Τον τελευταίο καιρό πληθαίνουν τα δημοσιεύματα στον αστικό Τύπο για τη μορφή των αλλαγών στο «νέο σχολείο» και το «νέο Λύκειο». Τα δημοσιεύματα είναι πανομοιότυπα και προφανώς εκπορεύονται από το ίδιο το υπουργείο Παιδείας, το οποίο με τον τρόπο αυτό τεστάρει την «κοινή γνώμη» και την προετοιμάζει για το μπαράζ που θα ακολουθήσει. Οι εκ των υστέρων, λοιπόν, διαψεύσεις, του υπουργείου, γίνονται απλώς για τα μάτια. Ολα τα σενάρια που διοχετεύονται (και ανεξάρτητα τελικά από το ποιο θα επικρατήσει) έχουν ως πυρήνα τα εξής:
♦ Τα αναλυτικά προγράμματα θα είναι «διαφοροποιημένα». Η υποχρέωση της πολιτείας θα εξαντλείται στον καθορισμό και τον έλεγχο εφαρμογής επιλεγμένων «εκπαιδευτικών στόχων», έμπνευσης ΟΟΣΑ. Το σχολείο απομακρύνεται παρασάγγας από κάθε ίχνος γενικής μόρφωσης και προσανατολίζεται αυστηρά στη στενή και απόλυτη εξειδίκευση για την επίτευξη των «δεξιοτήτων για τον 21ο αιώνα». Από κει και πέρα στο σχολείο εισέρχεται περισσότερη «κοινωνία», όπως χαρακτηριστικά δηλώνει η Διαμαντοπούλου. Επιχειρηματίες, δημαρχαίοι, περιφερειάρχες, σύλλογοι και τα ρέστα έχουν λόγο στη διαμόρφωση μέρους των προγραμμάτων, με το αζημίωτο.
♦ Θα εφαρμόζεται «διαφοροποιημένη παιδαγωγική», διότι, λέει, τα παιδιά χρειάζονται διαφορετικές «ταχύτητες». Ανάλογα με τις ανάγκες των μαθητών, οι εκπαιδευτικοί θα προχωρούν π.χ. πιο γρήγορα ή πιο αργά. Αλλά και η αξιολόγηση των μαθητών θα έχει νέα μορφή. Θα γίνεται κατάταξη των μαθητών σε επίπεδα, βάσει των επιδόσεών τους, ενώ θα τηρείται προσωπικός «φάκελος» για κάθε παιδί, που θα το ακολουθεί στη μαθητική του ζωή. Κοντολογίς, δημιουργείται ένα ολόκληρο πλαίσιο κατάταξης και κατηγοριοποίησης των μαθητών και των σχολείων, που προφανώς θα έχει στον πυρήνα του την ταξική προέλευση και διαφοροποίηση και την αναπαραγωγή τους με πιο βίαια μέσα.
♦ Αυξάνεται η παραμονή των παιδιών στο σχολείο, με προσθήκη νέων διδακτικών αντικειμένων και ωρών. Ο μαθητής οδηγείται στην εξόντωση από τα πρώτα κιόλας μαθητικά χρόνια, για να εξυπηρετηθεί και πάλι η «αγορά». Η τακτική αυτή αποτελεί φθηνή «λύση» (αποτελεί ήδη γενικευμένη πρακτική οι διδακτικές ώρες να καλύπτονται από εκπαιδευτικούς-εργάτες γαλέρας, ωρομίσθιους και αναπληρωτές μειωμένου ωραρίου), ώστε το κεφάλαιο να εκμεταλλεύεται ανενόχλητο τους δύστυχους γονείς-εργαζόμενους, των οποίων οι εργασιακές σχέσεις έχουν γίνει λάστιχο. Το εγχείρημα, βέβαια, ντύνεται με λαμπερά περιτυλίγματα, που συγκινούν τις «ευαίσθητες ψυχές». Τα νέα διδακτικά αντικείμενα θα είναι, λέει, το περιβάλλον, ο πολιτισμός, οι νέες τεχνολογίες, κ.λπ. Το κράτος θέλει να μας πείσει ότι νοιάζεται να μπολιαστεί η νεολαία με αυτές τις αξίες, όταν το ίδιο, σε αυτούς τους τομείς, δεν έχει αφήσει λίθον επί λίθου. Προτείνεται για το Δημοτικό, η παραμονή των παιδιών στο σχολείο να διαρκεί από τις 8-3μμ και για το Γυμνάσιο από τις 8-4μμ. Πρόσθετες διδακτικές ώρες θα υπάρξουν και για τις ξένες γλώσσες, όπου και πάλι θα υπάρχει κατάταξη των μαθητών σε επίπεδα.
♦ Ο περιβόητος «αυτόνομος μορφωτικός ρόλος» του Λυκείου πάει στα αζήτητα. Το «νέο Λύκειο» είναι σχολείο της απόλυτης εξειδίκευσης, υποταγμένο στις εξετάσεις για το Πανεπιστήμιο (τα Πανεπιστήμια καθορίζουν τα μαθήματα και τους συντελεστές βαρύτητας, που είναι απαραίτητοι για την εισαγωγή σε αυτά, ενώ τίθεται ένας επιπλέον ταξικός φραγμός με εξετάσεις μετά το πέρας του πρώτου έτους σπουδών, αφού η είσοδος γίνεται καταρχάς στη Σχολή και ακολουθεί η κατάταξη σε Τμήμα). Το κεφάλαιο απαιτεί φθηνούς εργαζόμενους μιας χρήσης, που να ικανοποιούν τις ανάγκες του για μέγιστη κερδοφορία, γι’ αυτό και το σχολείο σπεύδει να τους προετοιμάσει. Η «εμβάθυνση» στα διδακτικά αντικείμενα, η «ευελιξία», η «δυνατότητα επιλογών», είναι τα εύηχα σλόγκαν για να καλυφθεί η αμορφωσιά, η απομάκρυνση από κάθε ίχνος γενικής μόρφωσης και ο φθηνός τρόπος για να ετοιμαστεί ο απασχολήσιμος των καπιταλιστικών κάτεργων. Τα υποχρεωτικά μαθήματα γίνονται ολίγιστα και υπερτερούν τα επιλογής. Η προετοιμασία γίνεται ήδη από την Α΄ Λυκείου, εντείνεται στη Β΄ Λυκείου και κορυφώνεται στη Γ΄ τάξη (η εξειδίκευση επιτυγχάνεται με τους κύκλους μαθημάτων). Εξετάζονται διάφορα σενάρια αξιολογικών κρίσεων και εξετάσεων, που θα αναλαμβάνουν το ξεσκαρτάρισμα των μαθητών, ώστε να υπηρετείται ο σταθερός στόχος της αστικής τάξης: να χτυπιέται η τάση της ελληνικής εργαζόμενης κοινωνίας για πανεπιστημιακή μόρφωση. Ετσι οι μαθητές θα οδηγούνται στο Εθνικό Απολυτήριο, που θα είναι στον ένα ή στον άλλο βαθμό παρόμοιο με αυτό που διαφήμιζε ο ΓΑΠ από την εποχή που ήταν υπουργός Παιδείας.
Αν και το υπουργείο Παιδείας αποφεύγει να ορίσει το χρόνο δημοσιοποίησης των τελικών του αποφάσεων, τα δημοσιεύματα κάνουν λόγο για τον Μάιο. Η Διαμαντοπού-λου, βεβαίως, δηλώνει ότι προτεραιότητα έχουν οι αλλαγές στα Πανεπιστήμια (το συθέμελο ξεπάτωμά τους), προσπαθώντας να δείξει αποφασισμένη και ανυποχώρητη, για να μην πλήξει η ίδια το προφίλ της, τη στιγμή που αυτό έχει ήδη ξεσκιστεί από το ομόφωνο φτύσιμο των πανεπιστημιακών αρχών. Αυτά στο προσκήνιο, γιατί στο παρασκήνιο η κυβέρνηση, όπως διαρρέουν ήδη τα διάφορα παπαγαλάκια, είναι πολύ επιφυλακτική, με τόσα μέτωπα ανοιχτά.
Γιούλα Γκεσούλη
