Από τη χιονοστιβάδα της παγκόσμιας καπιταλιστικής οικονομικής κρίσης δεν γλίτωσε ούτε η Κίνα. Στην σύνοδο του Παγκόσμιου Οικονομικού Φόρουμ, που έγινε τον περασμένο μήνα στο Νταβός, ο κινέζος πρωθυπουργός Βεν Ζιαμπάο ζωγράφισε με μελανά χρώματα την κατάσταση της οικονομίας στη χώρα του. Κι εδώ που τα λέμε δεν έχει άδικο, αφού τον τελευταίο καιρό μόνο μαύρα μαντάτα ακούγονται για την τρίτη μεγαλύτερη οικονομία του κόσμου, την κινέζικη.
Πριν από δέκα περίπου μέρες, ο επικεφαλής οικονομικού σχεδιασμού στην ύπαιθρο Τσεν Ξιβέν αποκάλυψε ότι 20 εκατομμύρια εργάτες – εσωτερικοί μετανάστες (δηλαδή το 15.3% των 130 εκατομμυρίων εσωτερικών μεταναστών), επέστρεψαν στα χωριά τους, αφού έχασαν τις δουλειές τους τους τελευταίους μήνες, ανατρέποντας έτσι τις εκτιμήσεις της στατιστικής υπηρεσίας που υπολόγιζε τους απολυμένους εσωτερικούς μετανάστες σε 6.5 εκατομμύρια. Οι δηλώσεις αυτές του Τσεν, οι οποίες βασίστηκαν σε έρευνα του υπουργείου Γεωργίας σε 150 χωριά και 15 επαρχίες, έγιναν μία μέρα μετά τη δημοσίευση της πρώτης ανακοίνωσης του έτους που έκανε η κεντρική κυβέρνηση, σύμφωνα με την οποία το 2009 θα είναι πιθανότατα η χειρότερη χρονιά από τις αρχές της δεκαετίας. Το 2008 έκλεισε με ρυθμό ανάπτυξης 9% (επιβεβαιώνοντας παλαιότερες ανησυχίες για βαθμό ανάπτυξης κάτω του 10%), με το ρυθμό ανάπτυξης του τελευταίου τριμήνου να πέφτει στο 6.8% και τις εκτιμήσεις για το πρώτο τρίμηνο του 2009 να μιλούν για 6.1%. Μπορεί τα νούμερα αυτά να ακούγονται μεγάλα σε σχέση με τις ευρωπαϊκές οικονομίες, όμως αποτελούν τις χειρότερες επιδόσεις της δεκαετίας, ενώ σύμφωνα με τον διευθυντή της Ρυθμιστικής Επιτροπής του τραπεζικού τομέα της Κίνας Λιου Μινγκάνγκ, μια πτώση των ρυθμών ανάπτυξης κάτω από το 7% θέτει σε κίνδυνο την κοινωνική σταθερότητα στη χώρα.
Ομως τα κακά μαντάτα δε σταματούν εδώ. Τα στοιχεία για τις εισαγωγές και τις εξαγωγές του περασμένου Γενάρη, που δημοσιεύτηκαν μέσα στη βδομάδα, αποτύπωσαν ανάγλυφα την πραγματικότητα της κρίσης. Οι εξαγωγές μειώθηκαν κατά 17.5% το Γενάρη σε σύγκριση με τον προηγούμενο χρόνο (σημειώνοντας μείωση 6 φορές μεγαλύτερη από αυτή του περασμένου Δεκέμβρη, που ήταν -2.8%). Ακόμα περισσότερο έπεσαν οι εισαγωγές που σημείωσαν μείωση 43.1% (!),τη μεγαλύτερη πτώση από την έναρξη του υπολογισμού τους το 1995. Αν σε αυτά προσθέσετε το γεγονός ότι η βιομηχανική παραγωγή της Κίνας αυξήθηκε μόλις κατά 5.7% το Δεκέμβρη (σε αντίθεση με αύξηση 17.4% που είχε σημειώσει ένα χρόνο πριν), θα έχετε μια καλύτερη εικόνα του παζλ της κρίσης που αρχίζει να μαστίζει τον κινέζικο «δράκο».
Η απάντηση που δίνει η «κομμουνιστική» κυβέρνηση της Κίνας δεν είναι διαφορετική απ’ αυτή που δίνουν όλες οι καπιταλιστικές κυβερνήσεις της Δύσης: πακέτα στήριξης στο κεφάλαιο. Τον περασμένο Νοέμβρη, η κυβέρνηση της Κίνας αποφάσισε ένα πακέτο στήριξης 586 δισ. δολαρίων, ποσό ισοδύναμο με το 16% του ΑΕΠ (Ακαθάριστου Εγχώριου Προϊόντος) της Κίνας. Στις αρχές του μήνα, η κυβέρνηση αποφάσισε να δώσει άλλα 19 δισ. δολάρια (συμπληρωματικά των 14.6 που έδωσε στο τελευταίο τρίμηνο του 2008) για την «ενίσχυση της οικονομίας». Ομως, όσο ζεστό χρήμα κι αν δώσει στους καπιταλιστές, την πραγματικότητα της πτώσης της κατανάλωσης δεν πρόκειται να την ανατρέψει.
Ξέρετε ποιο είναι το πιο «αστείο» στην όλη υπόθεση; Οτι οι καπιταλιστές δεν έχουν ακόμα «συνηθίσει» στη νέα πραγματικότητα. Δέσμιοι της αναρχίας της παραγωγής που χαρακτηρίζει τον καπιταλισμό, εξακολουθούν να παράγουν πάνω από τα στενεμένα όρια της παραγωγής που επιβάλλει η κρίση. Χαρακτηριστικό παράδειγμα η χαλυβουργία. Η Κίνα είναι η πρώτη στον κόσμο σ’ αυτό τον τομέα, παράγοντας πάνω από το 1/3 της παγκόσμιας παραγωγής ατσαλιού, με παραγωγή τέσσερις φορές μεγαλύτερη από τη δεύ-τερη στον κόσμο Ιαπωνία και πέντε φορές μεγαλύτερη από τις τρίτες ΗΠΑ. Οπως μας πληροφορεί το πρακτορείο Xinhua (22/1/09), η κατανάλωση ατσαλιού ήταν πέρσι 451 εκατομμύρια τόνοι και μπορούσε να φτάσει τους 500, αν η οικονομία αυξανόταν κατά 8% το 2009. Ομως, «η παραγωγή ξεπέρασε τα 650 εκατομμύρια τόνους στο τέλος του 2008, γεγονός που σημαίνει ότι οι παραγωγοί παρήγαγαν τόσο πολύ ατσάλι επειδή δεν έχουν καταλάβει ακόμα το πλήρες μέγεθος της κρίσης»!
