Οι ρόλοι έχουν μοιραστεί. Ο ρόλος της εξαπάτησης του λαού έχει ανατεθεί στους συγκυβερνώντες Βενιζέλο και Κουβέλη. Ο Σαμαράς μένει στη σκιά ή σε ρόλο «λίμπερο», όπως λέγαμε παλιά στο ποδόσφαιρο. Ο δε Στουρνάρας σταθερά στο ρόλο του «κακού», του τεχνοκράτη που λέει «αλήθειες». Μπορείς, όμως, να τον χαρακτηρίσεις και «κυματο- θραύστη» ή και «αλεξικέραυνο». Κυματοθραύστης της λαϊκής οργής, ώστε να βρίσκονται σε ήρεμα νερά οι πολιτικοί αρχηγοί της συγκυβέρνησης, και αλεξικέραυνο για τον Σαμαρά, ο οποίος φροντίζει ν’ απουσιάζει από το κάδρο της δημόσιας συζήτησης, αφήνοντας τον Στουρνάρα να κάνει το παιχνίδι με τα ΜΜΕ (και με τους υπουργούς).
Ετσι, διαμορφώνεται ένα σκηνικό «σκοτσέζικου ντους» και «τακτικής του Χότζα» ταυτόχρονα. Ο Στουρνάρας αρχίζει τις συσκέψεις με τους υπουργούς, για να καταστρώσει το σχέδιο της «εξασφάλισης» 11,6 δισ. για το 2013 και για το 2014. Δεν εκδίδει καμιά δημόσια ανακοίνωση, αλλά διαρρέει τα πάντα. Οτι μόνο ο Βρούτσης πήγε στη σύσκεψη «διαβασμένος», κουβαλώντας περικοπές ύψους περίπου 4 δισ. ευρώ (δηλαδή κάτι παραπάνω από το ένα τρίτο του συνολικού «πακέτου»), γι’ αυτό και κέρδισε επάξια τον τίτλο του «αρσιβαρίστα της εθνικής προσπάθειας» (έσκασε από το κακό του ο Λοβέρδος, διότι ουδέποτε έλαβε αυτόν τον… άκρως τιμητικό τίτλο, μολονότι έπαιζε τον ίδιο ρόλο στις κυβερνήσεις Παπανδρέου και Παπαδήμου). Οτι οι άλλοι υπουργοί έδειξαν απροθυμία, με αποτέλεσμα να «μαζευτούν» κάτι παραπάνω από τα μισά και από τη «σούμα» να λείπουν περισσότερα από 5 δισ. Σε ρόλο «καρφιού», μάλιστα, υπέδειξε ως τον πλέον απρόθυμο τον ΔΗΜΑΡίτη Μανιτάκη, από τον οποίο ζητήθηκαν 2 δισ. κι αυτός «προσέφερε» μόνο 100 εκατ. Αυτόν ανέλαβε να τον συνετίσει το κόμμα του, με δηλώσεις του γραμματέα Λυκούδη, που ξεκαθάρισε πως και οι υπουργοί της ΔΗΜΑΡ θα έχουν την ίδια συμμετοχή στην «εθνική προσπάθεια».
Αφού δημιουργήθηκε ένα τρομοκρατικό κλίμα (οι άνθρωποι των ΜΜΕ ξέρουν καλά τη δουλειά), έγινε η σύσκεψη της τρόικας εσωτερικού στο Μαξίμου, παρουσία και του Στουρνάρα, και ανέλαβαν ο Βενιζέλος με τον Κουβέλη να αποφορτίσουν το κλίμα, περνώντας την προπαγάνδα στο ζεστό: ό,τι περιλαμβάνει η προγραμματική συμφωνία της συγκυβέρνησης θα εφαρμοστεί – δε θα παρθούν νέα μέτρα, αλλά θα εφαρμοστούν αυτά που προβλέπονται στον προϋπολογισμό – κι αυτά που προβλέπονται, όμως, θα εφαρμοστούν με κοινωνική ευαισθησία – θα βρεθούν ισοδύναμα για να μην κοπούν τα ειδικά μισθολόγια – το χαράτσι θα πληρωθεί σε πέντε διμηνιαίες δόσεις και όχι σε δύο, όπως έγινε με αυτό του 2011. Και βέβαια, θα γίνει η περιβόητη «αναδιαπραγμάτευση», με στόχο την επιμήκυνση της περιόδου εφαρμογής του Μνημόνιου κατά δύο χρόνια, ώστε στο μεταξύ να υπάρξουν μερικές «αναπτυξιακές ανάσες».
Υπάρχουν, βέβαια, και οι «πολύ κακοί». Τα στελέχη της τρόικας, που θα έρθουν την ερχόμενη εβδομάδα για να έχουν διαπραγματεύσεις ουσίας με τον Στουρνάρα. Αυτοί θα πρέπει να εγκρίνουν οποιαδήποτε αλλαγή στα προβλεπόμενα από το Μνημόνιο. Μόνο αν δώσουν αυτοί το ΟΚ μπορούν να εφαρμοστούν τα διάφορα «ισοδύναμα». Η δική τους έκθεση, που θα είναι έτοιμη αρχές Σεπτέμβρη, θα δημιουργήσει το κλίμα για την «αναδιαπρα-γμάτευση». Πρέπει, λοιπόν, η συγκυβέρνηση να είναι προσεκτική, να μπορέσει να επιδείξει έργο, να δείξει ότι είναι έτοιμη ακόμα και για περικοπές των 11,6 δισ. σε ορίζοντα διετίας, ώστε η τρόικα να συγγράψει θετική έκθεση και να κερδηθεί τελικά η τετραετία αντί της διετίας.
Η συγκυβέρνηση προσπαθεί να κοροϊδέψει τον ελληνικό λαό. Αρκεί να εστιάσουμε την προσοχή μας σε δυο σημεία από τις δηλώσεις που έκανε ο αρχηγός της… «αντιμνημονιακής συνιστώσας» Φ. Κουβέλης, για να καταλάβουμε πόσο χοντρό είναι το δούλεμα. Αναφερόμενος στην εξίσωση του φόρου στο πετρέλαιο θέρμανσης με το φόρο στο πετρέλαιο κίνησης, είπε: «Θα εξασφαλίσουμε τη μη επιβάρυνση των νοικοκυριών μετά την εξίσωση του πετρελαίου θέρμανσης με αυτό της κίνησης». Μα αν εξασφαλιστεί η μη επιβάρυνση των νοικοκυριών, το μέτρο δεν έχει καμιά σημασία. Δεν είναι το πετρέλαιο για τη θέρμανση κάποιων πισινών σε βίλες καπιταλιστών που αποτελεί τη μεγάλη μάζα της κατανάλωσης. Το πετρέλαιο θέρμανσης των νοικοκυριών είναι. Αφού, λοιπόν, είπε το χοντροκομμένο ψέμα, ο Κουβέλης συνέχισε: «Θα υπάρξει αναμφισβήτητα επιδοματική πολιτική η οποία θα έχει ως κριτήριο τη γεωγραφική περιοχή αλλά και την εισοδηματική ικανότητα των νοικοκυριών». Στην καλύτερη περίπτωση, θα μοιράσουν μερικά ψίχουλα σε απόρους στις ορεινές περιοχές με το βαρύ χειμώνα. Στο τέλος, όμως, το πιθανότερο είναι να μη μοιράσουν ούτε αυτά τα ψίχουλα, επικαλούμενοι την «ανετοιμότητα του μηχανισμού να εξακριβώσει ποιοι πληρούν τα κριτήρια».
Το λέμε αυτό ορμώμενοι και από το παράδειγμα με το οποίο αμέσως μετά προσπάθησε να δημαγωγήσει ο Κουβέλης. Είπε αναφερόμενος στο γνωστό χαράτσι στα ακίνητα: «Αναφορικά με τη διευκόλυνση των πολιτών θα υπάρξει ένας αριθμός δόσεων, έτσι ώστε η ελάφρυνση να προκύπτει με το μεγάλο αριθμών δόσεων , οι οποίες θα εκταθούν και πέρα του έτους 2012 και θα φτάσουν τους πρώτους μήνες του έτους 2013». Αλήθεια, από πότε οι περισσότερες δόσεις είναι ελάφρυνση; Δεν είναι καν διευκόλυνση του χαρατσωνόμενου, αλλά διευκόλυνση αυτού που βάζει το χαράτσι. Με τις περισσότερες δόσεις ελπίζει σε περισσότερες εισπράξεις, γιατί αν οι δόσεις ήταν λιγότερες και μεγάλες, θα ήταν περισσότερος ο κόσμος που δε θα τις πλήρωνε. Υπάρχει, όμως, και κάτι άλλο που ο Κουβέλης το προσπέρασε. Είχαν πει ότι θα εισπράττουν μεν το χαράτσι με το λογαριασμό της ΔΕΗ, αλλά θα είναι σε χωριστό έντυπο. Λίγη ώρα μετά τις δηλώσεις Κουβέλη, ο Στουρνάρας έστειλε δελτίο Τύπου απευθυνόμενος σε Χαχόλους: «Λόγω τεχνικών δυσχερειών και χρονικών περιορισμών ο τρόπος είσπραξης του Εκτακτου Ειδικού Τέλους Ηλεκτροδοτούμενων Δομημένων Επιφανειών (ΕΕΤΗΔΕ) δεν είναι εφικτό να τροποποιηθεί». Ποιες είναι οι τεχνικές δυσχέρειες; Οπως ακριβώς τυπώνουν το χαράτσι σε μια γωνιά του λογαριασμού της ΔΕΗ, έτσι θα μπορούσαν να το τυπώσουν σ’ ένα χωριστό φύλλο. Ετσι, όμως, ο καταναλωτής θα είχε τη δυνατότητα να πληρώσει μόνο το ρεύμα (και τα παλιά τέλη) και ν’ αφήσει απλήρωτο το χαράτσι, ενώ τώρα όποιος δε θέλει να πληρώσει το χαράτσι θα πρέπει να κάνει ολόκληρη διαδικασία. Σε συνδυασμό με τις περισσότερες δόσεις, ελπίζουν να έχουν τη μικρότερη δυνατή διαρροή.
Κάποιες τέτοιες τεχνικές δυσχέρειες, λοιπόν, θα επικαλεστούν και για τα επιδόματα που υποτίθεται ότι θα δώσουν για την αύξηση του φόρου στο πετρέλαιο θέρμανσης.
Η συγκυβέρνηση καταβάλλει προσπάθεια να πείσει ότι είναι έτοιμη να ξεκινήσει μια σκληρή –αλλά και μυαλωμένη– διαπραγμάτευση με την τρόικα. Ο Σαμαράς, μάλιστα, για να μην αφήσει τον Βενιζέλο να διεκδικεί τις δάφνες, φρόντισε να διαρρεύσει την επομένη της τριμερούς, πως ό,τι και να λέγεται εντός ή εκτός κάμερας, αυτός είναι που θα κάνει την «αναδιαπραγμάτευση» και κανένας άλλος.
Ποιος είναι, όμως, ο στόχος της «αναδιαπραγμάτευσης»; Να τραβήξουν το Μεσοπρόθεσμο δυο χρόνια ακόμη. Και λοιπόν; Τι όφελος θα δει ο εργαζόμενος, ο άνεργος, ο νέος απ’ αυτό; Θ’ αυξηθούν μήπως τα μεροκάματα; Θα δημιουργηθούν νέες θέσεις εργασίας; Θα βελτιωθούν οι εργασιακές σχέσεις ζούγκλας; Ούτε καν η πολυπόθητη «ανάπτυξη» δεν πρόκειται να έρθει σ’ αυτό το διάστημα, γιατί έχει στεγνώσει ο κόσμος, δεν υπάρχει καταναλωτική ζήτηση, επομένως δεν μπορεί να κινηθεί και η παραγωγή. Ας αφήσουμε που ολόκληρη η ΕΕ έχει ξαναμπεί σε κρίση, γεγονός που επιδρά αρνητικά και στον ελληνικό καπιταλισμό. Εκτός αν βαφτιστεί ανάπτυξη η δημιουρ-γία κάποιων «ειδικών οικονομικών ζωνών», όπου θα εγκατασταθούν κάποιες ξένες επιχειρήσεις με εξαγωγικό προσανατολισμό.
Προϋπόθεση, όμως, για να δημιουργηθούν τέτοιες ζώνες, πέρα από τη φορολογική ασυλία και την περιβαλλοντική ασυδοσία αποικιοκρατικού τύπου, είναι και η απόλυτη υποταγή των εργατών σ’ ένα εργασιακό καθεστώς τριτοκοσμικού τύπου.
