Στο σημερινό της editorial η ναυαρχίδα του Συγκροτήματος Μαρινάκη (και ναυαρχίδα της προπαγάνδας του Μεγάρου Μαξίμου) διαπιστώνει πως «κάποιοι εζήλωσαν ρόλο τυμβωρύχου πάνω από τις ΜΕΘ και τις ΜΑΦ» και ζητά «να το ξανασκεφτούν και να διακρίνουν τη γόνιμη κριτική από τους έξαλλους λαϊκισμούς και μάλιστα με όχημα τη δημόσια υγεία». Εξαίρει δε τις «εξαιρέσεις» εντός ΣΥΡΙΖΑ «που σήμερα καταλαβαίνουν πως αντιπολίτευση με τους θανάτους δεν γίνεται και δεν νοείται να κάνεις. Οι νεκροί από Covid-19 δεν υπάγονται σε κανένα πολιτικό χρηματιστήριο».
Συμπέρασμα: ο Μητσοτάκης είναι στριμωγμένος στα σκοινιά και οι βαστάζοι προσπαθούν να τον βγάλουν από εκεί. Τον κυνηγάει αυτό που ξεστόμισε πρόσφατα από το βήμα της Βουλής: «Υπάρχουν σήμερα ασθενείς διασωληνωμένοι εκτός ΜΕΘ; Ναι, υπάρχουν. Είναι σε κρεβάτι με κανονική φροντίδα; Είναι. Εχουμε ενδείξεις ότι έχουμε μεγαλύτερη θνησιμότητα σε αυτούς τους ασθενείς, σε σχέση με αυτούς οι οποίοι είναι στις μονάδες εντατικής θεραπείας; Δεν έχω τέτοια ένδειξη. Δεν έχω».
H μελέτη του γνωστού Τσιόδρα και του αγνώστου Λύτρα (αναπληρωτής καθηγητής Επιδημιολογίας στο ιδιωτικό Ευρωπαϊκό Πανεπιστήμιο Κύπρου), που δημοσιεύτηκε στο σουηδικό επιστημονικό περιοδικό Scandinavian Journal of Public Health, ήταν αναμενόμενο να προκαλέσει πάταγο χάρη σε ένα σημείο της: γράφει ότι οι διασωληνωμένοι εκτός ΜΕΘ εμφανίζουν 87% αυξημένη θνητότητα.
Ελάχιστοι ασχολήθηκαν με την επισήμανση ότι «αυτό αφορούσε λίγους ασθενείς, μόνο περίπου το 5% των διασωληνωμένων (οι υπόλοιποι ήταν εντός ΜΕΘ) και “εν μέρει” ίσως αφορά διαλογή των πιο βαριά πασχόντων ασθενών, άρα μη αιτιακή σχέση, άρα πρέπει να ερμηνευθεί με προσοχή», όπως έγραψε ο Λύτρας στο Twitter. Αλήθεια, μόνο 5% των διασωληνωμένων ασθενών βρίσκονταν εκτός ΜΕΘ; Σε ποιον τα πουλάνε αυτά; Είναι προφανές ότι μετράνε ως ΜΕΘ τις διάφορες ψευδο-ΜΕΘ που στήθηκαν με διαδικασίες άρπα-κόλλα σε χειρουργεία, θαλάμους ανάνηψης, ακόμη και θαλάμους κλινικών που ανεστάλη η λειτουργία τους.
Δεν μας είπαν τίποτα καινούργιο
Γι’ αυτό κι εμείς θ’ αφήσουμε για το τέλος κάποιες αναφορές στη μελέτη των Τσιόδρα-Λύτρα, προκειμένου να ασχοληθούμε με την ουσία του ζητήματος, με το οποίο, ως γνωστόν, ασχολούμαστε εδώ και ένα χρόνο. Γράφαμε και ξαναγράφαμε ότι η πλειοψηφία των θανάτων από covid-19 επήλθε εκτός ΜΕΘ, αλλά δεν ίδρωνε κανενός το αυτί. Μέχρι που πρόσφατα άρχισαν να μιλούν και άλλοι (από συνδικαλιστές των γιατρών και των νοσηλευτών μέχρι τον Τσίπρα και άλλους συριζαίους) και ο Μητσοτάκης, όταν τον στρίμωξε ο Τσίπρας στη Βουλή, έδωσε την απάντηση που παραθέσαμε παραπάνω.
Πίσω από τον Μητσοτάκη συντάχθηκε όλη η κυβέρνησή του. Στην ίδια συνεδρίαση της Βουλής ο Πλεύρης είπε: «Δεν υπάρχει συμπολίτης μας που να μη δέχεται τη φροντίδα που υπάρχει. Να το τελειώσουμε και αυτό το θέμα. Εκτός του ότι τα νούμερα τα οποία λέτε δεν είναι ακριβή, αυτά που ακούστηκαν σήμερα, πράγματι ναι, διασωληνώνεται και κόσμος εκτός ΜΕΘ, διασωληνώνεται με τους όρους που προβλέπουν τα διεθνή πρωτόκολλα, διασωληνώνεται κατά βάση σε χειρουργικές κλίνες, σε κλίνες ΜΑΦ ή σε απλές κλίνες οι οποίες είναι ειδικές και έχουν όλη την τεχνική υποστήριξη και την παρουσία τεχνικού προσωπικού και τους αναπνευστήρες. Αυτή η λογική των πρόχειρα διασωληνωμένων ανθρώπων δεν υπάρχει. Ολοι οι συμπολίτες μας δέχονται τη φροντίδα σε ένα ΕΣΥ το οποίο πιέζεται»!
Από πού ν’ αρχίσει και πού να τελειώσει κανένας;
- Από τη διάψευση των αριθμών που είχε αναφέρει ο Τσίπρας (και ήταν σωστοί), χωρίς όμως να δίνει ο Πλεύρης τους «σωστούς» αριθμούς;
- Από την ταυτολογία ότι οι διασωληνώσεις γίνονται όπως προβλέπουν τα διεθνή πρωτόκολλα (λες και υπήρχε περίπτωση οι γιατροί να μην ακολουθούν το πρωτόκολλο της διασωλήνωσης);
- Aπό το βάφτισμα των εκτός ΜΕΘ κλινών σε «ειδικές κλίνες» που έχουν «τεχνική υποστήριξη» (!) και «παρουσία τεχνικού προσωπικού» (γιατρούς και νοσηλευτές εννοεί ή ηλεκτρολόγους και υδραυλικούς);
Ακολούθησε ο… καθηγητής της Ιατρικής Βορίδης, που επικαλούμενος ενημέρωση που είχε από τον… καθηγητή της Ιατρικής Πλεύρη, μας είπε ότι οι ασθενείς covid που διασωληνώνονται δεν είναι σαν τους διασωληνωμένους από άλλες νοσηρότητες. Αυτοί θέλουν απλά έναν αναπνευστήρα, οπότε είτε σε ΜΕΘ, είτε σε ΜΑΦ, είτε σε ένα απλό κρεβάτι, το ίδιο κάνει γι’ αυτούς!
Δεν χρειαζόμασταν τους Τσιόδρα-Λύτρα για να ξέρουμε ότι ασθενής που διασωληνώνεται και παραμένει εκτός ΜΕΘ «δεν έχει καμιά τύχη». Ακόμα και φοιτητές των τελευταίων ετών της Ιατρικής, που έχουν επαφή με την κλινική πράξη, το γνωρίζουν αυτό πολύ καλά. Κι εμείς γιατρούς συμβουλευτήκαμε και αναφέραμε με σαφήνεια τους λόγους για τους οποίους ασθενής που διασωληνώνεται εκτός ΜΕΘ «δεν έχει καμιά τύχη».
Ξαναθυμίζουμε, περιληπτικά, τα βασικά στοιχεία που ξεχωρίζουν τις ΜΕΘ από τις ψευδο-ΜΕΘ, όπως μας τα περιέγραψαν γιατροί:
- Οι αναπνευστήρες στις ΜΕΘ είναι συγκεκριμένων προδιαγραφών, με μηχανισμό ασφάλειας ώστε να εξασφαλίζεται σε κάθε περίπτωση η μηχανική υποστήριξη της αναπνοής. Οι αναπνευστήρες που βάζουν στις ψευδο-ΜΕΘ είναι φορητοί αναπνευστήρες χαμηλών προδιαγραφών, που χρησιμοποιούνται μόνο στις διακομιδές (πάντα με την παρουσία αναισθησιολόγου που συνοδεύει τον διασωληνωμένο ασθενή).
- Στις ΜΕΘ υπάρχει συνεχές monitoring των ζωτικών σημείων του διασωληνωμένου ασθενή και σταθερός έλεγχος από εξειδικευμένο εντατικολόγο, ώστε να παρεμβαίνει αναλόγως, όποτε χρειαστεί. Στις ψευδο-ΜΕΘ δεν υπάρχει ούτε monitoring ούτε εξειδικευμένος γιατρός. Υπάρχει απλά μια χαμηλού επιπέδου μηχανική υποστήριξη της αναπνοής.
- Στις ψευδο-ΜΕΘ δεν υπάρχει ούτε καν το εξειδικευμένο νοσηλευτικό προσωπικό, καθορισμένο από αυστηρά πρωτόκολλα (ένας νοσηλευτής ανά μερικούς ασθενής). Υπάρχει ένας νοσηλευτής για 20-30 ασθενείς, ο οποίος δεν προλαβαίνει να παρακολουθήσει ούτε αν έπαθε απόφραξη το σωληνάκι, με αποτέλεσμα ασθενείς να μπορούν να χαθούν (και να χάνονται) ακόμα και για τέτοιους λόγους.
Να γιατί οι διασωληνωμένοι ασθενείς στις ψευδο-ΜΕΘ και στους κοινούς θαλάμους με τους φορητούς αναπνευστήρες καταλήγουν σε σύντομο χρονικό διάστημα, αβοήθητοι επί της ουσίας.
Αυτή είναι η πραγματικότητα, η οποία παραμένει ίδια από το δεύτερο κύμα της πανδημίας (Νοέμβρης 2020) μέχρι και σήμερα. Ποια είναι η διαφορά του πέρσι με το φέτος; Οτι πέρσι η κυβέρνηση Μητσοτάκη διέψευδε μετά βδελυγμίας ότι ασθενείς παραμένουν διασωληνωμένοι εκτός ΜΕΘ, μέχρι να καταλήξουν (δεν υπάρχει κανένας διασωληνωμένος που να μην διακομίζεται σε ΜΕΘ εντός 24 ωρών -το πολύ 36 ωρών, σε έκτακτες περιπτώσεις- έλεγε ο τότε αναπληρωτής υπουργός Υγείας Κοντοζαμάνης, με την κυβερνητική λοιμωξιολόγο Παπαευαγγέλου να τον σιγοντάρει), ενώ φέτος αναγκάστηκαν να παραδεχτούν την πραγματικότητα, συγκεντρώνοντας την προσπάθειά τους στο να τη διαστρεβλώσουν: Ναι, ασθενείς παραμένουν διασωληνωμένοι εκτός ΜΕΘ, αλλά… δεν τρέχει τίποτα, είτε στη ΜΕΘ είτε σ’ έναν απλό θάλαμο, το ίδιο κάνει! Αυτό είπαν ο Μητσοτάκης, ο Πλεύρης, ο Βορίδης και άλλα στελέχη της κυβέρνησης.
Πανικός στο Μαξίμου
Γι’ αυτό λέμε ότι δεν έχουμε καμιά εμπιστοσύνη σε μελέτες τύπου Τσιόδρα-Λύτρα, ανεξάρτητα από το αν αυτές οι μελέτες επιβεβαιώνουν κάποιες από τις αναλύσεις μας. Λένε ότι την περίοδο που έκαναν τη μελέτη (δεύτερο και τρίτο κύμα της πανδημίας) βρήκαν μόνο 5% των διασωληνωμένων εκτός ΜΕΘ! Πώς γίνεται σήμερα να έχουμε σταθερά τουλάχιστον το ένα τέταρτο των διασωληνωμένων εκτός ΜΕΘ, σε ένα σύνολο γύρω στους 700 διασωληνωμένους, και την περίοδο της μελέτης, με 800 διασωληνωμένους για καιρό, να ήταν εκτός ΜΕΘ μόνο το 5% των διασωληνωμένων; Κάτι… δεν πάει καλά και δε χρειάζεται να έχεις διδακτορικό στα Μαθηματική ή τη Στατιστική για να το καταλάβεις.
Παρά ταύτα, η δημοσιοποίηση της συγκεκριμένης μελέτης προκάλεσε τεράστιο πρόβλημα στην κυβέρνηση, διότι -εκτός των άλλων- διέψευσε τον ίδιο τον Μητσοτάκη και όσα είχε πει στη Βουλή. O Tσιόδρας δεν μίλησε. Βγήκε μπροστά ο Λύτρας, που «δεν έβαλε γλώσσα μέσα» (απανωτά tweet, συνεντεύξεις σε ραδιοσταθμούς και εφημερίδες). Το έκανε με δική του πρωτοβουλία, «γράφοντας» τον Τσιόδρα; Δεν νομίζουμε.
Η πρώτη αντίδραση από πλευράς Μητσοτάκη αποκάλυψε πανικό. Εβαλε τον Οικονόμου να δηλώσει ότι «η μελέτη δεν ήταν σε γνώση του πρωθυπουργού, δεν είχε παραδοθεί στον ίδιο και σε κανέναν συνεργάτη στο Μαξίμου». Ο Λύτρας τον διέψευσε κατ’ επανάληψη. Δήλωσε ότι η μελέτη είχε παραδοθεί σε ανώτατο επίπεδο (στον ίδιο τον Μητσοτάκη δηλαδή), προτού ακόμα σταλεί για δημοσίευση. Ο Τσιόδρας δεν διέψευσε τον Λύτρα, όπως θα δούμε παρακάτω. Και ο Οικονόμου επιβεβαίωσε ότι «ο κ. Τσιόδρας είναι ο πιο στενός συνεργάτης του πρωθυπουργού για την αντιμετώπιση της πανδημίας» και πως «παραμένει σύμβουλος του πρωθυπουργού». Αντιλαμβάνεστε γιατί μιλάμε για πανικό. Δεν μπορεί «ο σύμβουλος», «ο πιο στενός συνεργάτης του πρωθυπουργού» να μην τον ενημέρωσε για την έρευνα που μόλις είχε ολοκληρώσει.
Παράλληλα, η «γραμμή» που δόθηκε από το Μαξίμου ήταν να λένε όλα τα κυβερνητικά στελέχη ότι αυτή η μελέτη μιλάει γενικά και «επαναλαμβάνει γνωστές αδυναμίες όταν δέχεται πίεση το ΕΣΥ», πράγματα για τα οποία «ο κ. Μητσοτάκης έχει μιλήσει» (Οικονόμου). Ο ακροδεξιός τηλεπλασιέ-τηλεμαϊντανός-υπουργός απειλούσε τους συριζαίους στη Βουλή ότι θα ψάξουν και θα βρουν παρόμοιες μελέτες και για την κυβερνητική θητεία του ΣΥΡΙΖΑ, χωρίς μάλιστα να υπάρχει πανδημία (τα έλεγε και ο Κοντοζαμάνης αυτά, μιλώντας για τις λίστες αναμονής για κρεβάτι σε ΜΕΘ, όταν είχε έξαρση η γρίπη).
Επιβεβαίωση από Τσιόδρα
Χρειάστηκε να περάσει σχεδόν ένα 24ωρο για να κάνει μια δήλωση ο Τσιόδρας που πρέπει να δεχόταν μεγάλη πίεση από το Μαξίμου. Παραθέτουμε ολόκληρη τη δήλωσή του, για να μη μείνει καμιά αμφιβολία ότι επιβεβαιώνει πλήρως τα όσα είχε δηλώσει ο συν-μελετητής Λύτρας:
«Η αντιμετώπιση της πανδημίας απαιτεί πνεύμα ενότητας και ομοψυχίας καθώς και συνεχή εγρήγορση. Προξενεί μεγάλη θλίψη σε έναν επιστήμονα αλλά και σε ένα απλό πολίτη, η χρήση παλαιότερης επιστημονικής ανάλυσης, ως μέσου πολιτικής αντιπαράθεσης. Η συγκεκριμένη δημοσίευση επιβεβαιώνει παρόμοιες παρατηρήσεις σε προηγούμενες επιδημίες, αλλά και στην παρούσα πανδημία σε παγκόσμιο επίπεδο. Εστιάζει στην πίεση στις κλίνες ΜΕΘ, και την εξ αυτής προκαλούμενη αυξημένη θνητότητα, η οποία επηρεάζεται από πολλαπλούς παράγοντες κινδύνου (π.χ. αυξημένη ηλικία, υποκείμενα νοσήματα, βαρύτητα νόσου), συνεχίζεται και σήμερα, και αφορά στην πλειονότητά της ανεμβολίαστους συμπολίτες μας.
Πρόσφατες αναλύσεις της επιστημονικής ομάδας του ΕΟΔΥ έχουν αναδείξει περαιτέρω όφελος του εμβολιασμού έναντι του νέου κορωνοϊού. Εως τις αρχές Δεκεμβρίου, οι ανθρώπινες ζωές που σώθηκαν χάρη στον εμβολιασμό, είναι περισσότερες από 15.000. Για αυτόν το λόγο, επιθυμώ για μια ακόμη φορά, να τονίσω την σημασία του εμβολιασμού για την αντιμετώπιση της πανδημίας και την επακόλουθη μείωση στην πίεση στο σύστημα υγείας.
Ιδιαίτερη σημασία στην παρούσα φάση έχει η τρίτη δόση του εμβολίου, καθώς και ή τήρηση των υπόλοιπων μέτρων ατομικής προστασίας εν όψει και της ανάδυσης της όμικρον παραλλαγής του ιού».
Τα περί «πνεύματος ενότητας και ομοψυχίας» και «θλίψης» για την πολιτική αντιπαράθεση είναι πολιτική τοποθέτηση του δεξιού Τσιόδρα. Δεν έχουν καμιά σχέση με την όποια επιστημονικότητα της μελέτης. Ο Τσιόδρας τη χαρακτηρίζει «παλαιότερη», αλλά δεν μας λέει αν άλλαξε κάτι, ώστε αυτά που ίσχυαν μέχρι τον Μάη να μην ισχύουν σήμερα. Ο Τσιόδρας δεν διαψεύδει ότι η μελέτη είχε παραδοθεί «σε ανώτατο επίπεδο», αδειάζοντας πλήρως τον κυβερνητικό εκπρόσωπο.
Δε θα σχολιάσουμε τα περί εμβολιασμού. Απλά θα παραπέμψουμε στο άρθρο μας Ο Τσιόδρας ως αποσμητικό στη βρόμικη τουαλέτα της κυβέρνησης Μητσοτάκη.
- Φυσικά και είναι υπέρτατης σημασίας ο καθολικός εμβολιασμός, ποιος όμως φταίει για το άθλιο επίπεδο του εμβολιασμού στη χώρα μας; Η κυβέρνηση Μητσοτάκη, βέβαια.
- Φυσικά και έχει σημασία να μη φτάνει ο κόσμος στις ΜΕΘ, αλλά ποιος φταίει για την έκρηξη των κρουσμάτων, των νοσήσεων, των διασωληνώσεων; Η κυβέρνηση Μητσοτάκη, βέβαια, η οποία γνώριζε το άθλιο ποσοστό εμβολιασμού, γνώριζε ότι δεν είχε κάνει τίποτα για να ενισχύσει το ΕΣΥ, αλλά παρά ταύτα κήρυξε τη λήξη της πανδημίας και «άνοιξε» τα πάντα, για να εξυπηρετήσει τα συμφέροντα των καπιταλιστών του τουρισμού, των μεταφορών κτλ.
- Ποιος φταίει για τις καθημερινές εκατόμβες νεκρών; Η κυβέρνηση Μητσοτάκη, βέβαια, που δεν προχώρησε ούτε στο γνωστό μισο-λοκντάουν, ενώ έβλεπε την έκρηξη των κρουσμάτων και την ανεξέλεγκτη εξάπλωση της πανδημίας (στο 95% έχουν φτάσει τα ορφανά κρούσματα).
- Τι έκανε η κυβέρνηση Μητσοτάκη για να ενισχύσει το ΕΣΥ και ιδιαίτερα την Εντατική Θεραπεία στα σχεδόν δυο χρόνια της πανδημίας; Από τίποτα μέχρι ελάχιστα. Ο Σκέρτσος το είπε πρόσφατα με απροκάλυπτο κυνισμό: κάθε παραπέρα ενίσχυση του ΕΣΥ θα ήταν… πολυτέλεια!
Ο ΣΥΡΙΖΑ βρήκε την ευκαιρία για να κάνει αντιπολίτευση εκ του ασφαλούς. Τις επόμενες μέρες η δικομματική κοκορομαχία θα αγριέψει (ο Τσίπρας διέγραψε τον Κουρουμπλή, για να μην κάνει σπέκουλα η ΝΔ). Ομως, τίποτα δεν πρόκειται ν’ αλλάξει, αν ο ελληνικός λαός «ακουμπήσει» τις ελπίδες του στην έκβαση της κοκορομαχίας. Οφείλει να πάρει την κατάσταση στα χέρια του και να κινηθεί με το δίπτυχο: καθολικός εμβολιασμός και καθολικό λοκντάουν άμεσα.
