Σημεία και τέρατα, για μια ακόμη φορά, οδήγησαν σε νέα εμπλοκή στη δίκη για την υπόθεση του ΕΛΑ. Ακολουθεί το αναλυτικό ρεπορτάζ.
Με την έναρξη της συνεδρίασης, ο Α. Κανάς έκανε μια δήλωση στην οποία μιλούσε για συστηματική παραβίαση του συντάγματος και των νόμων. Αναφέρθηκε στην κατά πλειοψηφία απόφαση για την ανάγνωση των καταθέσεων των Ντε Μαρσέλους, ενάντια στη θέληση του Αγαπίου, που ζήτησε την αυτοπρόσωπη παρουσία αυτών των μαρτύρων, για να μπορέσει να αποκρούσει όσα ισχυρίζονται. Αναφέρθηκε ακόμη στην άρνηση του δικαστηρίου να αναβάλει την υπόθεση, λόγω της ασθένειας του Αγαπίου, που δεν μπορεί να είναι παρών. Τον έχετε ήδη τελειώσει, είπε χαρακτηριστικά. Βιάζεστε να τον καταδικάσετε μη τυχόν και πεθάνει. Κατά την άποψή του, η υπόθεση Ντε Μαρσέλους αποτελεί πρόκριμα για την επαναφορά από το παράθυρο και της υπόθεσης κατά του σαουδάραβα πρέσβη, ώστε να επιτευχθεί και η δική του καταδίκη. Το δικαστήριο κινείται –είπε– στην κατεύθυνση μιας προειλημμένης καταδίκης, όπως έκανε και το πρώτο δικαστήριο. Ζήτησε από το δικαστήριο να του απαντήσει γραπτώς για ποιες ακριβώς εγκληματικές πράξεις κατηγορείται.
Η πρόεδρος, σε απολογητικό ύφος, απάντησε στον Κανά ότι η ανάγνωση των καταθέσεων Ντε Μαρσέλους είναι ένα νομικό ζήτημα. Δεν είναι ότι το δικαστήριο ψάχνει στοιχεία για να καταδικάσει, αλλά νομικά έκρινε, στηριζόμενο σε δυο αποφάσεις του Αρείου Πάγου, ότι έπρεπε να διαβάσει τις καταθέσεις. Αλλωστε, εσάς δεν σας αφορούν αυτές οι καταθέσεις, είπε απευθυνόμενη στον κατηγορούμενο.
Ο διορισμένος συνήγορος του Κ. Αγαπίου, Μπαλάσκας, δήλωσε ότι θεωρεί υποχρέωσή του να τοποθετηθεί, έστω και μετά τη λήψη της απόφασης, για τις καταθέσεις των Ντε Μαρσέλους. Οι καταθέσεις αυτές –είπε– προϋπήρχαν της σύλληψης Αγαπίου, ερευνήθηκαν από τον Διώτη και θεωρήθηκαν άνευ σημασίας, γι’ αυτό και δεν υπήρξε σύλληψη του Αγαπίου. Η πρόεδρος δεν τον άφησε καν να τελειώσει την τοποθέτησή του: Θα τις σχολιάσετε μετά, είπε! Αυτός δέχτηκε τη διακοπή και σημείωσε απλά, με ένα θλιβερό ύφος, ότι δεν είναι υποχρεωτικό το δικαστήριο να πάρει υπόψη του αυτές τις καταθέσεις, εφόσον δεν υπάρχουν άλλα στοιχεία! Επανέλαβε, δηλαδή, αυτό που ήδη είχε πει δυο φορές η πρόεδρος!!
Στη συνέχεια, ζητήθηκε να καταθέσουν ως μάρτυρες εκ μέρους του Κ. Αγαπίου, ο παραιτηθείς συνήγορός του Ν. Δαμασκόπουλος και η Δ. Μπουρδάκου.
Ο Ν. Δαμασκόπουλος κατέθεσε ότι ο Αγαπίου βρίσκεται σε μια σοβαρή κατάσταση, αλλά δεν έχει αποβιώσει, ούτε μπορεί αυτή τη στιγμή να αποκλειστεί η δυνατότητα μελλοντικής παρουσίας του στο δικαστήριο. Μόλις αναφέρθηκε στο αίτημα που υπέβαλαν οι διορισμένοι συνήγοροι, κακώς εκ μέρους του Αγαπίου, αφού ο ίδιος δεν τους αποδέχτηκε, ο διορισμένος πετάχτηκε και άρχισε να ουρλιάζει, δημιουργώντας ένα επεισόδιο που ανάγκασε την πρόεδρο να διακόψει τη διαδικασία προκειμένου να αποκατασταθεί η ηρεμία. Ηταν πραγματικό εκπληκτικό το φαινόμενο, ένας διορισμένος να επιτίθεται σκαιά και υβριστικά κατά εκείνου που επί σειρά ετών είναι ο συνήγορος που ο ίδιος ο κατηγορούμενος έχει ορίσει να τον εκπροσωπεί. Οταν ξανάρχισε η διαδικασία, ο Ν. Δαμασκόπουλος ανέφερε, ότι κάνει ρητή δήλωση εκ μέρους του Κ. Αγαπίου, ότι επιθυμεί να παραστεί στη διαδικασία, πράγμα που θα βεβαιώσει και η σύζυγός του.
Η πρόεδρος προσπάθησε να κάνει έναν ελιγμό, ρωτώντας αν θα μπορούσε το δικαστήριο να αναβάλει την ανάγνωση των καταθέσεων των Ντε Μαρσέλους για χρόνο που θα μπορούσε να είναι παρών ο Κ. Αγαπίου! Δηλαδή, να γίνει μια δίκη-κουρελού. Ο Ν. Δαμασκόπουλος απάντησε πως το παράπονο του Κ. Αγαπίου είναι ότι εμποδίζεται να είναι παρών στη διαδικασία, σε οποιαδήποτε φάση της.
Η Δ. Μπουρδάκου, σύζυγος του Κ. Αγαπίου (παντρεύτηκαν πρόσφατα, όπως είπε απαντώντας σε σχετική ερώτηση της προέδρου), κατέθεσε ότι η κατάσταση της υγείας του είναι τέτοια που δεν επιτρέπει για τους περίπου έξι επόμενους μήνες να είναι παρών στο δικαστήριο. Ο Κ. Αγαπίου, είπε, θέλει να είναι παρών στη διαδικασία και το έχει αποδείξει με τη συνεχή και ενεργό του παρουσία στα δυο προηγούμενα δικαστήρια, ακόμα και τότε που είχε διορισμένους συνηγόρους. Οταν ρωτήθηκε αν ο Κ. Αγαπίου την έστειλε να υποβάλει αίτημα, απάντησε ότι δι’ αυτής ο Κ. Αγαπίου υποβάλλει αίτημα να του δοθεί η δυνατότητα να είναι παρών στο δικαστήριο, όταν το επιτρέψει η κατάσταση της υγείας του. Δεν αποδέχεται τους διορισμένους συνηγόρους και θέλει να ασκήσει το δικονομικό του δικαίωμα να εξαιρέσει τουλάχιστον τον ένα, με αιτιολογία την οποία έχει.
Ο εισαγγελέας χαρακτήρισε αόριστες τις αναφορές στην κατάσταση της υγείας του Κ. Αγαπίου από τους μάρτυρες. Το μόνο σίγουρο, είπε, είναι το ιατρικό έγγραφο που λέει ότι επί εξάμηνο δεν μπορεί να παραστεί. Αν και ο κατηγορούμενος έχει δικαίωμα να παρίσταται, εντούτοις μετά τετράμηνο από την έναρξη της δίκης το δικαστήριο δεν μπορεί να αναβάλλει τη δίκη, διότι η κατάσταση της υγείας του κατηγορούμενου διαρκεί για μεγάλο χρονικό διάστημα. Γι’ αυτό πρέπει το αίτημα να απορριφθεί.
Ο συνήγορος πολιτικής αγωγής είπε πως υπάρχει ένα θέμα που αφορά την ευπρόσωπη παρουσία της υπεράσπισης του Κ. Αγαπίου και ζήτησε από το δικαστήριο να επανεξετάσει το θέμα να συνεχιστεί η διαδικασία με τρίτο διορισμένο συνήγορο τον Ν. Δαμασκόπουλο, που είναι φανερό ότι έχει την απόλυτη εμπιστοσύνη του κατηγορούμενου. Πολλές φορές παραβιάζονται και δικαιώματα, είπε, αλλά πρέπει να σεβόμαστε τις αποφάσεις του δικαστηρίου!
Ο Α. Κωνσταντάκης θύμισε ότι όταν το δικαστήριο απέρριψε το αίτημα αναβολής, είχε πει ότι δεν υπάρχει η ρητή έκφραση της γνώμης του ίδιου του Κ. Αγαπίου. Τώρα έρχονται δυο άτομα και μεταφέρουν τη γνώμη του Κ. Αγαπίου. Αν και πάλι απορριφθεί το αίτημα, αυτό θα υποδηλώσει απόφαση για πάση θυσία διεξαγωγή της δίκης τώρα, αφού η σύνθεση δεν θ’ αλλάξει και σε περίπτωση αναβολής. Σ’ ένα οποιοδήποτε δικαστήριο που θα ετίθετο αυτό το αίτημα θα είχαμε αναβολή, γιατί ο κατηγορούμενος είναι το κεντρικό πρόσωπο της δίκης. Γιατί όχι σ’ αυτή τη δίκη;
Στο παρόν στάδιο το δικαστήριο δεν έχει άλλη δυνατότητα από το αναβάλει τη δίκη, αν δεν θέλει να στερήσει από έναν κατηγορούμενο το πιο στοιχειώδες δικαίωμά του, το δικαίωμα της ακρόασης, σημείωσε η Μ. Δαλιάνη. Το δικαστήριο μπορεί να αναβάλει ακόμα και μετά το στάδιο των αγορεύσεων, σημείωσε. Αυτή τη στιγμή έχετε ένα ιατρικό έγγραφο και δυο μαρτυρικές καταθέσεις, που σας λένε ότι πρέπει να αναβάλετε για ένα εξάμηνο. Αλλωστε, δυο φορές αναβάλατε με ιατρικά έγγραφα που σας είπαν ότι για ένα ορισμένο χρονικό διάστημα ένας συνήγορος και ένας δικαστής δεν θα μπορούσαν να είναι παρόντες, χωρίς να σας διαβεβαιώνουν τι θα γίνει μετά απ’ αυτό το χρονικό διάστημα, αν δηλαδή όντως θα είναι παρόντες. Αρα, δεν έχετε άλλη επιλογή από το να αναβάλετε για ένα εξάμηνο.
Το αίτημα της αναβολής στήριξε και ο Μ. Καλογήρου, σημειώνοντας ότι πλέον είναι δηλωμένη η βούληση του Κ. Αγαπίου να είναι παρών. Είναι ζήτημα δικονομικής ευπρέπειας να γίνει σεβαστό το αίτημά του. Η Ε. Κουβέλη σημείωσε πως η πάροδος τετραμήνου από την έναρξη της δίκης δεν αποτελεί δικονομικό λόγο συνέχισης της δίκης με αδυναμία παρουσίας του κατηγορούμενου.
Ολες οι αρχές της δίκαιης δίκης αρθρώνονται γύρω από τα δικαιώματα του κατηγορουμένου, σημείωσε η Τ. Χριστοδουλοπούλου, η οποία κατέθεσε πρόσθετη επιχειρηματολογία υπέρ της αναβολής της δίκης, αφού εκείνο που πάνω απ’ όλα πρέπει να ληφθεί υπόψη είναι η βούληση του κατηγορούμενου να είναι παρών.
Η Α. Ζορμπαλά σημείωσε πως η μόνη περίπτωση να συνεχιστεί η δίκη απουσία του Κ. Αγαπίου θα ήταν να παρίσταται ο δικηγόρος της επιλογής του. Θα ήταν ηθικά ανεπίτρεπτο να συνεχιστεί μια δίκη με διορισμένους συνηγόρους και με εκφρασμένη τη βούληση του κατηγορούμενου να είναι παρών. Δεν μπορείτε να κάνετε τίποτ’ άλλο από το να δώσετε αυτή την αναβολή.
Η Ε. Αθανασάκη είπε πως οι κατηγορούμενοι είναι σε ομηρία εφτά χρόνια και θέλουν να τελειώνει η δίκη όσο γίνεται πιο γρήγορα. Εγώ και ο κ. Αγαπίου πάμε πακέτο, σημείωσε, και η απουσία του αφαιρεί και από εμένα υπερασπιστικά επιχειρήματα. Με την έννοια του δικαίου, δεν μπορείτε να στερήσετε αυτό το δικαίωμα, ούτε από αυτόν ούτε από εμένα, κατέληξε.
Μετά από ένα μισάωρο διάλειμμα, η πρόεδρος ανακοίνωσε ότι το δικαστήριο απορρίπτει το αίτημα, κατά πλειοψηφία. Ενα μέλος του δικαστηρίου έχει τη γνώμη ότι πρέπει το αίτημα να γίνει δεκτό. Η πλειοψηφία δέχτηκε ότι ο χρόνος ασθένειας του κατηγορούμενου είναι μακρύς.
O διορισμένος συνήγορος Ι. Μπουμπάρης ζήτησε το λόγο και είπε ότι με δηλωμένη τη βούληση του κατηγορούμενου ότι δεν θέλει να τον εκπροσωπεί, είναι υποχρεωμένος να παραιτηθεί, γιατί δε μπορεί να επιτελέσει το υπερασπιστικό του καθήκον.
Ο Α. Κωνσταντάκης δήλωσε ότι έχει βιώσει τη σκοπιμότητα από τη μέρα σύλληψης της Ε. Αθανασάκη το 2003. Είχε την αίσθηση ότι μετά τη λήξη των Ολυμπιακών Αγώνων η κατάσταση θα άλλαζε. Ομως, οι σκοπιμότητες εξακολουθούν να υφίστανται. Με την απόρριψη του αιτήματος αναβολής παραβιάστηκε το δικαίωμα ακρόασης, άρα και η ΕΣΔΑ. Δεν θα παραμείνω άλλο, κατέληξε, προκειμένου να νομιμοποιήσω τις ήδη ειλημμένες αποφάσεις. Σταματήστε να επικαλείστε τον Τερτσέτη και τον Πολυζωΐδη, γιατί και αυτοί μειοψηφία ήταν.
Μετά από 30 χρόνια βρίσκομαι στη δυσάρεστη θέση να αποχωρήσω για πρώτη φορά από δικαστήριο, είπε η Τ. Χριστοδουλοπούλου, που επικαλέστηκε την αρχή της δίκαιης δίκης, που έχει στο κέντρο της τα δικαιώματα του κατηγορούμενου, τα οποία παραβιάστηκαν. Το αίτημα αναβολής θα έδινε μια διέξοδο στο δικαστήριο να δικάσει σ’ ένα καλύτερο κλίμα. Το υπερασπιστικό μου έργο συνδέεται με την παρουσία του κατηγορούμενου Αγαπίου και επειδή δεν μπορώ να το ασκήσω, γι’ αυτό παραιτούμαι.
Η Α. Ζορμπαλά μίλησε για νέα δεδομένα που έχουν διαμορφωθεί και ζήτησε διακοπή, προκειμένου να καθορίσουν οι υπόλοιποι συνήγοροι τη στάση τους ενόψει αυτών των νέων δεδομένων.
Η πρόεδρος έδειξε να ενδιαφέρεται μόνο για το αν σκοπεύουν να παραμείνουν ή να παραιτηθούν και οι υπόλοιποι συνήγοροι, για να αποκλειστεί η πιθανότητα να διοριστούν πρώτα συνήγοροι στην Αθανασάκη και να τους δοθεί προθεσμία για να μελετήσουν τη δικογραφία και μετά να παραιτηθούν και οι υπόλοιποι και να χρειαστεί νέα προθεσμία στους νέους διορισμένους. Προσπάθησε να κάνει διακοπή μιας ώρας, για να συνεννοηθούν οι κατηγορούμενοι με τους συνηγόρους τους, μετά διέκοψε για την επομένη και όταν ο εναπομείνας διορισμένος της υπενθύμισε ότι έχει παραιτηθεί ο άλλος, ανακοίνωσε διακοπή μιας ώρας για να διορίσουν δεύτερο συνήγορο στον Αγαπίου. Οταν συνήγοροι της υπενθύμισαν ότι δεν μπορεί να συνεχίσει, διότι η Αθανασάκη δεν έχει συνήγορο (Κωνσταντάκης και Χριστοδουλοπούλου παραιτήθηκαν και ο Τσοβόλας απουσίαζε), ξανάλλαξε την απόφαση και ανακοίνωση διακοπή για αύριο το πρωί.
