Τρίτη αξιολόγηση Μνημονίου

Eχει δρόμο η κινεζοποίηση

Τα αντιπολιτευόμενα τη συγκυβέρνηση των ΣΥΡΙΖΑΝΕΛ ΜΜΕ έχουν κάθε λόγο να δραματοποιούν την κατάσταση ενόψει της τρίτης αξιολόγησης του Μνημονίου, που αναμένεται να ξεκινήσει τον Οκτώβρη. Τον πικραμένο από την αποπομπή του από την κυβέρνηση Νίκο Ξυδάκη μπορεί να τον πεις και γραφικό καταστροφολόγο. «Είμαστε στον όγδοο χρόνο της διαπραγμάτευσης και θα ακολουθήσουν κι άλλα. Δεν είμαι αισόδοξος ότι θα φανούν λογικοί οι δανειστές», είπε συνεντευξιαζόμενος στο κομματικό ραδιόφωνο («Στο Κόκκινο»), βάζοντας όλες τις μνημονιακές κυβερνήσεις στη μια μεριά («οχτώ χρόνια διαπραγμάτευσης») και τους «παράλογους» δανειστές από την άλλη.
 
Τον υφυπουργό Πιτσιόρλα, όμως, ούτε γραφικό μπορείς να τον πεις ούτε πως έχει οποιονδήποτε λόγο να χαλάσει το success story που με τόση μεθοδικότητα χτίζει το γκεμπελίστικο επιτελείο του μεγάρου Μαξίμου. Οσο κι αν προσπαθεί να στρογγυλέψει τα λόγια του, όμως, δεν μπορεί να κρύψει την αλήθεια (συνέντευξη στη REALNEWS):
 
«Η τρίτη αξιολόγηση – όπως και οι προηγούμενες – θα αποτελέσει μια σύνθετη διαδικασία. Η ελληνική κυβέρνηση έχει τη βούληση και όλα τα επιχειρήματα να επιδιώξει τη γρήγορη ολοκλήρωσή της. Επειδή όμως δεν πρέπει να αποκλείσουμε το να βρεθούμε ξανά αντιμέτωποι με πιέσεις και υπερβολικές απαιτήσεις, πρέπει να κάνουμε ό,τι είναι δυνατόν ώστε να αφαιρέσουμε έγκαιρα όλα τα πιθανά προσχήματα. Η πορεία της οικονομίας μας δίνει αυτή τη δυνατότητα. Από αυτή την άποψη, η επισήμανση του υπουργού Οικονομικών να μην παγιδευτούμε σε μάχες οπισθοφυλακών είναι απολύτως ορθή».
 
Ο «δεξιός» Πιτσιόρλας συμφωνεί με τον «αριστερό» Τσακαλώτο; «Δεξιοί» κι «αριστεροί» υπάρχουν μόνο στη φραξιονιστική διαμάχη στο εσωτερικό του ΣΥΡΙΖΑ (όπως και κάθε αστικού κόμματος). Οταν πρόκειται για τη διαχείριση της οικονομικής πολιτικής, εκείνοι που έχουν την ευθύνη της αναγκαστικά εμφανίζονται με ταυτότητα αντιλήψεων, ακόμα και με ταυτότητα στον πολιτικό λόγο που εκφέρουν. Ο Πιτσιόρλας λέει κάτι το εξαιρετικά απλό: αν θέλουμε να κλείσουμε την τρίτη αξιολόγηση έγκαιρα, ώστε να μπορέσουμε να «βγούμε στις αγορές», θα πρέπει να αφαιρέσουμε τα προσχήματα από την τρόικα. Δηλαδή, να ικανοποιήσουμε όλες τις απαιτήσεις της και ειδικά τα προαπαιτούμενα που έχουμε συμφωνήσει. Δεν μας παίρνει να κάνουμε καθυστέρηση, αφού στο τέλος θα τα κάνουμε όλα. Το ίδιο πράγμα είχε πει (πιο… ποιητικά) ο Τσακαλώτος, προειδοποιώντας για την παγίδευση σε μάχες οπισθοφυλακών. Για ποιον χτυπάει η καμπάνα; Κυρίως για την Αχτσιόγλου, που πρέπει να φέρει νομοσχέδιο με τις αντεργατικές αλλαγές στον συνδικαλιστικό νόμο. Υπάρχει και ο Σταθάκης με την ΔΕΗ, όμως δεν νομίζουμε ότι αυτός θα δώσει μάχη οπισθοφυλακών. Θα «τρέξει» τα συμφωνημένα. Δηλαδή, το περιβόητο «market test» για να διαπιστωθεί το ενδιαφέρον για τις λιγνιτικές μονάδες της ΔΕΗ. Μόλις το «market test» βγει αρνητικό (δηλαδή, οι «επενδυτές» δε δείξουν ενδιαφέρον ν' αγοράσουν τις παλιωμένες λιγνιτικές μονάδες), θα αλλάξει το μείγμα, ώστε να περιλαμβάνει τα φιλέτα: καινούργιες λιγνιτικές μονάδες και υδροηλεκτρικά. Αλλωστε, σε πρόσφατη συνέντευξή του, ο Σταθάκης είπε πως η κυβέρνηση δεν θέλει να πουλήσει υδροηλεκτρικές μονάδες, αφήνοντας ορθάνοιχτη την προοπτική να «αναγκαστεί» να το κάνει.
 
Αυτά, όμως, αφορούν τα ήδη συμφωνημένα. Και είναι πραγματικά περί όνου σκιάς η αντιπαράθεση της μνημονιακής αντιπολίτευσης με την κυβέρνηση περί αύξησης των προαπαιτούμενων κτλ. Τα προαπαιτούμενα είναι συγκεκριμένα και καταγεγραμμένα. Κι υπάρχει συγκεκριμένο χρονοδιάγραμμα για την υλοποίησή τους (τα 95 από τα 135 μέχρι τα τέλη του χρόνου). Το «σκάλωμα» που σίγουρα θα γίνει στην τρίτη αξιολόγηση δε θα αφορά την πορεία υλοποίησης των συγκεκριμένων προαπαιτούμενων, αλλά τον προϋπολογισμό του 2018 και τα επόμενα χρόνια (2019 και 2020). Υπενθυμίζουμε ότι το 2018 θα πρέπει να επιτευχθεί «πρωτογενές πλεόνασμα» 3,5% του ΑΕΠ, το οποίο θα πρέπει να διατηρηθεί  στο ίδιο ύψος μέχρι και το 2022. Υπενθυμίζουμε, ακόμα, ότι ο προϋπολογισμός του τρέχοντος έτους (2017) έχει φτιαχτεί με πρόβλεψη για ανάπτυξη 2,7%, που στη συνέχεια αναθεωρήθηκε σε 1,8%, χωρίς να είναι βέβαιο ότι θα πιαστεί και αυτός ο στόχος, παρά την άνοδο του τουριστικού ρεύματος, στο οποίο σχεδόν αποκλειστικά στηρίζεται ο ψωραλέος ελληνικός καπιταλισμός.
 
Επομένως, είναι παραπάνω από σίγουρο ότι θα έχουμε και πάλι το γνωστό γαϊτανάκι, με το ΔΝΤ να λέει ότι «δε βγαίνουν τα νούμερα» και τους ευρωπαϊκούς «θεσμούς» να οχυρώνονται πίσω από το ΔΝΤ. Δεν πρέπει δε να ξεχνάμε, ότι το ΔΝΤ πλέον δεν είναι απλός σύμβουλος. Συμμετέχει κανονικά στο «πρόγραμμα» (με το κλείσιμο της δεύτερης αξιολόγησης, Τσίπρας-Τσακαλώτος-Στουρνάρας υποχρεώθηκαν να στείλουν νέα πρόσκληση, την οποία αποδέχτηκε το ΔΣ του ΔΝΤ τον Ιούλη), αλλά «υπό αίρεση» (λεφτά θα βάλει αν και όταν αποφασιστούν τα περιβόητα μεσοπρόθεσμα μέτρα για το ελληνικό χρέος). Επομένως, οι εκπρόσωποι των ΣΥΡΙΖΑΝΕΛ δεν μπορούν πια να κάνουν ούτε τις ψευτομαγκιές του Νοέμβρη-Δεκέμβρη του 2016 (τότε που ο ίδιος ο Τσίπρας έλεγε πως είναι καλύτερα να αποχωρήσει το ΔΝΤ, γιατί παρακωλύει τη διαδικασία της αξιολόγησης).
 
Προς το παρόν, το ΔΝΤ έχει ρίξει μόνο αναγνωριστικές βολές, μιλώντας για ανάγκη νέας ανακεφαλαιοποίησης των ελληνικών τραπεζών. Βολές που δεν ενόχλησαν μόνο τους Τσιπροκαμμένους, αλλά και τον Στουρνάρα, και τον Ντράγκι, και την Κομισιόν. Για-τί αυτό που είπε το ΔΝΤ σε μια πρόσφατη έκθεσή του για τις ελληνικές τράπεζες πλήττει την αξιοπιστία του ευρωπαϊκού τραπεζικού συστήματος. Γι' αυτό και μετά τον Στουρνάρα, που δεν είναι δα και κανένας κορυφαίος παράγοντας της Ευρωζώνης, βγήκε η εκπρόσωπος της Κομισιόν Ανίτα Μπράιτχαρτ και δήλωσε ότι «οι ελληνικές τράπεζες είναι καλά κεφαλαιοποιημένες». Δεν παρέλειψε να συμπληρώσει, όμως, ότι «τώρα προτεραιότητα πρέπει να δοθεί στη μείωση του όγκου των μη εξυπηρετούμενων δανείων, κάτι το οποίο περιγράφεται εκτενώς στο Μνημόνιο και τη συμφωνία του περασμένου Ιούνη με τις ελληνικές Αρχές». Επομένως, θα ζητηθεί επιτάχυνση στη διαδικασία ξεπουλήματος των «κόκκινων δανείων» και μάλλον θα χαλαρώσει το σύστημα επιλογής.
 
Κι όταν η ελληνική κυβέρνηση αδειάσει από διαπραγματευτικά καύσιμα, θα μπουν στο τραπέζι οι μη αποκρυβόμενες απαιτήσεις του ΔΝΤ (και των άλλων δανειστών): το πετσόκομμα του αφορολόγητου να γίνει το 2019 (μαζί με το πετσόκομμα των «προσωπικών διαφορών» στις συντάξεις) και όχι το 2020, και τα περιβόητα «αντίμετρα» να εφαρμοστούν το 2023. Γιατί αλλιώς «δε βγαίνουν τα νούμερα» που έχουν συμφωνηθεί για τα «πρωτογενή πλεονάσματα».
 
Η κινεζοποίηση έχει δρόμο ακόμα. Οχι μόνο δεν αναμένεται η παραμικρή χαλάρωσή της, αλλά θα υπάρξουν και μερικά πρόσθετα μέτρα. Αν υπάρξει τάση για αύξηση των ξένων επενδύσεων, τότε θα υπάρξει κάποια μείωση της φορολογίας κερδών, η οποία θα αντισταθμιστεί με νέα αντιλαϊκά φορομπηχτικά μέτρα.