Ανεξάρτητα από την ιδιότητα του στελέχους του ΣΥΡΙΖΑ, που έχει ο Τριαντάφυλλος Μηταφίδης, τα στοιχεία για την ιστορία της Θεσσαλονίκης που περιλαμβάνονται σε ομιλία του είναι σημαντικά και τα μεταφέρουμε:
«Αδέρφια, συμπολίτες, το σύνθημά μας "θάνατος στον φασισμό, λευτεριά στον λαό" έγινε πραγματικότητα. Ζήτω η ελεύθερη Ελλάδα! Ζήτω η αδούλωτη Θεσσαλονίκη! Ζήτω οι απελευθερωτές του ΕΛΑΣ!» (Στέλιου Γεωργιάδη, «Θεσσαλονίκη ανυπότακτη πόλη»). Το χαρμόσυνο γεγονός αναγγέλλουν με χωνί στους ξαγρυπνισμένους κατοίκους της μαρτυρικής αλλά ανυπότακτης Θεσσαλονίκης δύο ΕΠΟΝίτισσες σκαρφαλωμένες στη στέγη ενός σπιτιού στην άνω πόλη.
Τα μεγάλα γεγονότα της ιστορίας, έγραφε το 1843 ο Μαρξ, αποτελούν πρόκληση «για στοχασμό και συσπείρωση της σκεπτόμενης και βασανισμένης ανθρωπότητας», τονίζοντας παράλληλα ότι «για να εργαστούμε θετικά για τη διαμόρφωση του καινούργιου κόσμου, πρέπει να ρίξουμε άπλετο φως στον παλιό».
«Η ιστορία γράφεται με ανυπακοή». Στο σύνθημα αυτό που έχει κατακτήσει διαχρονικά την ετυμηγορία της ιστορίας, συμπυκνώνονται και ζωντανεύουν όλα τα «μαθήματα» από την απελευθέρωση-σωτηρία της Θεσσαλονίκης από τα νύχια των Ναζί και των Ταγματαλητών, σαν σήμερα πριν 69 χρόνια, από τον ΕΛΑΣ.
Το τέλος της γερμανικής κατοχής στη Μακεδονία είχε διαφανεί από το καλοκαίρι του 1944, όταν η Ομάδα Μεραρχιών Μακεδονίας του ΕΛΑΣ υπό τον στρατηγό Ευριπίδη Μπακιρτζή, απελευθέρωνε τη μία μετά την άλλη τις πόλεις της Δυτικής Μακεδονίας. Ετσι, παρά τις άνωθεν εντολές, η ιστορική απόφαση των Βαφειάδη και Μπακιρτζή να προελάσουν προς τη Θεσσαλονίκη αποδείχτηκε σωτήρια για την πόλη, καθώς όχι μόνο γλίτωσαν τις υποδομές της από την καταστροφή, αλλά και τη διαφύλαξαν από το να υποστεί τα δικά της «Δεκεμβριανά». Επιπλέον, τόσο οι δυνάμεις του ΕΛΑΣ στο στρατιωτικό πεδίο όσο και του ΕΑΜ στο πολιτικό-κοινωνικό, ανέλαβαν με επιτυχία το τιτάνιο έργο της μετάβασης από τη σκλαβιά στην ελευθερία, τουλάχιστον έως την επάρατη συμφωνία της Βάρκιζας –βούτυρο στο ψωμί των λουφαγμένων της «εθνικοφροσύνης» και των δωσίλογων. Που δεν θα διστάσουν να αιματοκυλίσουν τις εκδηλώσεις για την πρώτη επέτειο της απελευθέρωσης. Σκοτώνουν έναν 25xρoνo κουρέα και τραυματίζουν άλλα δώδεκα άτομα. Οχι μόνο δεν συλλαμβάνεται και δεν τιμωρείται κανείς, αλλά και θάβουν για δεκαετίες ολόκληρες ως μη «εθνικώς ορθή» την ίδια την επέτειο της απελευθέρωσης!
Επρεπε να περάσουν 37 χρόνια για να την τιμήσουν οι Θεσσαλονικείς, με πρωτοβουλία του αριστερού δήμαρχου Θανάση Γιαννούση και συμμετοχή των αριστερών δημάρχων Σταυρούπολης, Αμπελοκήπων και Ευόσμου. Την παρακαταθήκη αυτή θα συνεχίσει μέχρι το 1986 ο κατοπινός δήμαρχος Θεοχάρης Μαναβής, ενώ επί δημαρχίας Σωτήρη Κούβελα παύει κάθε εορτασμός της «ενοχλητικής» επετείου. Το υπουργείο Βορείου Ελλάδος και η ΤΕΔΚ συνεχίζουν να την τιμούν, ώσπου μετά το 1989 σβήνεται από το δημοτικό εορτολόγιο. Εκτοτε ο κατ’ ευφημισμόν εορτασμός εξαντλείται σε μια τυπική τελετή στο ηρώο του Γ΄ Σ.Σ.
Σήμερα, 69 χρόνια μετά, με τα βλαστάρια των Ναζί, των Ταγματαλητών και των χουντικών στη βουλή ή προφυλακισμένα, δεν θα βρείτε στον κεντρικό δήμο κανένα δρόμο με την ιστορική ημερομηνία «30/10/1944» ή με τα ονόματα των απελευθερωτών. Ούτε θα δείτε το πορτρέτο του πρώτου δημάρχου της απελευθερωμένης Θεσσαλονίκης, του αντιστασιακού καθηγητή του ΑΠΘ Δημήτρη Καβάδα, ανάμεσα στα πορτρέτα των δημάρχων που είναι αναρτημένα έξω από την αίθουσα του δημοτικού συμβουλίου. Αντίθετα θα δείτε να φιγουράρουν, με απόφαση του χουντικού δημοτικού συμβουλίου και την ανοχή των κατοπινών, τα ονόματα όσων προϋπάντησαν, συνεργάστηκαν και κατευόδωσαν τους τυράννους της φαιάς πανούκλας, όπως οι κατοχικοί δήμαρχοι Μερκουρίου και Σερεμέτης.
Εστω και με καθυστέρηση 69 ετών, το δημοτικό συμβούλιο, αποκαθιστώντας την ιστορική αλήθεια, πρέπει να ακυρώσει τις κατάπτυστες ονοματοδοσίες και να κοσμήσει τους δρόμους της πόλης με τα ονόματα των απελευθερωτών της. Μια τέτοια απόφαση, πέρα από τον προφανή συμβολισμό της, θα αποτελεί και ένα πολιτικό όπλο απέναντι στη νεοναζιστική πανούκλα που κατοικοεδρεύει και στα έδρανα της βουλής, αλλά και σε ανθρώπους ή νοσταλγούς της χούντας που βρίσκονται σε κρίσιμα δημόσια πόστα.
Κλείνω με την υπόσχεση να γιορτάσουμε του χρόνου τα εβδομήντα χρόνια λύτρωσης της πόλης από τη ναζιστική τυραννία, μετονομάζοντας την παραλιακή «λεωφόρο Νίκης» σε «λεωφόρο αντιφασιστικής νίκης 30 Οκτωβρίου 1944», όπως θυμίζει η ταμπέλα που κρατώ (σ.σ. φωτο). Οργανώνοντας παράλληλα μια μεγάλη αντιφασιστική διαδήλωση με κατάληξη τον παλιό σιδηροδρομικό σταθμό, απ’ όπου ξεκινούσαν τα τρένα του θανάτου για τους συμπολίτες μας μάρτυρες του ολοκαυτώματος.
Γιατί, όπως έγραψε ο επιζών του ολοκαυτώματος Ελί Βιζέλ «ο δήμιος σκοτώνει πάντα δύο φορές, τη δεύτερη με τη λήθη».
