Η πανδημία του κοροναϊού δεν έδειξε μόνο την πλήρη αδυναμία πολλών συστημάτων υγείας να ανταποκριθούν στις απαιτήσεις της, ούτε την –για μία ακόμα φορά– ταξική φύση των αστικών κρατών που έσπευσαν να στηρίξουν αμέσως τους καπιταλιστές τους. Εδωσε και την ευκαιρία στην ανά τη γη μπατσοκρατία να βγάλει το άχτι της και στις πιο αντιδραστικές κυβερνήσεις να πάρουν τη ρεβάνς για να επιβάλουν σιγή ιχθύος στην εργαζόμενη κοινωνία.
Δεν αναφερόμαστε στα περιοριστικά μέτρα που αναγκαστικά θα έπρεπε να παρθούν. Τα ημίμετρα για την ακρίβεια, αφού οι απαγορεύσεις προσανατολίζονταν κυρίως στην κυκλοφορία των ατόμων (αποθεώνοντας την «ατομική ευθύνη»), την ίδια στιγμή που η μεγάλη καπιταλιστική παραγωγή αφέθηκε ανέπαφη κατά το δυνατόν (με τις όποιες απαγορεύσεις -π.χ. κλείσιμο εργοστασίων στην Ιταλία και στην Ισπανία– να παίρνονται με τεράστια καθυστέρηση, όταν τα θύματα ήταν χιλιάδες) και οι νοσοκομειακές μονάδες ήταν ανέτοιμες να αντιμετωπίσουν τις αυξημένες ανάγκες που οι ιθύνοντες γνώριζαν ότι θα υπάρξουν (τα μηνύματα της Κίνας έπρεπε να τους κάνουν να προετοιμαστούν, ακόμα κι αν δεν περίμεναν τέτοια εξάπλωση του ιού).
Δεν αναφερόμαστε ούτε στις απαγορεύσεις συγκεντρώσεων για όσο χρονικό διάστημα θερίζει η πανδημία. Αυτά είναι αναγκαστικά μέτρα, που μπορεί να μην μας αρέσουν, δεν μπορούμε όμως να τα αρνηθούμε, από τη στιγμή που ο νέος κοροναϊός εξαπλώνεται ταχύτατα και δεν είναι γνωστές ακόμα όλες οι παρενέργειές του στον πληθυσμό.
Μέτρα που δεν είναι δυνατόν να δεχτούμε για πάντα, ούτε φυσικά και μπορούν να επιβληθούν από τις αστικές δημοκρατίες για μεγάλο χρονικό διάσημα. Οχι γιατί κόπτονται για τις ατομικές ελευθερίες, αλλά γιατί ανησυχούν για την καπιταλιστική οικονομία. Οπως έλεγε ο Τραμπ, «δεν μπορούμε να αφήσουμε τη θεραπεία να είναι χειρότερη από το πρόβλημα» (βλ. https://twitter.com/realDonaldTrump/status/1241935285916782593), βλέποντας ότι τα μέτρα της «κοινωνικής αποστασιοποίησης» πλήττουν την καπιταλιστική οικονομία και δε χρειάζεται να είναι κανείς οικονομολόγος για να το καταλάβει αυτό. Εδώ μέχρι κι ο φασίστας πρόεδρος της Βραζιλίας Μπολσονάρου κατήγγειλε δημόσια τον κυβερνήτη του Ρίο Ντε Τζανέιρο για δικτατορικά μέτρα, επειδή απαγόρευσε τα μπάνια στις παραλίες (βλ. https://www.theguardian.com/world/2020/apr/03/brazil-jair-bolsonaro-hits-out-dictatorial-rio-beach-bans). Γιατί το έκανε άραγε; Επειδή τον έπιασε «πόνος» για τα… μπάνια του λαού; Οχι φυσικά. Τις επιπτώσεις των περιορισμών στη βραζιλιάνικη οικονομία σκέφτεται.
Φυσικά, η αστική δημοκρατία δε θα μετατραπεί σε «παγκόσμια δικτατορία» από τον κοροναϊό. Η ταξική της δικτατορία θα συνεχίσει να υφίσταται με το «δημοκρατικό» προσωπείο, όσο μπορεί να εξασφαλίζει έτσι την πολυπόθητη κοινωνική σταθερότητα. Και δε θα διστάσει να εφαρμόσει τα πιο άγρια καστασταλτικά μέτρα, αν χρειαστεί για να διασφαλίσει την εξουσία της.
Αυτό όμως δε σημαίνει ότι δε θα εκμεταλλευτεί τη συγκυρία, όταν της δοθεί η ευκαιρία, προκειμένου η κρατική καταστολή να στεφθεί με πιο πλατιά «κοινωνική νομιμοποίηση». Για την ώρα αυτό δεν εκδηλώνεται πλατιά, αλλά ας το έχουμε υπόψη για το μέλλον.
Από την άλλη, δεν είναι και λίγα αυτά που βλέπουμε να γίνονται γύρω μας. Η μπατσαρία ταράζει στα πρόστιμα για «ψύλλου πήδημα» τους πολίτες, όχι μόνο στην Ελλάδα αλλά και στο εξωτερικό.
Πάνω από 350 χιλιάδες είναι τα πρόστιμα που έπεσαν στη Γαλλία. Εκεί το πρόστιμο είναι 135 ευρώ για την πρώτη παραβίαση, 200 αν γίνει δεύτερη φορά και 3.750 ευρώ και έξι μήνες φυλακή για περισσότερες από τρεις παραβιάσεις, όπως μας ενηρώνει ο γαλλικός τύπος (βλ. https://www.lefigaro.fr/actualite-france/coronavirus-ce-qu-il-s-est-passe-ce-week-end-en-france-et-dans-le-monde-20200329). Οι γάλλοι μπάτσοι από «υπερβάλλοντα ζήλο» έβαλαν πρόστιμα ακόμα και σε… άστεγους που δεν άκουσαν την κυβέρνηση να… «μείνουν σπίτι» (βλ. https://www.euronews.com/2020/03/20/coronavirus-france-s-homeless-fined-for-not-staying-indoors-during-covid-19-lockdown).
Ταυτόχρονα, διάφορα βίντεο που ανέβηκαν στο Twitter δείχνουν τον τρόπο που ενεργεί η γαλλική μπατσαρία στους «παραβάτες». Οπως για παράδειγμα με την 18χρονη που έκανε το «έγκλημα» να μην έχει πάνω της το χαρτί εξόδου, με αποτέλεσμα να πέσει ολόκληρη αγέλη μπάτσων πάνω της για να τη… συνετίσει (βλ. https://twitter.com/paixetrespect/status/1240717387290365952)! Ή την περίπτωση που πολίτης τρώει κλωτσιά από μπάτσο στα καλά καθούμενα, τη στιγμή που δείχνει το χαρτί εξόδου (βλ. https://twitter.com/T_Bouhafs/status/1240444416197890048)! Εξαιρέσεις θα μας πουν, όμως αυτές οι «εξαιρέσεις» χωρούν κάλλιστα στο αστυνομικό κράτος, όπως ακριβώς τα καψόνια στο στρατό χωρούσαν κάλλιστα στο σύστημα της στρατιωτικής πειθαρχίας (κι έπρεπε να υπάρξουν αρκετές αυτοκτονίες φαντάρων για να μειωθούν).
Στη Ισπανία, μπάτσοι δε διστάζουν να χτυπήσουν με γκλομπ μία γυναίκα στη χώρα των Βάσκων, επειδή διαμαρτυρόταν για τη σύλληψη του 22χρονου γιού της (βλ. https://twitter.com/FuerzasDelOrden/status/1244575064990846977). Ο γιός της (μαροκινής καταγωγής, σύμφωνα με το Αλ Τζαζίρα, βλ. https://www.aljazeera.com/news/2020/03/spain-records-deadliest-day-coronavirus-lockdown-stirs-unrest-200331124745945.html) τόλμησε να βγει για ψώνια μαζί με τη μητέρα του, τη στιγμή που απαγορεύεται να πάνε για ψώνια πάνω από δύο άτομα! Ομως, οι… δαιμόνιοι «προστάτες της δημόσιας Υγείας» δεν τ’ αφήνουν αυτά έτσι. Αφού κατάλαβαν ότι πρόκειται για μετανάστες, ζήτησαν χαρτιά και… «τακτοποίησαν» το θέμα, όπως φαίνεται στο σχετικό βίντεο. Σημειώνουμε ότι μόλις την περασμένη Δευτέρα (30/3), όταν τα θύματα είχαν φτάσει τις 7,5 χιλιάδες και τα κρούσματα είχαν ξεπεράσει τους 85 χιλιάδες (!), η ισπανική κυβέρνηση διέταξε το κλείσιμο όλων των επιχειρήσεων που δεν παράγουν είδη πρώτης ανάγκης (βλ. https://english.elpais.com/society/2020-03-30/spains-new-lockdown-restrictions-the-measures-in-place-for-non-essential-workers.html). Φαίνεται, ότι το να πάνε για ψώνια δύο άτομα μαζί θέτει σε κίνδυνο τη δημόσια Υγεία περισσότερο από τη λειτουργία των καπιταλιστικών επιχειρήσεων, γι’ αυτό και απαγορεύτηκε πριν από το κλείσιμο των επιχειρήσεων, από τις 15 Μάρτη (βλ. https://www.reuters.com/article/us-health-coronavirus-spain-factbox/factbox-spains-coronavirus-state-of-emergency-measures-idUSKBN21117W), με το πρώτο πακέτο μέτρων!
Αναφέραμε παραπάνω τη Γαλλία και την Ισπανία, γιατί αποτελούν δύο χώρες της «δημοκρατικής Ευρώπης». Από κει και πέρα, μια σειρά άλλες χώρες βρήκαν την ευκαιρία να αναβαθμίσουν τη φασιστικοποίηση που προϋπήρχε.
Οπως στην Ουγγαρία, όπου ο γνωστός και μη εξαιρετέος ακροδεξιός πρωθυπουργός, Βίκτορ Ορμπαν, εξουσιοδοτήθηκε από το κοινοβούλιο να κυβερνά με αναγκαστικά διατάγματα και ενισχυμένες εξουσίες, με αποτέλεσμα ακόμα και η Deutsche Welle να τον αποκαλέσει «κορονο-δικτατορίσκο» (βλ. https://www.dw.com/el/κορωνο-δικτατορίσκος-ο-βίκτωρ-όρμπαν/a-52967783).
Στις Φιλιππίνες, ο φασίστας (και ολίγον… κουνημένος στο μυαλό) πρόεδρος Ροντρίγκο Ντουάρτε, σε τηλεοπτικό του διάγγελμα, απείλησε τους απείθαρχους λέγοντας ότι έδωσε άδεια στην αστυνομία να πυροβολεί όποιον παραβιάσει την καραντίνα: «Το καταλάβατε; Νεκροί! Αντί να δημιουργήσετε πρόβλημα, θα σας θάψω»! (https://www.cnbc.com/2020/04/02/philippines-duterte-threatens-to-shoot-lockdown-violators.html). Απίστευτο κι όμως αληθινό (αν και ο Ντουάρτε τα συνηθίζει τέτοια «νταϊλίκια»)!
Στην Κένυα, αν και τα κρούσματα είναι λίγα (μόλις καμιά εκατοστή), ένα 13χρονο αγόρι σκοτώθηκε από σφαίρες μπάτσων κατά τη διάρκεια επιβολής της απαγόρευσης κυκλοφορίας. Ο πρόεδρος Ουχούρου Κενιάτα ζήτησε δημόσια συγγνώμη για τη συμπεριφορά της αστυνομίας, αλλά το κακό είχε ήδη γίνει (βλ. https://www.france24.com/en/africa/20200402-eye-africa-kenya-s-president-apologises-for-police-excesses-amid-coronavirus-curfew).
Οπως είχαμε γράψει πρόσφατα (βλ. https://www.eksegersi.gr/issue/1044/Διεθνή/35166.Στρατιωτική-χούντα-στη-Χιλή-με-πρόσχημα-τον), στη Χιλή η κυβέρνηση του δεξιού Σεμπαστιάν Πινιέρα κήρυξε τρίμηνη «κατάσταση συναγερμού λόγω καταστροφής», ορίζοντας το χιλιανό στρατό ως υπεύθυνο για τη διατήρηση της δημόσιας τάξης και ασφάλειας και δίνοντάς του τη δυνατότητα να ασκεί απόλυτο έλεγχο στη μετακίνηση ανθρώπων και αγαθών.
Αυτά ήταν μερικά παραδείγματα εφαρμογής των μέτρων από τους κατασταλτικούς μηχανισμούς των αστικών κρατών, που είναι αυτοί που εφαρμόζουν τον έλεγχο των περιοριστικών μέτρων στην πράξη. Το επόμενο διάστημα θα δούμε κι άλλα. Κάποιες συνήθειες δεν μπορούν να αλλάξουν και οι μπάτσοι θα φέρονται σαν μπάτσοι, δείχνοντας για μία ακόμα φορά τη σαπίλα του καπιταλισμού.
Σε μία κοινωνία που θα ενδιαφερόταν πραγματικά για τον άνθρωπο (και όχι για το κέρδος και μάλιστα το μέγιστο και γρήγορο κέρδος),η όποια επίβλεψη των αναγκαστικών περιοριστικών μέτρων από το κράτος (για όσο καιρό θα χρειαζόταν ακόμα να υπάρχει) θα γινόταν όχι με ένα ακόμα κατασταλτικό ντελίριο, αλλά με γνώμονα την προστασία της αξιοπρέπειας των πολιτών. Ταυτόχρονα, οι υπηρεσίες Υγείας –προετοιμασμένες κατάλληλα από τα προηγούμενα χρόνια- θα στελεχώνονταν με γνώμονα την καλύτερη αντιμετώπιση της κρίσης, πάνω στη βάση της πιο υψηλής τεχνικής, ενώ η παραγωγή θα περιοριζόταν κατά τη διάρκεια της πανδημίας στα απολύτως απαραίτητα, με τους εργαζόμενους να εξακολουθούν να πληρώνονται από το κρατικό απόθεμα πλούτου, που θα είχε συσσωρευτεί πριν από την πανδημία (αφού δε θα υπήρχε υπεραξία που θα σπαταλιόταν ασύστολα από τους καπιταλιστές για τα καπρίτσια τους). Τότε και μόνο τότε, οι πολίτες θα είχαν εμπιστοσύνη στο κράτος τους, που θα ήταν ένα κράτος άλλου τύπου, εντελώς διαφορετικού από αυτόν που είναι σήμερα. Αυτό πρέσβευε ο επιστημονικός σοσιαλισμός και όχι ο ψευτο-κομμουνισμός που υποτίθεται ότι υπάρχει ακόμα στη βαθιά καπιταλιστική και ιμπεριαλιστική Κίνα! Επιστημονική φαντασία θα πουν κάποιοι. Ομως αυτή η «επιστημονική φαντασία» δείχνει τι θα μπορούσε να κάνει η ανθρωπότητα, αν δεν υπήρχε εκμετάλλευση ανθρώπου από άνθρωπο. Οχι σαν ουτοπία, αλλά ως κοινωνική αναγκαιότητα, που όσο περισσότεροι εργαζόμενοι την ενστερνιστούν τόσο πιο εύκολα θα μπορέσει να μετατραπεί σε κοινωνικό πρόταγμα, ως καθήκον μιας πραγματικά σοσιαλιστικής επανάστασης.
ΥΓ. Δεν αναφερόμαστε στο παράδειγμα της σοσιαλιστικής Σοβιετικής Ενωσης κατά το δεύτερο παγκόσμιο πόλεμο, στην υπεροχή του σοβιετικού συστήματος και στο μεγαλείο του παλλαϊκού πολέμου που έδωσε ο σοβιετικός λαός, στο μέτωπο, στα μετόπισθεν της παραγωγής και στις περιοχές που είχε κατακτήσει προσωρινά ο ναζιστής εισβολέας, γιατί ένας πόλεμος δε συγκρίνεται με μια πανδημία. Οι άνθρωποι τότε δεν κλήθηκαν να μείνουν στα σπίτια τους, αλλά να πάνε να πολεμήσουν. Στα μέτωπα του πολέμου και στα μέτωπα της παραγωγής. Πολέμησαν και νίκησαν, αποδεικνύοντας έμπρακτα την υπεροχή του σοσιαλιστικού συστήματος.
