«Σήμερα πραγματοποιούνται σημαντικά πρώτα βήματα για την εφαρμογή της συμφωνίας. Σήμερα το πρωί, 32 σύριοι πρόσφυγες επανεγκαταστάθηκαν στη Γερμανία και 11 στη Φινλανδία. Μια ομάδα σύριων προσφύγων αναμένεται να αναχωρήσουν για τις Κάτω Χώρες αύριο το πρωί. Σήμερα το πρωί βρισκόταν σε εξέλιξη η επιστροφή αρκετών μεταναστών, που δεν είχαν υποβάλει αίτηση ασύλου στην Ελλάδα, από τα ελληνικά νησιά προς την Τουρκία, με πλήρη σεβασμό της ενωσιακής και της διεθνούς νομοθεσίας». Η Κομισιόν αισθάνθηκε την ανάγκη να εκδώσει ανακοίνωση την περασμένη Δευτέρα, χωρίς να ντρέπεται για τους αριθμούς που ανέφερε.
Μερικές δεκάδες σύριοι πρόσφυγες (43 συνολικά), μεταφέρθηκαν από την Τουρκία σε Γερμανία και Φινλανδία και ο Γιούνκερ το θεώρησε ιστορικό γεγονός. Οι περισσότεροι (αν όχι όλοι) απ' αυτούς τους πρόσφυγες είναι σίγουρο ότι επανεγκαταστάθηκαν στο πλαίσιο επανένωσης οικογενειών, όμως αυτό δεν έχει σημασία. Σημασία έχουν οι αριθμοί. Ακόμα και τώρα στην αρχή, που θέλουν να περάσουν στους πρόσφυγες το μήνυμα ότι καλά θα κάνουν να μείνουν στην Τουρκία και να περιμένουν μπας και τους κάτσει το «λαχείο» της «επανεγκατάστασης», μεταφέρουν στην Ευρώπη μερικές δεκάδες ανθρώπους. Αυτό αρκεί για να μας πείσει πως δεν έχουν σκοπό να υλοποιήσουν ούτε τον αριθμό των μεταφορών προσφύγων από την Τουρκία προς ευρωπαϊκές χώρες που (υποτίθεται ότι) συμφώνησαν. Αλλωστε, η υποδοχή προσφύγων από κάθε χώρα είναι εθελοντική.
Στόχος της ΕΕ είναι να φράξει τα σύνορά της και να εγκλωβίσει πρόσφυγες και μετανάστες σε ένα ζευγάρι φυλακών-συγκοινωνούντων δοχείων, Ελλάδα και Τουρκία. Με καμάρι αναφέρει η Κομισιόν τι έκανε η Ελλάδα για τη συμμόρφωσή της στις απαιτήσεις του ρόλου που της ανατέθηκε: «Μετέφερε στην ηπειρωτική χώρα όλους τους μετανάστες που είχαν φτάσει στα νησιά πριν από τις 20 Μαρτίου. Επέστρεψε στην Τουρκία 147 παράτυπους μετανάστες που δεν χρήζουν διεθνούς προστασίας και οι οποίοι είχαν αφιχθεί πριν τις 20 Μαρτίου. Απέστειλε αξιωματικούς-συνδέσμους στην Τουρκία. Εγκατέστησε, 1.500 υπαλλήλους και αστυνομικούς για υποθέσεις ασύλου στα νησιά. Μετέτρεψε τα κέντρα πρώτης υποδοχής σε κλειστές εγκαταστάσεις υποδοχής για να αποφευχθεί η διαφυγή των παράτυπων μεταναστών που υπόκεινται σε αποφάσεις επιστροφής. Προσάρμοσε τη νομοθεσία της για να εξασφαλίσει νομικό πλαίσιο για την εφαρμογή των αρχών της “πρώτης ασφαλούς χώρας ασύλου'' και της “ασφαλούς τρίτης χώρας''» (δηλαδή για να μπορεί να απελαύνει πρόσφυγες στην Τουρκία).
Βέβαια, τα παπαγαλάκια των ελληνικών ΜΜΕ θρηνούν: «πρόσφυγες και μετανάστες υποβάλλουν σε μαζική κλίμακα αιτήματα ασύλου για ν' αποφύγουν την απέλαση». Εχουν, όμως, γνώση οι φύλακες. Τα αιτήματα θα εξεταστούν με διαδικασίες fast track και οι μαζικές απελάσεις θ' αρχίσουν. Μπορεί να μας καθυστερήσουν λίγο, αλλά δε θα ξεφύγουν. Στο κάτω-κάτω, στα νησιά τους έχουμε κλεισμένους, δεν έχουν πλωτά μέσα για να φύγουν.
«Οσοι δεν υποβάλουν αίτηση ασύλου στην Ελλάδα ή των οποίων η αίτηση για χορήγηση ασύλου έχει απορριφθεί ως απαράδεκτη θα επιστρέφονται στην Τουρκία. Το νομικό πλαίσιο αυτών των επιστροφών είναι η διμερής συμφωνία επανεισδοχής μεταξύ Ελλάδας και Τουρκίας. Από την 1η Ιουνίου 2016, αυτή θα αντικατασταθεί από τη συμφωνία επανεισδοχής ΕΕ-Τουρκίας, αφού τεθούν σε ισχύ οι διατάξεις για την επανεισδοχή υπηκόων τρίτων χωρών της εν λόγω συμφωνίας», ξεκαθαρίζει η Κομισιόν.
Οι απελάσεις από την Ελλάδα στην Τουρκία, όμως, δεν αφορούν μόνο τους «παράτυπους μετανάστες». Αφορούν και τους πρόσφυγες. Διότι η Τουρκία θεωρείται «ασφαλής χώρα». Η Κομισιόν δεν αφήνει αμφιβολία περί αυτού: «Τόσο η ΕΕ όσο και η Τουρκία συμφώνησαν στη δήλωση της 18ης Μαρτίου να τηρούν την αρχή της μη επαναπροώθησης. Μόνο οι αιτούντες άσυλο, που θα προστατεύονται σύμφωνα με τα σχετικά διεθνή πρότυπα και με σεβασμό της αρχής της μη επαναπροώθησης θα επιστρέφονται στην Τουρκία. Επιπλέον, η ΕΕ έχει επιταχύνει την εκταμίευση πόρων από τα 3 δισ. ευρώ της διευκόλυνσης για τους πρόσφυγες στη Τουρκία. Με αυτή τη χρηματοδότηση θα υποστηριχτούν Σύριοι στην Τουρκία με την παροχή πρόσβασης σε τρόφιμα, στέγαση, εκπαίδευση και υγειονομική περίθαλψη. Ενα πρόσθετο ποσό 3 δισ. ευρώ θα διατεθεί μετά την πλήρη χρησιμοποίηση αυτού του ποσού, και έως το τέλος του 2018. Η Υπατη Αρμοστεία του ΟΗΕ για τους Πρόσφυγες (UNHCR) θα αποτελέσει βασικό παράγοντα στη διαδικασία επανεγκατάστασης για την παροχή πρόσθετης υποστήριξης και εποπτείας».
Για κακή της τύχη, η Κομισιόν είχε διαψευστεί λίγες μέρες πρωτύτερα από την Διεθνή Αμνηστία, που σε Δελτίο Τύπου με τίτλο: «Τουρκία: Οι παράνομες μαζικές επιστροφές σύριων προσφύγων αποκαλύπτουν τα θανάσιμα λάθη στη συμφωνία ΕΕ-Τουρκίας», απεκάλυπτε τα ακριβώς αντίθετα απ’ αυτά που υποστηρίζει η Κομισιόν: «Νέα έρευνα που πραγματοποιήθηκε από την οργάνωση στις επαρχίες στα νότια σύνορα της Τουρκίας καταδεικνύει ότι οι τουρκικές αρχές συγκεντρώνουν και απελαύνουν σύριους πρόσφυγες (σε ομάδες περίπου των 100, περιλαμβανομένων αντρών, γυναικών και παιδιών) πίσω στη Συρία σχεδόν σε καθημερινή βάση από τα μέσα Ιανουαρίου. Μέσα σε τρεις μέρες την προηγούμενη εβδομάδα, οι ερευνητές της Διεθνούς Αμνηστίας συγκέντρωσαν πολλαπλές μαρτυρίες για τις -μεγάλης κλίμακας- επιστροφές από την επαρχία Hatay, επιβεβαιώνοντας μια πρακτική που αποτελεί κοινό μυστικό στην περιοχή. Ολες οι εξαναγκαστικές επιστροφές στη Συρία είναι παράνομες, βάσει της τουρκικής, ευρωπαϊκής και διεθνούς νομοθεσίας».
Η έρευνα της Διεθνούς Αμνηστίας καταδεικνύει ακόμα ότι οι τουρκικές αρχές έχουν μειώσει τις καταγραφές των σύριων προσφύγων στις επαρχίες των νότιων συνόρων, με αποτέλεσμα οι μη καταγραφέντες να στερούνται πρόσβαση σε βασικές υπηρεσίες. Στο Gaziantep, η Διεθνής Αμνηστία συναντήθηκε με το γιο μιας γυναίκας που χρειαζόταν επειγόντως εγχείριση για να σωθεί η ζωή της. Της είχαν στερήσει τη δυνατότητα για καταγραφή και συνεπώς της είχαν στερήσει τη δυνατότητα για εγχείριση. Τελικά, κατάφερε να καταγραφεί σε άλλο σημείο και να λάβει τη σωτήρια -για τη ζωή της- θεραπεία. Αλλοι σύριοι πρόσφυγες, στα σύνορα της επαρχίας Hatay, που προσπάθησαν να καταγραφούν, συνελήφθησαν και απελάθηκαν στην Συρία, μαζί με άλλους πρόσφυγες που είχαν βρεθεί χωρίς τα σχετικά έγγραφα καταγραφής τους. Αυτή τη στιγμή υπάρχουν περίπου 200.000 πρόσφυγες σε μια απόσταση 20χμ από τα ανατολικά σύνορα της Τουρκίας, που ζουν σε άθλιες συνθήκες, χωρίς καθαρό νερό και συνθήκες υγιεινής.
Την ίδια στιγμή η Τουρκία κάνει ακόμα πιο αυστηρή τη διέλευση των προσφύγων. Καταγγέλλει ο John Dalhuisen, διευθυντής της Διεθνούς Αμνηστίας για την Ευρώπη και την Κεντρική Ασία: «Κατά τους τελευταίους μήνες η Τουρκία έχει εισαγάγει την προϋπόθεση έκδοσης βίζας για Σύριους που φτάνουν στη χώρα αεροπορικώς, έχει σφραγίσει τα σύνορά της με τη Συρία για όλους, με την εξαίρεση όσων χρήζουν επείγουσας ιατρικής περίθαλψης, ενώ έχει ανοίξει και πυρ εναντίον κάποιων ανθρώπων που προσπάθησαν να τα διασχίσουν παράτυπα. Τώρα η Τουρκία διαλαλεί τη μη δυνατότητα ολοκλήρωσης της δημιουργίας μιας ασφαλούς ζώνης μέσα στην Συρία. Είναι φανερό πού οδηγούν όλα αυτά: στην κατασκευή της Τουρκίας- Φρούριο. Εχοντας γίνει μάρτυρες της δημιουργίας μιας Ευρώπης-Φρούριο, βλέπουμε τώρα το αντίγραφό της, την κατασκευή της Τουρκίας- Φρούριο».
Λίγες βδομάδες πρωτύτερα, ήταν η Υπατη Αρμοστεία του ΟΗΕ που κατήγγειλε την παραβίαση της συνθήκης της Γενεύης για τους πρόσφυγες, με τη φυλάκιση των προσφύγων στα κέντρα κράτησης (κι όχι «φιλοξενείας»), τα επονομαζόμενα «hot spots», στα νησιά. Τώρα έρχεται η Διεθνής Αμνηστία να καταδείξει το αποκρουστικό πρόσωπο της τουρκικής «δημοκρατίας» ενάντια στους πρόσφυγες.
Το υποτιθέμενο ενδιαφέρον της ΕΕ και της ελληνικής κυβέρνησης για τους πρόσφυγες αποδεικνύεται κάλπικο. Το μόνο που τους ενδιαφέρει είναι να μην περάσουν στη Γερμανία και την υπόλοιπη Ευρώπη, με κάθε κόστος. Ο πόλεμος που έχουν κηρύξει κατά των προσφύγων δεν κρύβεται όσα χαμόγελα και ωραία λογάκια κι αν εκστομίζουν οι εμπνευστές του. Ηδη, η συγκυβέρνηση Τσίπρα-Καμμένου ετοιμάζει αστυνομικές επιχειρήσεις για την εκκένωση της Ειδομένης και του λιμανιού του Πειραιά, ενώ τα παπαγαλάκια των ΜΜΕ πήραν γραμμή να οργανώσουν προπαγάνδα ενάντια στους αλληλέγγυους, οι οποίοι επίσης θα δεχτούν την αστυνομική καταστολή, αν αντιταχθούν στις επιχειρήσεις «μαντρώματος» των προσφύγων.
