Δεν κρύβουν τον «έρωτά» τους για τα ιδιωτικά πανεπιστήμια. Και κάνουν ό,τι μπορούν για να διευκολύνουν την νομιμοποίησή τους. Γι’ αυτό και τάσσονται απροκάλυπτα υπέρ της κατάργησης του εμβληματικού άρθρου 16 του συντάγματος που ρητώς και διά ροπάλου απαγορεύει την ίδρυσή τους.
Ο λόγος για πανεπιστημιακούς της ΠΟΣΔΕΠ που πρόσκεινται σε ΝΔ και ΠΑΣΟΚ (Συνεργασία Πανεπιστημιακών και ΚΙΠΑΝ αντίστοιχα οι συνδικαλιστικές παρατάξεις) και αποτελούν την πλειοψηφία του προεδρείου της Εκτελεστικής Γραμματείας της ΠΟΣΔΕΠ.
Ετσι, τον Ιούλιο του 2026 πήραν κατά πλειοψηφία μια κατάπτυστη απόφαση, με την οποία ζητούν την κατάργηση της συνταγματικής επιταγής της απαγόρευσης ίδρυσης και λειτουργίας ιδιωτικών «μαγαζιών» των εμπόρων της ανώτατης εκπαίδευσης.
Η απόφαση έμεινε στα συρτάρια της ΠΟΣΔΕΠ κρυμμένη από τα μάτια της πανεπιστημιακής κοινότητας και της εργαζόμενης κοινωνίας για τρεισήμισι μήνες και μόλις στις 2 του Νοέμβρη του 2026 δόθηκε στο φως της δημοσιότητας, μιας που ίσως δεν μπορούσε να μείνει άλλο κρυφή και αφού πέρασε η «μπόρα» της συνταγματικής αναθεώρησης που οργάνωσε ο πολιτικά παραπαίων Μητσοτάκης για ν’ αλλάξει την ατζέντα.
Η αισχρή αυτή πράξη της πλειοψηφίας της ΕΓ παραβιάζει κατάφωρα την απόφαση του πρόσφατου 17ου Συνεδρίου ΠΟΣΔΕΠ (6-8 Φλεβάρη 2026) που τόνιζε ότι «οι πρόσφατες εξαγγελίες της κυβέρνησης της ΝΔ για αναθεώρηση του άρθρου 16 του Συντάγματος αποτελούν άλλη μια εχθρική πράξη και σοβαρή εξέλιξη σε βάρος των μορφωτικών δικαιωμάτων της νέας γενιάς, των φοιτητών και φοιτητριών μας, σε βάρος της εκπαίδευσης και της έρευνας στα πανεπιστήμιά μας» και δήλωνε ξεκάθαρα και χωρίς αστερίσκους: «Ούτε σκέψη για αναθεώρηση του άρθρου 16! Κατάργηση του νόμου για τα ιδιωτικά πανεπιστήμια!». Και έρχεται σε αντίθεση με τις αποφάσεις των Συλλόγων μελών ΔΕΠ, που κατάγγειλαν τις μεθοδεύσεις της κυβέρνησης Μητσοτάκη και απαιτούσαν την υπεράσπιση του άρθρου 16.
Στο κείμενό της, η ΕΓ, αφού επικαλείται λόγους που για όλους τους έντιμους πανεπιστημιακούς είναι φανερό ότι οδηγούν στην απαίτηση για κατάργηση του εκτρωματικού νόμου για τα ιδιωτικά πανεπιστήμια και στη σθεναρή υπεράσπιση του άρθρου 16 (π.χ. το νόμο 5094/2024 που «επέτεινε αντί να ανατάξει τη στρέβλωση στον χώρο της τριτοβάθμιας εκπαίδευσης», την «εξαιρετικά ταχεία και αδιαφανή διαδικασία αξιολόγησης και αδειοδότησης των προγραμμάτων των ΝΠΠΕ από την ΕΘΑΑΕ», «τη διαμόρφωση ενός ακαδημαϊκού τοπίου δύο ταχυτήτων, με διαφορετικούς όρους λειτουργίας, εποπτείας και αξιολόγησης»), αυτή -η ΕΓ- καταλήγει με προκλητικό τρόπο στο συμπέρασμα που έχει προαποφασίσει : «η ΕΓ της ΠΟΣΔΕΠ θεωρεί, κατά πλειοψηφία, ότι οι συνθήκες που έχουν διαμορφωθεί καθιστούν αναγκαία την τοποθέτηση της Ομοσπονδίας στη συζήτηση, θέτοντας όρους στην αναθεώρηση του Άρθρου 16…».
Η επαίσχυντη στάση της πλειοψηφίας της Εκτελεστικής Γραμματείας της ΠΟΣΔΕΠ έχει την εξήγησή της στη στάση που κράτησαν τα δύο αστικά κόμματα που εκπροσωπεί.
Θυμίζουμε τι γράφαμε στο άρθρο με τίτλο: «Ιδιωτικά πανεπιστήμια: απροκάλυπτοι και «ντροπαλοί» υποστηρικτές», όταν ήταν σε εξέλιξη το φιάσκο της συνταγματικής αναθεώρησης:
Τη θέση της ΝΔ για τα ιδιωτικά πανεπιστήμια τη γνωρίζουμε καλά. Τη μάθαμε και από την καλή και από την ανάποδη. Ο αγρίως νεοφιλελεύθερος Μητσοτάκης και η κυβέρνησή του, δεν δίστασε αρχικά να καταστρατηγήσει το άρθρο 16 του συντάγματος, που απαγορεύει ρητώς και διά ροπάλου την ίδρυση και λειτουργία ιδιωτικών πανεπιστημίων, με το ανίερο τέχνασμα της επίκλησης άλλου άρθρου (άρθρο 28), βάσει του οποίου το κοινοτικό δίκαιο, δηλαδή το δίκαιο των ισχυρών ιμπεριαλιστικών κρατών, που κάνουν το κουμάντο στην ΕΕ, κατισχύει του ελληνικού δικαίου.
Το αστικό σύνταγμα, όμως, δεν είναι οποιοσδήποτε «εθνικός νόμος» για να υποχωρήσει έναντι «του διεθνούς δικαίου». Αποτελεί θεμελιακό νόμο κάθε κοινωνικοοικονομικού σχηματισμού και αποτυπώνει αυτό που ήδη έχει συντελεστεί.
Η ξενόδουλη και δουλοπρεπής, όμως, κυβέρνηση Μητσοτάκη με την ερμηνεία που σκόπιμα έδωσε, με τη βοήθεια πρόθυμων συνταγματολόγων και του δικαστήριου που εφαρμόζει το «δίκαιο του μονάρχη», του ΣτΕ, για να υπηρετήσει τα ξένα και ντόπια συμφέροντα, ουσιαστικά κατάργησε το σύνταγμα, στο οποίο στα λόγια ομνύει, αλλά στην πράξη το έχει κάνει ήδη «κόσκινο».
Η παράκαμψη, η καταστρατήγηση του άρθρου 16 ήταν παράνομη και για το λόγο ότι αυτό είναι σαφέστατο ως προς την απαγόρευση εμπλοκής ιδιωτών στην ανώτατη εκπαίδευση («Η σύσταση ανώτατων σχολών από ιδιώτες απαγορεύεται»). Σημειωτέον ότι κάθε άρθρο του συντάγματος είναι αυτοτελές ως προς την ερμηνεία του. Κάθε διάταξή του έχει ισότιμη και ισοβαρή αξία με κάθε άλλη και δεν μπορεί να ισοσκελιστεί από άλλη διάταξη.
Πλην, όμως, ο Μητσοτάκης δεν ορρωδεί προ ουδενός, προκειμένου να προωθήσει με όλα τα μέσα την εμπορευματοποίηση και της ανώτατης εκπαίδευσης.
Τώρα, λοιπόν, κάνει και το δεύτερο βήμα, θέλοντας να κατεδαφίσει μια κι έξω την συνταγματική επιταγή της απαγόρευσης ίδρυσης και λειτουργίας ΑΕΙ από εμπόρους της γνώσης και επιχειρηματικά συμφέροντα.
Και μπορεί η συνταγματική αναθεώρηση να αποτελεί ένα επικοινωνιακό τέχνασμα, με το οποίο ο Μητσοτάκης προσπαθεί να «ρίξει τη μπάλα στην εξέδρα» και να ξεφύγει από το λάκκο με τα σκ@τ@ στον οποίο τον έχουν ρίξει τα αμέτρητα σκάνδαλα, και μπορεί αυτή (η συνταγματική αναθεώρηση) να πάει άπατη, μιας και κανένα κόμμα της αστικής αντιπολίτευσης δεν του κάνει το χατίρι να τον στηρίξει τη στιγμή που είναι σε ολοφάνερη πολιτική αποδρομή, πλην, όμως, η πρότασή του για πλήρη στην ουσία κατάργηση του άρθρου 16, φανερώνει τις δόλιες απόψεις του για την Παιδεία.
Το σφιχτοδέσιμο του παραδοσιακού κόμματος του μεγάλου κεφαλαίου, της ΝΔ, με τα καπιταλιστικά συμφέροντα, μαρτυρούν και η αδίστακτη και προκλητική πανεπιστημιοποίηση των κολλεγίων που βαφτίστηκαν Νομικά Πρόσωπα Πανεπιστημιακής Εκπαίδευσης (ΝΠΠΕ) και τα αλισβερίσια των βουλευτών του και των μηχανισμών (όπως αυτού της δήθεν «ανεξάρτητης» Εθνικής Αρχής Ανώτατης Εκπαίδευσης που σκανδαλωδώς έδωσε άδειες ίδρυσης και λειτουργίας σε «πανεπιστήμια του ενός ορόφου» ή σε κυπριακά ιδιωτικά «πανεπιστήμια» με πανάκριβα δίδακτρα χωρίς προηγουμένως να έχουν εγκριθεί έστω για τα μάτια τα «προγράμματα σπουδών») με τα «μαγαζιά» των εμπόρων πώλησης «πτυχίων» ανώτατης εκπαίδευσης….
ΠΑΣΟΚ: διαχρονικός υποστηρικτής
Η ιστορική διαδρομή και η θέση για «μη κρατικά μη κερδοσκοπικά πανεπιστήμια»:
Το 2006, ο Καραμανλής, άνοιξε την ιστορία αναθεώρησης του Συντάγματος, στον πυρήνα της οποίας ήταν η αναθεώρηση του άρθρου 16.
Τον Νοέμβρη του 2006 πραγματοποιήθηκε η σύσκεψη των συντονιστών του πολιτικού συμβούλιου του ΠΑΣΟΚ, που αποφάσισε ομόφωνα, παρά το σκεπτικισμό που εξέφρασαν κάποια στελέχη, μπροστά στον κίνδυνο το ΠΑΣΟΚ να βρεθεί αντιμέτωπο με πλατιά κοινωνικά στρώματα, να στηρίξει το ΠΑΣΟΚ την αναθεώρηση του άρθρου 16 του Συντάγματος, που θ’ ανοίξει το δρόμο για τη λειτουργία ιδιωτικών πανεπιστημίων. Ο Γιωργάκης, τότε αρχηγός του ΠΑΣΟΚ, ήταν ανένδοτος σε αυτήν την κατεύθυνση και μαζί του συμπαρατάχθηκαν οι Βάσω Παπανδρέου, Μιλένα Αποστολάκη, Μαρία Δαμανάκη, Ευάγγελος Βενιζέλος, Χρήστος Παπουτσής και Θόδωρος Πάγκαλος, η υπεύθυνη της σύνταξης του προγράμματος Αννα Διαμαντοπούλου, η γραμματέας Μαριλίζα Ξενογιαννακοπούλου και ο γραμματέας της κοινοβουλευτικής ομάδας Δημήτρης Ρέππας.
Τον Δεκέμβρη του 2006, όσο η σύγκρουση γενικευόταν και το φοιτητικό κίνημα έδειχνε τα «δόντια» του, πασόκοι άρχισαν να μαζεύουν υπογραφές κατά της αναθεώρησης του άρθρου 16, ζητώντας εσωτερικό δημοψήφισμα, επειδή θεωρούσαν ότι αυτή, η αναθεώρηση, «έχει προκαλέσει όχι μόνο σύγχυση και αμηχανία στα μέλη τα στελέχη και τους φίλους του Κινήματος, αλλά και απορία και δυσφορία στους δημοκρατικούς πολίτες». Η πρωτοβουλία των υπογραφών ξεκίνησε από στελέχη της νεολαίας και στη συνέχεια το κείμενο υπογράφηκε από εκατοντάδες στελέχη και μέλη του ΠΑΣΟΚ. Ανάμεσά τους ο πρόεδρος της ΑΔΕΔΥ, στελέχη της συνδικαλιστικής και αυτοδιοικητικής γραφειοκρατίας, πανεπιστημιακοί, στελέχη της νεολαίας, μέλη του εθνικού συμβουλίου, εκπαιδευτικοί κ.ά. Από αυτήν την πρωτοβουλία απουσίαζαν οι υπογραφές Βενιζέλου και Λοβέρδου, που στα όργανα δεν έκαναν καμιά αντιπολίτευση στον Γιωργάκη. Ο Γιωργάκης, σε αυτήν τη φάση, απέρριψε συλλήβδην την πρωτοβουλία και την έριξε στο καλάθι των αχρήστων.
Ετσι φτάσαμε στον Γενάρη του 2007 και οι διαδικασίες για την αναθεώρηση του άρθρου 16 μπήκαν στην τελική τους φάση. Στα μέσα του μήνα άρχισε η σχετική συζήτηση στην κοινοβουλευτική επιτροπή και το Φλεβάρη ήταν προγραμματισμένο να γίνει η συζήτηση και η πρώτη ψηφοφορία στην Ολομέλεια της Βουλής. Ενα μήνα μετά θα γινόταν η δεύτερη ψηφοφορία στην Ολομέλεια (χωρίς συζήτηση), που αν όλα πήγαιναν καλά, όπως τα σχεδίαζαν, θα είχε καθαρά τυπικό χαρακτήρα, με δεδομένο ότι είχε διαμορφωθεί ένα μαύρο μέτωπο ΝΔ και ΠΑΣΟΚ υπέρ της αναθεώρησης του άρθρου 16.
Στόχος ήταν ο μαγικός αριθμός των 180 βουλευτών. Τόσοι ήταν οι ψήφοι που απαιτούνταν για να καθοριστεί ως αναθεωρητέα η συγκεκριμένη συνταγματική διάταξη και να έχει εντελώς λυμένα τα χέρια της η επόμενη κυβέρνηση, ώστε με μια απλή πλειοψηφία 151 ψήφων να ορίσει όπως ήθελε, χωρίς να δεσμεύεται από τίποτα, το περιεχόμενο της νέας διάταξης, που θα επέτρεπε την ίδρυση ιδιωτικών πανεπιστημίων.
Η συνέχεια ματαίωσε τα σχέδια του Γιωργάκη και του ΠΑΣΟΚ, επειδή το φοιτητικό κίνημα δεν έδειξε αδυναμία, αλλά γιγαντώθηκε τραβώντας μαζί του και άλλα κομμάτια της εκπαιδευτικής κοινότητας και της εργαζόμενης κοινωνίας.
Τελικά το μαύρο μέτωπο ΝΔ-ΠΑΣΟΚ έσπασε. Το ΠΑΣΟΚ αποσύρθηκε από την αναθεώρηση του Συντάγματος, επειδή τρόμαξε από την δυναμική του κινήματος.
Εχει, λοιπόν, το ΠΑΣΟΚ στο πολιτικό DNA του την άποψη ότι πρέπει να επιτραπεί η ίδρυση και λειτουργία ιδιωτικών ΑΕΙ.
Επειδή, όμως, στη σημερινή συγκυρία και μπροστά στις εκλογές δεν θέλει να αυτοκτονήσει πολιτικά, προσβλέποντας και πάλι στην εξουσία (σε συγκυβέρνηση έστω με άλλο κόμμα), με τον Μητσοτάκη κυριολεκτικά να παραπαίει. Επειδή έχει προηγηθεί ο τραγέλαφος της πανεπιστημιοποίησης των κολλεγίων, που αποκάλυψε στα μάτια της εργαζόμενης κοινωνίας το παιχνίδι που παίζεται με τα επιχειρηματικά συμφέροντα που δραστηριοποιούνται στο χώρο της ανώτατης εκπαίδευσης, από το οποίο όφελος θα δουν μόνο τα παιδιά της ελίτ με τις «βαθιές τσέπες», όταν η συντριπτική πλειοψηφία της νεολαίας ματώνει για την εισαγωγή στα δημόσια ΑΕΙ. Επειδή είναι πρόσφατος ο αγώνας του φοιτητικού κινήματος αλλά και πανεπιστημιακών ενάντια στα ιδιωτικά πανεπιστήμια και την καταστρατήγηση του άρθρου 16 από την κυβέρνηση Μητσοτάκη. Επειδή στην εργαζόμενη κοινωνία γενική και βαθιά είναι η αγανάκτηση για την πολιτική της κυβέρνησης σε όλα τα επίπεδα. Επειδή στους εκπαιδευτικούς υπάρχει μεγάλη αναταραχή, θυμός και οργή για τις τρομοκρατικές διώξεις, το μπαράζ πειθαρχικών και την πολιτική υποβάθμισης και εμπορευματοποίησης της δημόσιας Παιδείας (σ.σ. η συνδικαλιστική παράταξη του ΠΑΣΟΚ διατηρεί ισχυρές ρίζες στα συνδικάτα των εκπαιδευτικών ειδικά στην Πρωτοβάθμια). Για όλους αυτούς τους λόγους, το ΠΑΣΟΚ αποφάσισε να κάνει ένα ψευτο-λίφτινγκ της θέσης του για την αναθεώρηση του άρθρου 16 και της τακτικής που θα ακολουθήσει.
Θυμίζουμε ότι στο πλευρό του Μητσοτάκη, όταν αυτός ξεκίνησε την προσπάθεια κατεδάφισης του άρθρου 16, τάχθηκε εξ αρχής ο πρόεδρος του ΠΑΣΟΚΙΝΑΛ Ανδρουλάκης («δεν θα μπούμε εμπόδιο στην ίδρυση ενός ιδιωτικού Πανεπιστημίου»: συνέντευξη στην Καθημερινή 18/6/2023), Στη συνέχεια, σταδιακά αποστασιοποιήθηκε και από το «δεν θα σταθούμε εμπόδιο στην ίδρυση μη κρατικών μη κερδοσκοπικών πανεπιστημίων που θα πληρούν πολύ αυστηρές προδιαγραφές-Οχι στο κυπριακό μοντέλο, Ναι στο Σκανδιναβικό», πέρασε στο «δεν θα ψηφίσουμε το νόμο». Ολα αυτά όχι για λόγους αρχής, αλλά επειδή αντίκρισε και πάλι στους δρόμους το φοιτητικό κίνημα να παλεύει με επιμονή και διάρκεια, αγκαλιάζοντας και άλλα τμήματα της πανεπιστημιακής κοινότητας, της κοινωνίας αλλά και νομικούς και αντιλήφθηκε το πολιτικό κόστος που θα πλήρωνε το κόμμα του, που ονειρεύεται κυβερνητική εξουσία.
Σήμερα δε (10/6/2026), στη συζήτηση στη Βουλή, στην πρεμιέρα της συνταγματικής αναθεώρησης, ο Ανδρουλάκης δήλωσε ότι «το ΠαΣοΚ δίνει συναίνεση μόνο στη δεύτερη αναθεωρητική Βουλή, γιατί πρέπει πρώτα να μιλήσει ο ελληνικός λαός», ενώ στους τρεις πυλώνες της πρότασης της Χαριλάου Τρικούπη, ο πρόεδρος του ΠΑΣΟΚΙΝΑΛ επιμελώς δεν αναφέρθηκε στην αναθεώρηση του άρθρου 16…
