Στις 3 του περασμένου Ιούνη, όταν απορρίφθηκε για πρώτη φορά η αίτηση του Νίκου Ρωμανού να του δοθεί η εκπαιδευτική άδεια που δικαιούται, ο (τότε και τώρα) υπουργός Δικαιοσύνης Ν. Παρασκευόπουλος έκανε μια δήλωση, η οποία υπάρχει ακόμη ανηρτημένη σε Δελτίο Τύπου στην ιστοσελίδα του υπουργείου. Ελεγε ότι «η σχετική νομοθεσία ψηφίστηκε το 2014 με αφορμή υπόθεση συγκεκριμένου κρατουμένου, η οποία απασχολεί και σήμερα», δικαιολογούνταν για την καθυστέρηση στη μη έκδοση της απαραίτητης ΚΥΑ («η σχετική Κοινή Υπουργική Απόφαση, αν και μη αναγκαία, έχει ήδη δρομολογηθεί») και δήλωνε αποφασισμένος να «παρακολουθεί την εξέλιξη του όλου θέματος ώστε να προβεί σε οποιοδήποτε θεσμικό βήμα (ακόμα και νομοθετικά) κριθεί απαραίτητο, ώστε να διασφαλίζεται και πρακτικά το δικαίωμα των κρατουμένων στην εκπαίδευση».
Ηταν, όμως, κατηγορηματικός σε ένα πράγμα: «Ο νόμος ήδη προβλέπει τους δικαιούχους, στους οποίους ανήκουν όσοι έχουν επιτύχει στο 1/3 των μαθημάτων για ένα εξάμηνο».
Αυτό δεν το αμφισβήτησε ούτε ο γνωστός διώκτης των πολιτικών κρατούμενων εφέτης ειδικός ανακριτής Ε. Νικόπουλος. Στο έγγραφό του (αρ. πρωτ. 528/29.5.2015) έγραφε: «Η χορήγηση εκπαιδευτικής άδειας με ηλεκτρονική επιτήρηση των καταδίκων και υποδίκων σπουδαστών Ανωτάτων Εκπαιδευτικών Ιδρυμάτων αφορά την περίπτωση όπου τούτοι έχουν παρακολουθήσει μαθήματα εξ αποστάσεως και έχουν συμμετάσχει κατά τους όρους που ορίζονται στην Κοινή Υπουργική Απόφαση των Υπουργών Οικονομικών, Παιδείας και Θρησκευμάτων και Δικαιοσύνης Διαφάνειας και Ανθρωπίνων Δικαιωμάτων κατά τη ρητή διατύπωση του προαναφερόμενου άρθρου». Εκείνο που επικαλέστηκε ήταν η μη έκδοση της ΚΥΑ: «Ωστόσο, η Κοινή Υπουργική Απόφαση από την οποία ο νομοθέτης ρητά εξάρτησε τη χορήγηση εκπαιδευτικής άδειας με ηλεκτρονική επιτήρηση δεν έχει εισέτι εκδοθεί και συνεπώς η αίτηση του εν θέματι κρατουμένου δεν έχει νόμιμο έρεισμα». Ετσι, εξέτασε το αίτημα Ρωμανού σαν να ίσχυε ακόμη το παλιό καθεστώς (ενώ δεν ίσχυε) και εισηγήθηκε την απόρριψή του. Ενώ, όμως, ο ανακριτής έλεγε πως η εκπαιδευτική άδεια αφορά καταδίκους και υποδίκους, το συμβούλιο της φυλακής αποφάσισε ότι «ελλείπει η προϋπόθεση που ορίζει ο νόμος στην παρ. 1 του άρθρ. 58 του Σωφρονιστικού Κώδικα για τη σύμφωνη γνώμη του δικαστικού οργάνου που διέταξε την προσωρινή κράτηση, αφού ο κρατούμενος είναι και υπόδικος, καθόσον με τα έγγραφά του ο κ. Ειδικός Εφέτης Ανακριτής εξέφρασε αρνητική γνώμη, και συνεπώς το Συμβούλιο δεν μπορεί να προχωρήσει σε περαιτέρω αξιολόγηση της υπό κρίση αίτησης».
Ηταν φανερό ότι γινόταν μια αυθαίρετη ερμηνεία του νόμου, κρίνοντας τον Ρωμανό ως υπόδικο. Ο Ρωμανός, όμως, είναι καταδικασμένος (κάθειρξη 15 ετών και 10 μηνών για την υπόθεση του Βελβεντού), ενώ η υποδικία του είναι καθαρά εικονική, αφού αφορά την κατηγορία της συμμετοχής στη ΣΠΦ, για την οποία οι κατηγορούμενοι αυτής της υπόθεσης απαλλάσσονται σε διαδοχικές δίκες. Αυτή την απόφαση του συμβουλίου της φυλακής, που εποπτεύεται από το υπουργείο Δικαιοσύνης, την είδε ο Ν. Παρασκευόπουλος, που αν μη τι άλλο τα νομικά τα γνωρίζει καλά. Είχε, λοιπόν, δυο επιλογές: ή να κινήσει διαδικασίες πειθαρχικού ελέγχου του συμβουλίου (όπως ζητούσαμε εμείς) ή να κάνει νομοθετική ρύθμιση, για να διευκρινίσει με σαφήνεια ότι ο νέος νόμος ισχύει και για τους υπόδικους. Δεν έκανε ούτε το ένα ούτε το άλλο.
Στις 3 Ιούλη, με καθυστέρηση επτά μηνών, εκδόθηκε η ΚΥΑ (ΦΕΚ 1368Β), που προβλέπει: «Κρατούμενος που έχει παρακολουθήσει με επιτυχία το 1/3 των μαθημάτων και εργαστηρίων εξ αποστάσεως επί ένα ακαδημαϊκό εξάμηνο, δικαιούται να αιτηθεί ενώπιον του Συμβουλίου του άρθρου 70 παρ. 1 του Σωφρονιστικού Κώδικα εκπαιδευτικής άδειας καθώς και άδειας με ηλεκτρονική επιτήρηση». Επαναλαμβάνει το νόμο ουσιαστικά. Στο μεταξύ, ο Ν. Ρωμανός έχει χάσει την εξεταστική περίοδο του Ιούνη και επανέρχεται τον Αύγουστο ζητώντας άδεια για την εξεταστική του Σεπτέμβρη. Κι ενώ σύμφωνα με όσα έχουν προηγηθεί η άδεια έπρεπε να του χορηγηθεί ασυζητητί, το συμβούλιο της φυλακής, υπό την καθοδήγηση του προέδρου του, εισαγγελέα Ποιμενίδη, άρχισε το ίδιο βιολί: απευθύνθηκε και πάλι στον ανακριτή, που δεν έχει καμιά αρμοδιότητα, όπως ο ίδιος είχε παραδεχτεί στο έγγραφό του το Μάη. Και μέσα απ’ αυτή τη μεθόδευση, και η νέα αίτηση του Ν. Ρωμανού απορρίφθηκε!
Στις 22 Σεπτέμβρη, ο ανακριτής Ε. Νικόπουλος έστειλε την απάντησή του στο συμβούλιο της φυλακής, φροντίζοντας από την πρώτη κιόλας παράγραφο να αυτοανακηρυχτεί αρμόδιος (απάντησε έτσι σ’ εμάς που υποστηρίζαμε ότι με το προηγούμενο έγγραφό του είχε κηρύξει τον εαυτό του αναρμόδιο, και πρόσφερε κάλυψη στο συμβούλιο της φυλακής για την αυθαιρεσία του). Είναι αρμόδιος, λέει, γιατί ο Ρωμανός είναι και υπόδικος! Στη συνέχεια, αφού παραθέτει τι λένε ο νόμος και η εφαρμοστική ΚΥΑ, καταλήγει ότι «η αίτηση είναι απορριπτέα ως απαράδεκτη αφού ο αιτών (σ.σ. ο Ρωμανός) δεν επικαλείται ούτε άλλωστε προκύπτει ότι τηρήθηκε η διαδικασία των άρθρων 3 και επ. της προαναφερόμενης Κοινής Υπουργικής Απόφασης»! Προχωράει μάλιστα και παραπέρα ο Ε. Νικόπουλος, όπως είχε κάνει και την προηγούμενη φορά. Εξετάζει και «την περίπτωση κατά την οποία ήθελε εκτιμηθεί ότι ζητεί τη χορήγηση εκπαιδευτικής άδειας γενικώς», επικαλείται πολιτικά κείμενα του Ν. Ρωμανού για να υποστηρίξει ότι «δεν γίνεται κανενός είδους αναφορά στις σπουδές του» (!) και καταλήγει ότι «προέχει η εξασφάλιση της παρουσίας του στο Δικαστήριο και η υποβολή του στην εκτέλεση των αποφάσεων που θα εκδοθούν»! Οσο λοιπόν ο Ρωμανός θα παραμένει… αμετανόητος αναρχικός, δε θα πάρει εκπαιδευτική άδεια!
Δυο μέρες μετά από το έγγραφο Νικόπουλου (στις 24 Σεπτέμβρη), το συμβούλιο της φυλακής, με πρόεδρο την αντεισαγγελέα εφετών Πειραιά Στ. Περιμένη και μέλη τη διευθύντρια της φυλακής Χ. Κουτσομιχάλη και την κοινωνική λειτουργό Β. Φραγκαθούλα, αποφάσισε ομόφωνα την απόρριψη της αίτησης Ρωμανού για εκπαιδευτική άδεια, γιατί εξέφρασε αρνητική γνώμη ο ειδικός εφέτης ανακριτής. Και σε μια επίδειξη πρόκλησης, προτείνει στο Ρωμανό να δώσει εξετάσεις… εξ αποστάσεως!
Τον Ιούνη κανένας δεν επικαλέστηκε ότι ο Ρωμανός δεν πληροί τις προϋποθέσεις. Επικαλέστηκαν τη μη έκδοση της ΚΥΑ. Τώρα που η ΚΥΑ έχει εκδοθεί, ισχυρίζονται ότι ο Ρωμανός δεν πληροί τις προϋποθέσεις (ενώ έχει περάσει το 1/3 των μαθημάτων και η εξεταστική περίοδος αφορά το ίδιο εξάμηνο)! Μιλάμε για καφκικό εφιάλτη δηλαδή.
Αποκλειστικά υπεύθυνος γι’ αυτή την κατάσταση είναι ο πρώην και νυν υπουργός Δικαιοσύνης Ν. Παρασκευόπουλος. Καθ’ όλη την προεκλογική περίοδο, έκανε το παπί. Επικοινωνήσαμε μαζί του και του ζητήσαμε να πάρει θέση, διότι υπήρχε ευθεία παραβίαση του νόμου από το συμβούλιο της φυλακής, που έκρινε ότι ο Ρωμανός είναι «και υπόδικος» και γι’ αυτό απευθύνθηκε στον ανακριτή της υπόθεσης, ζητώντας τη σύμφωνη γνώμη του για να προχωρήσει στην εξέταση του αιτήματός του. Οπως γράψαμε στο φύλλο μας της 12ης Σεπτέμβρη, ο Ν. Παρασκευόπουλος εμφανίστηκε σαν Πόντιος Πιλάτος, επικαλούμενος γελοίες δικαιολογίες, όπως ότι βρίσκεται στη Θεσσαλονίκη και δεν έχει μαζί του το φάκελο.
Επανερχόμενος στο υπουργείο Δικαιοσύνης, ο Ν. Παρασκευόπουλος βρήκε ξανά μπροστά του το ζήτημα του Ρωμανού. Και αναγκάστηκε να πάρει θέση, γιατί έγινε κατάληψη στο ΤΕΙ Αθήνας με αίτημα να δοθεί στον Ν. Ρωμανό η άδεια που δικαιούται. Βγήκε σε πρωινάδικο με δηλώσεις, τις οποίες μάζεψε και σε Δελτίο Τύπου του υπουργείου. Προσπερνάμε τα περί «εξανθρωπισμού της φυλακής» και «εκπαίδευσης των κρατουμένων» και πάμε στο ζουμί: «Ωστόσο, η ενεργοποίηση της συγκεκριμένης δυνατότητας, σε περίπτωση κρατουμένου που είναι υπόδικος, επαφίεται στη δικαιοσύνη, η οποία λειτουργεί ανεξάρτητα.
Εφόσον, πάντως, η εμπειρία έδειξε ότι οι υφιστάμενες διαδικασίες δεν επαρκούν για τη διασφάλιση του δικαιώματος των κρατουμένων στην εκπαίδευση, το Υπουργείο Δικαιοσύνης θα προχωρήσει στην αναγκαία διορθωτική νομοθετική παρέμβαση».
Τον Ιούνη, ο Παρασκευόπουλος έλεγε ότι δεν υπάρχει κανένα πρόβλημα με τη χορήγηση άδειας στον Ρωμανό. Τώρα, έρχεται και δικαιώνει τους χειρισμούς του συμβουλίου της φυλακής και του εφέτη ειδικού ανακριτή, λέγοντας ότι έχουν την απόλυτη αρμοδιότητα ν’ αποφασίσουν επί υποδίκων! Ερμηνεύει το νόμο το ίδιο αυθαίρετα με τους υφισταμένους του. Τους έκλεισε το μάτι να απορρίψουν για μια φορά ακόμη το αίτημα του Ρωμανού για εκπαιδευτική άδεια. Και για να χρυσώσει το χάπι, υποσχέθηκε ότι θα προχωρήσει στην αναγκαία νομοθετική παρέμβαση! «Θα προσπαθήσουμε να έχουμε μια ρύθμιση μέσα στο πρώτο νομοσχέδιο το οποίο θα προωθηθεί στη Βουλή. Ελπίζω μέσα στον Οκτώβριο», είπε στην τηλεοπτική του εμφάνιση. Στο μεταξύ, ο Ρωμανός χάνει και αυτή την εξεταστική περίοδο και θα πρέπει να περιμένει το Φλεβάρη. Αν ο Παρασκευόπουλος κάνει τη νομοθετική παρέμβαση που ανήγγειλε και δεν την φάει κι αυτή το σκοτάδι για μερικούς μήνες, όπως έγινε με την έκδοση της ΚΥΑ, που ο Παρασκευόπουλος την καθυστέρησε πέντε μήνες.
Εχουμε ένα νόμο, που ψηφίστηκε εσπευσμένα με τεράστια κοινοβουλευτική πλειοψηφία, για να σταματήσει την απεργία πείνας ο Ν. Ρωμανός. Θυμόμαστε καλά τι έγινε τότε στη Βουλή και πόσο επέμεινε ο ΣΥΡΙΖΑ να γίνει αυτή η ρύθμιση. Κι αυτός ο νόμος παραμένει ανεφάρμοστος, πότε γιατί δεν εκδόθηκε η ΚΥΑ και πότε γιατί τον ερμηνεύουν όπως τους βολεύει, ενώ ο Ν. Παρασκευόπουλος καλύπτει την αυθαιρεσία και υπόσχεται μελλοντικές λύσεις.
