« Παρατηρήσεις-σχόλια-συμπεράσματα για την εγκατάσταση της επιχείρησης ΠΡΙΜΑΓΚΑΖ ΑΒΕΕ που ασχολείται με την αποθήκευση, εμφιάλωση και διακίνηση υγραερίου και εμπορικού προπανίου, που βρίσκεται στο Ν. Κορδελιό Θεσσαλονίκης:
1) Δεν υπάρχει σύστημα διαχείρισης ασφάλειας.
2) Δεν υπάρχει σύστημα αδειών εργασίας.
3) Δεν υπάρχει τεχνικός ασφάλειας.
4) Να ελεγχθούν τα μέσα ατομικής προστασίας (κράνη, γάντια, στολές πυρόσβεσης κ.λπ.), όσον αφορά την καταλληλότητά τους για την εργασία για την οποία προορίζονται, την ημερομηνία λήξης τους και την πιστοποίησή τους κατά CE. Η μία φιάλη της αναπνευστικής συσκευής πρέπει να πληρωθεί με οξυγόνο.
5) Κατά τον έλεγχο του πυροσβεστικού δικτύου διαπιστώθηκε ότι η ψύξη των δεξαμενών δεν ήταν ικανοποιητική, λόγω του ότι η πίεση του μόνιμου πυροσβεστικού δικτύου δεν ήταν η απαιτούμενη. Επίσης ορισμένες κεφαλές καταιωνισμού ήταν βουλωμένες.
6) Να προγραμματιστεί άσκηση ετοιμότητας με την πυροσβεστική μέσα στο 2007.
Παρατηρήσεις-σχόλια-συμπεράσματα για την εγκατάσταση της επιχείρησης ΕΛΛΗΝΙΚΑ ΠΕΤΡΕΛΑΙΑ ΑΕ ΜΟΝΑΔΑ ΠΟΛΥΠΡΟΠΥΛΕΝΙΟΥ που βρίσκεται στην Ιωνία Θεσσαλονίκης στο χώρο των ΕΛΠΕ:
1) Το τεκμηριωμένο (γραπτό) σύστημα ασφαλείας του συγκροτήματος, που περιλαμβάνει και το εργοστάσιο PP αποτελείται από μια σειρά εγχειριδίων, σχεδίων και μελετών. Ωστόσο στη Μελέτη Ασφαλείας δεν περιγράφεται με σαφήνεια η δομή του τεκμηριωμένου συστήματος, τα συστατικά του (σχέδια, εγχειρίδια), η σχέση που τα διέπει, καθώς και το επίπεδο χειρισμού στο οποίο αντιστοιχεί το καθένα.
2) Κατά την αναθέωρηση της Μελέτης Ασφαλείας θα πρέπει να υποβληθούν οι νέες τροποποιημένες εκδόσεις των εγχειριδίων, καθώς και αντίγραφο του σχεδίου ΒΑΜΕ».
Τρελαίνεσαι όταν διαβάζεις τις εκθέσεις του Τμήματος Μεταποιητικών Επιχειρήσεων και Επαγγελμάτων της Γενικής Διεύθυνσης Ανάπτυξης της Νομαρχιακής Αυτοδιοίκησης Θεσσαλονίκης για τον έλεγχο ασφαλείας λειτουργίας δύο βιομηχανικών εγκαταστάσεων επικίνδυνων ουσιών, που βρίσκονται μέσα ή δίπλα σε κατοικημένες περιοχές. Τα συμπεράσματα μιλούν από μόνα τους, αλλά ας κάνουμε ένα μικρό σχολιασμό για την έλλειψη συστήματος διαχείρισης ασφάλειας στην πρώτη εγκατάσταση. Σημειώνουμε ότι το σύστημα διαχείρισης ασφάλειας αποτελεί το κυριότερο συστατικό μιας πολιτικής πρόληψης βιομηχανικών ατυχημάτων μεγάλης κλίμακας (εγκλημάτων και όχι ατυχημάτων), σύμφωνα με το Παράρτημα ΙΙΙ της τελευταίας Υπουργικής Απόφασης (12044/613) «Περί καθορισμού μέτρων και όρων για την αντιμετώπιση κινδύνων κ.λπ…».
Ενα σύστημα διαχείρισης ασφάλειας σημαίνει καταρχάς μια περιγραφή των ρόλων και των αρμοδιοτήτων του προσωπικού που συμμετέχει στη διαχείρηση των μεγάλων κινδύνων σ’ όλα τα επίπεδα της οργάνωσης, αλλά και εκπαίδευση του προσωπικού. Εδώ ούτε ρόλους έχουμε ούτε αρμοδιότητες ούτε τίποτα. Πού είναι η επιτροπή ασφάλειας και ο τεχνικός ασφάλειας; Δεν υπάρχουν. Ποιος διαχειρίζεται την ασφάλεια; Κανένας. Ποια είναι η εκπαίδευση του προσωπικού σε θέματα ασφάλειας; Καμία.
Εκείνο που πρέπει να εξετάσει κανείς μετά είναι εάν εφαρμόζεται η διαδικασία γραπτής εκτίμησης κινδύνου. Κι αυτό μετά τον προσδιορισμό του κινδύνου, που για τη συγκεκριμένη εγκατάσταση είναι: α) οι δεξαμενές αποθήκευσης υγραερίου β) οι αγωγοί τροφοδοσίας γ) οι σταθμοί φόρτωσης/εκφόρτωσης βυτιοφόρων και δ) οι αντλίες-συμπιεστές. Οι επικίνδυνες ουσίες που υπάρχουν στην εγκατάσταση υπάγονται στην κατηγορία «υγροποιημένα αέρια, εξαιρετικά εύφλεκτα» και υπάρχει κίνδυνος συμβάντος με τη δημιουργία πύρινης σφαίρας από έκρηξη και φωτιά στη δεξαμενή χωρητικότητας 95 κ.μ.
Σύμφωνα, λοιπόν, με τη διαδικασία εκτίμησης κινδύνου, θα πρέπει να εντοπίζεται και να καταγράφεται ο κίνδυνος, να αξιολογούνται οι συνέπειες, να προτείνονται μέτρα για την αντιμέτωπισή του, να λαμβάνονται τα προτεινόμενα μέτρα και να επιθεωρείται η όλη διαδικασία. Κοντά σ’ αυτά θα πρέπει να υπάρχουν και κριτήρια αξιολόγησης κινδύνων, όπως η θερμική ακτινοβολία που εκλύεται, το ωστικό κύμα που θα προκληθεί, καθώς και η διασπορά SO2. Θα πρέπει λοιπόν να γίνουν λεπτομερείς υπολογισμοί για τις συνέπειες, τους θανάτους, τις ζημιές κ.λπ.
Παρακάτω. Θα πρέπει να γίνεται έλεγχος λειτουργίας της εγκατάστασης για να εξασφαλιστεί η ασφαλής της λειτουργία. Θα πρέπει να γίνεται συντήρηση του εξοπλισμού. Θα πρέπει να γίνεται διαχείριση των αλλαγών και ιδαίτερα όταν γίνονται σημαντικές αλλαγές οι οποίες επηρεάζουν τις υπάρχουσες μελέτες ασφάλειας. Πρέπει να γίνεται προσδιορισμός καταστάσεων έκτακτης ανάγκης, να υπάρχουν τα ανάλογα σχέδια και να γίνεται διενέργεια ποσοτικών και ποιοτικών μετρήσεων, να υπάρχει διαχείριση μη συμμόρφωσης με τους στόχους και να γίνονται διορθωτικές ενέργειες.
Τι γίνεται με όλες αυτές τις εξαιρετικά αναγκαίες ενέργειες που περιλαμβάνονται στο σύστημα διαχείρισης ασφάλειας; Διερωτώμαστε πως τα καταφέρνει η εγκατάσταση και δεν εγκρήγνυται. Αυτό κι αν είναι ένα εξαιρετικά τυχαίο γεγονός.
Μετά απ’ αυτά, είναι απορίας άξιο πώς χορηγήθηκε η άδεια λειτουργίας και γιατί επιτρέπεται η συνέχιση της λειτουργίας τέτοιων εγκαταστάσεων. Εγινε αξιολόγηση των μελετών ασφάλειας; Στο άρθρο 8 της Υπουργικής Απόφασης αναφέρεται συγκεκριμένα: «Πριν ο ασκών την εκμετάλλευση αρχίσει την κατασκευή ή την εκμετάλλευση… η αδειοδοτούσα αρχή μέσα σε εύλογο χρόνο από την παραλαβή των γνωμοδοτήσεων των συναρμόδιων υπουργείων και πριν την οριστική καταχώρησή της
– ανακοινώνει στον ασκούντα την εκμετάλλευση τα συμπεράσματά της με βάση τις γνωμοδοτήσεις που της έχουν αποσταλεί από την εξέταση της μελέτης ασφαλείας, αφού ζητήσει ενδεχομένως συμπληρωματικά στοιχεία.
– απαγορεύει την έναρξη λειτουργίας ή τη συνέχιση της λειτουργίας της εν λόγω εγκατάστασης».
Απ’ ό,τι διαβάζουμε στις εκθέσεις ελέγχου, η μελέτη ασφαλείας της πρώτης εγκατάστασης καταχωρήθηκε στις 11/02/03 και της δεύτερης στις 28/02/02. Χωρίς σύστημα διαχείρισης ασφαλείας στην πρώτη περίπτωση και με ασάφειες στη δεύτερη. Επιτρέπουν δε τη συνέχιση της λειτουργίας, ενώ σύμφωνα με την Υπουργική Απόφαση θα ‘πρεπε να ζητήσουν διακοπή. Οι αποφάσεις μένουν ανεφάρμοστες, όταν έρχονται σε αντίθεση με τα συμφέροντα των καπιταλιστών και της λεγόμενης ανάπτυξης. Εργαζόμενοι και κάτοικοι των γύρω περιοχών κοιμούνται χωρίς να ξέρουν τι μπορεί να πάθουν…
