Παρά την απαγόρευση της εξόδου του από τη χώρα, ο αρχηγός της αντιπολίτευσης και πρόεδρος του κοινοβουλίου, Χουάν Γκουαϊδό, επέστρεψε κανονικά στη Βενεζουέλα την περασμένη Δευτέρα, μετά από μια σύντομη περιοδεία στις γειτονικές χώρες (Κολομβία, Αργεντινή, Βραζιλία, Ισημερινό και Παραγουάη) και αφού πήρε μέρος στη συνάντηση των χωρών της ομάδας της Λίμα, που έγινε στη Μπογκοτά της Κολομβίας, υπό το… πατρικό βλέμμα του αμερικανού αντιπροέδρου Μάικ Πενς.
Ο Μαδούρο δεν έπεσε στην παγίδα να τον συλλάβει (για να προκαλέσει όξυνση των σχέσεων με τις ΗΠΑ και να τους δώσει αφορμή για ενδεχόμενη εισβολή στη χώρα), αλλά τον άφησε να επιστρέψει ανενόχλητος για να συνεχίσει την αντικυβερνητική του σπέκουλα. Εχοντας το στρατό υπό τον έλεγχό του, ο Μαδούρο ευελπιστεί στην κόπωση των αντικυβερνητικών διαδηλωτών και σε μια συμφωνία ΗΠΑ – Ρωσίας, που θα του δώσει τη δυνατότητα να σώσει το τομάρι του, όπως έγινε με τον Ασαντ στη Συρία.
Σ’ αυτό το πλαίσιο κινήθηκε ο ρώσος υπουργός Εξωτερικών, Σεργκέι Λαβρόφ, στην τηλεφωνική επικοινωνία που είχε την περασμένη Κυριακή με τον αμερικανό ομόλογό του, Μάικ Πομπέο. Ο Λαβρόφ υποστήριξε ότι οι πολιτικές δυνάμεις στη Βενεζουέλα θα πρέπει να κινούνται στο πλαίσιο των κανόνων του ΟΗΕ και δήλωσε ότι η χώρα του είναι έτοιμη να διαπραγματευτεί με τις ΗΠΑ για να επιλυθεί αναίμακτα η κρίση στη Βενεζουέλα, χωρίς όμως μέχρι στιγμής οι ΗΠΑ να δώσουν κάποια απάντηση, πέρα από την επιβεβαίωση, διά στόματος Πομπέο, ότι οι ρωσοαμερικανικές διαπραγματεύσεις υπάρχουν και βρίσκονται σε εξέλιξη. Επομένως, οι Αμερικάνοι περιμένουν να δουν πώς θα εξελιχθεί η δυναμική της αντιπολίτευσης για να καθορίσουν τις επόμενες κινήσεις τους.
Αμέσως μετά από την επιστροφή του στη χώρα, ο Γκουαϊδό κάλεσε το λαό να εντείνει τις διαδηλώσεις για την ανατροπή του Μαδούρο, χωρίς όμως μέχρι στιγμής να πετυχαίνουν κάτι τέτοιο.
Η χρεοκοπία ενός ψεύτικου σοσιαλισμού
Σε όσους υποστηρίζουν το καθεστώς Μαδούρο, μόνο και μόνο επειδή αντιτίθεται στον αμερικάνικο ιμπεριαλισμό (έχοντας όμως ταυτόχρονα την υποστήριξη του ρωσικού και του κινέζικου ιμπεριαλισμού) χαρίζουμε τα παρακάτω λόγια ηγετικού συνδικαλιστικού στελέχους που υποστηρίζει τον «τσαβισμό». Το όνομά του προκαλεί εντύπωση: Στάλιν Πέρες Μπόργκες! Ο Μπόργκες, σε συνέντευξη που έδωσε την περασμένη Τρίτη στο φιλοκυβερνητικό πρακτορείο Venezuelanalysis (βλ. https://venezuelanalysis.com/analysis/14363), όταν του ζητήθηκε να σχολιάσει τη σημερινή κρίση στη Βενεζουέλα, αφού υποστήριξε ότι οφείλεται κυρίως στον οικονομικό αποκλεισμό που έχει παγώσει το 80% της παραγωγής, συμπλήρωσε τα εξής αποκαλυπτικά:
«Η δεύτερη ουσιώδης αιτία (σ.σ. για την κρίση στη Βενεζουέλα) είναι η διαφθορά, η απρέπεια και η ατιμωρησία, που έχουν εκτιναχθεί τα τελευταία πέντε χρόνια, αν και τα ίχνη τους υπάρχουν από πριν. Ο βαθμός διαφθοράς και απρέπειας μέρους των κυβερνητικών λειτουργών είναι μεγάλος και καταστροφικός. Σε πολλές περιπτώσεις συμπίπτει με το σαμποτάζ των ελίτ και του ιμπεριαλισμού, με τη συνενοχή στρατιωτικών και πολιτικών λειτουργών στην κερδοσκοπία με τις τιμές αγοράς των εμπορευμάτων που χρειάζεται ο κόσμος.
Το δομικό πρόβλημα είναι ότι η εθνική παραγωγική ικανότητα είναι πολύ μικρή. Αυτό καθορίζεται από το ιστορικά υψηλό επίπεδο του πετρελαϊκού εισοδήματος, που μετέτρεψε την ντόπια μπουρζουαζία σε μια εξαιρετικά παρασιτική κοινωνική τάξη, πάντα εξαρτώμενη από την τιμή του πετρελαίου. Προτιμούν να εισάγουν, παρά να παράγουν ή να εξάγουν. Είτε πρόκειται για γενετική ή για πολιτισμική προέλευση, αυτό έχει καθορίσει την παλαιά μπουρζουαζία και αυτή τη διεφθαρμένη κρατική μπουρζουαζία, όπως και την αναδυόμενη “μπολιβαριανή μπουρζουαζία” (Boliburguesia) των τελευταίων 18 χρόνων. Πάνω σε αυτό το δομικό θέμα, της χαμηλής εθνικής βιομηχανικής παραγωγής, η ευθύνη ανήκει στην Τέταρτη Δημοκρατία που κράτησε 50 χρόνια και στην Πέμπτη Δημοκρατία των τελευταίων 20 ετών.
Υπό τον Τσάβες, παρά ορισμένα προγράμματα και σχέδια για βελτίωση της εθνικής βιομηχανίας, αυτό έμεινε κυρίως στα χαρτιά και τα απαιτούμενα επίπεδα της εθνικής παραγωγής ποτέ δεν έγιναν πραγματικότητα. Υπό τον Τσάβες, από το 2007 μέχρι το 2012, η χαμηλή παραγωγική ικανότητα, δεν προκάλεσε δυσαρέσκεια, καθώς η υψηλή τιμή του πετρελαίου ήταν αρκετή για να εισαχθούν ακόμα και τα πιο πολυτελή αγαθά. Ομως, από το 2013 μέχρι σήμερα, με τον Μαδούρο, το τίμημα γι’ αυτό το λάθος ήταν μεγάλο. Με την πτώση της τιμής του πετρελαίου, δεν υπάρχουν λεφτά για εισαγωγές, ούτε για εθνική βιομηχανία, συμπεριλαμβανομένων των πολυεθνικών εταιριών, που δεν παίρνουν τα δολάρια που συνηθίζονταν να έχουν εγγυημένα, εξαιτίας των συναλλαγματικών ελέγχων. Ο αγώνας αυτών των τομέων να μεγαλώσουν το μερίδιο του εισοδήματός τους είναι ο κύριος λόγος που οι συνομωσίες και ο αγώνας μέχρι θανάτου δε σταμάτησαν αυτά τα 20 χρόνια των τσαβικών κυβερνήσεων. Κάνοντας τώρα χρήση αυτής της κατάστασης, τα ευρωπαϊκά και αμερικάνικα συμφέροντα παίζουν επίσης το ρόλο τους».
Αν και ο Μπόργκες δε συμφωνεί με τροτσκιστικές ομάδες που κατηγορούν τον Μαδούρο για «φασισμό», παραδέχεται καθαρά ότι: «Ούτε η κυβέρνηση Τσάβες, ούτε του Μαδούρο, ήταν σοσιαλιστικές, ανεξάρτητα από τα σοσιαλιστικά τους συνθήματα… Είναι αδιαμφισβήτητο ότι υπάρχουν υψηλά επίπεδα διαφθοράς ανάμεσα στους κυβερνητικούς λειτουργούς και τα κρατικά ινστιτούτα. Είναι γεγονός ότι δεν υπάρχει δυνατότητα επίλυσης της οικονομικής κρίσης, της αποφυγής του δημοσιονομικού ελλείμματος ή της φυγής κεφαλαίων, του ελέγχου της τιμής του δολαρίου και του κόστους παραγωγής και εμπορίου. Είναι μία κυβέρνηση που συνεχίζει να πληρώνει το εξωτερικό της χρέος στο διάστημα του ιμπεριαλιστικού οικονομικού αποκλεισμού. Δεν έχουν αγγίξει κανένα από τα μονοπώλια, όπως το Polar group ή άλλα, όταν τα ίδια μονοπώλια κατακρατούν τα αποθέματα τροφίμων ή τα κατανέμουν αυθαίρετα και υπερτιμημένα.
Ζώντας στη Βαλένθια, την κύρια βιομηχανική πόλη αυτής της χώρας και όντας συνδικαλιστής, μπορώ να σας πω ότι οι βιομηχανικές ζώνες βρίσκονται σχεδόν σε παράλυση, ότι υπάρχουν βιομηχανικοί τομείς που είναι ολοκληρωτικά ή σχεδόν ολοκληρωτικά σε αδράνεια, ότι οι συνθήκες εργασίας, οι μισθοί σε σημαντικούς τομείς, όπως η ενέργεια, το πετρέλαιο, η υγεία και η εκπαίδευση, έχουν πέσει σε ανησυχητικά επίπεδα. Ομως, θα πρέπει να είμαστε ξεκάθαροι ότι η ευθύνη γι’ αυτή την πραγματικότητα βαραίνει τόσο την κυβέρνηση όσο και τον οικονομικό και εμπορικό αποκλεισμό της Βενεζουέλας».
Είναι αυτή η κατάσταση που οδήγησε στις «εντυπωσιακά μεγάλες», κατά τα λεγόμενα του Μπόργκες, διαδηλώσεις της αντιπολίτευσης, τόσο στην πρωτεύουσα Καράκας όσο και την Βαλένθια, στις 23 Γενάρη, που συσπείρωσαν όχι μόνο μικροαστικά στρώματα, αλλά και εργατικά, συμπεριλαμβανομένων εργατικών συνδικάτων που πρωτύτερα υποστήριζαν τον «τσαβισμό». Οι διαδηλώσεις υπέρ του καθεστώτος που ακολούθησαν (σε έξι πόλεις) είχαν κι αυτές επιτυχία, με συμμετοχή πολλών νέων ανθρώπων, όμως οργανώθηκαν από το κυβερνών «Ενωμένο Σοσιαλιστικό Κόμμα της Βενεζουέλας» και τις κρατικές υπηρεσίες.
Ο λαός της Βενεζουέλας βρίσκεται σε μία κατάσταση που μοιάζει με το ρητό «μπρος γκρεμός και πίσω ρέμα». Η ψευτοσοσιαλιστική δημαγωγία του Τσάβες και του διαδόχου του, Μαδούρο, έχουν δημιουργήσει μια κατάσταση που πλατιά λαϊκά στρώματα περιμένουν τον Γκουαϊδό να φέρει την «αλλαγή», αδιαφορώντας αν αυτή η αλλαγή δε θα δικαιώσει ούτε κόκκο από τους πόθους τους για κοινωνική δικαιοσύνη και καλυτέρευση του βιοτικού τους επιπέδου, αλλά θα αλλάξει μόνο τους διαχειριστές της αστικής εξουσίας και τους διεθνείς νταβατζήδες της.
Αυτά που τόσες φορές επισημαίναμε για χρόνια από αυτές εδώ τις στήλες (βλ. σειρά άρθρων στα: https://www.eksegersi.gr/issue/491/Διεθνή/6053.Ο-χαρακτήρας-της-«μπολιβαριανής-επανάστασης»-του, https://www.eksegersi.gr/issue/492/Διεθνή/5925.Ο-χαρακτήρας-της-«μπολιβαριανής-επανάστασης»-του, https://www.eksegersi.gr/issue/493/Διεθνή/5893.Ο-χαρακτήρας-της-«μπολιβαριανής-επανάστασης»-του) επιβεβαιώνονται με τον πιο περίτρανο τρόπο.
