαρκούν για τη φοίτηση στο δημόσιο Νηπιαγωγείο (κτίρια, εκπαιδευτικό δυναμικό, κ.λπ.), στους οποίους μάλιστα οι γονείς αναγκάζονται να καταβάλλουν δίδακτρα (τροφεία), προκειμένου να αποκτήσουν τον τίτλο αποφοίτησης που είναι υποχρεωτικός για την εγγραφή στο Δημοτικό.
2. Το κράτος απαλλάσσεται από την υποχρέωση να καλύψει τις ανάγκες όλων των παιδιών ηλικίας 4-6, για δημόσια και δωρεάν προσχολική εκπαίδευση.
3. Δημιουργούνται δύο τύποι νηπιαγωγείων και δύο κατηγορίες νηπιαγωγών.
4. Προωθείται η απροκάλυπτη ιδιωτικοποίηση του Δημόσιου Νηπιαγωγείου, αβαντάροντας τους σχολάρχες, στους οποίους δίνεται η δυνατότητα να λειτουργούν περισσότερα από τα δυο τμήματα νηπιαγωγείου, που όριζε μέχρι σήμερα ο νόμος, μέσα στους παιδικούς σταθμούς.
Αυτές οι κινήσεις του υπουργείου αποδεικνύουν περίτρανα και το ότι η αναθεώρηση του άρθρου 16 του συντάγματος δεν αφορά μόνο τα πανεπιστήμια αλλά θα αγκαλιάσει ολόκληρη την εκπαίδευση.
5.Ανατρέπονται οι εργασιακές σχέσεις των εκπαιδευτικών νηπιαγωγών οι οποίες πλέον θα διέπονται από τους όρους των συμβάσεων του κάθε δήμου και ιδιώτη. Αυτό θα σημάνει ατομικές ολιγόμηνες συμβάσεις, ελαστικές μορφές απασχόλησης, εντατικοποίηση και επέκταση εργασιακού ωραρίου, αμοιβές που θα προσδιορίζονται από την τοπική αυτοδιοίκηση, άρση της μονιμότητας.
6.Αμφισβητείται και ακυρώνεται ο εκπαιδευτικός και επιστημονικός ρόλος των νηπιαγωγών.
7. Τα Δημόσια Νηπιαγωγεία περνούν σταδιακά στους Δήμους σφραγίζοντας το πρώτο κομμάτι του παζλ της θεσμοθετημένης ΑΠΟΚΕΝΤΡΩΣΗΣ. Θα ακολουθήσουν την ίδια κατεύθυνση Δημοτικό-Γυμνάσιο-Λύκειο. Αλλωστε υπάρχει έτοιμο το νομοθετικό πλαίσιο της αποκέντρωσης που η Ν.Δ. κληρονόμησε από το ΠΑΣΟΚ από το 1994.Είναι οι περίφημοι νόμοι 2218 και 2240/1994 σύμφωνα με τους οποίους :
Α. Ολοι οι δημόσιοι υπάλληλοι –συμπεριλαμβανομένων των εκπαιδευτικών- μετατρέπονται σε δημοτικούς και νομαρχιακούς υπαλλήλους.
Β. Αρκεί ένα προεδρικό διάταγμα για να μεταφερθούν και νέες αρμοδιότητες της κεντρικής διοίκησης(π.χ. αρμοδιότητες ΥΠΕΠΘ, όπως μισθοδοσία, διορισμοί, κριτήρια μεταθέσεων κ.λπ.)στη νομαρχιακή αυτοδιοίκηση.
Γ. Με το άρθρο 41 του νόμου 2218 παραχωρείται η αρμοδιότητα ίδρυσης νηπιαγωγείων στους δήμους μαζί με τις λαϊκές, τα ΚΑΠΗ, τα νεκροταφεία, κτλ.
Δ. Δίνεται το δικαίωμα στους δήμους να επιβάλλουν τέλη και εισφορές ανταποδοτικού χαρακτήρα για τις υπηρεσίες και τα έργα που εξυπηρετούν τους πολίτες.
Είναι φανερό ότι οι νόμοι αυτοί θα αποτελέσουν το «χαλί» για το πέρασμα του συνόλου της εκπαίδευσης στους δήμους. Το Νηπιαγωγείο θα αποτελέσει το εφαλτήριο. Γίνεται σαφές ότι σε καμιά περίπτωση δεν πρέπει να δείξουμε εμπιστοσύνη στις υποσχέσεις της κυβέρνησης για την προσωρινότητα (για ένα χρόνο) εφαρμογής του νόμου. Εξάλλου ούτε οι ίδιοι το εγγυώνται αφού εξυπηρετεί τους απώτερους στόχους τους που είναι η απαλλαγή του κράτους από το βάρος δαπανών σε μη παραγωγικούς τομείς όπως είναι η παιδεία και η κοινωνική πρόνοια.
Στα παραπάνω συμφωνεί εξάλλου και το ΠΑΣΟΚ που ήταν και ο πρώτος Νομοθέτης. Στις «15 δεσμεύσεις μας για την Παιδεία», Ελευθεροτυπία 14.1.2007 αναφέρεται:»προσχολική εκπαίδευση για όλους. Το ΠΑΣΟΚ εγγυάται την προσχολική εκπαίδευση για όλα τα παιδιά άνω των 3 ετών στηρίζοντας την ανάπτυξη των δημόσιων Νηπιαγωγείων ή ακόμα και συμπληρώνοντας ένα σημαντικό μέρος του κόστους που πληρώνει η ελληνική οικογένεια σήμερα σε ιδιωτικά Νηπιαγωγεία».
Κατ’ αντιστοιχία των κομμάτων εξουσίας η πλειοψηφία της ΔΟΕ(ΠΑΣΚ-ΔΑΚΕ) αρνείται ακόμα και σήμερα –παρά τη δραματική τροπή που πήρε η ρύθμιση για το υποχρεωτικό Νηπιαγωγείο- να συνδέσει το αίτημα για 2/χρονο υποχρεωτικό, Δημόσιο, Δωρεάν νηπιαγωγείο με την κατάργηση των νόμων της Αποκέντρωσης.
ΤΟ ΝΗΠΙΑΓΩΓΕΙΟ ΣΥΝΙΣΤΑ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗ
Η έως τώρα άρνηση καθιέρωσης της υποχρεωτικότητας, η αντιμετώπιση του νηπιαγωγείου ως απόπαιδου της εκπαιδευτικής διαδικασίας, η εμπλοκή κατά καιρούς του ρόλου της/του νηπιαγωγού με τον ρόλο άλλων ειδικοτήτων που απασχολούνται κυρίως στους παιδικούς σταθμούς, οι «αριστερές» θεωρίες περί «παιδικών Κέντρων» κ.λπ., δημιούργησαν ένα θολό τοπίο γύρω από το ρόλο και τους σκοπούς του νηπιαγωγείου.
Είναι δεδομένο ότι εκπαίδευση είναι η ανάπτυξη των σωματικών- διανοητικών και ηθικών δυνάμεων του παιδιού. Είναι η μετάδοση και αφομοίωση γνώσεων, μεθόδων και συνηθειών που αποτελούν βασικό μέσω προετοιμασίας για τη ζωή.
Κατά τη διαδικασία δε της εκπαίδευσης πραγματώνονται οι στόχοι της μόρφωσης και της αγωγής.
Αντίθετα «αγωγή» είναι μια ευρύτερη έννοια και έχει να κάνει με τη σκόπιμη και συστηματική διάπλαση της προσωπικότητας με στόχο την ενεργητική συμμετοχή στη δημόσια, οικονομική και πολιτιστική ζωή.
Υπ’ αυτήν την έννοια η αγωγή εμφανίζεται ως αποτέλεσμα της δραστηριότητας της οικογένειας, του σχολείου, των προσχολικών και εξωσχολικών οργανώσεων και της κοινωνίας στο σύνολό της.
Είναι λοιπόν σαφές από τα παραπάνω ότι το νηπιαγωγείο πρωτίστως είναι συνδεδεμένο με το άρμα της εκπαίδευσης και είναι σχολείο, δηλαδή ίδρυμα μέσα στο οποίο παρέχεται εκπαίδευση. Δευτερευόντως δε προσφέρει αγωγή, όπως άλλωστε κάθε σχολείο και κάθε κοινωνικός σχηματισμός. Η σχετική ελευθεριότητα στο σχεδιασμό και την εφαρμογή του προγράμματός του-πράγμα άλλωστε αναπόφευκτο για τη συγκεκριμένη εκπαίδευση που αναφέρεται στην ηλικία των 4-6 ετών-δεν αναιρεί τον εκπαιδευτικό ρόλο του Νηπιαγωγείου.
Το να αρνούμαστε, και δικαίως, την εντατικοποίηση και τη συστηματική διδασκαλία γραφής και ανάγνωσης στο Νηπιαγωγείο(που αποδίδονται με τον όρο «σχολειοποίηση»), δεν πρέπει να σημαίνει ότι αμφισβητούμε τον εκπαιδευτικό του ρόλο και ότι αυτό είναι σχολείο.
Οσοι λοιπόν επικαλούνται τη «σχολειοποίηση» για να αρνηθούν τον εκπαιδευτικό ρόλο του νηπιαγωγείου δεν κάνουν τίποτε άλλο από το να το ρίχνουν βορά στους δήμους, όπου παρέχεται αποκλειστικά ασφαλής διαμονή, φροντίδα και μέριμνα των παιδιών.
Βέβαια, όταν αναφερόμαστε σε έννοιες όπως εκπαίδευση, αγωγή, διαπαιδαγώγηση, τις εννοούμε με τη σχετική έννοια του όρου, αφού κανένα σχολείο στον καπιταλισμό δεν προσφέρει ολόπλευρη μόρφωση και δεν διαμορφώνει ολοκληρωμένες προσωπικότητες. Και αυτά τα βαρίδια τα κουβαλά και το Νηπιαγωγείο.
Αυτοί που θεωρούν ότι εξυψώνουν το νηπιαγωγείο αποδίδοντάς του μόνο ρόλο αγωγής και διαπαιδαγώγησης, που το θεωρούν ικανό να προσφέρει «ολοκληρωμένη διαπαιδαγώγηση» υποβαθμίζοντας ταυτόχρονα το ρόλο της οικογένειας, το λιγότερο που κάνουν είναι να εθελοτυφλούν. Γιατί και η αγωγή προσδιορίζεται μέσα από τις συγκεκριμένες κοινωνικές σχέσεις μέσα στις οποίες ζούμε, δηλαδή τις σχέσεις εκμετάλλευσης ανθρώπου από άνθρωπο.
ΤΙ ΔΙΕΚΔΙΚΟΥΜΕ;
Από τη στιγμή που το Νηπιαγωγείο αποτελεί κομμάτι της όλης εκπαιδευτικής διαδικασίας στο πλαίσιο των ευρύτερων στόχων της Α/θμιας εκπαίδευσης, θεωρούμε σωστό να πούμε ότι:
– Η Δημόσια και Δωρεάν υποχρεωτική προσχολική εκπαίδευση αφορά τα παιδιά ηλικίας 4-6 ετών. Η παραχώρηση των προνηπίων στους παιδικούς σταθμούς, έστω και προσωρινά για ένα έτος αφενός αμφισβητεί τον εκπαιδευτικό ρόλο του Νηπιαγωγείου και αφετέρου αποτελεί κερκόπορτα για το πέρασμα όλων των Νηπιαγωγείων στους Δήμους. Γι’ αυτό θεωρείται επιβεβλημένη η εγγραφή όλων των παιδιών (νηπίων- προνηπίων) στα Δημόσια Νηπιαγωγεία και η απαίτηση από την προϊσταμένη αρχή να ιδρυθούν νέα τμήματα ή νέα Νηπιαγωγεία όπου αυτό είναι αναγκαίο.
– Χώρος παροχής της Προσχολικής Εκπαίδευσης είναι το Δημόσιο Νηπιαγωγείο.
– Αποκλειστικός φορέας ευθύνης και παροχής της είναι το ΥΠΕΠΘ.
– Η Εκπαίδευση στο Νηπιαγωγείο παρέχεται από εκπαιδευτικούς μόνο με πτυχίο των πρώην Σχολών Νηπιαγωγών και των Παιδαγωγικών Τμημάτων των ΑΕΙ. Ο διακριτός ρόλος Νηπιαγωγού- Βρεφονηπιοκόμου είναι επιβεβλημένος, διότι απορρέει από τις συγκεκριμένες Ακαδημαϊκές σπουδές και το συγκεκριμένο έργο που επιτελούν. Είναι θεμιτή η διεκδίκηση αναβάθμισης σε Πανεπιστημιακό Επίπεδο των σπουδών από κλάδους εργαζομένων, όμως αυτό δε σημαίνει και ταύτιση ρόλων και πτυχίων.
Γι’ αυτό απαιτούμε:
1. Αμεση εφαρμογή του ν. 3518/2006 για την Υποχρεωτικότητα στο Δημόσιο Νηπιαγωγείο. ΟΧΙ στην ακύρωση του νόμου με οποιαδήποτε μορφή . ΟΧΙ στη λειτουργία Νηπιαγωγείων στους ιδιωτικούς και δημοτικούς Παιδικούς Σταθμούς, ακόμα κι αν είναι υπεύθυνο το ΥΠΕΠΘ.
2. Κατάργηση των νόμων για την ΑΠΟΚΕΝΤΡΩΣΗ, 2218 και 2240/94.
3. 2/χρονη Υποχρεωτική, Δημόσια και Δωρεάν Προσχολική Εκπαίδευση.
4. Μείωση του αριθμού των νηπίων ανά τμήμα (1/15).
5. Ιδρυση νέων Νηπιαγωγείων.
6. Διορισμοί Νηπιαγωγών( με βάση τις πραγματικές ανάγκες και το χρόνο λήψης του πτυχίου).
7. Ενιαίος κτιριακός σχεδιασμός Δημοτικών- Νηπιαγωγείων (λαμβάνοντας υπόψη τις ιδιαιτερότητές τους).
8. Αύξηση των δαπανών του προϋπολογισμού για την Παιδεία στο 15%.
ΑΣΕ
Περιστέρι 21/5/2007
