Είναι κάποια πράγματα που πρέπει να τα επαναλαμβάνουμε συνεχώς, γιατί η κυβερνητική προπαγάνδα τα παρουσιάζει σαν «φυσιολογικά» και περνούν στο ντούκου, αφού από τα αστικά ΜΜΕ δεν υπάρχει κανένας αντίλογος. Ενα απ’ αυτά είναι και το περιβόητο Μεσοπρόθεσμο Πλαίσιο Δημοσιονομικής Προσαρμογής 2012 – 2015, του οποίου τα μεγέθη θα πληροφορηθούμε επίσημα σε λίγες μέρες.
Σαν να μη τρέχει τίποτα, ο Παπακωνσταντίνου δηλώνει ότι το συνολικό «πακέτο» αυτού του προγράμματος θα ανέλθει στα 22 δισ. ευρώ! Δηλαδή, έχουμε μια προσαύξηση του Μνημόνιου κατά 73,3%! Οπως είναι γνωστό, το συνολικό «πακέτο» του Μνημόνιου, όπως υπογράφτηκε από κυβέρνηση και τρόικα, ήταν 30 δισ. Υποτίθεται, δε, ότι το Μνημόνιο θα έληγε το 2013. Με καμάρι το διακήρυξε ο Παπανδρέου από το βήμα της ΔΕΘ, τον περασμένο Σεπτέμβρη. Ηδη όμως, πολύ πριν πλησιάσουμε στο 2013, ο ορίζοντας επεκτείνεται στο 2015 και το «πακέτο» σχεδόν διπλασιάζεται, χωρίς να δοθεί καμιά εξήγηση και χωρίς να γίνει καμιά συζήτηση.
Από την αρχή ήταν φανερό ότι τα νούμερα δεν έβγαιναν. Εμείς τουλάχιστον το είχαμε γράψει από τότε, τονίζοντας ότι πάμε σ’ ένα ιδιαίτερα μακρόχρονο πρόγραμμα σκληρής λιτότητας και αντεργατικών ανατροπών. Ηδη, φτάσαμε στο 2015, με ένα «πακέτο» σχεδόν διπλάσιο από το αρχικό. Αν μάλιστα σ’ αυτό το πακέτο προσθέσουμε και τα 50 δισ. από τις ιδιωτικοποιήσεις, έχουμε υπερτριπλασιασμό του αρχικού πακέτου. Με απόλυτη σιγουριά, όμως, μπορούμε να πούμε πως ούτε το 2015 θα έχουμε το τέλος. Και δεν χρειάζεται να επιστρατεύσουμε δικές μας σκέψεις γι’ αυτό. Αρκούν τα όσα έχουν μέχρι στιγμής δει το φως της δημοσιότητας.
Το Μνημόνιο, πέρα από τις παπαριές που έγραφε για το ρυθμό πτώσης της ελληνικής οικονομίας, που ήδη έχουν διαψευστεί παταγωδώς (χρειάστηκε να περάσει μόλις μισός χρόνος), στηριζόταν σε μια σύμβαση. Οτι τα 110 δισ. των δανείων θα κάλυπταν τις δανειακές ανάγκες του ελληνικού κράτους μέχρι και το 2011, ενώ από το δεύτερο εξάμηνο του 2011 η ελληνική κυβέρνηση θα μπορούσε να προσφύγει σε δανεισμό από την τραπεζική αγορά, με έκδοση ομολόγων μακράς διάρκειας (πενταετή, εφταετή και δεκαετή). Με το επίπεδο στο οποίο βρίσκονται τα spreads (κοντά στις 1.000 μονάδες), αυτή η προσφυγή καθίσταται ανέφικτη. Οι «αγορές» περιμένουν το ελληνικό κράτος με… ανοιχτές αγκάλες.
Η διάψευση και αυτού του κομβικού στόχου του Μνημόνιου ανάγκασε την ελληνική κυβέρνηση να προσφύγει ήδη, διά του Παπανδρέου, στον Προσωρινό Μηχανισμό Στήριξης (EFSF), που δημιουργήθηκε μετά το Μνημόνιο και στον οποίο μέχρι στιγμής έχει προσφύγει μόνο η Ιρλανδία. Η προσφυγή αυτή δεν αφορά μόνο την επιμήκυνση αποπληρωμής των δανείων των 110 δισ. (για την ακρίβεια των 80 δισ. που είναι από την ΕΕ) και την προσαρμογή του επιτόκιου σ’ αυτό της Ιρλανδίας, αλλά και τη δυνατότητα να αγοράσει αυτός ο Μηχανισμός απευθείας από τα κράτη ομόλογα που θα εκδώσουν. Για να το πούμε όσο γίνεται πιο απλά, όταν το ελληνικό κράτος θα χρειαστεί να ικανοποιήσει τις δανειακές του ανάγκες για το 2012 και με δεδομένο ότι οι «αγορές» δεν θα αποκλιμακώσουν τα spreads, θα εκδώσει ομόλογα τα οποία θα αγοράσει ο Προσωρινός Μηχανισμός. Δηλαδή, θα υπάρξουν νέα δάνεια. Αυτό θεωρείται πιο σίγουρο από τα σίγουρα, γι’ αυτό άλλωστε η απόφαση πάρθηκε στη σύνοδο κορυφής της ευρωζώνης στις 11 Μάρτη και δεν περίμεναν να βγει το 2011 και να διαπιστωθεί η αδυναμία του ελληνικού κράτους να δανειστεί από τις «αγορές». Θεωρείται σίγουρο γιατί κριτήριο των «αγορών» είναι το χρέος ως ποσοστό του ΑΕΠ κι αυτό για το ελληνικό κράτος θα κυμαίνεται μεταξύ 160% και 170%, παρά τη βάρβαρη λιτότητα που έχει επιβληθεί.
Πρέπει να είναι κανείς εξαιρετικά αφελής για να πιστέψει αυτά που λέει ο Παπακωνσταντίνου. Οτι δηλαδή δεν θα χρειαστεί νέο Μνημόνιο. Δηλαδή, η τρόικα θα σου επιμηκύνει τα δάνεια (απόφαση που για να υλοποιηθεί πρέπει να περάσει από τα κοινοβού-λια όλων των δανειστριών χωρών), θα σου προσαρμόσει το επιτόκιο, θα σου δώσει νέα δάνεια και θα αρκεστεί απλά στη δήλωση βού-λησης της όποιας κυβέρνησης; Ηδη, το κείμενο συμπερασμάτων της προεδρίας, μετά τη σύνοδο της 11ης Μάρτη, κάνει λόγο για αυστηρούς όρους υπό τους οποίους θα δίνονται μελλοντικές χρηματοδοτήσεις («strict conditionality»).
Οι ιμπεριαλιστικές κυβερνήσεις που διαχειρίζονται τα συμφέροντα του διεθνούς χρηματιστικού κεφάλαιου ξέρουν καλά ότι σε συνθήκες κρίσης και με απειλές λαϊκών εξεγέρσεων δεν μπορούν ν’ αφήσουν μεγάλα περιθώρια κινήσεων στις υποτελείς κυβερνήσεις. Μπορεί σε επίπεδο ευρωζώνης ή ΕΕ να μην περνά το σύνολο των επιθετικών προτάσεων του γερμανο-γαλλικού άξονα, όμως οι χώρες που προσφεύγουν στους μηχανισμούς δανεισμού που ελέγχονται από ιμπεριαλιστικές κυβερνήσεις, όπως ο EFSF, δεν έχουν κανένα περιθώριο να μη δεχτούν την πιο σκληρή επιτροπεία, που φτάνει στα όρια υπαγόρευσης ακόμα και των λεπτομερειών της οικονομικής και κοινωνικής τους πολιτικής. Αυτό το έχουμε δει ολοζώντανο μπροστά μας τους τελευταίους δέκα μήνες, με υπουργούς να βαράνε προσοχή μπροστά σε τρεις υπαλλήλους της τρόικας, οι οποίοι δεν ελέγχουν απλώς, αλλά υπαγορεύουν ακόμα και τις επιμέρους ρυθμίσεις που πρέπει να περιλαμβάνουν τα νομοσχέδια.
Οταν, λοιπόν, το ελληνικό κράτος θα προσφύγει στον EFSF για νέα δάνεια (το 2012), αυτά θα συνοδεύονται από ένα νέο Μνημόνιο, με ακόμα πιο αυστηρούς όρους. Με ένα Μνημόνιο που θα εκτείνεται μέχρι τη μέρα της αποπληρωμής και του τελευταίου ευρώ που θα έχει δανειστεί το ελληνικό κράτος. Και βέβαια, αν χρειαστεί να γίνει προσφυγή και στο Μόνιμο Μηχανισμό (ESM), που θ’ αρχίσει να λειτουργεί από το 2013, όταν θα κλείσει ο Προσωρινός, πράγμα που αυτή τη στιγμή θεωρείται σίγουρο απ’ όλους (όπως σίγουρη θεωρείται και η «αναδιάρθρωση» του ελληνικού χρέους, μέσα από διαδικασίες «ελεγχόμενης χρεοκοπίας»), οι όροι θα είναι ακόμα πιο αυστηροί.
Να γιατί εμείς μιλάμε για «γύψο» διαρκείας. Μιλώντας αυστηρά οικονομικά, δεν υπάρχει καμιά δίοδος διαφυγής για τους εργαζόμενους και τους νέους. Η «κινεζοποίηση» είναι στρατηγική επιλογή του διεθνούς χρηματιστικού κεφάλαιου, που κερδοσκοπεί με το κρατικό χρέος της Ελλάδας, αλλά και της ελληνικής κεφαλαιοκρατίας, που μέσω της εκτίναξης του βαθμού εκμετάλλευσης μπορεί να διατηρήσει τη θέση της στον παγκόσμιο καπιταλιστικό καταμερισμό της εργασίας.
Κανείς δεν μπορεί να προβλέψει σήμερα πότε ο ελληνικός καπιταλισμός θα μπει σε μια τροχιά, ασθενούς έστω, ανάκαμψης. Ομως, εάν και όταν συμβεί αυτό, τίποτα δεν πρόκειται ν’ αλλάξει για τους εργαζόμενους. Γιατί προϋπόθεση αυτής της ανάκαμψης είναι η «κινεζοποίηση» του ελληνικού προλεταριάτου, η οποία –εκ των πραγμάτων– μόνο με μια εξέγερση μπορεί ν’ αποτραπεί.
