Δεν πρόλαβε καλά καλά να κάτσει η σκόνη από την κατάρρευση του καθεστώτος Ασαντ στη Σύρια και τη νίκη των αντικαθεστωτικών ανταρτών και οι κυβερνήσεις της φιλεύσπλαχνης και γεμάτης ανθρωπιστικά ιδεώδη Δύσης σπεύδουν η μια μετά την άλλη να ανακοινώσουν ότι παγώνουν την εξέταση αιτημάτων ασύλου για τους σύρους αιτούντες άσυλο.
Οπως μας ενημέρωσε και ο έλληνας υπουργός Μετανάστευσης και Ασύλου (σε συνέντευξη που έδωσε χτες στον Real Fm), «αυτό που έχει να κάνει σε σχέση με αιτήματα το έχουμε ήδη κάνει. Εχουμε ανακοινώσει πάγωμα όλης της διαδικασίας, και μάλιστα σήμερα είδα ότι βγήκαν άλλες δύο ευρωπαϊκές χώρες, το Βέλγιο και η Κροατία, κοντά στις 14 που είχαν αθροιστεί μέχρι χθες, που ανακοίνωσαν ακριβώς το ίδιο πράγμα: ότι παύουν να επεξεργάζονται αιτήματα ασύλου από τους σύριους πολίτες προσωρινά αυτές τις μέρες. Μέχρι να δούμε -αυτό αφορά και εμάς βέβαια- να σταθμίσουμε τα δεδομένα και να δούμε πώς εξελίσσονται τα πράγματα στο πεδίο. Κοιτάξτε, 99% περίπου των Σύριων που κατέθεταν αίτηση για χορήγηση ασύλου στη χώρα μας, στις δικές μας δομές, επικαλούνται ως βασικό και μοναδικό λόγο τη δίωξή τους από το καθεστώς Ασαντ. Αυτό από προχθές έπαψε να ισχύει». Τυπικά, όλα θα κριθούν την Παρασκευή 13/12 στο ΚΥΣΕΑ που έχει συγκαλέσει ο πρωθυπουργός. Αλλά βιάζονταν τόσο που δεν μπορούσαν να περιμένουν μέχρι τη Δευτέρα.
Αν δεν μιλούσαμε για τη ζωή εκατοντάδων χιλιάδων οικογενειών, θα λέγαμε ότι η κατάσταση είναι για γέλια και για κλάματα μαζί. Ούτε τα προσχήματα δεν κρατούν οι ευρωπαϊκές κυβερνήσεις. Προτού καλά-καλά σχηματιστεί κυβέρνηση στη Συρία, προτού δημιουργηθεί σταθερότητα στη χώρα, ενώ το Ισραήλ βομβαρδίζει συνεχώς και αδιαλείπτως, η ΕΕ αρχίζει να θεωρεί τη Συρία ασφαλή χώρα. Δηλαδή, αυτή τη στιγμή συζητάμε αν είναι ασφαλές να πάει κανείς στη Συρία…
Πρώτα απ’ όλα, είναι σημαντικό να αναφέρουμε ότι μία από τις βασικές αρχές που σχετίζονται με το δικαίωμα σε διεθνή προστασία είναι ότι το κάθε αίτημα εξετάζεται ξεχωριστά, ανεξάρτητα από τη γενική πολιτική κατάσταση μιας χώρας. Δηλαδή, σε μία χώρα σε πόλεμο είναι πασιφανές ότι οι πολίτες κινδυνεύουν. Ωστόσο, μπορεί κάποιος πολίτης να κινδυνεύει ακόμα και αν δεν υπάρχει πόλεμος στη χώρα που διαμένει, για παράδειγμα αν ανήκει σε μια μειονότητα, στην οποία το επίσημο κράτος δε δίνει πρόσβαση σε νομιμοποιητικά έγγραφα (πχ Αφγανοί στο Ιράν) και σε δικαιώματα, ή αν ανήκει σε μία θρησκευτική ομάδα που δεν είναι η επίσημη και εναντίον των πιστών της ασκούνται διώξεις ή επειδή είναι ομοφυλόφιλος και στη χώρα αυτή αυτό αποτελεί ποινικό αδίκημα και κινδυνεύει με διώξεις.
Μπορούμε να φέρουμε πλείστα όσα παραδείγματα. Αυτό που έχει σημασία να κρατήσουμε είναι ότι άσυλο δε δικαιούνται μόνο αιτούντες από χώρες που έχουν πόλεμο, οπότε μετά τον πόλεμο δεν συντρέχει λόγος προστασίας… Άρα, ούτως ή άλλως η πολιτική χαρακτηρισμού κάποιων χωρών ως ασφαλών χωρών καταγωγής αποτελεί κατάφωρη καταπάτηση του δικαιώματος στο άσυλο και σε διεθνή προστασία.
Γιατί άπαξ και μια χώρα θεωρηθεί ως ασφαλής, τότε αυτόματα ο πολίτης που έρχεται από αυτήν τη χώρα δεν έχει ουσιαστικά πρόσβαση στο άσυλο. Συγκεκριμένα, αν μια χώρα έχει χαρακτηριστεί ως ασφαλής χώρα καταγωγής, για την Υπηρεσία Ασύλου αποτελεί λόγο να κρίνει ως απαράδεκτες τις αιτήσεις αυτές για άσυλο με βάση εγκυκλίους που εκδίδει και σχετικό κατάλογο που καταρτίζει το υπουργείο Μετανάστευσης και Ασύλου. Με αυτόν τον τρόπο, η Υπηρεσία Ασύλου απορρίπτει τις αιτήσεις διεθνούς προστασίας των αιτούντων που προέρχονται από αυτές τις χώρες, χωρίς να εξετάσει την ουσία τους, δηλαδή τους λόγους για τους οποίους έφυγαν από τις χώρες τους.
Η ΕΕ, λοιπόν, όπως και η ελληνική κυβέρνηση, προφασίζεται ότι τόσο καιρό, οι άνθρωποι έφευγαν από τη Συρία λόγω καθεστώτος Ασαντ. Τώρα που έπεσε, όλοι πίσω. Ωστόσο, είναι ηλίου φαεινότερο ότι η κατάσταση αυτή τη στιγμή μόνο σταθερή και ασφαλής δεν είναι. Εντωμεταξύ, μιλάμε για απόλυτη υποκρισία. Υποτίθεται ότι κόβονται να προστατεύσουν την ανθρώπινη ζωή και να συμπαρασταθούν σε όσους κινδυνεύουν, αλλά αποφασίζουν μόνοι τους, χωρίς κανένα δεδομένο ότι οι πρόσφυγες δεν κινδυνεύουν, και δε δίνουν περιθώριο χρόνου ούτε λίγων ωρών. Τσουβαλιάζοντας όλες τις διαφορετικές υποθέσεις στην εξής μία: τους κυνηγούσε ο Ασαντ. Κι αφού ο Ασαντ έφυγε, τέλος, τώρα όλα καλά. Δε σχολιάζουμε καν ότι αυτούς που σήμερα θεωρούν ως εγγύηση για ασφάλεια στη χώρα μέχρι πρότινος τους θεωρούσαν τρομοκράτες…
Ποιους αφορούν όμως αυτές οι αποφάσεις; Αρχικά, αφορούν τους ανθρώπους που έχουν εκκρεμή αιτήματα και που ακόμα δεν έχουν λάβει απόφαση επί του αιτήματος ασύλου τους. Οι άνθρωποι αυτοί, που έχουν πρόσφατα θαλασσοπνιγεί, που έχουν πεταχτεί σε κάποιο καμπ και παλεύουν να καταλάβουν πού πατούν και πού βρίσκονται, τώρα μαθαίνουν ότι κινδυνεύουν μέχρι και με απέλαση…
Αφορούν ακόμα και αναγνωρισμένους πρόσφυγες, των οποίων οι άδειες διαμονής (ως αναγνωρισμένοι πρόσφυγες) λήγουν αυτό το διάστημα. Υπενθυμίζουμε ότι οι αναγνωρισμένοι πρόσφυγες δικαιούνται άδεια διαμονής για τρία χρόνια, με δυνατότητα ανανέωσης. Με αυτό το «πάγωμα», δεν είναι ξεκάθαρο σε τι νομικό καθεστώς θα περιέλθουν αυτοί οι άνθρωποι και τι δικαιώματα θα έχουν (πρόσβαση στην υγεία, παιδεία, εργασία κλπ).
Και μία παρατήρηση που αφορά την ελληνική περίπτωση. Γιατί, κύριοι του υπουργείου βιάζεστε να εμποδίσετε τους Σύρους να αιτηθούν άσυλο; Ούτως ή άλλως, τους τελευταίους μήνες κανείς δεν μπορεί να αιτηθεί άσυλο. Είτε επειδή δεν υπάρχουν διαθέσιμα ραντεβού είτε επειδή δεν υπάρχουν διερμηνείς, αυτήν την στιγμή (και τουλάχιστον εδώ και ένα τρίμηνο) πιο πιθανό είναι κανείς να κερδίσει το τζόκερ παρά να καταθέσει αίτημα ασύλου στην υπηρεσία. Οπότε, εδώ λυμένο το είχαμε το… θεματάκι.
Δυστυχώς, τέτοιες αποφάσεις από διάφορα ευρωπαϊκά κράτη, δεν έρχονται σαν κεραυνός εν αιθρία. Τόσο σε ελληνικό όσο και σε ευρωπαϊκό επίπεδο, αντιπροσφυγικοί νόμοι ψηφίζονται συνεχώς και η αντιπροσφυγική ρητορική συνεχώς θεριεύει. Η ΕΕ κοιτάζει να εκμεταλλεύεται κατά βούληση την εργατική δύναμη των ανθρώπων, αλλά παράλληλα τους τρίζει και τα δόντια. Ο «υπερπληθυσμός» ενοχλεί, για ευνόητους λόγους. Αυτή δεν είναι η έννοια της «Ευρώπης φρούριο»; Οι εξελίξεις στη Συρία απλώς έδωσαν την αφορμή για να γιγαντωθεί και να διακηρυχτεί ως επίσημη πολιτική αυτό που αποτελεί εδώ και χρόνια την κυρίαρχη κατεύθυνση.
