Πριν καλά-καλά καταλαγιάσουν οι πανηγυρισμοί για την υπογραφή του μνημόνιου Πούτιν-Παρβάνοφ-Καραμανλή για την επιτάχυνση των διαδικασιών που θα οδηγήσουν σε τελική συμφωνία για την κατασκευή του πετρελαιαγωγού Μπουργκάς-Αλεξανδρούπολη, η αμερικάνικη πλευρά φρόντισε με δημόσια παρέμβαση του πρεσβευτή της στην Αθήνα Τσαρλς Ρις να καταστήσει για μια ακόμα φορά γνωστές τις θέσεις της.
Σε συνέντευξή του στο «Βήμα» ο Ρις κατέστησε σαφές ότι οι Αμερικανοί δεν θα είχαν αντίρρηση για την κατασκευή του πετρελαιαγωγού Μπουργκάς-Αλεξανδρούπολη, δε θα δεχτούν όμως να ρεύσει ρωσικό φυσικό αέριο στον αγωγό Τουρκίας-Ελλάδας-Ιταλίας, ένα έργο μείζονος σημασίας από τον σχετικά μικρό σε έκταση αγωγό Μπουργκάς-Αλεξανδρούπολη.
Ο Ρις εμφανίστηκε εξαιρετικά ανήσυχος γι’ αυτό το ενδεχόμενο, μολονότι δήλωσε, με τη συνήθη γλώσσα των διπλωματών ότι δεν γνωρίζει αν έγιναν σχετικές συζητήσεις για τον αγωγό φυσικού αερίου, «αφού οι δημόσιες ανακοινώσεις αφορούσαν μόνο στον πετρελαιαγωγό». Φυσικά, γνωρίζει καλά ότι τέτοιο θέμα τέθηκε και μάλιστα μετ’ επιτάσεως, για να μην πούμε εκβιαστικά, από τον Πούτιν. Και η ελληνική κυβέρνηση προσπάθησε να αποφύγει τη συζήτηση, δηλώνοντας ότι είναι ένα θέμα που δεν αφορά την ίδια, αλλά τους Ιταλούς που ουσιαστικά θα έχουν στην απόλυτη δικαιοδοσία τους τον αγωγό πληρώνοντας απλώς τέλη διέλευσης. Ομως, ο Πούτιν δε μάσησε. Επειδή ξέρει πως παίζεται το παιχνίδι, ζήτησε την παρέμβαση της κυβέρνησης. Και αν δεν υπήρχε ζήτημα, δε θα χρειαζόταν ο Ρις να κάνει δημόσια παρέμβαση και να τα πει τόσο χοντρά: «Αν ο αγωγός φυσικού αερίου προς την Ιταλία γεμίσει με ρωσικό αέριο, επειδή οι Ρώσοι το προωθούν στους Ιταλούς ή τους προσφέρουν βραχυπρόθεσμα ανταγωνιστικές τιμές, τότε η δυνατότητα ανταγωνισμού με την Gazprom θα έχει χαθεί… Αν οι Ρώσοι γεμίσουν τον αγωγό φυσικού αερίου προς την Ιταλία, τότε θα χάσουμε τη δυνατότητα να κατασκευαστεί αυτός ο νότιος δίαυλος».
Περιττεύει, βέβαια, να αναλύσουμε ότι οι Αμερικανοί δεν ενδιαφέρονται για την «προώθηση μεγαλύτερου ανταγωνισμού προς όφελος των καταναλωτών», όπως λέει ο Ρις, νομίζοντας ότι απευθύνεται σε… αμερικανάκια, αλλά για την όσο το δυνατόν μεγαλύτερη απομόνωση της Ρωσίας που έχει βγει ορμητικά στο προσκήνιο συνάπτοντας συνεχώς νέες συμφωνίες ενεργειακής τροφοδοσίας της Ευρώπης. Εκείνο που αξίζει να σημειώσουμε είναι ότι οι Αμερικανοί θέτουν το ζήτημα αντίστροφα. Δηλαδή, ανησυχούν ότι οι Ρώσοι θα κλείσουν συμφωνία με τους Ιταλούς και ζητούν ουσιαστικά από την ελληνική κυβέρνηση να μπλοκάρει αυτή τη συμφωνία, μπλοκάροντας τον αγωγό που θα περνάει από το ελληνικό έδαφος.
Με έμμεσο τρόπο ο Ρις μας αποκαλύπτει κάτι που δε γράφτηκε στον ελληνικό Τύπο τις μέρες της επίσκεψης Πούτιν. Οτι το ρωσικό αίτημα προς την ελληνική πλευρά είναι να μην αντιταχτεί σε μια συμφωνία που οι ίδιοι διαπραγματεύονται με τους Ιταλούς προσφέροντάς τους ελκυστική τιμή στο φυσικό αέριο. Και γιατί αντιτίθενται σ’ αυτό οι Αμερικανοί; Γιατί οι ίδιοι θέλουν να γεμίσουν τον αγωγό με αζέρικο αέριο, το οποίο ελέγχουν δικές τους εταιρίες, που όμως ούτε σε επαρκείς ποσότητες υπάρχει (θα πάρει μερικά χρόνια ακόμα), ενώ είναι και πιο ακριβό από το ρωσικό.
Με έμμεσο τρόπο ο Ρις μας αποκαλύπτει κάτι που δε γράφτηκε στον ελληνικό Τύπο τις μέρες της επίσκεψης Πούτιν. Οτι το ρωσικό αίτημα προς την ελληνική πλευρά είναι να μην αντιταχτεί σε μια συμφωνία που οι ίδιοι διαπραγματεύονται με τους Ιταλούς προσφέροντάς τους ελκυστική τιμή στο φυσικό αέριο. Και γιατί αντιτίθενται σ’ αυτό οι Αμερικανοί; Γιατί οι ίδιοι θέλουν να γεμίσουν τον αγωγό με αζέρικο αέριο, το οποίο ελέγχουν δικές τους εταιρίες, που όμως ούτε σε επαρκείς ποσότητες υπάρχει (θα πάρει μερικά χρόνια ακόμα), ενώ είναι και πιο ακριβό από το ρωσικό.
Ετσι, το ελληνικό κράτος έχει γίνει σάκος του μποξ τον οποίο χτυπούν ταυτόχρονα ΗΠΑ και Ρωσία. Ας σημειωθεί ότι οι Ρώσοι έχουν φροντίσει να κλείσουν συμφωνίες με δυο από τους μεγαλύτερους ελληνικούς καπιταλιστικούς ομίλους του ενεργειακού κλάδου (Λάτσης, Κοπελούζος), ενώ στο γεύμα που δόθηκε προς τιμήν του Πούτιν στο Μαξίμου καλεσμένος ήταν και ο Βαρδινογιάννης, γεγονός που ενέτεινε τις φήμες για στρατηγική συνεργασία της Motor Oil με τη ρωσική Lukoil (η είδηση διαψεύστηκε, αλλά τέτοια μεγάλα «ντιλ» είθισται να διαψεύδονται μέχρι να ανακοινωθούν). Γι’ αυτό και η αμερικάνικη πίεση στην κυβέρνηση Καραμανλή μεγαλώνει. Η Μπακογιάννη συναντήθηκε την περασμένη Τρίτη με τον Ρις (τη συνάντηση ζήτησε ο αμερικανός πρεσβευτής) και σε λίγες μέρες αναμένεται στην Ουάσιγκτον, όπου θα συναντηθεί με την υπουργό Ενέργειας των ΗΠΑ.
Το παιχνίδι είναι ανοιχτό και γι’ αυτό λέμε ότι ο αγωγός Μπουργκάς-Αλεξανδρούπολη ακόμα είναι στον αέρα. Γιατί οι Ρώσοι εξαρτούν την κατασκευή του και το μοίρασμα των ποσοστών ανάμεσα στις εταιρίες από το φουλάρισμα του αγωγού φυσικού αερίου με ρωσικό προϊόν.
