Μέχρι τώρα η διάγνωση για χιλιάδες αμερικάνους στρατιώτες που επέστρεφαν με ψυχολογικά προβλήματα και προβληματική συμπεριφορά από τους πολέμους στο Ιράκ και στο Αφγανιστάν ήταν «διαταραχή μετατραυματικού στρες» και αντιμετωπιζόταν με ψυχοφάρμακα και ψυχοθεραπεία. Ομως η περίπτωση ενός πρώην πεζοναύτη αποκάλυψε ότι η κατάσταση της υγείας πολλών βετεράνων είναι πολύ πιο σοβαρή. Σύμφωνα με δημοσίευμα του Νίκολας Κριστόφ στους «Νιου Γιορκ Τάιμς» (25/4/12), ο 27χρονος πρώην πεζοναύτης, επιστρέφοντας μετά από δύο γύρους υπηρεσίας στο Ιράκ και προσπαθώντας να προσαρμοστεί στην καθημερινότητα, ανακάλυψε ότι δεν μπορεί να θυμάται συζητήσεις, ημερομηνίες και κομμάτια της καθημερινής ζωής. Εγινε οξύθυμος, μιλούσε απότομα στα παιδιά του, απομονώθηκε από την οικογένειά του και προχώρησε με τη σύζυγό του σε διαδικασία διαζυγίου. Επεσε στο αλκοόλ, μεθυσμένος προκάλεσε τροχαίο ατύχημα και η Υπηρεσία Υποθέσεων των Βετεράνων διέγνωσε ότι υποφέρει από «διαταραχή μετατραυματικού στρες». Λίγο αργότερα αυτοκτόνησε με απαγχονισμό και η αυτοψία που έγινε στον εγκέφαλό του αποκάλυψε κάτι εντυπωσιακό, που μπορεί να ρίξει φως στην επιδημία αυτοκτονιών και άλλων παθήσεων που μαστίζουν τους βετεράνους των πολέμων στο Ιράκ και στο Αφγανιστάν. Ο εγκέφαλός του είχε αλλοιωθεί από μια ασθένεια που ονομάζεται χρόνια τραυματική εγκεφαλοπάθεια, μια εκφυλιστική ασθένεια που προσβάλλει μποξέρ, ποδοσφαιριστές και άλλους αθλητές που δέχονται επανειλημμένα χτυπήματα στο κεφάλι. Σε ανθρώπους μ’ αυτή την ασθένεια συσσωρεύεται ένας ασυνήθης τύπος πρωτεΐνης που καταστρέφει κύτταρα σ’ όλο τον εγκέφαλο, συμπεριλαμβανομένων του μετωπικού και των κροταφικών λοβών. Οδηγεί σε εκφυλιστική απώλεια της μνήμης και της ικανότητας σκέψης και τελικά σε άνοια. Συχνά προκαλεί επίσης κατάθλιψη, παρορμητικές ενέργειες και αυτοκτονικές τάσεις. Αυτή τη στιγμή δεν υπάρχει θεραπεία ούτε και τρόπος διάγνωσης της χρόνιας τραυματικής εγκεφαλοπάθειας εκτός από την εξέταση του εγκεφάλου μετά το θάνατο.
Ο προαναφερόμενος πεζοναύτης ήταν ο πρώτος που βρέθηκε να υποφέρει από χρόνια τραυματική εγκεφαλοπάθεια, όμως από τότε έχουν γίνει δεκάδες αυτοψίες σε εγκεφάλους βετεράνων και έχει διαγνωσθεί επανειλημμένα η ασθένεια αυτή.
Τα ευρήματα αυτά θέτουν το κρίσιμο ζήτημα αν οι εκρήξεις από βόμβες έχουν καταστροφικές επιπτώσεις ανάλογες με τις επανειλημμένες εγκεφαλικές διασείσεις στα σπορ και συνεπώς ευθύνονται σε σημαντικό βαθμό για την επιδημία αυτοκτονιών ανάμεσα στους νέους βετεράνους. Το προαναφερόμενο δημοσίευμα των «Νιου Γιορκ Τάιμς» επισημαίνει ότι οι βετεράνοι του Βιετνάμ δεν είχαν τόσο ψηλό ποσοστό αυτοκτονιών όσο οι βετεράνοι του Ιράκ και του Αφγανιστάν σήμερα και ότι υπάρχει μια προφανής διαφορά: οι βετεράνοι του Ιράκ και του Αφγανιστάν έχουν εκτεθεί πολύ περισσότερο σε εκρήξεις.
Παρόλο που η έρευνα για τη χρόνια τραυματική εγκεφαλοπάθεια στους βετεράνους είναι ακόμη στο πρώτο στάδιο, τα ευρήματά της είναι πολύ σημαντικά και δείχνουν ότι τα χειρότερα είναι μπροστά, γιατί εξελίσσεται σε βάθος χρόνου.
