To ξεφτιλίκι της κυβέρνησης, που ψήφισε νόμο για την εξοφληση των χρεών προς το Δημόσιο σε 72-100 δόσεις, που τον διαφήμισε όσο δεν έπαιρνε άλλο, που έβαλε τη γενική γραμματέα Δημοσίων Εσόδων να εκδώσει εγκύκλιο για την εφαρμογή αυτού του νόμου, και μετά αναγκάστηκε να διορθώσει τον ίδιο της το νόμο, με τροπολογία, η οποία εξαγγέλθηκε με ένα τηλεγραφικό non paper, δείχνει το μεγάλο ζόρι της να ολοκληρώσει την τρέχουσα διαπραγμάτευση με την τρόικα, μπας και συμφωνήσει με τις ιμπεριαλιστικές χώρες της ΕΕ το περιεχόμενο του μετα-Μνημόνιου (δηλαδή ενός νέου Μνημόνιου), που θα συνοδεύεται και από μια απόφαση (έστω και σε πρώιμο στάδιο, μόνο με τη μορφή της δήλωσης προθέσεων) για την αναδιάρθρωση του χρέους. Χωρίς αυτά, ο Σαμαράς με τον Βενιζέλο βαδίζουν για συντριβή στις εκλογές, αν δεν καταφέρουν να συγκεντρώσουν τους 180 βουλευτές που χρειάζονται για την προεδρική εκλογή. Αλλά και η προσπάθειά τους για τη συλλογή των 180 συνδέεται άμεσα με τη σύναψη μιας συμφωνίας «για την επόμενη μέρα». Είναι το άλλοθι που πρέπει να προσφέρουν στους βουλευτές που θα καταφέρουν να «προσελκύσουν». Γι’ αυτό και υπέστησαν το ξεφτιλίκι να αλλάξουν το νόμο που μόλις είχαν ψηφίσει, πριν καν προλάβει ν’ αρχίσει να εφαρμόζεται.
Το μάδημα της μαργαρίτας για το πότε έρχεται η τρόικα φαίνεται πως τελειώνει. Αν πιστέψουμε τα όσα διαρρέει (πάντοτε ανώνυμα) ο Χαρδούβελης, η τρόικα θα είναι στην Αθήνα τη Δευτέρα. Ας κρατήσουμε, όμως, και μια επιφύλαξη, δεδομένου ότι μέχρι και την Τρίτη «πηγές του ΔΝΤ» έλεγαν πως δεν υπάρχουν προς το παρόν σχέδια επιστροφής της τρόικας στην Αθήνα και πως η απόφαση θα παρθεί αφού υπάρξουν οι κατάλληλες προϋποθέσεις, οι οποίες αφορούν την κυβέρνηση, στο γήπεδο της οποίας βρίσκεται το μπαλάκι. Η εξευτελιστική τροπολογία που αναγκάστηκε να καταθέσει η συγκυβέρνηση ίσως είναι ο όρος για την επιστροφή της τρόικας. Εκτός αν υπάρχουν και άλλοι όροι, που δεν απαιτούν κάποια νομοθετική ρύθμιση και οι οποίοι ακόμη συζητιούνται στο παρασκήνιο.
Αυτό που έχει σημασία, βέβαια, δεν είναι πότε θα επιστρέψει η τρόικα, αλλά τι θα έχει συμβεί μέχρι να επιστρέψει. Είναι ολοφάνερο πια πως το παζάρι γίνεται από μακριά, με ηλεκτρονική αλληλογραφία και τηλεδιασκέψεις. Τα επιτρέπει αυτά η σύγχρονη τεχνολογία και επειδή τα τεχνικά κλιμάκια της τρόικας έχουν ήδη ελέγξει τους αριθμούς που αφορούν τον προϋπολογισμό του 2015, ενώ τα υπόλοιπα ανοιχτά θέματα είναι απ’ αυτά που ονομάζονται «διαρθρωτικές μεταρρυθμίσεις» (ασφαλιστικό, νέο μισθολόγιο κτλ.), υπάρχει το περιθώριο για ένα παζάρι από απόσταση. Ενα παζάρι στο οποίο ασφαλώς παρεμβαίνουν τα αφεντικά της τρόικας, που θα δώσουν και το τελικό ΟΚ. Ας δούμε, λοιπόν, τι αφορά το παζάρι.
Από τα 19 προαπαιτούμενα που διέρρευσαν στην «Καθημερινή» (από την κυβέρνηση, προφανώς, που θέλησε να καλλιεργήσει το κλίμα), λίγα είναι εκείνα που έχουν σημασία για τη συγκυβέρνηση: ασφαλιστικό, νέο μισθολόγιο στο Δημόσιο, συνδικαλιστικός νόμος, ομαδικές απολύσεις. Σύμφωνα με όσα διαρρέει η κυβέρνηση τις τελευταίες μέρες, οι «κόκκινες γραμμές» αφορούν πλέον μόνο το ασφαλιστικό και τις ομαδικές απολύσεις, ενώ στο ενιαίο μισθολόγιο και το συνδικαλιστικό νόμο αναζητά «συμβιβαστικές λύσεις». Δηλαδή, στο μεν ενιαίο μισθολόγιο να υπάρξει πρόβλεψη για έναρξη από το 2016, στο δε συνδικαλιστικό νόμο να μη θιχτεί το ισχύον πλαίσιο για την κήρυξη απεργίας, αλλά μόνο τα σχετικά με τις συνδικαλιστικές άδειες.
Ομως, με βάση τη λίστα με τα 19 προαπαιτούμενα, υπάρχουν πολλά ακόμη που είναι σοβαρά κι ας υποστηρίζει το αντίθετο η κυβέρνηση. Π.χ. η δέσμευση της κυβέρνησης ότι δε θα κάνει οριζόντια ρύθμιση για τα «κόκκινα» δάνεια των νοικοκυριών (στεγαστικά και καταναλωτικά) και ότι δε θα παρατείνει την απαγόρευση πλειστηριασμών για την πρώτη κατοικία. Ιδιαίτερα το τελευταίο, αναμένεται να προκαλέσει θύελλα έτσι και υπάρξει γενική κατάργηση. Το πιθανότερο είναι πως θα προσπαθήσουν να φτάσουν σε μια ρύθμιση που θα ανοίγει τους πλειστηριασμούς αλλά όχι γενικά. Θα βάλουν, δηλαδή, κάποιες προϋποθέσεις, όπως είχε σχεδιάσει παλαιότερα ο Δένδιας.
Η κατάργηση των εξαιρέσεων από τον ΦΠΑ αφορά τα νησιά. Η τρόικα αποκλείεται να κάνει πίσω και θα επισείει την εκτίμησή της για το «δημοσιονομικό κενό» του 2015. Γι’ αυτό και κάποια κυβερνητικά στελέχη άρχισαν να ψιθυρίζουν πως «άλλο Μύκονος και άλλο Λήμνος», προϊδεάζοντας για μια συμφωνία που θα αυξάνει τον ΦΠΑ στα λεγόμενα τουριστικά νησιά.
Δε θα είναι «αναίμακτη» για τη συγκυβέρνηση αυτή η τελευταία επιθεώρηση της τρόικας, σε κάθε περίπτωση. Γι’ αυτό και η Βούλτεψη πήρε εντολή να προετοιμάσει το έδαφος με το απαράμιλλο ύφος της: θα είναι σκληρή η διαπραγμάτευση γιατί είναι η τελευταία.
Στην πραγματικότητα, εκείνο που προσπαθεί να διαπραγματευτεί η συγκυβέρνηση είναι το χρονοδιάγραμμα των αντιλαϊκών και αντεργατικών ανατροπών και όχι την ουσία τους. Αν δεν είχε μπροστά την προεδρική εκλογή και τον κίνδυνο να γίνουν εκλογές, θα έτρεχε να κλείσει με την τρόικα (με όποιο κόστος), για να μπορέσει να ανοίξει το ζήτημα της νέας αναδιάρθρωσης του χρέους. Γιατί στην ΕΕ δεν ασχολούνται καν μ’ αυτό το ζήτημα. Εκείνο που τους απασχολεί είναι μόνο τι θα γίνει το 2015, που το Μνημόνιο θα έχει λήξει ως προς το ευρωπαϊκό του σκέλος. Δηλαδή, η σειρά που βάζουν οι ευρωπαίοι είναι: α) ολοκλήρωση της επιθεώρησης της τρόικας, β) συμφωνία για προληπτική γραμμή πίστωσης και όροι που θα τη συνοδεύουν, γ) συζήτηση για την αναδιάρθρωση του χρέους με επιμήκυνση του χρόνου αποπληρωμής και ενδεχομένως μείωση κάποιων επιτοκίων.
Μετά το τελευταίο Euro-group, Nτεϊσελμπλούμ και Μοσκοβισί δε μάσησαν τα λόγια τους. Αποκάλυψαν ότι υπάρχει προσανατολισμός για άνοιγμα μιας προληπτικής γραμμής πίστωσης ECCL από τον ESM. Αυτή η ανοιχτή γραμμή πίστωσης έχει διάρκεια ενός έτους με δυνατότητα παράτασης για δυο ακόμη εξάμηνα και, σύμφωνα με τον κανονισμό του ESM, συνοδεύεται από Μνημόνιο. Επειδή ξέρουν πως ο συγκεκριμένος όρος στην Ελλάδα είναι ιδιαίτερα φορτισμένος, ο Ντεϊσελμπλούμ έκανε λόγο για «όρους και προϋποθέσεις εποπτείας». Αξιοσημείωτο είναι, επίσης, ότι προβλέπονται τακτικές αποστολές της Κομισιόν, σε συνεργασία με την ΕΚΤ και «όπου ενδείκνυται, του ΔΝΤ» και τριμηνιαίες εκθέσεις προς το ΔΣ του ESM. Μια από τα ίδια, δηλαδή, ακόμη και προς τα εξωτερικά χαρακτηριστικά.
