Είναι η νομοθετική ρύθμιση της Κεραμέως για τα κολλέγια μια «τρύπα στο νερό»; Μια προσεκτική ανάγνωση, μετά το θόρυβο που ξεσηκώθηκε, αποδεικνύει πως από πρακτικής άποψης είναι, αφού στέκεται μέγα εμπόδιο το άρθρο 16 του Συντάγματος, το οποίο απαγορεύει την ίδρυση και λειτουργία ιδιωτικών πανεπιστημίων στην Ελλάδα.
Η συνταγματική διάταξη καθοδηγεί και τον ιδρυτικό νόμο του ΔΟΑΤΑΠ (ο αρμόδιος Οργανισμός που κρίνει την ακαδημαϊκή ισοτιμία), ο οποίος αναφέρει: «Σπουδές σε παραρτήματα Πανεπιστημίων της αλλοδαπής στην Ελλάδα δεν εμπίπτουν στις νομοθετημένες διατάξεις περί αναγνωρίσεως τίτλων σπουδών από το ΔΟΑΤΑΠ. Ο ιδρυτικός νόμος 3328/2005 για την αναγνώριση πτυχίων από την αλλοδαπή απαιτεί το σύνολο των σπουδών να έχει διανυθεί σε ομοταγή Εκπαιδευτικά Ιδρύματα της αλλοδαπής».
Δηλαδή και τα ιδιωτικά πανεπιστήμια απαγορεύονται και δεν αναγνωρίζονται ως ισότιμα τα πτυχία που απόκτησαν οι απόφοιτοι πανεπιστημίων της αλλοδαπής, που διήνυσαν ένα μέρος ή το σύνολο των σπουδών τους στα παραρτήματά τους (κολλέγια) στην Ελλάδα, με τα οποία έχουν συνάψει συμφωνίες δικαιόχρησης.
Τα παραπάνω είναι ανυπέρβλητα εμπόδια και αποτελούν φράγμα σε κάθε προσπάθεια των κυβερνώντων να «πανεπιστημιοποιήσουν» τα κολλέγια και εν προκειμένω να δώσουν τη δυνατότητα σε κατόχους τέτοιων «πτυχίων» να συμμετέχουν σε διαγωνισμούς του ΑΣΕΠ και να διορίζονται στη δημόσια εκπαίδευση.
Γι’ αυτό και η Κεραμέως δεν είχε «τα κότσια» να πάει τη ρύθμιση μέχρι τέλους, να δώσει, δηλαδή, τη δυνατότητα στους απόφοιτους των κολλεγίων να συμμετάσχουν και στην επικείμενη προκήρυξη κατάταξης υποψήφιων εκπαιδευτικών (μόνιμων και αναπληρωτών) του ΑΣΕΠ. Ακολούθησε, λοιπόν, την παρακάτω μεθόδευση, προκειμένου να αποφύγει, προς το παρόν, το «πικρό ποτήρι» και από την άλλη να προσφέρει ένα ακόμη καθρεφτάκι στους ιθαγενείς, χαϊδεύοντας τα αυτιά των απόφοιτων κολλεγίων με μια «ημιτελή» ρύθμιση, καθότι η ΝΔ πάει, ως φαίνεται οσονούπω, για διπλές εκλογές:
Στις 4 του Δεκέμβρη (διάρκεια 4/12/2019-18/12/2019) έδωσε στη διαβούλευση το νομοσχέδιο -που κατόπιν έγινε ο νόμος 4653/2020-, στο οποίο δεν συμπεριελάμβανε το άρθρο 50 για τα κολλέγια, παρότι αυτό υπήρχε στους σχεδιασμούς του υπουργείου, πράγμα που απέδειξαν τα γεγονότα. Στις 24 του Δεκέμβρη δημοσιεύτηκε σε ΦΕΚ η προκήρυξη του ΑΣΕΠ και στις 10 του Γενάρη ο νόμος 4653 κατατέθηκε στη Βουλή, μαζί με το άρθρο 50, αιφνιδιάζοντας τους πάντες για να ψηφιστεί και να δημοσιευτεί στο ΦΕΚ στις 24 του Γενάρη.
Θα μπορούσε, δηλαδή, αν ήθελε η κυβέρνηση και το υπουργείο Παιδείας, να πάει την προκήρυξη του ΑΣΕΠ ένα μήνα παραπίσω (δεν υπάρχει δα και η πρεμούρα και οι ασφυκτικές ημερομηνίες για μόνιμους διορισμούς, που λέγεται ότι θα γίνουν την επόμενη διετία) κάνοντας εξαρχής, από τη διαβούλευση του νομοσχέδιου, καθαρές τις προθέσεις της για τα κολλέγια, ώστε να εντάξει και τους απόφοιτους κολλεγίων στην τωρινή προκήρυξη, αφού η επόμενη θα γίνει μετά από 3 χρόνια (ή δύο, σύμφωνα με δηλώσεις της Κεραμέως).
Βέβαια, η ΝΔ ψήφισε τη διάταξη σύμφωνα με την οποία οι απόφοιτοι τίτλων πανεπιστημίων της αλλοδαπής που έχουν συνάψει συμφωνίες δικαιόχρησης με τα εδώ κολλέγια έχουν δικαίωμα συμμετοχής στους διαγωνισμούς του ΑΣΕΠ για την πρόσληψη στη δημόσια εκπαίδευση, εφόσον έχουν αναγνώριση ακαδημαϊκής ισοτιμίας και αντιστοιχίας από τον Δ.Ο.Α.Τ.Α.Π. ή κατέχουν αναγνώριση επαγγελματικών προσόντων βάσει της Οδηγίας 2005/36/ΕΚ ή κατέχουν αναγνώριση επαγγελματικής ισοδυναμίας τίτλου σπουδών τριτοβάθμιας εκπαίδευσης με συναφή τίτλο σπουδών για κλάδο εκπαιδευτικού.
Στην προκήρυξή του, όμως (προκήρυξη 2ΓΕ/2019), ο ΑΣΕΠ απαιτεί οι υποψήφιοι να έχουν τα τυπικά ακαδημαϊκά προσόντα (ως πτυχίο ΑΕΙ νοείται το πτυχίο ιδρύματος του πανεπιστημιακού ή του τεχνολογικού τομέα της ανώτατης εκπαίδευσης ή ισότιμο πτυχίο αντίστοιχης ειδικότητας της αλλοδαπής, το οποίο απονέμει ο ΔΟΑΤΑΠ), πράγμα που σημαίνει ότι ο επόμενος διαγωνισμός, όταν και εάν γίνει, θα πρέπει να είναι τροποποιημένος ως προς τα προαπαιτούμενα προσόντα συμμετοχής των υποψηφίων.
Και πάλι, όμως, εμπόδιο θα στέκει το άρθρο 16 του Συντάγματος και ο ΔΟΑΤΑΠ. Και βέβαια είναι και η φιλοσοφία που διέπει την απαίτηση στην εκπαίδευση των παιδιών μας να διδάσκουν άνθρωποι με αναγνωρισμένα πτυχία πανεπιστημίων και όχι απόφοιτοι κ…χανείων, ούτε άνθρωποι με επαγγελματικά προσόντα (που τα απέκτησαν από «πιστοποιήσεις» οργανισμών αμφιβόλου ποιότητας των ιμπεριαλιστικών κρατών της ΕΕ που θέλουν να εξυπηρετήσουν τα συμφέροντα του κεφαλαίου τους), που δεν απορρέουν από πανεπιστημιακά πτυχία. Είναι τόσο εύκολο αυτοί που θέλουν να ευνοήσουν τα κολλέγια να χτυπήσουν μια τέτοια αντίληψη ριζωμένη στην εργαζόμενη κοινωνία και την εκπαιδευτική κοινότητα για ένα τόσο ευαίσθητο θέμα;
Προσπαθώντας να δημιουργήσει ένα ακόμη σκαλοπατάκι στη δυνατότητα των απόφοιτων κολλεγίων να διορίζονται στη δημόσια εκπαίδευση, η Κεραμέως, νομοθέτησε [νόμος 4653/2020, άρθρο 50 παράγραφος β] την αναγνώριση των μεταπτυχιακών τίτλων και των διδακτορικών διπλωμάτων, που αποκτώνται στην αλλοδαπή από τους κατόχους προπτυχιακών τίτλων σπουδών που απέκτησαν με τις γνωστές συμφωνίες δικαιόχρησης κολλεγίων-πανεπιστημίων της αλλοδαπής, οι οποίοι προπτυχιακοί τίτλοι, όμως, δεν έχουν ακαδημαϊκή αναγνώριση!
Ακόμη κι έτσι, όμως, αυτοί οι κάτοχοι μεταπτυχιακών τίτλων δε θα μπορούν να συμμετέχουν σε διαγωνισμό του ΑΣΕΠ για διορισμό στην εκπαίδευση αφού δε θα έχουν προπτυχιακό τίτλο σπουδών (βασικό προσόν) με ακαδημαϊκή ισοτιμία. Ιδού η διάταξη:
«β) οι μεταπτυχιακοί τίτλοι σπουδών και τα διδακτορικά διπλώματα που χορηγούνται από εκπαιδευτικά ιδρύματα της αλλοδαπής γίνονται δεκτά εφόσον έχουν αναγνώριση ακαδημαϊκής ισοτιμίας από τον Δ.Ο.Α.Τ.Α.Π.
ή αναγνώριση επαγγελματικής ισοδυναμίας συναφούς αντικειμένου με εκπαιδευτικό κλάδο».
Αλλά ακόμη κι αν υποθέσουμε ότι ένας κάτοχος πτυχίου κολλεγίου γίνει δεκτός στο διαγωνισμό του ΑΣΕΠ για την εκπαίδευση, τότε τα μόρια που θα συγκεντρώνει από τα ακαδημαϊκά προσόντα (νόμος 4589/2019) σε σχέση με τους υποψήφιους-απόφοιτους ελληνικών ΑΕΙ ή ισότιμων πανεπιστημίων της αλλοδαπής (με ακαδημαϊκή ισοτιμία από τον ΔΟΑΤΑΠ) θα είναι μηδαμινά, καθώς δε θα διαθέτει πτυχίο, ενώ στην καλύτερη περίπτωση θα διαθέτει μεταπτυχιακό τίτλο που απέκτησε στην αλλοδαπή.
Η πρεμούρα της κυβέρνησης να διευκολύνει με όλους τους τρόπους τους εμπόρους της γνώσης, τα καπιταλιστικά συμφέροντα ντόπια και ξένα είναι εξοργιστική. Αρκεί να σκεφτεί κανείς το σύρσιμο της καθαρίστριας στα δικαστήρια και τη βαριά ποινή που της επιβλήθηκε (10 χρόνια, ενώ η υπόθεσή της δεν έχει ακόμη τελεσιδικήσει) επειδή έκανε ψευδή δήλωση τυπικών προσόντων (πρόσθεσε μια τάξη παραπάνω ώστε να εμφανιστεί ότι έχει απολυτήριο Δημοτικού) για να αποκτήσει το δικαίωμα να καθαρίζει τις βρομιές μας, σε αντίθεση με την παραχώρηση του δικαιώματος στους απόφοιτους κολλεγίων να διδάσκουν στην εκπαίδευση χωρίς καν το βασικό προσόν, το πτυχίο με τη σφραγίδα της ακαδημαϊκής ισοτιμίας!
Ομολογία Κεραμέως
Απόδειξη για τα όσα ισχυριστήκαμε παραπάνω, για το γεγονός δηλαδή ότι η ρύθμιση Κεραμέως προσκρούει στα ανυπέρβλητα εμπόδια του άρθρου 16 του Συντάγματος και του ΔΟΑΤΑΠ και πρακτικά είναι, προς το παρόν, ένα καθρεφτάκι για τους ιθαγενείς-απόφοιτους των κολλεγίων, είναι τα όσα απάντησε η υπουργός Παιδείας στους ερωτώντες βουλευτές Κεφαλίδου και Σακοράφα στη Βουλή (πρακτικά Βουλής Δευτέρα 3/2/2020).
Στη μεν πρώτη, παρότι η ερώτηση αφορούσε συγκεκριμένα το άρθρο 50 του ν. 4653/2020 και το πώς το υπουργείο σκέπτεται να προχωρήσει στην υλοποίησή του, η Κεραμέως είπε «άλλα λόγια ν’ αγαπιόμαστε», αναφέροντας την περίπτωση ελλήνων «φιλολόγων» που θέλουν να ασκήσουν το επάγγελμα σε χώρες της ΕΕ! Μα όλος ο ντόρος δεν έγινε για το πώς πτυχιούχοι ελληνικών κολλεγίων που έχουν συνάψει συμφωνίες δικαιόχρησης με πανεπιστήμια του εξωτερικού θα μπορούν να εργαστούν στη Γαλλία, τη Γερμανία κ.λπ., αλλά για το πώς θα μπορούν να συμμετέχουν σε διαγωνισμούς του ΑΣΕΠ για διορισμό στην εκπαίδευση εδώ στην Ελλάδα. Η απάντηση της Κεραμέως φανερώνει αμηχανία και προπαντός την αδυναμία να υπερκεράσουν το άρθρο 16 του Συντάγματος και τον ΔΟΑΤΑΠ.
Στη δε Σακοράφα διευκρίνισε το πώς θα ρυθμίσει την αδυναμία των υποψήφιων-κατόχων τίτλων σπουδών αναγνωρισμένων πανεπιστημίων της αλλοδαπής, που δεν έχουν ακόμη αποκτήσει την ακαδημαϊκή ισοτιμία από τον ΔΟΑΤΑΠ, λόγω μεγάλου φόρτου εργασίας του Οργανισμού, να συμμετέχουν στην προκήρυξη του ΑΣΕΠ, με το να προτεραιοποιηθούν αυτές οι αιτήσεις και να μπορούν οι υποψήφιοι να προσκομίσουν σχετικά δικαιολογητικά, τα οποία έχουν καθυστερήσει από τη διοίκηση του ΔΟΑΤΑΠ, καθ’ όλη την περίοδο των ενστάσεων.
Επίσης, περιγράφοντας τις επόμενες ενέργειες της κυβέρνησης, προκειμένου να «εκσυγχρονιστεί» ο ΔΟΑΤΑΠ και να ολοκληρώνονται οι διαδικασίες ακαδημαϊκής ισοτιμίας σε συντομότερο χρόνο, μίλησε για πρόσληψη νέου αυξημένου αριθμού ειδικών εισηγητών. Κοντολογίς, δεν έβαλε καθόλου θέμα ότι το επόμενο διάστημα θα υπάρξουν παρεμβάσεις είτε στον ΑΣΕΠ είτε στον ΔΟΑΤΑΠ κατάργησης του προαπαιτούμενου της ακαδημαϊκής ισοτιμίας των πτυχίων, που θα διευκολύνουν τους απόφοιτους κολλεγίων.
Παραθέτουμε τα χαρακτηριστικά αποσπάσματα:
Χαρά Κεφαλίδου (ΚΙΝΑΛ): Πώς, ειδικά μετά την ψήφιση του άρθρου 50 για τα κολλέγια, σκέφτεστε να αντιμετωπίσετε το θέμα των προσλήψεων των εκπαιδευτικών; Θα τις κάνετε με βάση την παιδαγωγική επάρκεια ή τη διδακτική εμπειρία από μαθητεία; Ή θα τις κάνετε με βάση τη συμμετοχή μέσω διαγωνισμών ΑΣΕΠ, δίκαιη αποδοχή προϋπηρεσίας, διαφανή κοινωνικά κριτήρια; Αν ναι, πώς -και πότε- θα τα εξασφαλίσετε αυτά;
Κεραμέως: Το άρθρο αυτό αφορούσε στη δυνατότητα που έχει, για παράδειγμα, σήμερα ένας έλληνας φιλόλογος να ασκήσει τα επαγγελματικά του δικαιώματα στη Γαλλία, τη Γερμανία, την Αυστρία. Τι λέει το Ενωσιακό Δίκαιο; Λέει ότι ακριβώς το ίδιο πρέπει να ισχύει και για κάποιον απόφοιτο ενός πανεπιστημίου στην Ευρωπαϊκή Ενωση, σε άλλο κράτος-μέλος, ο οποίος θέλει να ασκήσει τα επαγγελματικά του δικαιώματα στην Ελλάδα…
Αρα για τι ακριβώς μιλάμε; Μιλάμε για το δικαίωμα του Ελληνα φιλόλογου να μπορεί να ασκεί τα επαγγελματικά του δικαιώματα στη Γαλλία, τη Γερμανία, κάτι το οποίο εσείς εισαγάγατε στην ελληνική έννομη τάξη -και καλά κάνατε- επί Αννας Διαμαντοπούλου, κάτι το οποίο καλούμαστε να εφαρμόσουμε, διότι είναι θεμελιώδης αρχή του ευρωπαϊκού δικαίου.
Σοφία Σακοράφα (ΜέΡΑ25): Οπως πάγια προβλέπεται στις περιπτώσεις αυτές, για τους υποψηφίους που κατέχουν τίτλους εξωτερικού, πρέπει να προσκομίσουν στον ΑΣΕΠ πιστοποιητικό του ΔΟΑΤΑΠ για την ισοτιμία και αντιστοιχία του τίτλου, καθώς και την αντιστοιχία της βαθμολογικής κλίμακας αυτών με τη βαθμολογική κλίμακα των ημεδαπών τίτλων…
Και μάλιστα, δεν αναφερόμαστε απλώς στο γενικό πρόβλημα πιθανών καθυστερήσεων του ΔΟΑΤΑΠ, για το οποίο έχετε απαντήσει σε ερωτήσεις στο παρελθόν. Εδώ πρόκειται για αδυναμία έκδοσης των σχετικών πιστοποιητικών στον κρίσιμο χρόνο λόγω έλλειψης διοίκησης του ΔΟΑΤΑΠ, αφού έληξε η θητεία της προηγούμενης διοίκησης από τον Νοέμβριο και η νέα, την οποία διορίσατε μόλις προχθές, δεν έχει αναλάβει τα καθήκοντά της.
Δηλαδή, εδώ αναφερόμαστε σε κατάσταση, για την οποία έχει άμεση ευθύνη και το Υπουργείο και γνωρίζετε, κυρία Υπουργέ, ότι οι πίνακες που θα προκύψουν κλειδώνουν, όπως λένε, για τρία χρόνια.
Επειδή, λοιπόν, πρέπει να αντιμετωπιστεί το ζήτημα, ώστε να διασφαλιστεί το δικαίωμα ισότιμης συμμετοχής και κρίσης των ενδιαφερομένων υποψηφίων αυτής της κατηγορίας, … απευθύνουμε την επίκαιρη ερώτηση προς το Υπουργείο. Με ποιον τρόπο προτίθεται άμεσα να αντιμετωπίσει το συγκεκριμένο ζήτημα;
Κεραμέως: …Τώρα αναφορικά με τις προκηρύξεις, όπως ξέρετε, αρμόδιο όργανο για τις προκηρύξεις είναι το ΑΣΕΠ. Πράγματι, υπάρχουν καθυστερήσεις σε διάφορους φορείς, καθυστερήσεις, για παράδειγμα, αναφορικά με τον ΔΟΑΤΑΠ…
Επειδή ακριβώς προτεραιοποιήσαμε και κινηθήκαμε τόσο γρήγορα στους διορισμούς, ελήφθη ειδική μέριμνα να προτεραιοποιηθούν ακριβώς οι περιπτώσεις εκείνες, οι οποίες επρόκειτο να υποβάλουν δικαιολογητικά για τις προκηρύξεις. Υπήρξε ειδική διαδικασία για αίτηση επίσπευσης. Υπήρξε ειδική επικοινωνία και δική μου με την ηγεσία του ΔΟΑΤΑΠ, προκειμένου ακριβώς να προτεραιοποιηθούν αυτές οι αιτήσεις…
Το πιο σημαντικό είναι ότι ενώ μιλάμε για χρόνιες παθογένειες, για καθυστερήσεις ετών αναφορικά με την έκδοση των δικαιολογητικών, έχω κάνει προσωπικά εισήγηση στον ΑΣΕΠ, προκειμένου οι υποψήφιοι να μπορούν να προσκομίσουν σχετικά δικαιολογητικά, τα οποία έχουν καθυστερήσει από τη διοίκηση καθ’ όλη την περίοδο των ενστάσεων. Είναι απόφαση του ΑΣΕΠ, της εν λόγω αρχής. Η εισήγηση που έχω κάνει είναι σε αυτή την κατεύθυνση, προκειμένου ακριβώς να προσμετρηθούν και να μπορέσουν να κατατεθούν σε εκείνη τη φάση τα δικαιολογητικά αυτά.
(Επειδή η Σακοράφα επιμένει στην ερώτηση, η Κεραμέως απαντάει:) …Η προηγούμενη κυβέρνηση -και πολύ σωστά και το αναγνωρίζω- είχε ξεκινήσει τη διαδικασία του e-doatap, να περάσουμε δηλαδή σε ένα μεγάλο μέρος, αν θέλετε, στην ηλεκτρονική διακυβέρνηση, κάτι στο οποίο ο νέος πρόεδρος του ΔΟΑΤΑΠ, ο οποίος πέρασε από ακρόαση την περασμένη εβδομάδα, έχει συγκεκριμένη εμπειρία και έχει ήδη καταθέσει συγκεκριμένες προτάσεις για το πώς θα μπορέσουμε να περάσουμε πραγματικά τον ΔΟΑΤΑΠ στην εποχή της ηλεκτρονικής διακυβέρνησης.
…Και θα κλείσω με το εξής: O ΔΟΑΤΑΠ είναι μια πραγματική πρόκληση, γιατί όπως είπα έχουμε να αντιμετωπίσουμε παθογένειες πολλών-πολλών ετών. Είμαστε ήδη στη διαδικασία εφαρμογής νέων λύσεων και δρομολόγησης νέου αυξημένου αριθμού ειδικών εισηγητών, ακριβώς στην κατεύθυνση αυτή. Ανοίγουμε όμως τον διάλογο και προσκαλούμε τα κόμματα να καταθέσουν και συγκεκριμένες προτάσεις που έχουν για το πώς θα βελτιωθεί έτι περαιτέρω ακριβώς, η διαδικασία αυτή.
Γιούλα Γκεσούλη
