Πριν στεγνώσει το μελάνι της κυβερνητικής ανακοίνωσης, με την οποία προτεινόταν νέα ηγετική διοικητική ομάδα στα ΕΛΠΕ, ήρθε η έκρηξη και ο τραυματισμός έξι εργατών (οι τρεις πολύ βαριά, με εγκαύματα στο 80% του σώματός τους), για να ξεσκίσει τη μάσκα της «αμοιβαία επωφελούς συνεργασίας δημόσιου και ιδιωτικού τομέα», πρότυπο της οποίας αποτελούν τα ΕΛΠΕ. Τόσο που ο ΣΥΡΙΖΑ να θέλει αυτό το μοντέλο να το προωθήσει και στις ιδιωτικοποιήσεις που βρίσκονται σε εξέλιξη.
Η ΕΛΠΕ ΑΕ είναι μεγάλος (για τα ελληνικά δεδομένα) ενεργειακός όμιλος. Το 42% των μετοχών του ανήκει στην Paneuropean Oil & Industrial Holdings Ltd. (του Ομίλου Λάτση), το 35% στο Ελληνικό Δημόσιο, ενώ το υπόλοιπο ποσοστό είναι διασκορπισμένο σε διάφορους «επενδυτές», οι οποίοι δεν ασχολούνται με τη διοίκηση. Η διοίκηση ασκείται ουσιαστικά από τον Ομιλο Λάτση, μολονότι το Δημόσιο προτείνει πρόσωπα για τις θέσεις του προέδρου και του διευθύνοντα συμβούλου. Στην πραγματικότητα, μέσα από παρασκηνιακές διαδικασίες, ο Ομιλος Λάτση προεγκρίνει τα πρόσωπα που προτείνει το Δημόσιο. Δεν είναι τυχαίο ότι η πρόταση Λαφαζάνη ήταν ένα στέλεχος των ΕΛΠΕ για διευθύνων σύμβουλος και ο περιβόητος Τσοτσορός για πρόεδρος.
Η εταιρία είναι κερδοφόρα. Ακόμη και τούτη την περίοδο που οι τιμές του πετρελαίου κατρακυλούσαν διεθνώς. Για παράδειγμα, το τελευταίο τρίμηνο του 2014 τα ΕΛΠΕ κατέγραψαν ρεκόρ κερδοφορίας, υπερδιπλασιάζοντας τα κέρδη σε σχέση με το ίδιο χρονικό διάστημα του 2013.
Το μυστικό για την αύξηση της κερδοφορίας είναι απλό: δεν ανανεώνουμε το εκπαιδευμένο προσωπικό της επιχείρησης, αλλά αναθέτουμε ένα ολοένα και πιο μεγάλο κομμάτι της εργατικής δουλειάς σε εργολάβους, οι οποίοι χρησιμοποιούν καθαρά δουλοκτητικές σχέσεις παραγωγής. Προσωπικό κατ’ ουσία ανεκπαίδευτο, με μεροκάματα πείνας, με εξαντλητικά ωράρια (12ωρα τουλάχιστον), χωρίς τη λήψη μέτρων ασφάλειας, καλούνται να φέρουν σε πέρας εργασίες που απαιτούν υψηλή ειδίκευση, μέτρα ασφάλειας, ρέγουλα και εργαζόμενους όχι εξοντωμένους, για να μπορούν να δρουν σωστά και να αντιδράσουν επίσης σωστά, αν γίνει καμιά «στραβή».
Δεν είναι τυχαίο ότι η διοίκηση της εταιρίας προσπάθησε τις πρώτες ώρες να στεγανοποιήσει το χώρο, όχι μόνο έναντι των δημοσιογράφων, αλλά ακόμη και έναντι της Πυροσβεστικής, στην οποία αρνήθηκε την πρόσβαση στο εργοστάσιο, με το πρόσχημα ότι υπάρχει υπηρεσία πυρασφάλειας της εταιρίας, εκπαιδευμένη για τις ειδικές απαιτήσεις πυρόσβεσης που έχει η πυρκαγιά σ’ ένα διυλιστήριο. Τα ίχνη του εγκλήματος έπρεπε να εξαφανιστούν ή να οργανωθούν με τρόπο που ν’ απαλλάσει την εταιρία.
Βλέπετε, είχαν υπάρξει προειδοποιήσεις ακόμη και από τη συνδικαλιστική γραφειοκρατία του κλάδου (από τις χειρότερες που υπάρχουν), ότι η διαδικασία του Shut Down, προκειμένου να γίνει μηχανολογικός έλεγχος, συντήρηση και καθαρισμός των μονάδων, απαιτεί εκπαιδευμένο προσωπικό. Η διοίκηση απαντούσε ότι χρησιμοποιούνται μόνο ειδικευμένοι εργολάβοι με εκπαιδευμένο προσωπικό. Το «ατύχημα» έδωσε με δραματικό τρόπο την απάντηση. Η εργατική δύναμη είναι εμπόρευμα και για τους καπιταλιστές δε διαφέρει από οποιοδήποτε άλλο εμπόρευμα. Οχι μόνο στους όρους εκμετάλλευσης, αλλά ακόμη και στους όρους που έχουν να κάνουν με την υγεία και τη ζωή. Ετσι βγαίνουν τα υπερκέρδη.
Λαφαζάνης και Σκουρλέτης, οι άμεσα εμπλεκόμενοι υπουργοί (ο πρώτος ως αρμόδιος για την ενέργεια και ο δεύτερος ως υπουργός Εργασίας) έσπευσαν να κάνουν δηλώσεις. Ο δεύτερος έτρεξε και στον Ασπρόπυργο για να ελέγξει από κοντά την κατάσταση. Και βέβαια, μετά την έκφραση της οδύνης του, έσπευσε να πει πως «αυτό που επειγόντως χρειάζεται είναι να υπάρξει άμεση και αποτελεσματική διερεύνηση των αιτιών της τραγωδίας. Αυτό που προέχει, είναι η ζωή και η υγεία των εργαζομένων. Η ασφάλεια στη λειτουργία των ΕΛΠΕ είναι για μας ύψιστο καθήκον. Δεν μπορεί να λειτουργούν τα ΕΛΠΕ χωρίς ασφάλεια». Είπε κι άλλα τέτοια βερμπαλιστικά δεσμευόμενος ότι «η υπόθεση δεν πρέπει να παραπεμφθεί στις καλένδες».
Χρειάστηκε να περάσουν έξι μέρες για να ανακοινώσει το ΣΕΠΕ ότι θα έχει «μόνιμη παρουσία στο διυλιστήριο Ασπροπύργου των ΕΛΠΕ για το επόμενο χρονικό διάστημα και για όσο χρειαστεί». Ο νέος ειδικός γραμματέας του ΣΕΠΕ Απ. Καψάλης, συνοδευόμενος από στελέχη του Σώματος, ήταν να πάει χτες Παρασκευή στα ΕΛΠΕ, για να συναντηθεί «με τους επικεφαλής όλων των εργολαβικών συνεργείων που εμπλέκονται στις εργασίες συντήρησης», στους οποίους όπως ανακοίνωσε «θα επισημάνει και θα επαναλάβει την υποχρέωση της αυστηρής τήρησης των κανόνων προστασίας των εργαζομένων και του συνόλου της εργατικής και ασφαλιστικής νομοθεσίας»!
Εκ των υστέρων και για τα μάτια, θα παρθούν για ένα διάστημα κάποια μέτρα. Μετά όλα θα γυρίσουν στην προηγούμενη κατάσταση. Γιατί οι εργολάβοι παίρνουν τις δουλειές «σκοτωμένες» και για να εξασφαλίσουν το δικό τους κέρδος πρέπει να συμπεριφέρονται στους εργάτες σα να ‘ναι δούλοι. Δεν τα ξέρει αυτά ο Καψάλης, που πριν κάνει το άλμα προς την εξουσία ήταν συνεργάτης του ΙΝΕ/ΓΣΕΕ και το «έπαιζε» πολύ ριζοσπάστης;
