Ο Μάθιου Μπράιζα, υφυπουργός του Στέιτ Ντιπάρτμεντ με αρμοδιότητα την ενεργειακή διπλωματία, έχει εγκατασταθεί στη Λευκωσία και είναι αυτός που κινεί τα νήματα για την επίτευξη συμφωνίας στο Κυπριακό, ενώ η Βικτόρια Νούλαντ, η άλλη υφυπουργός, έχει αποτραβηχτεί (προφανώς επειδή ο Μπράιζα έχει καλύτερες προσβάσεις στην Τουρκία). Ο ειδικός απεσταλμένος του γενικού γραμματέα του ΟΗΕ, Εσπεν Μπαρθ Αϊντα είναι μόνο για να σερβίρει τον καφέ στη διάρκεια των συνομιλιών (απαιτείται να υπάρχει ένας ουδέτερος οικοδεσπότης, για να υπογραμμίζεται η «πολιτική ισότητα» των Αναστασιάδη-Ακιντζί ή των εκπροσώπων τους).
Δε χρειάζεται να πούμε για ποιο λόγο η αμερικάνικη διπλωματία θέλει να κλείσει το Κυπριακό τώρα και να μην το αφήσει κληρονομιά στη διοίκηση Τραμπ, που θα χρειαστεί ασφαλώς ένα χρόνο για να το ξαναπιάσει. Εχοντας αποκαταστήσει τη συμμαχία Ισραήλ-Τουρκίας (επιτυχία που πιστώνεται στον Μπράιζα), η αμερικάνικη πολιτική θέλει να βγάλει το αγκάθι του Κυπριακού από την ανατολικομεσογειακή πτέρυγά της, ώστε να εγκαθιδρύσει την πλήρη και αδιαμφισβήτητη κυριαρχία της στα θαλάσσια κοιτάσματα υδρογονανθράκων στη λεκάνη της Ανατολικής Μεσογείου. Μετά τη διαγραφόμενη νίκη του καθεστώτος Ασαντ (δηλαδή του ρωσικού ιμπεριαλισμού) στη Συρία, η απόλυτη κυριαρχία στο τετράγωνο Αγκυρα – Τελ Αβίβ – Λευκωσία – Αθήνα γίνεται πιο επιτακτική για τους Αμερικανούς.
Δεν είναι τυχαίο, λοιπόν, που ελάχιστες μέρες μετά το ναυάγιο του Μον Πελεράν, ανακοινώθηκε η επανέναρξη των συνομιλιών ανάμεσα στα δύο «συνιστώντα κράτη», με τοποθέτηση της τελικής φάσης (μεταξύ Αναστασιάδη και Ακιντζί) το πρώτο δεκαήμερο του Γενάρη στη Γενεύη και στο καπάκι πραγματοποίηση της περιβόητης πολυμερούς διάσκεψης (χωρίς να διευκρινίζεται αν σ' αυτή θα πάρουν μέρος μόνο οι εγγυήτριες δυνάμεις -Βρετανία, Ελλάδα, Τουρκία- ή θα είναι διευρυμένη, με τη συμμετοχή και μερικών ιμπεριαλιστικών δυνάμεων, όπως οι ΗΠΑ, η Ρωσία, η Γαλλία και η Γερμανία).
Ξέρουμε ότι τις διαπραγματεύσεις στο Μον Πελεράν τις διέκοψε ο Ακιντζί, με εντολή Ερντογάν. Οπως διέρρευσε η ελληνοκυπριακή πλευρά, η διαφωνία που έφερε τη διακοπή αφορούσε το εδαφικό και την ακτογραμμή. Μπορούμε, λοιπόν, να υποθέσουμε βάσιμα ότι η επανέναρξη των διαπραγματεύσεων σε τόσο σύντομο χρονικό διάστημα έγινε γιατί το μέρος που τις διέκοψε πήρε κάποια απ' αυτά που ζητούσε. 'Η, τουλάχιστον, το άλλο μέρος έσβησε την «κόκκινη γραμμή» που είχε τραβήξει και δέχεται να συζητήσει αυτά που πριν δε συζητούσε. Οι διαρροές από ελληνοκυπριακής πλευράς επιβεβαιώνουν αυτή την υπόθεση, αφού μιλούν για αποδοχή ενός καινούργιου καθεστώτος για τη Μόρφου (αυτή η υπό τουρκική κατοχή κωμόπολη, με την πλούσια σε πηγές νερών περιφέρειά της, υποδείχτηκε ως «πέτρα του σκανδάλου» που οδήγησε στο ναυάγιο του Μον Πελεράν), με επιστροφή όσων Ελληνοκύπριων επιθυμούν να γυρίσουν, αλλά και παραμονή των εποίκων, ανταλλαγή περιουσιών κτλ.
Δεν είναι καθόλου βέβαιο ότι οι αξιώσεις της Τουρκίας θα σταματήσουν μόνο στη Μόρφου. Το αντίθετο, αναμένεται να επεκταθούν σε όλα τα επίπεδα: εδαφικό, δομή του νέου κράτους, εγγυήσεις και ασφάλεια. Εχοντας κατοχυρώσει ντε φάκτο την κατοχή, η τουρκική πλευρά ακολουθεί την τακτική «έδαφος αντί εξουσίας». Για κάθε τετραγωνικό μέτρο κατεχόμενων εδαφών που θα επιστραφεί στην ελληνοκυπριακή πλευρά θα απαιτηθούν τουρκοκυπριακά προνόμια στην άσκηση της όποιας κεντρικής εξουσίας του συν-ομοσπονδιακού κράτους, αλλά και παραμονή τουρκικών στρατευμάτων στο νησί. Το επιχείρημα για το τελευταίο έχει ήδη διατυπωθεί: η Τουρκία, ως εγγυήτρια δύναμη, πρέπει να διατηρήσει στρατεύματα στην Κύπρο για ένα μεταβατικό χρονικό διάστημα, έως ότου φανεί ότι πράγματι είναι βιώσιμο το νέο κρατικό μόρφωμα, που θα προκύψει όχι ως συνέχεια της Κυπριακής Δημοκρατίας, αλλά ως προϊόν ισότιμης συμμετοχής δύο «συνιστώντων κρατών» (ή «συνιστωσών πολιτειών», όπως προτιμά να λέει ο Αναστασιάδης, για να υποβαθμίσει τον συνομοσπονδιακό χαρακτήρα του νέου κρατικού μορφώματος). Μπορεί να συζητήσει τον αριθμό των στρατευμάτων και το χρονικό διάστημα παραμονής τους, όμως δεν πρόκειται να δεχτεί πλήρη αποχώρηση. Αν η ελληνοκυπριακή πλευρά θέλει οπωσδήποτε συμφωνία, θα πρέπει να πιει το πικρό ποτήρι μέχρι το τέλος: και συνομοσπονδιακή λύση και παραμονή κατοχικών στρατευμάτων για να «εγγυώνται την ασφάλεια των Τουρκοκυπρίων».
Ετσι είναι αυτά τα πράγματα. Η λύση που μαγειρεύεται είναι μια καλυμμένη διχοτομική λύση. Είναι η ντε γιούρε κατοχύρωση της εισβολής και κατοχής του 1974, που έχει ήδη κατοχυρωθεί ντε φάκτο και την έχουν αποδεχτεί όλες οι ιμπεριαλιστικές δυνάμεις που έχουν λόγο στην περιοχή. Τα υπόλοιπα είναι απλώς για εσωτερική κατανάλωση. Οπως για εσωτερική κατανάλωση είναι οι εκβιαστικές απειλές από πλευράς Τουρκίας για προσαρτησιακά μέτρα (π.χ. μαζική πολιτογράφηση εποίκων), που τις μεγεθύνει η προπαγάνδα των Νενέκων της Λευκωσίας. Στην ίδια εκβιαστική τακτική εντάσσεται και το ανέβασμα των τόνων και της εθνικιστικής ρητορικής στην Τουρκία για τα «τουρκικά νησιά του Αιγαίου που βρίσκονται υπό ελληνική κατοχή». Οταν η Τουρκία πάρει αυτά που θέλει στο Κυπριακό, Ερντογάν και Τσίπρας θα εμφανιστούν στεφανωμένοι με κοτίνους και θα παριστάνουν τους απόστολους της ειρήνης. Γι' αυτό και ο Τσίπρας ζητά διμερή συνάντηση πριν την πολυμερή. Θέλει κι αυτός «κάτι» για να το κουνάει σαν γέρας μπροστά στον ελληνικό λαό. Αν το πάρει, τότε και ο «ακραίος» Κοτζιάς θα κάνει κωλοτούμπες.
