Πόσο απέχει ο Ιούλης από το Σεπτέμβρη; Εναν Αύγουστο. Αυτός ο Αύγουστος, λοιπόν, στη διάρκεια του οποίου αυξάνεται παραδοσιακά ο τζίρος των καταστημάτων εστίασης (λόγω τουρισμού, εξωτερικού και εσωτερικού), ήταν αρκετός για να κάνει σκόνη την προπαγάνδα της κυβέρνησης για επικείμενη μείωση των τιμών στην εστίαση, λόγω μείωσης του ΦΠΑ.
Θυμόσαστε, ασφαλώς, πως όταν ανακοινώθηκε το μέτρο είχαμε γράψει πως δεν πρόκειται να φτηνήνουν τα σουβλάκια, οι πίτσες και οι τυρόπιτες, αλλά οι μεν μικροί επαγγελματίες θα μπορέσουν να καλύψουν ένα κομμάτι της χασούρας του προηγούμενου διαστήματος, οι δε μεγαλοξενοδόχοι θα είναι οι μεγάλοι κερδισμένοι, καθώς στις δικές τους μονάδες εστίασης είχαν κλείσει τα πακέτα με ΦΠΑ 23% και έτσι ένα καθαρό 10% από τον τζίρο της εστίασης θα πάει στα κέρδη τους.
Εμφανίζεται, λοιπόν, τώρα ο ίδιος ο Σαμαράς και δηλώνει ότι το κέρδος δεν ήταν η μείωση των τιμών, αλλά ότι πήραν ανάσα οι επιχειρήσεις και σώθηκαν θέσεις εργασίας. «Αυτό έδωσε ανάσα σε δεκάδες χιλιάδες μικρομεσαίες επιχειρήσεις. Εσωσε θέσεις εργασίας. Σε αρκετές περιπτώσεις μείωσε και τις τιμές. Και φέρνει άνοδο των φορολογικών εισπράξεων. Διότι εντάθηκαν, στο μεταξύ, και οι έλεγχοι», είπε στην ομιλία του στη ΔΕΘ. Και στη συνέντευξη που έδωσε στο «Εθνος», την περασμένη Κυριακή, όταν του επισημάνθηκε ότι οι τιμές δεν μειώθηκαν, διότι οι καταστηματάρχες δεν άκουσαν την έκκληση της κυβέρνησης, απάντησε: «Δεν έχετε δίκιο. Τα στοιχεία δείχνουν ότι άρχισαν να αυξάνονται οι επιστροφές του ΦΠΑ. Κι αυτό ήταν το κύριο ζητούμενο. Και πήραν ανάσα δεκάδες χιλιάδες επιχειρήσεις που αγκομαχούσαν. Κι αυτό ήταν ζητούμενο. Και σώθηκαν έτσι χιλιάδες θέσεις εργασίας. Κι αυτό ήταν ζητούμενο… Οι τιμές στην εστίαση αλλού έπεσαν, αλλού όχι. Γιατί άλλες επιχειρήσεις είχαν αυξήσει τις τιμές τους όταν ανέβηκε ο ΦΠΑ τα προηγούμενα χρόνια, ενώ άλλες δεν είχαν αυξήσει τις τιμές τους, τις είχαν απορροφήσει οι ίδιες και είχαν φτάσει στα όρια επιβίωσης. Αλλωστε το πόσο θα πέσουν οι τιμές τελικά, θα το διαμορφώσει και ο ανταγωνισμός μεταξύ των επιχειρήσεων».
Τι έλεγαν, όμως, οι υπουργοί του τον Ιούλη; Εστησαν δυο φιέστες, στις οποίες διατυμπάνιζαν την επικείμενη μείωση των τιμών, με εφαρμογή του «γαλλικού μοντέλου», δηλαδή της «συμφωνίας κυρίων» με τους επιχειρηματίες του κλάδου. Τότε, βέβαια, δεν ήξεραν ότι το «γαλλικό μοντέλο» απέτυχε παταγωδώς, όπως δημόσια ομολογείται πλέον (γράψαμε σχετικά στο προηγούμενο φύλλο).
Η πρώτη φιέστα έγινε στις 21 Ιούλη, όταν ο Χατζηδάκης, ο Σκορδάς, ο Μαυραγάνης και οι γενικοί γραμματείς Δημοσίων Εσόδων, Τουρισμού, Καταναλωτή και Εμπορίου συναντήθηκαν με τις διοικήσεις των καπιταλιστικών οργανώσεων του κλάδου για να δουν, υποτίθεται, πώς θα εφαρμοστεί το μέτρο. Ο Χατζηδάκης διαφήμιζε το «γαλλικό μοντέλο», ενώ ο Θεοχάρης ήταν ο πιο ενθουσιώδης: «Προφανώς θα βοηθήσει στην αύξηση του τζίρου μέσω της μείωσης των τιμών για να μπορέσει να περάσει αυτή η μείωση του ΦΠΑ και στον καταναλωτή». Το ίδιο και ο Λιάσκος (γ.γ. Τουρισμού): «Πραγματικά για μας, για τον κλάδο του τουρισμού, το μέτρο αυτό αποτελεί ένα κομβικό σημείο εφόσον αφορά τη μείωση των τιμών». Οσον αφορά τους εκπροσώπους των καπιταλιστικών συνδικάτων, αναλάμβαναν δεσμεύσεις και έδιναν διαβεβαιώσεις, με πρωταγωνιστή τον πρόεδρο της ΓΣΕΒΕΕ Γ. Καββαθά, που είναι και πρόεδρος των εστιατόρων: «Πρέπει λοιπόν να περάσουμε τη μείωση αυτή στην κατανάλωση στο μεγαλύτερο δυνατό βαθμό». «Στις ήδη μειωμένες τιμές θα προχωρήσουμε σε περαιτέρω μειώσεις, έτσι ώστε οι μειωμένες τιμές στα καταστήματά μας να γίνουν αντιληπτές από τον καταναλωτή», έλεγε ο Παπανικολάου του ΣΕΠΟΑ (αλυσίδες εστίασης).
Η δεύτερη φιέστα έγινε στις 26 Ιούλη, με την παρουσία αυτή τη φορά και του Στουρνάρα (συν την Κεφαλογιάννη), οπότε και υπογράφτηκε η «συμφωνία κυρίων» και ανακοινώθηκε και το σχετικό σήμα. «Η κυβέρνηση, από την πλευρά της, θα κάνει τα πάντα για να περιφρουρήσει την εφαρμογή του μέτρου αυτού. Δηλαδή να περάσει η μείωση στους καταναλωτές», δήλωνε κατενθουσιασμένη η Κεφαλογιάννη. «Δεσμευόμαστε για τη μείωση των τιμών, αν και οι συγκυρίες και η αγορά είναι πάρα πολύ δύσκολη αυτή τη στιγμή», έλεγε πομπωδώς ο εκπρόσωπος των αλυσίδων εστίασης. «Το μείζον είναι να γίνει κοινός τόπος, να το πω έτσι, η ανάγκη να πάμε όλοι σε μία πολιτική χαμηλότερων τιμών καθημερινά», έλεγε ο Σκορδάς. Ο Καββαθάς, της ΓΣΕΒΕΕ και των εστιατόρων δεν σήκωνε κουβέντα: «Σας είπα ότι το 50% των συναδέλφων έχει δείξει μια θετική ανταπόκριση στην προσπάθεια αυτή. Νομίζω ότι θα μπορώ να το πω με μεγαλύτερη σιγουριά τις επόμενες μέρες, αλλά εκτιμώ ότι όταν θα αρχίσουν να τοποθετούνται τα σήματα στις προθήκες των εστιατορίων η αύξηση των συμμετεχόντων θα είναι τελείως διαφορετική». Και ο Στουρνάρας έβαζε το κερασάκι στην τούρτα της προπαγάνδας, με το γνωστό ύφος του επιστήμονα: «Ο όγκος αναμφισβήτητα θα βελτιωθεί, διότι θα έχουμε μία βελτίωση της ζήτησης λόγω της χαμηλότερης τιμής. Να λοιπόν γιατί έχει πολύ μεγάλη σημασία να πέσει και η τιμή, ούτως ώστε να περάσει όσο το δυνατόν περισσότερο η μείωση του ΦΠΑ στην τελική τιμή».
Μεσολάβησε, λοιπόν, ο Αύγουστος, οι τιμές δεν έπεσαν, οπότε το επιτελείο του Μαξίμου επεξεργάστηκε τη νέα προπαγανδιστική γραμμή: μπορεί να μην έπεσαν οι τιμές, αλλά πήραν ανάσα κερδοφορίας οι επιχειρήσεις και σώθηκαν θέσεις εργασίας! Φυσικά, και αυτό είναι μπούρδα. Αφού οι τιμές δεν έπεσαν, ο τζίρος δεν μπορεί ν’ ανέβηκε εξαιτίας αυτού του λόγου. Επομένως, δεν μπορεί να σώθηκαν και θέσεις εργασίας. Ετσι κι αλλιώς, στη δουλειά έχει μείνει το ελάχιστο δυνατό προσωπικό, αυτοί χωρίς τους οποίους δεν μπορεί να δουλέψει ένα μαγαζί. Μένει ν’ αποδειχτεί αν κάποιοι θα πληρώσουν τον ΦΠΑ που δεν πλήρωναν (αυτό θα φανεί τον Οκτώβρη), αλλά και σ’ αυτό πρέπει να κρατάει κανείς μικρό καλάθι, γιατί είναι πολλές οι «τρύπες» που πρέπει να καλύψουν οι μικροί του κλάδου.
ΥΓ: Ο Βενιζέλος, πάντως, έχει διαφορετική γνώμη από τον Σαμαρά και την εξέφρασε δημόσια, προφανώς για να καρφώσει τον πρωθυπουργό και τον Στουρνάρα, που θεωρεί ότι του πήραν τη μπουκιά από το στόμα, παρουσιάζοντας ως δική τους επιτυχία τη δοκιμαστική μείωση του ΦΠΑ στην εστίαση. Μιλώντας στη Θεσσαλονίκη είπε: «Δεν απέδωσε αυτό που θέλαμε, στο βαθμό που θέλαμε η μείωση του ΦΠΑ στην εστίαση. Αν είχε αποδώσει όσο έπρεπε, θα είχαμε ένα πολύ καλό επιχείρημα για την επανεξέταση του ειδικού φόρου κατανάλωσης στο πετρέλαιο θέρμανσης και στο πετρέλαιο κίνησης, που εκεί πρέπει να δώσουμε λύση τη χρονιά αυτή, σε όλα τα κοινωνικά προβλήματα τα οποία έχουν προκύψει, με γενναιοδωρία». Τι φταίει και «δεν απέδωσε» το μέτρο; Προφανώς η «ανικανότητα του οικονομικού επιτελείου»…
