Η αιφνιδιαστική διακοπή των διπλωματικών σχέσεων πέντε αραβικών χωρών (Σαουδική Αραβία, Αίγυπτος, Υεμένη, Ενωμένα Αραβικά Εμιράτα και Μπαχρέιν) με το Κατάρ, την περασμένη Δευτέρα, πράξη που υιοθετήθηκε και από την «κυβέρνηση» της ανατολικής Λιβύης, δημιουργεί νέα όξυνση των αντιθέσεων μεταξύ των αμερικανόδουλων καθεστώτων της Μέσης Ανατολής. Οι κατηγορίες, βαριές: υποστήριξη της «τρομοκρατίας» (συμπεριλαμβανομένου του Ισλαμικού Κράτους και της Αλ Κάιντα) και υποδαύλιση της αποσταθεροποίησης των χωρών της περιοχής. Πολλές αεροπορικές εταιρίες από τα κράτη που διέκοψαν τις διπλωματικές τους σχέσεις με το Κατάρ ανακοίνωσαν ότι τα αεροσκάφη τους θα πάψουν να περνούν από τον εναέριο χώρο του. Το ίδιο θα ισχύσει και για τα λιμάνια που θα παραμείνουν σφραγισμένα για τους πολίτες και τα προϊόντα από το Κατάρ. Ταυτόχρονα, οι πολίτες του Κατάρ θα πρέπει να εγκαταλείψουν τις χώρες αυτές εντός 14 ημερών, ενώ οι πολίτες αυτών των κρατών θα απαγορεύεται να επισκέπτονται το Κατάρ!
Με απόφαση της διοίκησης της στρατιωτικής συμμαχίας που δρα υπό την αιγίδα της Σαουδικής Αραβίας στην Υεμένη, το Κατάρ αποβάλλεται από τη συμμαχία «εξαιτίας των πρακτικών του που ενισχύουν την τρομοκρατία, στηρίζουν τις οργανώσεις της στην Υεμένη, συμπεριλαμβανομένης της Αλ Κάιντα και του Ντάες (ISIS) και συνδιαλέγονται με τις πραξικοπηματικές στρατιωτικές ομάδες της Υεμένης σε αντίθεση με τους στόχους της συμμαχίας, ο πιο σημαντικός από τους οποίους είναι η καταπολέμηση της τρομοκρατίας» (https://www.spa.gov.sa/viewstory.php?lang=en &newsid=1637301). Η Σαουδική Αραβία έκλεισε τα γραφεία του Αλ Τζαζίρα στη χώρα. Το ίδιο έκανε και η Ιορδανία που ανακάλεσε την άδεια του καναλιού, ενώ ταυτόχρονα υποβάθμισε τη διπλωματική της αντιπροσωπεία στο Κατάρ. Και έπεται συνέχεια! Μόνο η Τουρκία εμφανίστηκε να στηρίζει το Κατάρ με την τουρκική Βουλή να εγκρίνει νομοσχέδιο για την αποστολή στρατευμάτων στην τουρκική βάση (συγκροτήθηκε στο Κατάρ βάσει συμφωνίας των δύο χωρών του 2014) και για την ενίσχυση της στρατιωτικής τους συνεργασίας, και τον Ερντογάν να κατακρίνει τις αραβικές χώρες για τη διπλωματική απομόνωση του Κατάρ.
Τι κρύβεται πίσω από την ξαφνική επίθεση κατά του Κατάρ, προερχόμενη κυρίως από τη Σαουδική Αραβία; Πριν σκεφτούμε πάνω σ’ αυτό, ας σημειώσουμε ότι το Κατάρ ήταν και παραμένει σταθερός σύμμαχος των Αμερικάνων, οι οποίοι διαθέτουν στη χώρα και τη μεγαλύτερη αεροπορική τους βάση στη Μέση Ανατολή. Η συμμαχία αυτή δεν τέθηκε ποτέ σε αμφισβήτηση από τους Αμερικάνους. Ο υπουργός Εξωτερικών των ΗΠΑ, Ρεξ Τίλερσον, δήλωσε ότι δεν περιμένει η πρωτοφανής διπλωματική επίθεση στο Κατάρ να επηρεάσει τον αγώνα κατά της «τρομοκρατίας», ούτε τοπικά ούτε παγκόσμια! Ο δε υπουργός Πολέμου των ΗΠΑ, Τζιμ Ματίς, είχε επισκεφτεί πρόσφατα το Κατάρ διατρανώνοντας το βάθεμα της μεταξύ τους στρατηγικής συνεργασίας «κατά της τρομοκρατίας» (https://www.defense.gov/News/Article/Article/1160277/mattis-reinforces-us-qatari-strategic-partnership/)! Σύμφωνα με το πρακτορείο Ρόιτερς (https://www.reuters.com/article/us-gulf-qatar-usa-mattis-idUSKBN18X2V2?il=0), ο Ματίς επικοινώνησε τηλεφωνικά με τον υπουργό Πολέμου του Κατάρ χωρίς να αποκαλύψει τι συζήτησαν, ενώ το Πεντάγωνο εξέδωσε ανακοίνωση με την οποία επαίνεσε το Κατάρ για τη «διαρκή του δέσμευση στην περιφερειακή ασφάλεια», λίγες ώρες αφότου ο Τραμπ επαινούσε μέσω Twitter τη Σαουδική Αραβία για την καταπολέμηση της χρηματοδότησης του «εξτρεμισμού», που όλα δείχνουν ότι προέρχεται από το Κατάρ, πράγμα που ίσως αποτελέσει την αρχή του τέλους της τρομοκρατίας! Φαίνεται ότι ο… αστοιχείωτος Τραμπ «ξέχασε» τις δηλώσεις του υπουργού του και ότι οι ΗΠΑ διαθέτουν εκεί τη μεγαλύτερη στρατιωτική τους βάση στη Μέση Ανατολή! Οταν το θυμήθηκε, τηλεφώνησε στον εμίρη του Κατάρ και προσφέρθηκε ως διαμεσολαβητής για να επιλυθεί το πρόβλημα και να ενωθούν όλες οι χώρες της περιοχής για να καταπολεμήσουν την «τρομοκρατία και τον εξτρεμισμό»! Αυτό κι αν είναι… τρικυμία εν κρανίω!
Από την άλλη μεριά, το Κατάρ αποτελεί μια χώρα με ραγδαία οικονομική ανάπτυξη στην περιοχή εδώ και πολλά χρόνια και είναι η πρώτη χώρα εξαγωγέας υγροποιημένου φυσικού αερίου στον κόσμο. Το ΑΕΠ αυξανόταν κατά μέσο όρο γύρω στο 13% τον χρόνο την τελευταία δεκαετία, μέχρι το 2016 που για πρώτη φορά καταγράφτηκε έλλειμμα στον προϋπολογισμό.
Το Κατάρ και η Σαουδική Αραβία ήταν το 2015 οι μεγαλύτεροι αγοραστές γερμανικών όπλων στη Μέση Ανατολή. Ο μεγαλύτερος αγοραστής ήταν το Κατάρ, δίνοντας 1.6 δισ. ευρώ για τανκς, βαρύ πυροβολικό, πυρομαχικά και στρατιωτικά οχήματα, ενώ η Σαουδική Αραβία έδωσε 180 εκατομμύρια ευρώ (μόνο το πρώτο εξάμηνο του 2015). Γερμανικά μονοπώλια όπως η Volkswagen, η Deutsche Bank, η Siemens και οι Γερμανικοί Σιδηρόδρομοι (Deutsche Bahn) έχουν το Κατάρ ως μέτοχο. Γι’ αυτό και ο γερμανός υπουργός Εξωτερικών, Ζίγκμαρ Γκάμπριελ, κατέκρινε την απομόνωση του Κατάρ από τις υπόλοιπες αραβικές χώρες, σε συνέντευξή του στην Handelsblatt.
Η αυξανόμενη οικονομική σημασία του Κατάρ στην περιοχή αποτελεί κίνδυνο για την κεφαλαιοκρατία της Σαουδικής Αραβίας, η οποία ίσως να θεώρησε ότι βρήκε ταυτόχρονα και έναν τρόπο για να αυξηθούν οι τιμές του πετρελαίου, πράγμα που για την ώρα δε συμβαίνει, καθώς το Κατάρ δεν παίζει τόσο σημαντικό ρόλο στην παγκόσμια παραγωγή πετρελαίου. Σίγουρα και οι σιωνιστές έβαλαν το χεράκι τους γι' αυτή την εξέλιξη, καθώς η Σαουδική Αραβία ετοιμάζεται να αποκαταστήσει τις σχέσεις της με το Ισραήλ. Γι’ αυτό και χαιρέτισαν αυτήν την πράξη, με τον υπουργό πολέμου των σιωνιστών, τον γνωστό φασίστα Λίμπερμαν, να διαβλέπει ότι ανοίγονται δρόμοι για τη συνεργασία στον αγώνα κατά της «τρομοκρατίας», εννοώντας βέβαια τη Χαμάς που διαθέτει γραφεία στο Κατάρ και έχει σχέσεις με το καθεστώς του.
Δεν μπορούμε να προβλέψουμε πόσο θα συνεχιστεί αυτή η διπλωματική κρίση και αν θα βαθύνει, ούτε πώς θα διευθετήσουν την κρίση οι ιμπεριαλιστές. Μπορεί οι εξαρτημένες αστικές τάξεις, όπως αυτές του Κατάρ και της Σαουδικής Αραβίας, να έχουν μια σχετική αυτονομία στα πλαίσια της εξάρτησής τους από τις μεγάλες ιμπεριαλιστικές δυνάμεις, μπορεί οι σιωνιστές να παίζουν κι αυτοί το παιχνίδι τους, όμως όλα αυτά έχουν όρια που καθορίζονται από το κατά πόσο θα μπουν σφήνα στα ιμπεριαλιστικά συμφέροντα στην περιοχή. Γι’ αυτό και δεν υπάρχει περίπτωση το Κατάρ να ενταχθεί στον «άξονα του κακού» από τις ΗΠΑ. Το σίγουρο όμως είναι ότι θα πιέσουν το Κατάρ να ευθυγραμμιστεί ακόμα περισσότερο με την αμερικάνικη πολιτική (π.χ. να κυνηγήσει τη Χαμάς, αν χρειαστεί) και ότι η Μέση Ανατολή έχει μετατραπεί σε κουβάρι αντιθέσεων διαφόρων αστικών τάξεων που σφάζονται μεταξύ τους για να κερδίσουν πόντους σε ένα παιχνίδι που δεν έχει τίποτα κοινό με τα συμφέροντα ούτε των λαών της περιοχής ούτε του πλανήτη. Οπως έλεγε ο Πολ Γούλφοβιτς (υπουργός της κυβέρνησης Μπους), η περιοχή «κολυμπά στο πετρέλαιο», πώς μπορεί κανείς να μείνει αδιάφορος;
ΥΓ1. Δε θα μπορούσαμε να μη σχολιάσουμε το ρεσιτάλ υποκρισίας της Σαουδικής Αραβίας κατά του Κατάρ, με την κατηγορία ότι στηρίζει την «τρομοκρατία», όταν και οι πέτρες γνωρίζουν πως ήταν η Σαουδική Αραβία που χρηματοδότησε γενναία τους ακραίους ισλαμιστές στο Ιράκ για να φτιαχτούν οι σουνιτικές πολιτοφυλακές (κάποιες από τις οποίες τώρα πολεμούν στο πλευρό του ISIS) και χρηματοδοτεί τις πιο ακραίες ισλαμικές οργανώσεις. Η ίδια στο εσωτερικό της κόβει τα κεφάλια σαν τα χόρτα (το 2016 έχει εκτελέσει 154 άτομα, τα περισσότερα από τα οποία για «εγκλήματα» που δεν ήταν βίαια).
ΥΓ2. Οι δηλώσεις του υπουργού Εξωτερικών της Σαουδικής Αραβίας, σε κοινή συνέντευξη Τύπου με τον γερμανό υπουργό Εξωτερικών την περασμένη Τετάρτη, ότι το Κατάρ εξακολουθεί να είναι «αδελφό κράτος» και ότι μετά πόνου ψυχής λαμβάνουν αυτά τα μέτρα, ανοίγουν ένα παραθυράκι για να γίνει κάποιος συμβιβασμός. Τι να πει κι ο σαουδάραβας υπουργός μπροστά σε έναν Γκάμπριελ που του τά ’σουρε κανονικά;
