Η κυβέρνηση Παπανδρέου και το υπουργικό δίδυμο Παπακωνσταντίνου-Λοβέρδος κατέκτησαν ακόμη μια πρωτιά. Με διαφορά μιας εβδομάδας ψήφισαν στη Βουλή δυο ίδια νομοσχέδια. Το πρώτο (νόμος 3863/2010 ή νόμος Λοβέρδου-Παπακωνσταντίνου) ρυθμίζει τα ασφαλιστικά θέματα για τους εργαζόμενους ιδιωτικού και δημόσιου τομέα και το δεύ-τερο (νόμος 3865/2010 ή νόμος Παπακωνσταντίνου) ρυθμίζει τα ίδια θέματα μόνο για τους εργαζόμενους του δημόσιου τομέα.
Υποκριτικά (αν και όχι με μεγάλο φανατισμό) υποστήριξαν ότι έπρεπε να διαχωρίσουν τα ασφαλιστικά θέματα ιδιωτικού και δημόσιου τομέα, διότι αυτό αποτελεί συνταγματική επιταγή. Τους διαψεύδει ο νόμος Ρέππα (νόμος 3029/2002), που ψηφίστηκε από κυβέρνηση ΠΑΣΟΚ μετά την τελευταία συνταγματική αναθεώρηση (2001) και ρύθμιζε θέματα δημόσιου και ιδιωτικού τομέα. Πάνω απ’ όλα, όμως, τους διαψεύδουν τα δικά τους νομοθετήματα, αφού στο νόμο Λοβέρδου-Παπακωνσταντίνου ρυθμίζονται μαζί θέματα δημόσιου και ιδιωτικού τομέα και στη συνέχεια τα ίδια θέματα ρυθμίζονται και από το νόμο Παπακωνσταντίνου.
Η αλήθεια είναι άλλη. Προσπάθησαν μπας και στο νόμο Λοβέρδου-Παπακωνσταντίνου διατηρήσουν τις ρυθμίσεις του νόμου Πετραλιά για τις εργαζόμενες του ιδιωτικού τομέα. Γι’ αυτό και ξεχώρισαν τα δυο νομοσχέδια, μιας και στα όρια των εργαζόμενων γυναικών του δημόσιου τομέα έπρεπε να κάνουν την απόλυτη εξίσωση, σύμφωνα με την απόφαση του ΔΕΚ και την απαίτηση της Κομισιόν (η οποία απέκτησε και τυπική ισχύ με την αναφορά της στο Μνημόνιο). Ηταν μεγάλος ο φόβος τους μετά την εργατική κινητοποίηση της 5ης Μάη, που –μολονότι είχαν ανακοινώσει την κατάθεσή του– κράτησαν το ασφαλιστικό νομοσχέδιο στο συρτάρι τουλάχιστον 45 μέρες. Τελικά, η τρόικα δεν τους επέτρεψε να διατηρήσουν τα όρια του νόμου Πετραλιά για τις εργαζόμενες του ιδιωτικού τομέα (οι Κομισάριοι, μάλιστα, ζητούσαν περισσότερα), αυτοί όμως είχαν ήδη φτιάξει δυο νομοσχέδια και τα προώθησαν για ψήφιση χωριστά κι ας περιλάμβαναν τις ίδιες διατάξεις.
Μέσα στη βιασύνη τους να ψηφίσουν τα νομοσχέδια σε χρόνο ρεκόρ και περιλαμβάνοντας αλλαγές της τελευταίας στιγμής, έφτιαξαν ένα ασφαλιστικό τερατούργημα. Τερατούργημα όχι μόνο από άποψη ουσίας, αφού μ’ αυτό καταργείται η Κοινωνική Ασφάλιση, αλλά και από άποψη σαφήνειας και ταυτότητας των ρυθμίσεων. Υπάρχουν ρυθμίσεις για τα ίδια ακριβώς θέματα που είναι διαφορετικές στα δυο νομοσχέδια. Υπάρχουν ρυθμίσεις αλληλοαναιρούμενες μέσα στο ίδιο νομοσχέδιο. Υπάρχουν ρυθμίσεις που προστέθηκαν την τελευταία στιγμή, από ανθρώπους που δεν γνωρίζουν τη νομική ορολογία των ασφαλιστικών ζητημάτων.
Το αποτέλεσμα είναι ένα αλαλούμ, που θα απαιτήσει νέα νομοθετική παρέμβαση και σύντομα μάλιστα. Παρέμβαση η οποία θα λύσει τις αλληλοσυγκρουόμενες ρυθμίσεις υπέρ της χειρότερης (για τους εργαζόμενους) απ’ αυτές. Μέχρι τότε, βέβαια, θα υπάρχει μπόλικη δουλειά για τους δικηγόρους και τα δικαστήρια. Αρκεί να αναφέρουμε ότι ήδη γνωρίζουμε περιπτώσεις που δικηγόροι ζήτησαν 300 ευρώ από εργαζόμενους για να τους πουν πότε βγαίνουν στη σύνταξη!
Οταν θέσαμε το ζήτημα αυτό στο Ρ. Σπυρόπουλο (τότε γενικό γραμματέα και νυν διοικητή του ΙΚΑ), μας παρέπεμψε στον υφυπουργό. Ο Γ. Κουτρουμάνης αντιλήφθηκε αμέσως ότι πήραμε χαμπάρι τι έχει γίνει και αφού συνήλθε από την αρχική έκπληξη το γύρισε στο… καλαματιανό: «Εσύ με ποιον είσαι;»!!! Μάλλον γι’ αυτό δεν πραγματοποιήθηκε η αναγγελθείσα γι’ αυτή τη βδομάδα συνέντευξη Τύπου, στην οποία ο Κουτρουμάνης υποτίθεται ότι θα απαντούσε σε ερωτήσεις αποκλειστικά για το ασφαλιστικό. «Οταν θα έχουμε κάτι να πούμε, θα δώσουμε συνέντευξη Τύπου», απάντησε ο Α. Λοβέρδος, ο οποίος ήταν που είχε προαναγγείλει τη συνέντευξη! Προφανώς, συνειδητοποίησαν ότι τα πράγματα θα γίνονταν χειρότερα για την πολιτική ηγεσία του υπουργείου Εργασίας και παρέπεμψαν τη συνέντευξη Τύπου στις ελληνικές καλένδες.
Παραθέτουμε στη συνέχεια, ενδεικτικά, μερικές από τις αντιφάσεις των δυο νέων αντιασφαλιστικών νόμων.
♦ Ο νόμος Λοβέρδου-Παπακωνσταντίνου, στο άρθρο 27 παρ. 2, εξαιρεί τους προσλαμβανόμενους από 1.1.2011 στο Δημόσιο μηχανικούς (κρατάμε μια επιφύλαξη αν η εξαίρεση αφορά και γιατρούς και δικηγόρους) από την ασφάλιση στο ΙΚΑ. Αυτοί θα ασφαλίζονται στον αντίστοιχο τομέα του ΕΤΑΑ. Ο νόμος Παπακωνσταντίνου, όμως, που υποτίθεται ότι είναι ad hoc για τους εργαζόμενους στο Δημόσιο, στο άρθρο 2 παρ. 1, δεν κάνει αυτή την εξαίρεση. Σύμφωνα μ’ αυτόν, όσοι προσλαμβάνονται στο Δημόσιο από 1.1.2011 ασφαλίζονται στο ΙΚΑ, χωρίς καμιά εξαίρεση! Ποια από τις δυο διατάξεις θα ισχύσει; Μόνο μια νέα νομοθετική παρέμβαση μπορεί να άρει την αντίφαση.
♦ Ο νόμος Λοβέρδου-Παπακωνσταντίνου, στο άρθρο 2 παρ. 2Α, αναφέρει ότι οι συνταξιούχοι λόγω αναπηρίας παίρνουν τη βασική σύνταξη με κλιμάκωση ανάλογα με το ποσοστό αναπηρίας. Για αναπηρία από 67% μέχρι 79,99% παίρνουν το 75% της βασικής σύνταξης και για αναπηρία από 50% μέχρι 66,99% παίρνουν το 50% της βασικής σύνταξης. Αυτό αφορά όλους τους εργαζόμενους, δημόσιου και ιδιωτικού τομέα, όπως ρητά αναφέρεται. Ο νόμος Παπακωνσταντίνου, όμως, στο άρθρο 3 παρ. 2δ, αναφέρει μόνο ότι η βασική σύνταξη των συνταξιούχων λόγω αναπηρίας «δεν μειώνεται ανεξαρτήτου ορίου ηλικίας». Τι γίνεται με το ποσοστό αναπηρίας και την κλιμάκωσή του; Δεν προβλέπει τίποτα! Και πάλι θα χρειαστεί νομοθετική παρέμβαση για να άρει την αντίφαση.
♦ Ο νόμος Λοβέρδου-Παπακωνσταντίνου, στο άρθρο 10 παρ. 17ε, αυξάνει από 1.1.2013 το όριο ηλικίας για μητέρες με ανήλικα ή ανίκανα προς βιοπορισμό τέκνα από τα 55 στα 65 έτη, χωρίς να αναφέρει καμιά κλιμάκωση μεταξύ 2011 και 2013, όπως γίνεται σε όλες τις άλλες περιπτώσεις αύξησης των ορίων ηλικίας. Τι θα ισχύσει το 2011 και το 2012 για όσες μητέρες ανήλικων τέκνων συμπληρώσουν τότε τις προϋποθέσεις; Ο νόμος Παπακωνσταντίνου, στο άρθρο 6 παρ. 2β μειώνει από τα 55 στα 50 το όριο ηλικίας για τις μητέρες με ανίκανο προς βιοπορισμό παιδί ή σύζυγο, εφόσον η αναπηρία είναι 67% και άνω. Ο νόμος Λοβέρδου-Παπακωνσταντίνου, όμως, δεν καθορίζει κανένα ποσοστό αναπηρίας, αλλά μιλά γενικά για ανικανότητα προς βιοπορισμό. Τι από τα δυο θα ισχύσει; Το πιο εξοργιστικό, όμως, είναι πως στο νόμο Παπακωνσταντίνου, στο ίδιο άρθρο, λίγο πιο κάτω (άρθρο 6 παρ. 7α) αναφέρεται πως οι μητέρες με ανίκανα προς βιοποριστική εργασία παιδιά βγαίνουν στη σύνταξη στα 50, χωρίς να ορίζεται ποσοστό αναπηρίας για τα ανίκανα προς βιοποριστική εργασία παιδιά. Τι ισχύει τελικά; Να έχουν ποσοστό αναπηρίας τα ανίκανα παιδιά 67% και πάνω ή ανεξαρτήτως ποσοστού αναπηρίας; Ειδικά σ’ αυτή τη ρύθμιση το αλαλούμ είναι πολλαπλό. Αντίθεση μέσα στον ίδιο το νόμο Παπακωνσταντίνου και αντίθεση ανάμεσα στο νόμο Παπακωνσταντίνου και το νόμο Λοβέρδου-Παπακωνσταντίνου. Κατά τα άλλα, και ο Παπακωνσταντίνου και ο Λοβέρδος καμάρωναν σαν φουσκωμένα παγώνια, ότι ενιαιοποίησαν τους όρους ασφάλισης σε δημόσιο και ιδιωτικό τομέα.
♦ Ο νόμος Λοβέρδου-Παπακωνσταντίνου, στο άρθρο 10 παρ. 16, αυξάνει το όριο ηλικίας των γυναικών που ασφαλίζονται στα ΒΑΕ από τα 55 στα 60. Η αύξηση γίνεται κλιμακωτά: κάθε χρονιά από 1.1.2011 αυξάνεται το όριο ηλικίας κατά ένα χρόνο. Ο νόμος Παπακωνσταντίνου, στο άρθρο 6 παρ. 8, αυξάνει τα όρια ηλικίας των γυναικών που ασφαλίζονται στα ΒΑΕ από τα 53 στα 58. Ενας χρόνος προστίθεται το 2011, δυο χρόνια το 2012 και άλλα δυο χρόνια το 2013. Αρχικά, ο Παπακωνσταντίνου προέβλεπε αύξηση από τα 53 στα 60, ώστε να ισχύει το ίδιο όριο με τον ιδιωτικό τομέα. Μετά από παρεμβάσεις των εργατοπατέρων της ΠΟΕ-ΟΤΑ, συμφώνησε να πάει το όριο για τις γυναίκες στα 58 και αυτή η αλλαγή αποτέλεσε βαρύ πυροβολικό της κυβερνητικής προπαγάνδας. Δεν είναι προφανές ότι με νέα παρέμβαση θα εξισωθούν και εδώ τα όρια στα 60, για εργαζόμενες δημόσιου και ιδιωτικού τομέα;
♦ Ο νόμος Παπακωνσταντίνου, στο άρθρο 15 παρ. 1, ασχολείται με τη συνταξιοδότηση των υπαλλήλων της Βουλής. Το πρώτο εδάφιο της παραγράφου αναφέρει ότι «για τον υπολογισμό της σύνταξης και τα όρια ηλικίας συνταξιοδότησης της Βουλής, εφαρμόζονται από 1.1.2011 οι διατάξεις της συνταξιοδοτικής νομοθεσίας του Δημοσίου, κατά περίπτωση, όπως αυτές ισχύουν κάθε φορά για τους τακτικούς υπαλλήλους των υπουργείων». Δηλαδή, ισχύουν και για τους υπαλλήλους της Βουλής τα ποσοστά αναπλήρωσης και ο τρόπος υπολογισμού των συντάξιμων αποδοχών (από το γινόμενο αυτών των δύο παραγόντων προκύπτει η σύνταξη) που ισχύουν για όλους τους υπόλοιπους δημόσιους υπάλληλους. Στο αμέσως επόμενο εδάφιο, όμως, η ρύθμιση αυτή ανατρέπεται εν μέρει, αφού αναφέρεται ότι «ως μισθός για τον υπολογισμό της σύνταξής τους λαμβάνεται αυτός που προσδιορίζεται από τις οικείες διατάξεις του Κανονισμού της Βουλής». Και μόνο το γεγονός ότι γίνεται λόγος για «μισθό» και όχι για «συντάξιμες αποδοχές» δείχνει ότι κάποιος άσχετος περί τα ασφαλιστικά παρενέβη και έκανε αυτή την προσθήκη, που καθιστά αόριστη και διφορούμενη την όλη ρύθμιση.
♦ Ο νόμος Λοβέρδου-Παπακωνσταντίνου, στο άρθρο 3 παρ. 1, ορίζει ότι τα σχετικά με την αναλογική σύνταξη αφορούν τους ασφαλισμένους σε όλους τους φορείς κύριας ασφάλισης, πλην ΟΓΑ. Στην αμέσως επόμενη παράγραφο (παρ. 2), όμως, αναφέρει ότι τα προβλεπόμενα για τον υπολογισμό των συντάξιμων αποδοχών αφορούν μόνο τα Ταμεία που ασφαλίζουν μισθωτούς. Στην ίδια παράγραφο μπαίνει σφήνα και εδάφιο που αφορά αυταπασχολούμενους που ασφαλίζονται στο ΕΤΑΠ-ΜΜΕ (δημοσιογράφοι-εκδότες), χωρίς να αναφέρει τίποτα για τους ασφαλισμένους στα άλλα Ταμεία. Αυτό το αλαλούμ προέκυψε γιατί το προσχέδιο νόμου, που δόθηκε στη δημοσιότητα στις 10 Μάη, προέβλεπε τη δημιουργία μόνο τριών Ταμείων, ενώ στη συνέχεια εξαιρέθηκαν οι πολιτικά ισχυρές συντεχνίες (δικηγόροι-μηχανικοί-γιατροί-δημοσιογράφοι).
