Το κακόγουστο θέατρο κυβέρνησης, αντιπολίτευσης και διεθνών πιστωτών (ΕΕ, ΔΝΤ, ΕΚΤ) με τίτλο «στον αέρα η 5η δόση και το σχέδιο διάσωσης» πλησιάζει στο τέλος του. Με τρόπο που θα τον ζήλευε ακόμα και ο μετρ της αγωνίας Χίτσκοκ, ανέβασαν την ένταση στο ζενίθ και μετά άρχισαν να την αποφορτίζουν. Πρώτος ο Παπακωνσταντίνου, ο σκηνοθέτης όλου αυτού του σίριαλ, με ανακοίνωση που έβγαλε κυριακάτικα και ενώ ο κόσμος άδειαζε τα ΑΤΜ των τραπεζών, είπε πως οι διαπραγματεύσεις με την τρόικα συνεχίζονται χωρίς προβλήματα και αναμένεται να φτάσουν σε αίσιο τέλος εντός των ημερών. Τη Δευτέρα το πρωί, βέβαια, στην εκπομπή του Παπαδάκη ανέβασε λίγο τον τόνο της αγωνίας, διότι απευθυνόταν σε λαϊκό κοινό, ταυτόχρονα όμως το αποφόρτιζε, δημιουργώντας μια ατμόσφαιρα μυστηρίου. Ακολούθησε άρθρο της Wall Street Journal που έλεγε ότι κυβέρνηση και τρόικα έφτασαν σε συμφωνία. Κάπως πήγε να τα χαλάσει λίγο άρθρο της Frankfurter Algemeine Zeitung, που έλεγε ότι το ΔΝΤ δεν πρόκειται να εκταμιεύ-σει το μερίδιό του στην 5η δόση, αλλά φρόντισε να αποκαταστήσει την τάξη η ίδια η γερμανική κυβέρνηση, που διέψευσε το δημοσίευμα.
Γιατί μιλάμε για θέατρο; Γιατί απλούστατα, ουδείς στην ιμπεριαλιστική Ευρώπη επιθυμεί σήμερα μια χρεοκοπία του ελληνικού κράτους και μάλιστα μη ελεγχόμενη. Μια τέτοια εξέλιξη θα προκαλούσε ένα φαινόμενο ντόμινο που θα απειλούσε με κατάρρευση την ευρωζώνη. Επομένως, όλα τα μέρη γνώριζαν ότι είναι αναγκασμένα να φτάσουν σε συμφωνία. Το θέατρο ήταν απαραίτητο, όμως, προκειμένου να δημιουργήσουν κλίμα πανικού και φοβίας στον ελληνικό λαό και να παραλύσουν αντιδράσεις. Κεντρικό στοιχείο του θεάτρου ήταν ο έλεγχος από τη μεριά της τρόικας, από τον οποίο υποτίθεται ότι εξαρτιόταν η εκταμίευση της επόμενης δόσης. Οταν, όμως, αποφάσισαν να το λήξουν, ήταν ο Γιούνκερ που δήλωσε, μετά τη συνάντησή του με τον Σαρκοζί, ότι η έκθεση των τεχνοκρατών της τρόικας «θα καθορίσει εν μέρει τη δική μας θέση». Ομολόγησε, δηλαδή, ότι η απόφαση θα είναι πολιτική. Σιγά μην κρέμονται ολόκληρες ιμπεριαλιστικές κυβερνήσεις από την έκθεση τριών τεχνοκρατών.
Αυτό δεν σημαίνει ότι όλα είναι θέατρο, ότι δεν υπάρχει παζάρι, διαπραγμάτευση, αλλά και συγκρούσεις ανάμεσα σε διάφορα κέντρα. Σε ένα πολυπλόκαμο θέμα, στο οποίο εμπλέκονται πολλά συμφέροντα, το κάθε μέρος είναι λογικό να προσπαθήσει να ευνοήσει τα δικά του συμφέροντα σε βάρος των άλλων. Και δεν αναφερόμαστε στην ελληνική κυβέρνηση. Αυτή ενδιαφέρεται μόνο για την πολιτική της επιβίωση, ενώ έχει παραιτηθεί από κάθε διαπραγμάτευση. Το μόνο που κάνουν οι υπουργοί της είναι να προσπαθούν να παίξουν «κατενάτσιο» για ορισμένα μέτρα που απαιτούν οι τροϊκανοί, να καθυστερούν την εφαρμογή τους, να προσπαθούν απεγνωσμένα να κερδίσουν χρόνο. Κατά τα άλλα, στα κεντρικά ζητήματα, η ελληνική κυβέρνηση λέει πάντοτε ναι.
Οπως γράψαμε στο προηγούμενο φύλλο, η κυβέρνηση Παπανδρέου ενδιαφέρεται επίσης για ένα μασκάρεμα της εταιρίας στην οποία θα ανατεθεί το ξεπούλημα της κρατικής περιουσίας. Μια εταιρία διοικούμενη απευθείας από την τρόικα θα στιγμάτιζε και επίσημα την κυβέρνηση με την κατηγορία του δωσιλογισμού. Επρεπε, λοιπόν, ν’ αναζητηθεί μια φόρμουλα που και στην κυβέρνηση θα επιτρέπει να δημαγωγεί και στην τρόικα θα επιτρέπει να έχει τον ουσιαστικό έλεγχο του ξεπουλήματος, χωρίς να μπλέκεται στα πόδια της το πολιτικό σύστημα. Οπως φαίνεται, αυτή η φόρμουλα βρέθηκε. Πιθανόν να απομένουν κάποιες λεπτομέρειες, τις οποίες θα ρύθμιζε ο Παπανδρέου στη συνάντησή του με τον Γιούνκερ χθες (Παρασκευή) στις Βρυξέλλες. Μια έκτακτη συνάντηση, η οποία οδήγησε στην αναβολή του υπουργικού συμβούλιου, το οποίο θα ενέκρινε το Μεσοπρόθεσμο Πρόγραμμα στην τελική του μορφή. Προφανώς, ο Παπακωνσταντίνου δεν τα κατάφερε και ανέλαβε να διαπραγματευθεί τη λύση ο ίδιος ο Παπανδρέου.
Υπάρχει, όμως, παζάρι και διαπραγμάτευση ανάμεσα στα ιμπεριαλιστικά κέντρα κι αυτό είναι που δημιουργεί τις περισσότερες επιπλοκές. Δεν ξέρουμε αν τα βρήκαν τελικά, πάντως στον Τύπο (κυρίως τον διεθνή) δημοσιεύονται διάφορα σενάρια. Ολα θεωρούν ως δεδομένο πως θα υπάρξει δεύ-τερο σχέδιο «διάσωσης» του ελληνικού κράτους, αλλά διίστανται στους τρόπους. Αλλα σενάρια μιλούν για απευθείας δάνειο 60 δισ., άλλα για δάνειο σε δυο δόσεις των 30 δισ., ώστε πριν τη δεύτερη δόση να επανεκτιμηθεί η κατάσταση, αφού διερευνηθεί η συμμετοχή και ιδιωτικών τραπεζών που θ’ αντικαταστήσουν παλιά ομόλογα με νέα κ.λπ. κ.λπ. Στη Βιέννη συνεδρίασε και σχετική ομάδα εργασίας για τη διερεύνηση της προοπτικής συνεργασίας και τραπεζών στη «διάσωση», με τη συμμετοχή και του επικεφαλής του ΣΟΕ Ν. Ζαννιά, όμως η νέα υποβάθμιση από τη Moody’s, που έγινε την ίδια μέρα που συνεδρίαζε αυτή η ομάδα, μάλλον πάγωσε τα πάντα, γιατί πώς μπορεί να ζητηθεί από τράπεζες η αγορά ομολόγων που προεξοφλείται ότι δεν «πιάνουν» παρά μόνο το 50% της ονομαστικής αξίας τους;
Το παζάρι ανάμεσα στα ιμπεριαλιστικά κέντρα για τη μορφή που θα πάρει η δεύτερη «διάσωση» της Ελλάδας θα συνεχιστεί στο Eurogroup της 21ης Ιούνη και ενδεχομένως να μην κλείσει πριν τη σύνοδο κορυφής της 24ης Ιούνη. Τότε ίσως να καθοριστούν και οι όροι του νέου Μνημόνιου. Γιατί, βέβαια, ένα καινούργιο δάνειο δεν μπορεί παρά να συνοδεύεται από ένα καινούργιο Μνημόνιο. Οι παπαριές περί «επιβράβευσης», που έλεγε τον Γενάρη-Φλεβάρη ο Παπακωνσταντίνου (τότε που εγκρινόταν καταρχήν η επιμήκυνση), πλέον δε λέγονται ούτε για πλάκα. Αυτό το παζάρι αφορά το ποσό του παλιού χρέους που θα αντικατασταθεί με νέα ομόλογα, το ύψος του επιτοκίου, τη μοιρασιά ανάμεσα σε τράπεζες και κυβερνήσεις, τις υποθήκες που θα ζητηθούν κ.λπ. Για να πάρετε μια ιδέα, παραθέτουμε τον χλευασμό του φύλλου της 31ης Μάη των Financial Times, που σαν εκφραστής των αγγλοσαξωνικών συμφερόντων έχει κάθε λόγο να πανηγυρίζει γι’ αυτά που συμβαίνουν στην ευρωζώνη. «Οι Ευρωπαίοι ηγέτες διαπραγματεύονται μια συμφωνία που θα οδηγήσει σε πρωτοφανή εξωτερική επέμβαση στην ελληνική οικονομία, συμπεριλαμβανομένης της διεθνούς ανάμειξης στη συλλογή φόρων και την ιδιωτικοποίηση κρατικής περιουσίας σε αντάλλαγμα νέων δανείων διάσωσης για την Αθήνα», έγραφε το κεντρικό θέμα της πρώτης σελίδας. «Βγάζοντας την Ελλάδα σε πλειστηριασμό», ήταν ο τίτλος του κύριου άρθρου. Μέχρι και για σύγχρονη εκδοχή της διπλωματίας των κανονιοφόρων γινόταν λόγος.
Ομως, ανεξάρτητα απ’ αυτό το παζάρι, τα αποτελέσματα του οποίου θα τα πληροφορηθούμε σύντομα (και τις συνέπειές τους, βέβαια), ο ελληνικός λαός βρίσκεται αντιμέτωπος με ένα νέο εφιαλτικό πακέτο μέτρων, που αφορούν το υπάρχον Μνημόνιο και όχι το καινούργιο που δεν έχει φτιαχτεί ακόμη. Από την περασμένη Κυριακή, στον ελληνικό Τύπο δημοσιεύονται καθημερινά ειδήσεις για τα νέα μέτρα. Αυτά δεν τα βγάζουν από το μυαλό τους οι δημοσιογράφοι. Τους τα διοχετεύει ο Παπακωνσταντίνου, ο οποίος από παλιά ακολουθεί αυτή την τακτική για να συνηθίζει σιγά-σιγά ο ελληνικός λαός στην ιδέα αυτού που έρχεται.
♦ Θα υπάρξει μείωση του αφορολόγητου. Λόγος γίνεται για δυο κλίμακες, μία για μισθωτούς και συνταξιούχους (10.000 ή 8.000 ευρώ) και μία για τους υπόλοιπους φορολογούμενους (8.000 ή 6.000 ευρώ). Το βέβαιο είναι ότι μισθωτοί και συνταξιούχοι θα υποστούν αμέσως μια σημαντική αφαίμαξη, επειδή θα αυξηθεί η παρακράτηση φόρου και στο δεύτερο εξάμηνο θα πρέπει να καλυφθεί η αυξημένη παρακράτηση και για το πρώτο.
♦ Θα καταργηθούν οι περισσότερες φοροαπαλλαγές ή θα τροποποιηθούν ώστε να μειώνουν λιγότερο το φόρο.
♦ Θα υπάρξουν μετατάξεις προϊόντων από το χαμηλό συντελεστή ΦΠΑ (13%) στον κανονικό (23%).
♦ Θα μπει ειδικός φόρος κατανάλωσης και στα αναψυκτικά.
♦ Θα εξισωθεί ο ειδικός φόρος κατανάλωσης του πετρέλαιου θέρμανσης και κίνησης.
♦ Θα μειωθούν οι αποδοχές των δημόσιων υπαλλήλων, με την κατάργηση των περισσότερων επιδομάτων.
♦ Θα απολυθούν και συμβασιούχοι αορίστου χρόνου από τον ευρύτερο δημόσιο τομέα.
Αυτά είναι μερικά μόνο από τα μέτρα που διαρρέει ο Παπακωνσταντίνου. Είναι πολύ πιθανό, επειδή πολύς κόσμος βρίσκεται στις πλατείες, η κυβέρνηση να μην περιλάβει στο Μεσοπρόθεσμο Πρόγραμμα αναλυτικά μέτρα, αλλά να φτιάξει ένα νομοσχέδιο ενός μόνο άρθρου, με το Μεσοπρόθεσμο να έχει τη μορφή προϋπολογισμού και να περιλαμβάνει τις αοριστίες που παρουσιάζει ο Παπακωνσταντίνου στο υπουργικό συμβούλιο. Υστερα, μόλις ο κόσμος αραιώσει κι αρχίσουν να πιάνουν οι ζέστες, ν’ ακολουθήσουν τα μέτρα με τη μορφή ρυθμίσεων που θα ψηφίζονται σε χρόνο-ρεκόρ, στο όνομα της υλοποίησης του Μεσοπρόθεσμου Προγράμματος. Οποια μεθόδευση κι αν επιλεγεί, η ουσία δεν αλλάζει. Ο νέος εφιάλτης είναι εδώ.
