Το «αίσιο και ευτυχές 2005» είναι κατά τεκμήριο ανεκπλήρωτη ευχή στο χώρο της Παιδείας.
Ενας γρήγορος απολογισμός σε καταστάσεις-γεγονότα που συνέβησαν μόλις τη φετινή σχολική χρονιά συνθέτουν ένα βαρύ γκρίζο τοπίο και κόβουν κάθε ελπίδα για ένα καλύτερο αύριο.
– Για μήνες παρέμειναν απλήρωτοι χιλιάδες αναπληρωτές και ωρομίσθιοι εκπαιδευτικοί, που αποτέλεσαν και φέτος την πλειονότητα των διορισμών.
– Η λύση που υιοθετήθηκε και από τη νεοδημοκρατική ηγεσία του υπουργείου Παιδείας για την αντιμετώπιση των χιλιάδων κενών σε εκπαιδευτικό προσωπικό ήταν η συγχώνευση τμημάτων και η κατάργηση σχολείων, με πρόσχημα πάντα τον μικρότερο αριθμό μαθητών (μικρότερο των 30), λόγω της υπογεννητικότητας. Το χρόνιο αίτημα του εκπαιδευτικού κόσμου για μείωση των μαθητών ανά τμήμα με ανώτατο όριο τους 20 μαθητές, με νομοθετική ρύθμιση, έχει πάει περίπατο. Κατόπιν τούτης της πρακτικής προβάλλει άκρως περιπαιχτική η προεκλογική δέσμευση της ΝΔ (αναφέρεται στο κυβερνητικό πρόγραμμα για την Παιδεία) για μείωση των μαθητών ανά τμήμα.
– Παραμένουν και σήμερα τα κενά σε εκπαιδευτικούς ειδικοτήτων, με αποτέλεσμα σχολεία να υπολειτουργούν.
– Οι εκπαιδευτικοί ειδικοτήτων έχουν μετατραπεί σε «πασπαρτού», ώστε να δίνεται η εντύπωση ότι τα σχολεία καλύπτουν τις ανάγκες του ωρολόγιου προγράμματος.
– Ιδια και απαράλλαχτη παραμένει η κατάσταση στα κατ’ ευφημισμόν «Ολοήμερα Σχολεία». Ναι, ναι! Εκείνα που ο Καραμανλής προεκλογικά χαρακτήριζε ολοήμερα παιδοφυλακτήρια και πάρκιν παιδιών.
– Τα μεγάλα λόγια για στήριξη της παιδείας και των εκπαιδευτικών εξατμίστηκαν νωρίς-νωρίς. Πού είναι αλήθεια αυτή η περίφημη προεκλογική εξαγγελία για σταδιακή αύξηση των δαπανών στο 5% του ΑΕΠ;
Οι πενιχροί μισθοί των εκπαιδευτικών καταβαραθρώθηκαν (όπως άλλωστε όλων των εργαζομένων). Η κυβέρνηση αρνείται να καταβάλει ακόμη και αυτά τα 103 ευρώ (υπόλοιπο του επιδόματος των 176 ευρώ), που ήταν προεκλογική της υπόσχεση.
– Οχι μόνο δεν υπήρξαν αυξήσεις αλλά έγινε προσπάθεια και για περικοπές. Υλοποιώντας νόμο που ψήφισε στην εκπνοή της θητείας της η κυβέρνηση του ΠΑΣΟΚ, η ΝΔ έκοψε το «κίνητρο απόδοσης» από τους εκπαιδευτικούς που βρίσκονται σε εκπαιδευτική άδεια ή στη μετεκπαίδευση.
Ανάλογη οδηγία φαίνεται να υπάρχει και για την περικοπή του οικογενειακού επιδόματος σε εκπαιδευτικούς που τα παιδιά τους φοιτούν σε μεταπτυχιακά προγράμματα και δεν έχουν συμπληρώσει το 24ο έτος της ηλικίας τους, με ερμηνεία αντίστοιχης διάταξης του παραπάνω νόμου. Καταφανής, λοιπόν, η προσπάθεια να μετρηθεί και κοπεί και η μπουκιά ακόμη απ’ το στόμα των εκπαιδευτικών.
– Δυσβάσταχτο και άλυτο και σήμερα το πρόβλημα της ανεργίας. 80.000 υπολογίζονται φέτος οι εκπαιδευτικοί που θα πάρουν μέρος στο διαγωνισμό του ΑΣΕΠ τον ερχόμενο Μάρτιο. Από αυτούς μόνο 5.949 θα διοριστούν την επόμενη διετία. Θυμάστε μήπως το αγαπημένο σλόγκαν παλιών και νέων κυβερνώντων ότι μόνο με την κατάργηση της επετηρίδας και την καθιέρωση του διαγωνισμού θα αντιμετωπίζονταν το πρόβλημα της αδιοριστίας;
– Στα πρόθυρα της κατάρρευσης και τα Τεχνολογικά Ιδρύματα, αλλά και πολλά Πανεπιστήμια (πχ. Δημοκρίτειο). Τα ΤΕΙ αδυνατούν να καταβάλλουν τις αμοιβές στους ωρομίσθιους εκπαιδευτικούς για το τρίμηνο Οκτωβρίου-Δεκεμβρίου, ενώ δεν μπορούν να εξοφλήσουν και τους εκδότες για την αγορά των συγγραμμάτων των φοιτητών. Μήνες τώρα ζητούν επιχορήγηση με 50 εκατ. ευρώ ώστε να μπορούν να λειτουργήσουν στοιχειωδώς και το υπουργείο Παιδείας τα εμπαίζει δίνοντάς τους μόνο 13 εκατ. ευρώ.
Απειλές για δύο κινητοποιήσεις (τρίωρης διάρκειας) κάθε εβδομάδα εκτοξεύονται απ’ το εκπαιδευτικό προσωπικό με την έναρξη των μαθημάτων και αποχή από την εξεταστική Φεβρουαρίου. Ο κόμπος έφτασε πια στο χτένι.
– Το υπουργείο Παιδείας δηλώνει ότι βιάζεται να τελειώνει με την αξιολόγηση των ΑΕΙ, ώστε να πάει με αυτή στις βαλίτσες του στη νέα συνάντηση των υπουργών Παιδείας της ΕΕ τον προσεχή Μάιο.
Πλώρη βάζει και για την υλοποίηση των δεσμεύσεων που απορρέουν απ’ τη Διακήρυξη της Μπολόνιας (τρεις κύκλοι σπουδών, εκ των οποίων ο πρώτος, ο προπτυχιακός, τριετούς διάρκειας). Υπήρξε αναφορά του ίδιου του Καραμανλή κατά τη συζήτηση για την Παιδεία στη βουλή.
– Προωθείται η αναγνώριση των Κέντρων Ελευθέρων Σπουδών από το παράθυρο και η ακαδημαϊκή ισοτιμία ξένων πτυχίων τριετούς φοίτησης με τα ελληνικά πτυχία τετραετούς φοίτησης και συνεπώς αμφισβητείται ο δημόσιος χαρακτήρας της ανώτατης εκπαίδευσης και γίνεται πράξη η υποβάθμιση των πανεπιστημιακών σπουδών στη χώρα μας μέσω της νέας πρότασης σχεδίου νόμου για το νέο ΔΙΚΑΤΣΑ.
Ολα αυτά είναι ελάχιστα από τα μύρια όσα προβλήματα της Παιδείας.
Τις τελευταίες μέρες δίνεται η εντύπωση –κυρίως μέσα απ’ τον αντιπολιτευόμενο τύπο- ότι επίκεινται σοβαρές κινητοποιήσεις των εκπαιδευτικών και θερμός Φλεβάρης.
Αν εξαιρέσει κανείς την τριτοβάθμια εκπαίδευση (ιδίως τα ΤΕΙ), όπου όντως μπορεί να υπάρξουν αγώνες, η κατάσταση στην πρωτοβάθμια και δευτεροβάθμια εκπαίδευση δεν είναι ιδιαίτερα ενθαρρυντική.
Γνώση και κατανόηση της δύσκολης κατάστασης υπάρχει. Δυσαρέσκεια, αηδία για όλες τις κυβερνητικές πολιτικές των τελευταίων χρόνων υπάρχουν. Η ανεμπιστοσύνη στους χειρισμούς της συνδικαλιστικής γραφειοκρατίας ξεχειλίζει.
Δεν υπάρχει η πίστη στις ίδιες δυνάμεις. Βαριά πέφτει η σκιά της αντίληψης ότι οι αγώνες είναι αναποτελεσματικοί, λείπει το όραμα, η πίστη στη συλλογικότητα.
Αν δε σπάσει τούτο το απόστημα, αν δεν υπάρξει έγερση απ’ τον καναπέ, αν δε σπάσει ο βραχνάς της ανάθεσης ευθυνών, οραμάτων, διεξαγωγής και διαχείρισης των αγώνων σε κάποιους «ειδικούς», «ικανούς» ή και «φωτισμένους», ε, τότε η ευχή για «καλή και αγωνιστική χρονιά» θα έχει πέσει στα σκουπίδια.
Γιούλα Γκεσούλη
