Πρώτα υπήρχαν φήμες που κυκλοφορούσαν στα λεγόμενα Κοινωνικά Μέσα, για φράγματα στους παραπόταμους του Πηνειού, που τα έσπασαν σκόπιμα οι αρχές, για να φύγουν τα νερά προς τον κάμπο και να μην πλημμυρίσει η Καρδίτσα.
Ακολούθησε μήνυση 30 κατοίκων της Φαρκαδόνας, που υποστήριξαν ότι οι τοπικές αρχές έσπασαν το ανάχωμα του Ενιπέα σε δυο σημεία, όπως και το ανάχωμα της Γυρτώνης στη Λάρισα. Ο δικηγόρος των κατοίκων δήλωσε: «Ελαβα την εξουσιοδότηση από κατοίκους της Φαρκαδόνας, από περίπου 30 κατοίκους που θα καταθέσουν και ως μάρτυρες, οι οποίοι κατηγορούν κάποιους που πήγαν και χτύπησαν το ανάχωμα του Ενιπέα σε δυο σημεία -υπάρχουν αντίστοιχες φωτογραφίες που θα παραδώσουμε στις δικαστικές Αρχές. Τώρα ερευνάται ποιος πήγε σε αυτές τις δύο περιοχές και ποιος έδωσε την εντολή. Το πιο πιθανό είναι ότι μιλάμε για μία επικοινωνία της τοπικής αυτοδιοίκησης της περιοχής -που ερευνάμε και εμείς σε ποιον βαθμό εμπλέκεται με τον κ. Κικίλια».
Στο τέλος ακολούθησε το Βατερλό των ανθρώπων του Αγοραστού, μετά τη δημοσίευση φωτογραφίας που έδειχνε ιδιωτικό εκσκαφέα να σπάει το ανάχωμα του ποταμού Καλέντζη λίγο έξω από τον Παλαμά.
O χειριστής και ιδιοκτήτης του εκσκαφέα είπε πως έκανε «ελεγχόμενη τομή» στο ανάχωμα, όχι με δική του πρωτοβουλία, φυσικά. Το μηχάνημα ήταν επιταγμένο και σε επιφυλακή από την περιφέρεια Θεσσαλίας, από την οποία παίρνει εντολή για κάθε κίνηση που θα κάνει. Ο αντιπεριφερειάρχης Καρδίτσας Κώστας Νούσιος αρνήθηκε τα πάντα: «Ουδέποτε έδωσα εντολή για ν’ ανοιχτεί το ανάχωμα στον ποταμό Καλέντζη. Ουδέποτε. Εμένα μου ζήτησαν απλά ένα μηχάνημα. Ανάμεσα στα 30 μηχανήματα που έδωσα εκείνο το βράδυ σε όλα τα χωριά, μου ζήτησαν ένα μηχάνημα…». Ποιος έδωσε εντολή; τον ρώτησε ο δημοσιογράφος. «Δεν γνωρίζω. Εγώ δεν έδωσα εντολή πάντως. Εγώ ουδέποτε έδωσα εντολή να σπάσει το ανάχωμα στον Κοσκινά…», επέμεινε ο Νούσιος και έτσι πήγε η συζήτηση μέχρι το τέλος.
Μετά απ’ αυτή την παραληρηματική εμφάνιση, στην οποία έριχνε τις ευθύνες στους δημαρχαίους, τον «έδωσε» ο δήμαρχος Παλαμά, Σακελλαρίου. Ο Νούσιος επανήλθε και σαν να μην ήταν ο ίδιος που έλεγε τα αντίθετα, παραδέχτηκε ότι αυτός έδωσε την εντολή, όμως το έκανε επειδή τον πίεσε ο δήμαρχος Παλαμά, ο οποίος… «είναι δήμαρχος 10 χρόνια, έχει μεγάλη εμπειρία και ξέρει πού πηγαίνουν τα ποτάμια και πού καταλήγουν»!
«Χρειαζόταν και η δική μου έγκριση για να σπάσει το ανάχωμα στον ποταμό Καλέντζη», παραδέχτηκε στο τέλος ο Νούσιος, χωρίς ίχνος ντροπής για τα ψέματα που είχε ξεστομίσει προηγουμένως. Και μετά το τερμάτισε: «Δεν υπάρχει αντιπλημμυρικό σχέδιο, όλα δουλεύουν με την πρακτική και με το τι έχει συμβεί στο παρελθόν»!
Ο περιφερειάρχης Αγοραστός παίζει… κρυφτό. Σε μια από τις σπάνιες εμφανίσεις του δήλωσε… οσιομάρτυρας που τον… σταυρώνουν! Οσο για τον υπουργό Πολιτικής (Μη) Προστασίας, Κικίλια, αυτός εμφανίστηκε μόνο μια φορά, στο δελτίο ειδήσεων του ΑΝΤ1, για να πει στον Χατζηνικολάου πως έγιναν όλα σωστά (!!!) και κυρίως πως δεν σκοπεύει να παραιτηθεί! Μετά τον διέταξαν να ξαναμπεί στην «τρύπα» του. Εμφανίζεται μόνο ο υφυπουργός του Τριαντόπουλος, ο άνθρωπος του μεγάρου Μαξίμου, που μοιράζει πέτσινα λεφτά από τον τηλεοπτικά αέρα, σε μονολόγους, χωρίς την παρουσία δημοσιογράφων, που μαγνητοσκοπούνται από την ΕΡΤ στο «συντονιστικό κέντρο» της Λάρισας και διανέμονται στα υπόλοιπα Μέσα για αναμετάδοση.
Εμείς ποτέ δεν κιτρινίζουμε. Δεν προσαρμόζουμε τα γεγονότα στις απόψεις μας, ούτε χρησιμοποιούμε εντυπωσιακά στοιχεία, αν δεν έχουμε πλήρη γνώση της αλήθειας. Δεν μπορούμε να πούμε, λοιπόν, πως αν δεν άνοιγαν τα αναχώματα σε κάποια σημεία, δε θα πλημμύριζε ο κάμπος. Μόνο μια μελέτη ειδικών (όχι εξωνημένων και ενσωματωμένων στην κυβερνητική προπαγάνδα) θα μπορούσε να αποδείξει πώς εξελίχθηκαν τα πλημμυρικά φαινόμενα στον κάμπο, τι έγινε και τι ενδεχομένως θα μπορούσε να γίνει.
Τι σημειώνουμε; Οτι δεν είναι δυνατόν πολιτικά ανθρωπάρια σαν τον Αγοραστό και τον Νούσιο να διαχειριστούν στοιχειωδώς τις κρίσιμες καταστάσεις που προκαλούνται από μια επερχόμενη και στη συνέχεια από μια εξελισσόμενη πλημμύρα. Μια πλημμύρα για την έλευση της οποίας είχαν ενημερωθεί δυο μέρες πριν. Αν χρειαστεί να σπάσεις αναχώματα-φράγματα ποταμιών για να διοχετεύσεις τα πλημμυρικά νερά σε πεδιάδα και να γλιτώσεις μια πόλη ή μια κωμόπολη, θα πρέπει προηγουμένως να έχεις φροντίσει να απομακρύνεις τον κόσμο από τις περιοχές που θα πλημμυρίσουν. Να έχεις κάνει οργανωμένη εκκένωση του κάμπου από ανθρώπους (και ζώα, στο μέτρο του δυνατού). Οχι όταν τα νερά ξεχύνονται, αλλά προληπτικά, ενόψει ακόμα και δυνητικού κινδύνου.
Τι έκαναν αυτοί; Αφησαν τον κόσμο στα χωριά και τα ζώα στα ποιμνιοστάσια και τους στάβλους και μετά πήγαιναν «με την πρακτική και με το τι έχει συμβεί στο παρελθόν», όπως με θράσος και κυνισμό δήλωσε ο Νούσιος! Ανάλογα με τις κουτοπόνηρες σκέψεις που έκανε ο καθένας τους, νομίζοντας ότι μπορεί να σώσει μια πόλη ή ένα χωριό, έκαναν τομές στα αναχώματα και άλλαζαν εντελώς ανεξέλεγκτα τη ροή ποταμιών, αδιαφορώντας για τις συνέπειες στον κόσμο που βρίσκονταν στα χωριά και στα νοικοκυριά του.
Αυτά είναι δεδομένα πλέον, όμως είναι μόνο ένα μέρος από τη μεγάλη εικόνα. Η κυβερνητική προπαγάνδα δεν έχει πρόβλημα να στοχοποιηθεί ο κάθε Νούσιος και ο κάθε δήμαρχος της περιοχής, ακόμα και ο Αγοραστός, μολονότι η ΝΔ αναγκαστικά τον στηρίζει, θεωρώντας ότι με τη ρουσφετολογική πολιτική θα καταφέρει να επανεκλεγεί. Γι’ αυτό και βλέπουμε τα αστικά ΜΜΕ να επικεντρώνονται στον Αγοραστό, στον Νούσιο, στον Σακελλαρίου του Παλαμά και στον ιδιοκτήτη του εκσκαφέα που προσπαθούν να τον κάνουν τηλεοπτική περσόνα. Αν επικεντρωθούμε σ’ αυτά, τότε θα εγκλωβιστούμε στο συμπέρασμα ότι για τη φονική και καταστροφική πλημμύρα έφταιξε η τομή στο ανάχωμα του Καλέντζη ή σε αναχώματα του Ενιπέα.
Ομως, η μεγάλη εικόνα είναι διαφορετική και μόνον αυτή μπορεί να μας δώσει και τις αιτίες, αλλά και το τι πρέπει να γίνει για να μην ξαναπλημμυρίσει ο θεσσαλικός κάμπος (και όχι μόνο) ή, αν πλημμυρίσει, το πλημμυρικό φαινόμενο να μπορεί να ελεγχθεί, ώστε να μην είναι φονικό και να έχει περιορισμένη καταστροφικότητα.
- Δεν έχουν γίνει έργα ορεινής υδρονομίας, που είναι ο πρώτος και βασικός κρίκος σε ένα σύστημα αντιπλημμυρικής προστασίας. Μιλάμε για φράγματα βάρους ψηλά στα βουνά από τα οποία ξεκινούν οι χείμαρροι που τροφοδοτούν τους παραπόταμους του Πηνειού. Το νερό το «πιάνεις» ψηλά στο βουνό. Αν τα βουνά είναι γυμνά, φροντίζεις, παράλληλα με την κατασκευή των απαραίτητών φραγμάτων βάρους, να δασώσεις τις περιοχές εκατέρωθεν του χειμάρρου, ώστε το δάσος να συγκρατεί τα φερτά υλικά. Η επιστήμη και η τεχνική προσφέρουν όλες τις λύσεις εδώ και πολλές δεκαετίες. Για το αστικό κράτος, όμως, αυτά είναι αντιπαραγωγικά.
- Τα αντιπλημμυρικά έργα στον κάμπο, που είναι ο δεύτερος κρίκος στο σύστημα αντιπλημμυρικής προστασίας, γίνονται με αρπακολλατζίδικο τρόπο και με κριτήριο να βολευτούν οι «εθνικοί εργολάβοι» και οι ντόπιοι εργολάβοι που δουλεύουν ως υπεργολάβοι των μεγάλων. «Μετά τις καταστροφές του «Ιανού» κατευθύνθηκαν στην περιοχή της Καρδίτσας 240 εκατ. ευρώ (εθνικών πόρων). Από αυτά, για τα ποτάμια, για κάθε παρέμβαση, διανοίξεις, καθαρισμούς κ.λπ., διατέθηκαν περίπου 6 εκατ. ευρώ. Αυτά, προφανώς, δεν επαρκούν με κανέναν τρόπο να αντιμετωπιστεί το πρόβλημα. Είναι το 3% των πόρων. Το 97% διατέθηκε για έργα αποκατάστασης οδοποιίας και έργα βιτρίνας», δήλωσε στην ΕφΣυν ο Φώτης Αλεξάκος, πρώην δήμαρχος (2014-2019) και πρώην νομάρχης Καρδίτσας. Λέει ψέματα για αντιπολιτευτικούς λόγους; Δεν είδαμε να διαψεύδουν τα νούμερα που έδωσε. Σύμφωνα με τον Αλεξάκο, το μεγαλύτερο μέρος των παραπάνω χρημάτων κατευθύνθηκε σε ένα μεγάλο έργο αποκατάστασης και επανακατασκευής υποδομών (οδοστρώματα, γέφυρες) με αρχικό προϋπολογισμό 143 εκατ. ευρώ (αργότερα αυξήθηκε κοντά στα 165 εκατ. ευρώ, σύμφωνα με τον κ. Αλεξάκο) και εργολήπτη (με διαδικασίες ανάθεσης στην πράξη -διαπραγμάτευση χωρίς διαγωνισμό- λόγω των συνθηκών έκτακτης ανάγκης) στην «ΤΕΡΝΑ». Ενα ποσό 12,5 εκατ. ευρώ κατευθύνθηκε στον Δήμο Καρδίτσας και περίπου 35 εκατ. στην Περιφέρεια Θεσσαλίας, το μεγαλύτερο όμως μέρος των πόρων αξιοποιήθηκε ακόμη και σε έργα που δεν είχαν σχέση με την αποκατάσταση ζημιών που προκάλεσε ο «Ιανός» ή έργα πρόληψης: Καταγγέλλει, μεταξύ άλλων, ότι από την Περιφέρεια Θεσσαλίας «τα 13 εκατ. πήγαν σε έργα βιτρίνας, με την έννοια ότι πήγαν σε ασφαλτικούς τάπητες στο υπάρχον επαρχιακό οδικό δίκτυο που δεν έπαθε καμιά ζημιά από τον “Ιανό”. Αλλά η άσφαλτος, όπως ξέρετε, φέρνει ψήφους, ενώ τα ποτάμια δεν φέρνουν».
- Δεν υπάρχει κανένα σχέδιο πολιτικής προστασίας για την περίπτωση πλημμυρών. Ούτε σχέδιο για τη διαχείριση των νερών έχουν ούτε για την προστασία ανθρώπων και ζώων. Οταν η μετεωρολογία μπορεί και προβλέπει τα φαινόμενα (δεν έχει σημασία πόσα είναι τα μοντέλα, εσύ παίρνεις το δυσμενέστερο και είσαι σε ετοιμότητα γι’ αυτό, ενώ κάνεις και τις αναγκαίες προληπτικές παρεμβάσεις), είναι έγκλημα να πνίγονται άνθρωποι που κοιμούνταν αμέριμνοι στα σπίτια τους ή που δεν μπορούσαν ν’ αντιδράσουν λόγω κινητικών προβλημάτων. Επειδή, όμως, ξέρουν ότι δεν έχουν γίνει έργα ορεινής υδρονομίας, ούτε ουσιαστικά αντιπλημμυρικά έργα στον κάμπο, αφήνουν τα πράγματα και στο επίπεδο της πολιτικής προστασίας στην τύχη τους. Στα χέρια του Αγοραστού και του Νούσιου!
Αυτό το τρίπτυχο, που εντελώς περιληπτικά παρουσιάζεται εδώ, δεν πρέπει να επισκοπείται αποσπασματικά, αλλά ενιαία, ολιστικά. Η αντιπλημμυρική προστασία (πρέπει να) ξεκινάει από ψηλά στα βουνά, να διατρέχει τους κάμπους και να φτάνει στη θάλασσα όπου εκβάλλουν τα ποτάμια, μεγάλα και μικρά. Δεν υπάρχει καμιά ολιστική αντιμετώπιση της αντιπλημμυρικής προστασίας, δεν γίνονται τα αναγκαία έργα σε όλους τους κρίκους της αλυσίδας, γιατί το αστικό κράτος δε θέλει να διαθέσει τα απαραίτητα κονδύλια. Για τους καπιταλιστές και το κράτος τους, η φύση και οι εργαζόμενοι άνθρωποι είναι μόνο αντικείμενα ληστρικής εκμετάλλευσης. Αδιαφορούν για τα καταστροφικά αποτελέσματα.
Ασφαλώς και θα πρέπει να καταγγέλλουμε τα πολιτικά ανθρωπάρια τύπου Αγοραστού, Νούσιου, Κικίλια και σία, ασφαλώς πρέπει να αποκαλύψουμε τυχάρπαστες παρεμβάσεις που ενδεχομένως κατέστησαν πιο καταστροφικό ένα πλημμυρικό φαινόμενο, δεν πρέπει όμως να ξεχνάμε ότι αυτές οι λεπτομέρειες είναι μόνο κάποιες ψηφίδες σε ένα τεράστιας έκτασης έγκλημα.
