Τι κοινό έχουν οι μεταλλωρύχοι και λοιποί υπάλληλοι της «Ελληνικός Χρυσός ΑΕ» με την ομάδα των αντιεξουσιαστών που κατέλαβε το προς κατεδάφιση αναψυκτήριο «Κένταυρος» στο Αλσος της Νέας Φιλαδέλφειας; Και οι μεν και οι δε βάζουν το ατομικό (ή το στενά συλλογικό) συμφέρον πάνω από το ευρύτερο κοινωνικό συμφέρον.
Οι μεταλλωρύχοι, στο όνομα της υπεράσπισης του δικαιώματός τους στη δουλειά, αγνοούν την τεράστια περιβαλλοντική καταστροφή που θα επιφέρει το εργοστάσιο χρυσού και στρέφονται ενάντια στους συμπολίτες τους που αγωνίζονται για ν’ αποτρέψουν την καταστροφή.
Οι καταληψίες του «Κενταύρου» επικαλούνται τη θέλησή τους να εργαστούν «ενάντια στην ιδιώτευση που επιβάλλουν οι καιροί, μέσω της συμμετοχής σε πολιτικές διαδικασίες που στοχεύουν στην αυτοοργάνωση και την αυτοδιαχείριση», αδιαφορώντας για το αν η ενέργειά τους στρέφεται ενάντια στον αγώνα για την κατεδάφιση όλων των αυθαίρετων κτισμάτων μέσα στο Αλσος και την αποκατάσταση του ενιαίου δασικού χαρακτήρα του.
Μπορεί, όμως, η ανάγκη για το μεροκάματο και πολύ περισσότερο η ανάγκη για μια περιορισμένη (εκ των πραγμάτων) συλλογική δράση να τίθενται πάνω από την υπεράσπιση του περιβάλλοντος, που συνιστά μείζον κοινωνικό πρόταγμα; Μπορεί να αγνοηθεί το γεγονός ότι στη μια περίπτωση οι μεταλλωρύχοι μετατρέπονται σε αιχμή του δόρατος ενός καναδικού μονοπώλιου και ενός εκ των «εθνικών εργολάβων», ενώ στην άλλη περίπτωση οι καταληψίες του «Κενταύρου» πλήττουν καίρια τον αγώνα που εδώ και χρόνια -και με «μάτωμα» τον τελευταίο χρόνο- δίνουν ευαισθητοποιημένοι κάτοικοι της περιοχής για την υπεράσπιση του Αλσους, το οποίο αντιμετωπίζει ξανά άμεση απειλή από τα καταστροφικά σχέδια ενός ντόπιου καπιταλιστή;
Οταν κάποιος έχει προειδοποιηθεί και επιμένει στην απόφασή του, δεν έχει καν το ελαφρυντικό της άγνοιας ή της λαθεμένης στάθμισης. Στην καλύτερη γι’ αυτόν περίπτωση (όταν δηλαδή δεν είναι υποκινούμενος) συμπεριφέρεται ατομικιστικά, αδιαφορώντας για οτιδήποτε πέραν του δικού του στενού ορίζοντα. Το ότι απομονώνεται από το ευρύτερο κοινωνικό κίνημα είναι δικό του πρόβλημα, όταν όμως αυτή η απομόνωση παίρνει αντικοινωνικό χαρακτήρα, το πρόβλημα γίνεται πρόβλημα της κοινωνίας.
Το να λες «εμένα μ’ ενδιαφέρει το μεροκάματο κι ας καταστραφεί το σύμπαν» είναι καθαρά αντικοινωνική συμπεριφορά. Το να λες «εγώ θέλω ένα χώρο έκφρασης και δεν με ενδιαφέρει αν είναι μέσα σε καταπατημένο δασικό χώρο» είναι επίσης αντικοινωνική συμπεριφορά. Και αντικινηματική επιπλέον, όταν ξέρεις ότι ένα κίνημα αγωνίζεται για να γκρεμιστεί το συγκεκριμένο κτίσμα, ώστε να αποκατασταθεί η ενότητα του δάσους και να δοθεί από καλύτερες θέσεις ο αγώνας για την απόκρουση των καταστροφικών επιχειρηματικών συμφερόντων.
Πολλές φορές στην Ιστορία οι εργαζόμενες μάζες κινήθηκαν κάτω από τις σημαίες των δυναστών τους. Η εργατική τάξη, από τάξη καθεαυτή, πρέπει να γίνει τάξη για τον εαυτό της, έγραφε σοφά ο Μαρξ. Πόσο συμβάλλουν, όμως, στην ταξική συνειδητοποίηση στενά ατομικιστικές επιλογές ομάδων που φέρουν προοδευτικό-αντικαπιταλιστικό πρόσημο; Δε θα δυσκολευτεί κάποιος να καταλήξει στο συμπέρασμα ότι συμβάλλουν στο αντίθετο, δίνοντας -εκτός των άλλων- και όπλα για να συκοφαντηθεί ένα ολόκληρο κίνημα και οι πρακτικές του.
Δυστυχώς, η μακρά περίοδος εξατομίκευσης που έχει περάσει η ελληνική κοινωνία (πάνω από εικοσαετία) αφήνει τα ρυπαρά ίχνη της παντού.
ΥΓ: Η κατασταλτική διάθεση της συριζαίικης διοίκησης του δήμου Φιλαδέλφειας-Χαλκηδόνας, που υπέβαλε μήνυση και κάλεσε τα ΜΑΤ (τα οποία, κατόπιν ωριμότερης σκέψης, έδιωξε στη συνέχεια), είναι άλλης τάξης ζήτημα. Και βέβαια, δε δικαιώνει την ατομικιστική συμπεριφορά όσων οργάνωσαν τη συγκεκριμένη κατάληψη.
Π.Γ.
