Ολοι αυτοί και αυτές που εμφανίζονται ως σφόδρα ανησυχούντες για το εκλογικό αποτέλεσμα στην Ιταλία, που έφερε πρώτο το (ας αποφασίσουν πως θα το λένε: νεοφασιστικό, μεταφασιστικό, ακροδεξιό, της ριζοσπαστικής Δεξιάς;) κόμμα «Αδελφοί της Ιταλίας» και στα πρόθυρα της πρωθυπουργίας την Τζόρτζια Μελόνι, δεν ανησυχούν προφανώς μη τυχόν και η Μελόνι ακολουθήσει φιλολαϊκή πολιτική, που θα τινάξει στον αέρα τη δημοσιονομική σταθερότητα στην ΕΕ. Το τονίζουν ότι η Μελόνι, σε αντίθεση με τον Σαλβίνι που προεκλογικά ήταν «δώστα όλα», δεν έκανε… λαϊκιστικές εξαγγελίες.
Τότε γιατί ανησυχούν; Λένε κάτι γενικότητες για δημιουργία αντι-ΕΕ μπλοκ από τον Ορμπαν, τη Μελόνι και τον Πολωνό Μοραβιέτσκι (καλά, αυτός δεν βρίσκεται στην πρωτοπορία της αντι-ρωσικής υστερίας, σε αντίθεση με τη στάση που κρατά ο Ορμπαν;), που θα αλλάξει τις παγιωμένες ισορροπίες στην ΕΕ. Γιατί, όμως, δεν έχει την ίδια ανησυχία η μονοπωλιακή αστική τάξη της Ιταλίας, η οποία προσέφερε στη Μελόνι το «στέμμα»;
Ηταν 4 του Σεπτέμβρη, τελευταία μέρα του 48ου Forum Ambrosetti, που διεξάγεται κάθε χρόνο στην πολυτελή Villa d’Este στο Τσερνόμπιο, μια πολυτελή λουτρόπολη στη λίμνη Κόμο, όταν η ελίτ των ιταλών καπιταλιστών και παραγόντων της δημόσιας ζωής «ανέκρινε» την Μελόνι, τον Λέτα και τον Σαλβίνι. Μετά το τέλος της εκδήλωσης φρόντισαν να καταστεί σαφές πως όχι μόνο δεν ανησυχούν από την πιθανότητα να γίνει η Μελόνι πρωθυπουργός, αλλά προτιμούν αυτή τη λύση.
Η Μελόνι τους διαβεβαίωσε και πάλι ότι προτίθεται να μειώσει τους φόρους και το «κόστος εργασίας» για τις ιταλικές επιχειρήσεις. Επανέλαβε την υποστήριξή της στις κυρώσεις κατά της Ρωσίας. Οπως είπε, «αν η Ιταλία διαχωρίσει τη θέση της από εκείνη των συμμάχων της, δεν θα αλλάξει τίποτα για το Κίεβο, για εμάς όμως θα αλλάξει», καθώς το 80% των ιταλικών εξαγωγών κατευθύνονται στην Ευρώπη και τις ΗΠΑ και «νικητής δεν θα είναι μόνο η Ρωσία του Πούτιν αλλά και η Κίνα».
Ο ανταποκριτής της γαλλικής «Monde» κατέγραψε την άποψη ενός από τους συνδαιτημόνες: «Φέτος, ενώ ο Ντράγκι ετοιμάζεται να αποχωρήσει, η γενική αίσθηση είναι πως δεν χρειάζεται να ανησυχούμε υπερβολικά για το εσωτερικό πολιτικό πλαίσιο. Οι λόγοι ανησυχίας δεν λείπουν, από την εκτόξευση του πληθωρισμού μέχρι την επιστροφή του πολέμου στη Ευρώπη, αλλά η Τζόρτζια Μελόνι δεν μοιάζει να αποτελεί μέρος τους»!
Ο μόνος που αντέδρασε ήταν ο βιομήχανος και εκδότης Κάρλο ντε Μπενεντέτι που είπε στους «Financial Times»: «Η επιχειρηματική κοινότητα κάνει λάθος θεωρώντας ότι τους αξίζει να δοκιμαστούν (σ.σ. αναφερόταν στο δεξιό μπλοκ). Είναι μιια βουτιά στο σκοτάδι, γιατί αυτή δεν θα είναι μιια φιλελεύθερη κεντροδεξιά κυβέρνηση, είναι μιια σκληρά δεξιά συμμαχία στην οποία το κυρίαρχο στοιχείο είναι η Μελόνι. Η Μελόνι βρίσκεται υπερβολικά κοντά στην Ουγγαρία και την Πολωνία και θα έχουμε άσχημη κατάληξη αν ο Μπερλουσκόνι δεν εγκαταλείψει τη συμμαχία. Ο Μπερλουσκόνι ουδέποτε αμφισβήτησε τη συμμετοχή της Ιταλίας στην ΕΕ και τις συμμαχίες της. Μία κυβέρνηση υπό τη Μελόνι θα μετατοπίσει τις συμμαχίες μας προς το μπλοκ του Βίσεγκραντ. Αυτό είναι που δεν καταλαβαίνουν οι περισσότεροι ιταλοί επιχειρηματίες».
Ο Κάρλο ντε Μπενεντέτι, βέβαια, έχει χάσει εδώ και χρόνια την… έξωθεν καλή μαρτυρία, καθώς είναι φανερός υποστηρικτής του «Δημοκρατικού Κόμματος». Ολοι κατάλαβαν πως έκανε την καρδιά του πέτρα για να εκθειάσει τον Μπερλουσκόνι, γιατί υπήρξε φανατικός πολέμιός του και του έχει κάνει σωρεία μηνύσεων (ακόμη πρέπει να βρίσκονται στα δικαστήρια). Ο Ντε Μπενεντέτι δεν μιλούσε ως εκπρόσωπος της ιταλικής αστικής τάξης, αλλά ως εκπρόσωπος του «Δημοκρατικού Κόμματος».
Στο Τσερνόμπιο η Μελόνι απέσπασε την υποστήριξη της ιταλικής αστικής τάξης και αυτό έδωσε αέρα στα φτερά της στις τρεις τελευταίες εκλογικές εβδομάδες. Είχε ήδη το προβάδισμα στην ψήφο των πολιτών (όπως φάνηκε εκ του αποτελέσματος), γεγονός στο οποίο έπαιξε ρόλο το ότι ήταν το μοναδικό κόμμα που αρνήθηκε να στηρίξει την κυβέρνηση Ντράγκι, αλλά παρέμεινε στην αντιπολίτευση και μάζευε τη λαϊκή δυσαρέσκεια.
Αυτό επιβεβαιώνεται και από το γεγονός ότι η «Λέγκα» του Σαλβίνι, που στήριξε την κυβέρνηση Ντράγκι, καταποντίστηκε στο 9,01%, ποσοστό περίπου ίσο με αυτό της «Forza Italia» του Μπερλουσκόνι (8,25%), ενώ αντίθετα το «Κίνημα 5 Αστέρων» του Κόντε, που στην ουσία έριξε τον Ντράγκι, όχι μόνο διασώθηκε αλλά αναδείχτηκε τρίτο κόμμα με 15,25% (ενώ ο Ντι Μάιο, που επέμενε στη στήριξη του Ντράγκι και αποχώρησε από το «Κ5Α», κυριολεκτικά εξαερώθηκε). Με μικρή διαφορά (7,82%) ακολούθησε το «Azione Italia Viva» του Ματέο Ρέντσι, που επίσης παρέμεινε ζωντανός και μέσα στο πολιτικό παιχνίδι.
Τα αποτελέσματα στο 90% των εκλογικών κέντρων φαίνεται στον παρακάτω πίνακα. Σημειώνουμε ότι στην Ιταλία το εκλογικό σύστημα είναι διφασικό: τα 2/3 των εδρών μοιράζονται αναλογικά και το 1/3 εκλέγεται σε μονοεδρικές περιφέρειες με πλειοψηφικό (την έδρα παίρνει ο πρώτος). Γι’ αυτό και σχηματίστηκαν συνασπισμοί, καθολικός της δεξιάς-ακροδεξιάς-νεοφασισμού, περιορισμένος της κεντροαριστεράς, καθώς ούτε ο Κόντε ούτε ο Ρέντσι δέχτηκαν να συμμετάσχουν.
Διαστρωμματική ανάλυση της ψήφου δεν έχουμε. Ξέρουμε, όμως, ότι η αποχή σημείωσε ρεκόρ με 36%, ενώ στο Νότο έφτασε το 50%. Οπως ξέρουμε, επίσης, ότι κόμμα επαναστατικό (έστω και σε επίπεδο διακηρύξεων) δεν κατέβηκε στις εκλογές ή, αν κατέβηκαν κάποιες μικρές πολιτικές ομάδες, δεν έπαιξαν κανένα ρόλο.
Δεν πρέπει επίσης να διαφύγει της προσοχής μας ότι οι πολιτικές δυνάμεις πέραν της τριμερούς δεξιάς-ακροδεξιάς-νεοφασισμού (που συγκέντρωσε αθροιστικά 44,1%), δηλαδή ο συνασπισμός της Κεντροαριστεράς, το «Κ5Α» και η «Δράση για Ζωντανή Ιταλία» του Ρέντσι, συγκέντρωσαν αθροιστικά μεγαλύτερο ποσοστό (49,4%). Αν υπήρχε μια πόλωση «ζωής ή θανάτου», όπως την παρουσιάζουν, να είστε σίγουροι ότι το 49,4% θα είχε συνασπιστεί και θα διεκδικούσε την κυβερνητική εξουσία.
Ομως, στις χτεσινές εκλογές δεν είχαμε τη «μάχη του φωτός με το σκότος» (για να θυμηθούμε κάτι πασοκικά των δεκαετιών του ’80 και του ’90), αλλά μια μάχη για το μοίρασμα της πολιτικής εξουσίας, ανάμεσα σε πολιτικές δυνάμεις που υπηρετούν το ίδιο σύστημα.
Μιλούν πολύ και πολλοί για το νεοφασιστικό παρελθόν της Μελόνι. Η ίδια φρόντισε να διακηρύξει ότι «η ιταλική δεξιά έχει αποτινάξει τον φασισμό και τον έχει αποθέσει στην ιστορία εδώ και πολλές δεκαετίες». Τα ίδια δεν έχει κάνει η Λεπέν στη Γαλλία, που είναι πλέον πλήρως νομιμοποιημένη πολιτικά; Η Μελόνι, βέβαια, εξακολουθεί να κλείνει το μάτι στους θαυμαστές του Μουσολίνι, διατηρώντας ως έμβλημα του κόμματός της τη δάδα με τα χρώματα της ιταλικής σημαίας, που ήταν το σύμβολο του ανοιχτά φασιστικού Ιταλικού Κοινωνικού Κινήματος (MSI) του Τζόρτζιο Αλμιράντε και της συνέχειάς του, της Εθνικής Συμμαχίας του Τζανφράνκο Φίνι, από τη νεολαία του οποίου ξεκίνησε η Μελόνι. Γιατί ξεχνούν, όμως, ότι το νεοφασιστικό μόρφωμα του Φίνι το νομιμοποίησε ο Μπερλουσκόνι, συμμαχώντας μαζί του το 2013 και στη συνέχεια απορροφώντας το; Τότε άρχισε και η πολιτική καριέρα της Μελόνι, που ο Μπερλουσκόνι την έκανε υπουργό.
Εχουν φτάσει στο σημείο να δείχνουν με το δάχτυλο τη Μελόνι, ξεχνώντας ότι πριν από μερικά χρόνια έκαναν το ίδιο με τον Σαλβίνι (εξίσου νεοφασίστα και ρατσιστή). Ο Σαλβίνι, όμως, σχημάτισε κυβέρνηση από κοινού με το «Κ5Α» του Μπέπε Γκρίλο, με πρωθυπουργό έναν άσημο καθηγητή επαρχιακού πανεπιστήμιου, τον Τζουζέπε Κόντε. Ο Γκρίλο πήγε στη μπάντα, ο Σαλβίνι έγινε υπουργός Εσωτερικών, ο Κόντε σχημάτισε δύο κυβερνήσεις με διαφοροποιημένη στήριξη και μετά όλοι μαζί (πλην Μελόνι) στήριξαν την κυβέρνηση του «αγίου» Μάριο Ντράγκι.
Οι καπιταλιστές σε όλο τον κόσμο (και στην Ιταλία) είναι πρακτικοί άνθρωποι. Ξέρουν ότι η σημερινή Ιταλία δεν μπορεί να κυβερνηθεί με φασιστική δικτατορία μουσολινικού τύπου. Βλέποντας ότι η Μελόνι είναι αυτή που «τραβούσε» εκλογικά στη σημερινή φάση, φρόντισαν να πάρουν τις διαβεβαιώσεις της και της έδωσαν το «στέμμα». Χτες ήταν ο Κόντε, αύριο θα είναι κάποιος άλλος ή κάποια άλλη. Ετσι κυλάει η πολιτική ζωή της Ιταλίας εδώ και πολλά χρόνια. Εδώ παραμένει πολιτικά ενεργός ο Μπερλουσκόνι, μια 86χρονη μούμια (με τόσες πλαστικές και μπότοξ μόνο το στόμα μπορεί και ανοιγοκλείνει), συνδεδεμένη με άπειρα σκάνδαλα.
Να σημειώσουμε εδώ πως η πρωθυπουργία της Μελόνι δεν είναι σίγουρη. Ο Μπερλουσκόνι δήλωσε χθες ότι φιλοδοξεί να είναι «ο σκηνοθέτης της νέας κυβέρνησης» κι αυτό στην Μελόνι πρέπει να ακούστηκε σαν απειλή. Aπό πότε ο τρίτος θα ρυθμίσει τη σύνθεση μιας τρικομματικής κυβέρνησης και η πρώτη θα τεθεί υπό την κηδεμονία του; Αλλά κι αν η Μελόνι σχηματίσει κυβέρνηση, ο Σαλβίνι θα είναι από τον πρώτο μήνα εσωκυβερνητική αντιπολίτευση. Στις ευρωεκλογές του 2019 η «Λέγκα» του Σαλβίνι είχε πάρει 34,26% και ήταν πρώτο κόμμα (με δεύτερο το «Δημοκρατικό», τρίτο το «Κ5Α» και τέταρτη της «Forza Italia»), ενώ οι «Αδελφοί της Ιταλίας» της Μελόνι είχαν πάρει μόλις 6,44% και ήταν πέμπτο κόμμα. Εχοντας χάσει μέσα σε μια τριετία είκοσι πέντε μονάδες και έχοντας πια μονοψήφιο ποσοστό, ο Σαλβίνι ξέρει πως όσο πιο γρήγορα «την κάνει» από μια κυβέρνηση Μελόνι τόσο περισσότερες πιθανότητες ανάκαμψης θα έχει.
Γιατί θα φθαρεί σε μια κυβέρνηση της Μελόνι; Γιατί αυτή η κυβέρνηση θα ακολουθήσει την ίδια πολιτική με την κυβέρνηση Ντράγκι και θα κάνει μεγαλύτερες παραχωρήσεις στο μεγάλο κεφάλαιο, όπως δεσμεύτηκε η Μελόνι στους καπιταλιστικούς ομίλους. Η Μελόνι ξέρει πολύ καλά ότι αν κάνει «κόνξες», οι καπιταλιστές έχουν τη δυνατότητα να ρίξουν την κυβέρνησή της. Γι’ αυτό και δεν είναι λίγοι αυτοί που στοιχηματίζουν πως δε θ’ αργήσει η ώρα να ανακληθεί από την εφεδρεία ο Μάριο Ντράγκι. Οχι λόγω της Μελόνι, αλλά λόγω του Σαλβίνι ή του Μπερλουσκόνι ή και των δύο.
Εν πάση περιπτώσει, αυτά θα τα δούμε στον καιρό τους. Προς το παρόν μένουμε στην ανάδειξη μιας… μεταλλαγμένης φασίστριας σε πρώτη δύναμη στις ιταλικές κοινοβουλευτικές εκλογές. Μιας φασίστριας αποφασισμένης να υπερασπιστεί με πυγμή τα συμφέροντα της ιταλικής αστικής τάξης απέναντι στον «εσωτερικό εχθρό», τον οποίο παραμύθιασε (όπως και άλλοι φασίστες ανά την Ευρώπη, με πιο πρόσφατο παράδειγμα τη Σουηδία).
Γιατί ανησυχούν οι «επίσημες ηγεσίες» στην ΕΕ; Μόνο για ένα λόγο. Γιατί βλέπουν ότι πλέον δεν περνάει η «μπογιά» των παραδοσιακών πολιτικών οικογενειών, χριστιανοδημοκρατών και σοσιαλδημοκρατών. Οτι ξεπετάγονται ακροδεξιές και φασιστικές δυνάμεις, περιθωριακές μέχρι πρότινος, και γράφουν νίκες, εκμεταλλευόμενες τη διάψευση και των πιο στοιχειωδών προσδοκιών που είχαν οι εργαζόμενες μάζες από το παραδοσιακό πολιτικό σύστημα. Μόνο η τύχη των κομματικών τους σχηματισμών και το δικό τους πολιτικό μέλλον τους ενδιαφέρει.
Και βέβαια, δεν μπορούμε να μην τονίσουμε ότι φαινόμενα όπως η νίκη της Μελόνι χθες, των φασιστών της Σουηδίας προχθές, το τεράστιο ποσοστό της Λεπέν πριν από λίγο καιρό, είναι αποτέλεσμα της απο-πολιτικοποίησης του εργατικού κινήματος. Αποτέλεσμα της ήττας στο στίβο του ταξικού αγώνα και της ανυπαρξίας ενός επαναστατικού κομμουνιστικού πόλου. Στον Μεσοπόλεμο, οι ναζιφασίστες εγκληματούσαν γιατί απέναντί τους είχαν ένα ρωμαλέο κομμουνιστικό και εργατικό κίνημα. Στις πρώτες δεκαετίες του 21ου αιώνα οι φασίστες… αποκηρύσσουν το φασισμό και γίνονται… κοινοβουλευτικές δυνάμεις, επειδή δεν υπάρχει το αντίπαλο δέος.
