Αντιπερισπασμό θα επιχειρήσει, λέει, η Διαμαντοπούλου στις οξυμένες αντιπαραθέσεις για το τσουνάμι των καταργήσεων-συγχωνεύσεων των σχολείων, με τη δημοσιοποίηση των κατευθύνσεων των αλλαγών που θα οδηγήσουν στο «νέο Λύκειο», στο αμέσως επόμενο διάστημα. Σύμφωνα με τα δημοσιεύματα που διοχετεύ-ει στα πρόθυμα παπαγαλάκια του αστικού Τύπου, σε πρώτη δόση θα ανακοινωθούν μέτρα, που χαϊδεύουν ευχάριστα τ’ αυτιά, όπως η μείωση της ύλης των μαθημάτων και η μείωση των πανελλαδικώς εξεταζόμενων μαθημάτων από έξι που είναι σήμερα σε τέσσερα. Ετσι, ευελπιστεί να ταρακουνήσει τους μαθητές (που βασανίζονται σκληρά από το φόρτο της ύλης και την αγωνία των πανελλαδικών) και να τους πείσει να παύσουν πυρ. Το σχέδιο πλήρους υποταγής του Λυκείου στις ανάγκες της αγοράς, απώλειας οποιουδήποτε ίχνους «αυτόνομου ρόλου» του, και έντασης του ταξικού διαχωρισμού και μέσα στο ίδιο το σχολείο, θα είναι η επόμενη δόση. Σύμφωνα με αυτό το σχέδιο προβλέπεται:
♦ Μείωση των υποχρεωτικών μαθημάτων και αύξηση του αριθμού των μαθημάτων επιλογής. Η τακτική αυτή εφαρμόζεται σ’ ένα βαθμό από την Α΄ Λυκείου, εντείνεται στη Β΄ και αποθεώνεται στη Γ΄ Λυκείου, όπου επιχειρείται η απόλυτη εξειδίκευση, για να υπηρετηθεί η υποταγή του σχολείου στις ανάγκες της αγοράς.
♦ Αλλαγή στον τρόπο αξιολόγησης των μαθητών. Καθιερώνεται η ερευνητική εργασία, που θα συνυπολογίζεται στον τελικό βαθμό της τάξης και για την εισαγωγή στο Πανεπιστήμιο. Το υπουργείο Παιδείας προσπαθεί να μας παραμυθιάσει ότι επιχειρεί στροφή στην καλλιέργεια της κριτικής σκέψης και την καταπολέμηση της αποστήθισης, όταν στα σχολεία οι σχολικές βιβλιοθήκες, το εποπτικό υλικό, η υλικοτεχνική υποδομή, τα ηλεκτρονικά-ψηφιακά μέσα είναι από ανεπαρκέστατα έως ανύπαρκτα. Οταν επικρατεί και θα επικρατεί ο σκληρός ανταγωνισμός, αφού παραμένει ο ταξικός φραγμός των εισαγωγικών εξετάσεων. Οταν οι εξετάσεις επιβάλλουν την εμμονή στην απόκτηση συνταγών επιτυχίας και όχι τη στροφή στην καλλιέργεια της κριτικής σκέψης. Η περίφημη ερευνητική εργασία, με αυτά τα δεδομένα, θα γίνει ένα ακόμη ταξικό κριτήριο επιλογής, που θα ευνοεί τα παιδιά τα προερχόμενα από στρώματα με υψηλό μορφωτικό και κοινωνικοοικονομικό επίπεδο. Και βέβαια, θα γίνει και προϊόν εμπορίου, με κέρδη για τους εκδοτικούς οίκους που θα προσφέρουν έτοιμες συνταγές.
♦ Κανονικό φακέλωμα του μαθητή από την Α΄ ως τη Γ΄ Τάξη. Ο ατομικός του φάκελος, που θα ενημερώνεται για τα πάντα, από την πρόοδο στα μαθήματα, μέχρι τη συμμετοχή του σε «κοινωνικές δραστηριότητες» και την καθημερινή συμπεριφορά του, θα τον ακολουθεί κατά πόδας, βάζοντάς του ανεξίτηλη τη σφραγίδα της κατηγοριοποίησης. Το ατομικό φακέλωμα ενδείκνυται στο πλαίσιο του νέου τρόπου αξιολόγησης.
♦ Τα Πανεπιστήμια θα καθορίζουν τα μαθήματα που θα εξετάζονται πανελλαδικά για την εισαγωγή σ’ αυτά, καθώς και τους συντελεστές βαρύτητας. Συνεπώς προαναγγέλλονται εξετάσεις πολλών ταχυτήτων, αύξηση της δυσκολίας εισαγωγής στα Πανεπιστήμια, καθώς και μείωση του αριθμού των εισακτέων.
Ο περιβόητος «αυτόνομος ρόλος» του Λυκείου πετιέται κυριολεκτικά στα σκουπίδια. Το Λύκειο ως αυτόνομη βαθμίδα, έτσι κι αλλιώς υπονομεύεται από τη στιγμή που υπάρχουν εξετάσεις για την εισαγωγή στα ΑΕΙ. Ο νέος τρόπος επιλογής, με τις συνεχείς αξιολογικές κρίσεις, το ατομικό φακέλωμα του μαθητή και την άμεση εμπλοκή των Πανεπιστημίων στην επιλογή των μαθημάτων και τους συντελεστές βαρύτητας, καθώς και ο αυστηρός προσανατολισμός του Λυκείου στην απόλυτη εξειδίκευση, απλά εκμηδενίζουν και την παραμικρή ιδέα «αυτόνομου ρόλου».
Το υπουργείο Παιδείας προετοιμάζει ήδη το έδαφος για τις αλλαγές με το κόλπο των ερευνών «κοινής γνώμης». Ετσι και τώρα δημοσιοποίησε έρευνα της GPO «επί ζητημάτων Λυκείου-Λυκειακής Εκπαίδευσης». Είναι χαρακτηριστικό ότι τα ερωτήματα της έρευνας φωτογραφίζουν ακριβώς τις αλλαγές που έχει ήδη στα συρτάρια του το υπουργείο Παιδείας.
Ετσι ερωτάται το δείγμα των 2.000 ατόμων, αν πρέπει να μειωθεί η ύλη και ο αριθμός των μαθημάτων, ποια μαθήματα πρέπει να είναι βασικά και ποια επιλογής, αν πρέπει να επιστρέφονται τα βιβλία στο τέλος της σχολικής χρονιάς και αν αυτό πρέπει να γίνεται υποχρεωτικά ή προαιρετικά, αν η ερευνητική εργασία προάγει την κριτική σκέψη, αν οι εισακτέοι στα ΑΕΙ είναι περισσότεροι απ’ όσους έχει ανάγκη η χώρα, αν ο βαθμός απολυτήριου πρέπει να είναι συνδεδεμένος με την εισαγωγή στο Πανεπιστήμιο, αν πρέπει να καθιερωθεί ένα μεικτό σύστημα εισαγωγής, που θα περιλαμβάνει τα κριτήρια του βαθμού του απολυτήριου, του βαθμού των πανελλαδικών εξετάσεων και τα κριτήρια επιλογής που θα θέτει κάθε Πανεπιστήμιο, κ.λπ. Με γενικές δε ερωτήσεις, του τύπου «είστε ικανοποιημένοι από το επίπεδο εκπαίδευσης στο Λύκειο», «τα εκπαιδευτικά προγράμματα του Λυκείου προάγουν την απομνημόνευση και την αποστήθιση», «προετοιμάζουν τα παιδιά κατάλληλα για το μέλλον», εκμαιεύεται τεχνηέντως συναίνεση σε μια «αλλαγή», της οποίας το ακριβές περιεχόμενο αγνοεί η «κοινή γνώμη».
Παράλληλα, υποδεικνύεται ο «ένοχος» για όλες τις κακοδαιμονίες του σχολείου και αυτός δεν είναι άλλος από τον εκπαιδευτικό! Η έρευνα, πέρα από το γεγονός ότι έχει στοιχεία «πειραγμένα» και κατευθυνόμενα (οι εταιρίες αυτές έχουν συνεχές αλισβερίσι με το κράτος), αναδεικνύει και τη μεγάλη σύγχυση της «κοινής γνώμης» επί τέτοιων σημαντικών ζητημάτων, όπως είναι τα θέματα Παιδείας, σύγχυση που καλλιέργησαν και καλλιεργούν σκόπιμα όλες οι συνιστώσες του συστήματος, για να επιβάλλουν στη συνέχεια την αντιλαϊκή και αντιεκπαιδευτική πολιτική τους (π.χ. ότι το Λύκειο πρέπει να στοχεύει στο συνδυασμό γενικής Παιδείας και εξειδίκευσης, ότι χρειάζονται λιγότεροι εισακτέοι αφού δεν έχει ανάγκη τόσους πολλούς η χώρα, ότι χρειάζεται αναβάθμιση της λεγόμενης τεχνικής εκπαίδευσης, κ.λπ.).
Γιούλα Γκεσούλη
