Προσχέδιο προϋπολογισμού κυριολεκτικά για τα σκουπίδια κατέθεσε στη Βουλή η κυβέρνηση Μητσοτάκη. Προσέξτε την τοποθέτηση του ακροδεξιού τηλεπλασιέ-υπουργού (πρώτο πρόγραμμα ΕΡΤ, 6.10.2020), που είναι και μέλος του οικονομικού επιτελείου (ως υπουργός Ανάπτυξης):
«Το προσχέδιο του προϋπολογισμού έχει μία λογική. Ποια είναι
η λογική; Οτι θα επιτύχουμε να αντιμετωπίσουμε την πανδημία και να συνεχίσουμε και την οικονομική μας δραστηριότητα. Και έχει και διάφορα σενάρια. Εγώ δεν μπορώ να σας πω σήμερα ποιο σενάριο θα ευοδωθεί, διότι αν το έκανα αυτό δεν θα ήμουν υπουργός, θα ήμουν προφήτης. Σας λέω, όμως, ότι η διάθεση όλων μας είναι να πετύχουμε και να δουλέψουμε σωστά για να πάει αυτό μπροστά».
Προϋπολογισμός-ζάρι, λοιπόν. Που δεν ξέρεις πώς θα «κάτσει». Γιατί αν το ήξερες, θα ήσουν… προφήτης και όχι υπουργός! Στις πολλές δεκαετίες που κάνουμε ρεπορτάζ και αναλύουμε προϋπολογισμούς, τέτοια άποψη δεν έχουμε ξανακούσει. Το αντίθετο: οι υπουργοί Οικονομικών (παλαιότερα τους έλεγαν Συντονισμού ή Εθνικής Οικονομίας) πάντοτε ισχυρίζονταν ότι τα έχουν μελετήσει εμβριθώς όλα και είναι απόλυτα βέβαιοι ότι ο προϋπολογισμός που καταθέτουν θα εκτελεστεί με ακρίβεια 100%.
Kάπως πιο συγκρατημένοι, αλλά στο ίδιο μήκος κύματος, οι Σταϊκούρας και Σκυλακάκης, στην κοινή τους γραπτή δήλωση μίλησαν για προϋπολογισμό που «καταρτίζεται, δυστυχώς, υπό παράδοξες και εξαιρετικά αντίξοες συνθήκες και υπό το καθεστώς σοβαρής αβεβαιότητας, που συνεπάγεται η ευμετάβλητη πιθανολόγηση του χρόνου λήξης της πανδημίας και επιστροφής της παγκόσμιας οικονομίας σε τροχιά κανονικότητας, σημαντικής ανάταξης και διατηρήσιμης ανάπτυξης».
Παρά ταύτα, προβλέπουν… «δυναμική ανάκαμψη για το 2021», στην οποία θα παίξουν σημαντικό ρόλο «οι ευρωπαϊκοί πόροι που η χώρα διασφάλισε στη διαπραγμάτευση του Ιουλίου του 2020 και θα εισρεύσουν το 2021 στα πλαίσια του Ταμείου Ανάκαμψης και του React EU», ενώ θα τη διευκολύνουν «τα μέτρα μείωσης του φορολογικού και ασφαλιστικού βάρους και ενθάρρυνσης της δημιουργίας νέων θέσεων εργασίας, που περιλαμβάνονται στον προϋπολογισμό του 2021».
Ακόμα και ένας πρωτοετής της ΑΣΟΕΕ αντιλαμβάνεται ότι πρόκειται για μπουρδολογία. Δεν μπορεί να γίνει οποιαδήποτε συζήτηση για έναν προϋπολογισμό-πλαστελίνη, που μπορεί να πάρει το σχήμα που θέλουν να του δώσουν οι διαχειριστές του. Οι οποίοι, μάλιστα, με εμφανέστατα λογικά άλματα, προσπαθούν να δικαιολογήσουν την οικονομική συρρίκνωση, η οποία είχε ήδη αρχίσει πριν εκδηλωθεί η πανδημία.
Δέχονται (δεν μπορούν να κάνουν κι αλλιώς) ότι το δεύτερο εξάμηνο του 2019 υπήρξε επιβράδυνση του ρυθμού ανάπτυξης (1,6% έναντι 2,1%, αντίστοιχα). Και που το αποδίδουν; Οτι το πρώτο εξάμηνο αυξήθηκε η δημόσια κατανάλωση, λόγω… εκλογικού κύκλου. Δηλαδή, έκανε προεκλογικές παροχές η κυβέρνηση του ΣΥΡΙΖΑ και η οικονομία… λαχάνιασε μετά. Να θυμηθούμε, μήπως, τι έλεγαν μόλις ανέλαβαν την εξουσία, τον Ιούλη του 2019; Οτι μπαίνουν σε ένα δεύτερο εξάμηνο δυναμικής ανάπτυξης, επειδή αυτοί έχουν την εμπιστοσύνη των επενδυτών και μπλα, μπλα, μπλα.
Αφού «εξήγησαν» τι έγινε το 2019, όλα ήταν έτοιμα για… εκτόξευση το 2020. Η ετήσια ανάπτυξη αναμενόταν στο 2,8%, γράφουν. Ωστόσο, «έσκασε» η πανδημία το πρώτο τρίμηνο και πήγαν όλα στράφι, ισχυρίζονται. Ομως, μέτρα αντιμετώπισης της πανδημίας στην Ελλάδα πάρθηκαν στο τέλος του πρώτου τριμήνου του 2020. Αντε να μείωναν κάπως το ρυθμό ανάπτυξης, αν όντως ήταν αυξητικός. Οχι να τον κάνουν αρνητικό (ύφεση), όπως έγινε. Αυτό σημαίνει ότι συνεχιζότανη πτωτική πορεία των δύο τελευταίων τριμήνων του 2019 και η πανδημία απλώς επιτάχυνε τη δεδομένη πορεία μιας καπιταλιστικής οικονομίας προς την ύφεση.
Oλος ο καυγάς που γίνεται έχει καθαρά πολιτικάντικο χαρακτήρα, καθώς ο ΣΥΡΙΖΑ κατηγορεί την κυβέρνηση Μητσοτάκη ότι έριξε την οικονομία στα βράχια με τις «νεοφιλελεύθερες εμμονές της», ενώ η κυβέρνηση αντιγυρίζει τις κατηγορίες. Στην πραγματικότητα, οι εξελίξεις στην οικονομία δεν είναι αποτέλεσμα της κυβερνητικής πολιτικής, αλλά αποτέλεσμα της λειτουργίας των «τυφλών» οικονομικών νόμων του καπιταλισμού.
Εχουμε γράψει πολλές φορές στο παρελθόν, ότι δε θα έπρεπε κανένας να περιμένει «ανάκτηση» του ενός τέταρτου του ΑΕΠ του, που έχασε ο ελληνικός καπιταλισμός στα χρόνια των Μνημονίων, αλλά μια αναιμική ανάκαμψη, η οποία μάλιστα δε θα κρατούσε πολύ και θα παραχωρούσε τη θέση της σε μια νέα καπιταλιστική ύφεση. Αυτό ακριβώς άρχισε να γίνεται το δεύτερο εξάμηνο του 2019 και συνεχιζόταν και το πρώτο τρίμηνο του 2020. Το lockdown λόγω πανδημίας έδρασε απλά σαν καταλύτης που επιτάχυνε απότομα τη διαδικασία και βάθυνε μεμιάς την κρίση. Αυτό συνέβη σε όλο τον κόσμο, συνέβη και στην Ελλάδα.
Η κυβέρνηση των α(χ)ρίστων προσπαθεί -ακόμα και τώρα- να εξαπατήσει τον ελληνικό λαό, με τον ισχυρισμό ότι ο ελληνικός καπιταλισμός θα ζήσει μια ανθισμένη άνοιξη μέσα σ’ έναν ευρωπαϊκό χειμώνα! Δεν νομίζουμε να υπάρξουν αφελείς που θα χάψουν αυτό το παραμύθι. Αντί ν’ ασχολούμαστε με διάφορες ανθυπολεπτομέρειες (όλες σε επίπεδο «προβλέψεων»), ας αφήσουμε το προσχέδιο προϋπολογισμού στο φυσικό του χώρο (τον σκουπιδοτενεκέ) και ας επικεντρωθούμε στη μεγάλη εικόνα.
Η καπιταλιστική ύφεση είναι δεδομένη. Κι όταν αρχίσει η έξοδος απ’ αυτή, η ανάκαμψη θα είναι και πάλι αναιμική. Παραγωγικές δυνάμεις θα καταστραφούν και σ’ αυτή τη διαδικασία, για να μπορέσει να ισορροπήσει ο καπιταλισμός σε νέα, χαμηλότερα επίπεδα. Ας φροντίσουμε να μην καταστραφεί η βασική παραγωγική δύναμη, ο εργαζόμενος άνθρωπος. Αυτό δεν είναι ζήτημα ευχολογίων και προσευχών. Μόνον η ταξική πάλη των εργατών μπορεί να το εξασφαλίσει.
