Δύσκολες ώρες περνάει ο Ολάντ, καθώς πριν καν κλείσει χρόνο στην εξουσία, βλέπει τη δημοτικότητά του να κατρακυλά σε βαθμό που δεν είχε ξανασυμβεί σε προκάτοχό του. Και σαν να μην του ‘φτανε η κρίση και η κοινωνική δυσαρέσκεια (τουλάχιστον) που αυτή προκαλεί, έρχονται η μία μετά την άλλη οι σκανδαλώδεις αποκαλύψεις για στενούς του συνεργάτες. Ενας υπουργός του υπήρξε εκ συστήματος φοροφυγάς με τεράστιες καταθέσεις στην Ελβετία και ο υπεύθυνος οικονομικών της προεκλογικής του εκστρατείας αποκαλύφτηκε ότι είναι ένα μεγαλολαμόγιο, ιδιοκτήτης offshore εταιριών σε φορολογικούς παράδεισους.
Στην πολιτική, βλέπετε, δεν ισχύει το… δόγμα Τζέκου («ντοπαρισμένος είναι μόνον όποιος πιάνεται ντοπαρισμένος»). Στην πολιτική, ιδιαίτερα σε περιόδους κρίσης, αρκεί και μια υποψία για να σταματήσει την καριέρα του λαμόγιου και να πλήξει και τον αρχηγό. Γιατί ο αρχηγός δεν έχει ούτε ψίχουλο για να τα ρίξει στο πλήθος που παραληρεί και να θάψει τα σκάνδαλα των ανθρώπων του. Κάπως έτσι δεν ξεκίνησεκαι η κάθοδος του Καραμανλή προς την πολιτική ανυπαρξία, όταν υπερασπίστηκε δημόσια τον Ρουσόπουλο, εμπλεκόμενος έτσι ο ίδιος στο σκάνδαλο του Βατοπεδίου;
Το πρόβλημά μας, όμως, δεν είναι ο Ολάντ και η δημοτικότητά του. Το πρόβλημα είναι μια όψη της λογικής της Ψωροκώσταινας. Σύμφωνα μ’ αυτή τη λογική, η κακοδαιμονία της Ελλάδας οφείλεται στο ότι είχε πάντοτε πολιτικούς λαμόγια για να την κυβερνούν. Ετσι δεν κατάφερε να προοδεύσει, σε αντίθεση με άλλες χώρες, στις οποίες η πολιτική «τάξη» χαρακτηριζόταν από διάθεση προσφοράς και πατριωτισμό.
Πόσες φορές και σε πόσες εκδοχές δεν έχουμε ακού-σει αυτή τη θεωρία; Κάθε φορά που κάποιο σκάνδαλο λαμογιάς ξεσπά στο πολιτικό σύστημα κάποιας από τις ανεπτυγμένες καπιταλιστικά χώρες, οι θιασώτες αυτής της θεωρίας το προσπερνούν με απλή αναπαραγωγή της ειδησεογραφίας, χωρίς αναγωγές και γενικεύσεις. Κι αυτό, βέβαια, δεν είναι τυχαίο.
Πάντοτε προσπαθούν να κρύψουν το γεγονός πως στην Ελλάδα υπάρχει ένα καπιταλιστικό σύστημα, το οποίο διαμορφώθηκε ιστορικά μ’ έναν ορισμένο τρόπο, δεν «έζησε» την εποχή της ραγδαίας συσσώρευσης και γι’ αυτό δεν κατάφερε να φτάσει στο ιμπεριαλιστικό στάδιο, αλλά επιβίωσε ως δορυφόρος στο παγκόσμιο σύστημα του ιμπεριαλισμού, που διαμορφώθηκε στα τέλη του 19ου με αρχές του 20ού αιώνα.
Μιλώντας με όρους πιάτσας, θα πούμε πως οι πολιτικοί είναι λαμόγια σε όλη την υφήλιο. Αυτός είναι ο ρόλος τους, αυτή είναι η θέση τους στο σύστημα. Αλίμονο αν η αστική τάξη δεν «έσπρωχνε» άφθονο χρήμα σε εκείνους που έχουν την ικανότητα να διατηρούν την κοινωνική ηρεμία στο σύστημά της. Καμιά φορά γίνεται κάποια στραβή, μπλέκουν τα πράγματα, εκδηλώνονται οι πάντοτε υποβόσκουσες αντιθέσεις, έχουμε την εκδήλωση κάποιου σκανδάλου, που διαταράσσει για λίγο την κανονικότητα. Αυτό συμβαίνει σε ολόκληρο τον καπιταλιστικό κόσμο και όχι μόνο στην Ελλάδα ή σε χώρες επιπέδου Ελλάδας.
Η ερμηνεία της ιστορικής εξέλιξης με βάση τη λαμογιά και την εντιμότητα ή με βάση τη μαγκιά και τη δειλία, ψευτοδιλήμματα στα οποία δίνει ρεσιτάλ τον τελευταίο χρόνο ο ΣΥΡΙΖΑ, αποτελεί ένα βασικό στοιχείο της αστικής ιδεολογίας στην Ελλάδα της κρίσης. Γιατί εμποδίζει τη διαμόρφωση μιας αντικαπιταλιστικής-επαναστατικής συνείδησης, η οποία θα στηρίζεται στη γνώση των νόμων κίνησης του ελληνικού καπιταλισμού. Αντί για την αναγκαιότητα της επανάστασης προβάλλεται η αναγκαιότητα της εναλλαγής.
Π.Γ.
