Κεντροαριστερά

Αρχίζει ο δεύτερος γύρος

Δεν έκρυβε καμιά έκπληξη ο δεύτερος γύρος για την εκλογή αρχηγού του νέου κόμματος της Κεντροαριστεράς. Η Γεννηματά νίκησε άνετα, με 56,7% και ο Ανδρουλάκης περιορίστηκε σ' ένα 43,3%. Μαγείρεψαν και τη συμμετοχή ώστε να δείχνει περίπου 25% χαμηλότερη σε σχέση με τον πρώτο γύρο (ανακοίνωσαν ότι ψήφισαν 156.000) και ολοκλήρωσαν με το σόου της ενότητας (ο Ανδρουλάκης περίμενε τη Φώφη στο γραφείο του Αλιβιζάτου για να της δώσει το φιλί της αναγνώρισης της νίκης της).
 
Το μόνο βέβαιο είναι πως το σόου της εκλογής, παρά τη φιλότιμη προσπάθεια μερίδας των αστικών ΜΜΕ και ιδιαίτερα του Συγκροτήματος Μαρινάκη, δεν αποτέλεσε «γεγονός». Δεν έκανε καμιά αίσθηση, δεν ταρακούνησε ούτε στο ελάχιστο το πολιτικό σκηνικό. Αντιμετωπίστηκε ως αυτό που ήταν: μια εσωτερική υπόθεση των μπάζων του ΠΑΣΟΚ που προσπαθούν να ξαναγίνουν οικοδόμημα, αλλά απέχουν πολύ απ' αυτό. Δυνητικά μπορεί να απειλήσουν τον ΣΥΡΙΖΑ, όμως θα χρειαστούν πολύ χρόνο και να τους πάνε όλα πρίμα, για να μπορέσουν να κάνουν την απειλή πράξη (αν μπορέσουν, γιατί δεν παίζουν μόνοι σ' αυτό το παιχνίδι).
 
Η νίκη της Γεννηματά είναι νίκη των παλαιοπασόκων (Σκανδαλίδης, Λαλιώτης και σία). Δεν είναι τυχαίο ότι ο Λαλιώτης φρόντισε να φωτογραφιστεί, με τον κώλο στο γραφείο, το πόδι στο τραπεζάκι του σαλονιού κι ένα τσιγάρο στο χέρι, για να παραπέμπει και η φωτογραφική πόζα στο «παλιό καλό ΠΑΣΟΚ», που είναι αυτό που επανακάμπτει. Αυτό δεν αρέσει καθόλου ούτε στους σημιτικούς (που στήριξαν τον Καμίνη), ούτε στους βενιζελικούς (που στήριξαν στο δεύτερο γύρο απροκάλυπτα τον Ανδρουλάκη, μολονότι κι αυτός είναι «παιδί του Σκανδαλίδη», παιδί του μηχανισμού του ΠΑΣΟΚ).
 
Επομένως, οι παλαιοπασόκοι έχουν όλη την πρωτοβουλία των κινήσεων και από τις δικές τους κινήσεις εξαρτάται η πορεία των πραγμάτων. Δεν είναι καθόλου δύσκολο στον Λαλιώτη και τον Σκανδαλίδη να φτιάξουν ένα καταστατικό και να το δώσουν στη Φώφη να το παρουσιάσει ως πρόταση για τη συγκρότηση του νέου φορέα. Σημασία έχει τι θα γράφει αυτό το καταστατικό για το χαρακτήρα του νέου φορέα και τι ρόλος θ' αναγνωριστεί στους πέραν του ΠΑΣΟΚ βαρόνους σε όλη την πορεία μέχρι τη σύγκληση του ιδρυτικού συνέδριου και στην κατανομή των συνέδρων σ' αυτό.
 
Το γεγονός ότι ο Καμίνης έσπευσε να ανακοινώσει ότι συγκροτεί «κόμμα», μετονομάζοντας την ομάδα που στήριξε οργανωτικά την υποψηφιότητά του, δείχνει ότι περισσότερο πιθανή είναι η δημιουργία ενός πολυκομματικού μορφώματος και όχι ενός πολυτασικού κόμματος. Ο Παπανδρέου δε θέλει να διαλύσει το ΚΙΔΗΣΟ, ο Θεοδωράκης έχει συμφωνήσει πριν τις εκλογές να διατηρήσει ξεχωριστή κοινοβουλευτική ομάδα το Ποτάμι (και ο ίδιος το στάτους του αρχηγού), ο Καμίνης τρέχει να στήσει «κόμμα», ο Ραγκούσης επανήλθε στο ΠΑΣΟΚ και έμεινε μόνο ο Ανδρουλάκης να δηλώνει ότι δε θα δημιουργήσει καν τάση, αλλά θα διατηρεί την… πολιτική αυτονομία του.
 
Η πλάκα θα είναι αν το ΠΑΣΟΚ (ποντάροντας στη νίκη του και στην κατάδειξη της γύμνιας των υπόλοιπων) ζητήσει νέο ενιαίο κόμμα, ενώ οι υπόλοιποι θα ζητούν συμμαχικό πολυκομματικό μόρφωμα, προκειμένου να αποφύγουν την κυριαρχία του ΠΑΣΟΚ πάνω τους. Ολ' αυτά θα τα δούμε να εκτυλίσσονται τους επόμενους μήνες (Απρίλη του 2018 τοποθετείται το συνέδριο, σύμφωνα με διαρροές από τη Χαριλάου Τρικούπη). Ομως, ανεξάρτητα από την επιλογή για τη μορφή του νέου κόμματος, το παζάρι θα γίνει για το ρόλο των βαρόνων, σ' αυτό. Κανένας (πλην Ανδρουλάκη, που έσπευσε ήδη να αυτοχριστεί «νούμερο 2») δεν πρόκειται να δεχτεί ρόλο (και ποσόστωση συνέδρων) ανάλογα με το ποσοστό που πήρε στον πρώτο γύρω της αρχηγικής εκλογής. Ολοι θα υποστηρίζουν ότι εκπροσωπούν κάτι ευρύτερο από το ποσοστό που πήραν στον πρώτο γύρο. Ετσι παίζεται το παιχνίδι σ' αυτές τις περιπτώσεις.
 
Κι όταν (και αν) καταφέρουν να μοιράσουν τις βαρονίες, θα πρέπει να δώσουν απάντηση στο… υπαρξιακού χαρακτήρα ερώτημα: με ποιον θα παν και ποιον θ' αφήσουν; Με τη ΝΔ και τον Κούλη ή με τον ΣΥΡΙΖΑ και τον Τσίπρα;
 
Η επίσημη γραμμή είναι «με κανέναν από τους δύο», αλλά τα γνωστά σλόγκαν δεν ακούγονται καθόλου πειστικά, ιδιαίτερα όταν τα εκφωνεί η Φώφη με ύφος ρομπότ. Ηδη, το σύνολο σχεδόν των αστικών Μέσων που στήριξαν το «εγχείρημα του νέου φορέα της Κεντροαριστεράς» πιέζει στην κατεύθυνση «με τον Κούλη και όχι με τον Τσίπρα». Το «παλιό» ΠΑΣΟΚ, όμως, με επιχείρημά του πλέον και το αποτέλεσμα της ψηφοφορίας, δεν μπορεί να δεχτεί αυτή τη γραμμή. Δεν είναι ότι οι Λαλιωτοσκανδαλίδηδες έχουν γαλουχηθεί μια ολόκληρη ζωή στα αντιδεξιά νάματα. Είναι το ένστικτο της πολιτικής αυτοσυντήρησης που τους σπρώχνει μακριά απ' αυτή τη γραμμή. Ξέρουν ότι τα λεγόμενα αντιδεξιά σύνδρομα είναι ζωντανά στο σημαντικότερο κομμάτι της βάσης του ΠΑΣΟΚ, στις εργατογειτονιές των μεγαλουπόλεων και στην επαρχία. Και δε θα ήθελαν αυτόν τον κόσμο να τον χαρίσουν στον ΣΥΡΙΖΑ, που θα απολαμβάνει την αναβάπτισή του από τις θέσεις της αντιπολίτευσης, βλέποντας το ΠΑΣΟΚ (τον νέο φορέα που θέλουν να χτίσουν), να αποτελεί θλιβερή τσόντα μιας κυβέρνησης του Μητσοτάκη, στην οποία θα έχει μερικούς υπουργούς και υφυπουργούς. Αντίθετα, θα προτιμούσαν μια συγκυβέρνηση με τον ΣΥΡΙΖΑ, η οποία μάλιστα θα προέκυπτε μετά από επαναληπτικές εκλογές που θα γίνονταν με απλή αναλογική.
 
Αυτό το ξέρουν και οι επιτελείς του ΣΥΡΙΖΑ (σίγουρα έχουν και κάποιους διαύλους επικοινωνίας με τους «παλαιοπασόκους»), γι' αυτό και με την εκλογή της Γεννηματά ο Τσίπρας επιχείρησε μια «επίθεση φιλίας» (σχετικά διακριτική, για να μην προκαλέσει). Της τηλεφώνησε το πρωί της Δευτέρας για να την συγχαρεί  («έβαλες δύσκολο στόχο και τον πέτυχες», φέρεται να της είπε) και αμέσως μετά ανάρτησε δήλωση στο Twitter, στην οποία εξέφρασε την ελπίδα «η εκλογή της να συμβάλει στη βελτίωση των σχέσεων και στο διάλογο μεταξύ των προοδευτικών δυνάμεων στη χώρα μας, όπως ήδη γίνεται σε όλη την Ευρώπη». Η τελευταία αναφορά δεν είναι τυχαία. Είναι γνωστές οι πιέσεις που ασκούν στο ΠΑΣΟΚ οι χειμαζόμενοι ευρωπαίοι σοσιαλδημοκράτες, προκειμένου να συμπορευτεί στρατηγικά με τον ΣΥΡΙΖΑ, ο οποίος έχει γίνει από την πρώτη στιγμή δεκτός στις ευρωσυνόδους κορυφής της σοσιαλδημοκρατίας.
 
Φοβούμενη τα χειρότερα, καθώς είναι πολύ νωρίς για τέτοια ανοίγματα, η Γεννηματά έσπευσε να δηλώσει από τη συχνότητα του πωρωμένου αντι-ΣΥΡΙΖΑ ραδιοσταθμού του «Πρώτου Θέματος», ότι «ο κ. Τσίπρας δεν έχει καμία σχέση με την Σοσιαλδημοκρατία, ούτε με τις υπόλοιπες προοδευτικές δυνάμεις της Ευρώπης. Τα σοσιαλδημοκρατικά κόμματα της Ευρώπης δεν στηρίζουν τον κ. Τσίπρα αλλά την Ελλάδα. Και το κάνουν μετά από δική μας πολύ μεγάλη προσπάθεια από το 2015, όταν με τις τυχοδιωκτικές πολιτικές και το δημοψήφισμα φτάσαμε με την πλάτη στον τοίχο, λίγο πριν την έξοδο από το ευρώ και την ΕΕ. Σε ό,τι αφορά το εσωτερικό, είναι επιλογή του να συγκυβερνά με μια ακροδεξιά απόφυση και να υλοποιεί τις πιο συντηρητικές νεοφιλελεύθερες πολιτικές που του επέβαλαν οι ακραίοι συντηρητικοί κύκλοι των εταίρων, ακριβώς γιατί είχε πλήρη αδυναμία να διαπραγματευτεί σωστά με ένα τεκμηριωμένο σχέδιο».
 
Αυτά έπρεπε να πει, αυτά είπε. Ανέβασε τους τόνους και στη Βουλή, το απόγευμα της ίδιας μέρας, «πυροβολώντας» κυρίως την κυβέρνηση, με κάποιες μπηχτές μόνο προς τη ΝΔ. Η Γεννηματά και οι συμβουλάτορές της ξέρουν πολύ καλά πως αν θέλουν να συνεχιστεί το εγχείρημα, δίνοντας την εντύπωση ότι είναι κάτι «ευρύτερο του ΠΑΣΟΚ», δεν πρέπει να επιχειρήσουν την παραμικρή προσέγγιση προς τον ΣΥΡΙΖΑ. Γιατί κάτι τέτοιο θα έδινε στους Καμινοθεοδωράκηδες πρόσχημα για να «την κάνουν», ενώ θ' ανέβαζε στα κεραμίδια τους σημιτικούς και βενιζελικούς του ΠΑΣΟΚ. Θα συνεχίσουν, λοιπόν, ιδιαίτερα σ' αυτή τη φάση, να επιτίθενται ρητορικά κυρίως στον ΣΥΡΙΖΑ και λιγότερο στη ΝΔ.
 
Αλλο η αντιπολιτευτική ρητορική, όμως, και άλλο ο στρατηγικός σχεδιασμός, ο οποίος -από πλευράς του κυρίαρχου ρεύματος του ΠΑΣΟΚ- υπακούει στη λογική των αντιδεξιών συνδρόμων, όπως αναλύσαμε παραπάνω. Αν συγκροτηθεί ο νέος φορέας, στον οποίο θα χωρέσουν ο Θεοδωράκης και η παρέα του, ο Καμίνης και ο Λυκούδης (οι καινούργιοι δηλαδή πέρα απ' αυτούς που ήδη συμμετέχουν στη ΔΗΣΥ), θα χρειαστεί την αντι-ΣΥΡΙΖΑ ρητορική, προκειμένου να μετρήσει τις δυνάμεις του στις πρώτες εκλογές που θα συμμετάσχει. Μόνο έτσι θα έχει ελπίδες να επαναπατρίσει κάποιους από τους παλιούς ψηφοφόρους του ΠΑΣΟΚ, που έχουν στραφεί προς τον ΣΥΡΙΖΑ. Ανάλογα με το εκλογικό αποτέλεσμα θα είναι και οι επιλογές που θα γίνουν μετά τις εκλογές.
 
ΥΓ. Πριν ο Τσίπρας προλάβει να δώσει «γραμμή», ο Πολάκης είχε βγάλει τη δικιά του. Δυο ώρες μετά τα μεσάνυχτα της Κυριακής προς Δευτέρα έγραψε ειρωνικά στο Twitter (διατηρούμε σύνταξη και ορθογραφία): «“ΩΔΙΝΕΝ ΟΡΟΣ ΚΑΙ ΕΤΕΚΕΝ ΜΥΝ“ ή (επι το κρητικοτερον) Εκοιλοπονιε το βουνό και γέννησε ενα ποντικό ….. Πάλι η Φωφη ,πάλι ΠΑΣΟΚ (ποια συμπαράταξη και βρούβες)… Καλορίζικη …». Δεν το λες και… ενωτικό μήνυμα.