Ιστορικά οι εκλογές και τα Δ.Σ. των σημερινών φοιτητικών συλλόγων αποτελούν απομεινάρι του φοιτητικού κινήματος που εμφανίζεται δυναμικά στο πολιτικό προσκήνιο στις αρχές της Mεταπολίτευσης και στα τελειώματα της Χούντας (εξέγερση του Πολυτεχνείου το ‘73). Η πολύχρονη ανυπαρξία του φοιτητικού συνδικαλισμού, κυρίως λόγω των συνθηκών της παρανομίας που επέβαλε η δικτατορία των συνταγματαρχών, μετατόπισε στις αρχές της Μεταπολίτευσης, σε μια περίοδο ανόδου του κοινωνικού κινήματος, την συντριπτική πλειοψηφία του φοιτητόκοσμου, στο αριστερό τμήμα του πολιτικού φάσματος, στην ριζοσπαστικοποίηση και στην αποτύπωση αυτών των συσχετισμών στα θεσμικά όργανα των συλλόγων (Δ.Σ., ΕΦΕΕ). Τα πρώτα χρόνια της μεταπολίτευσης τα Δ.Σ. και η ΕΦΕΕ αποτελούσαν οργανικό κομμάτι αυτού του κινήματος. Το 75 και το 77 έχουμε τις πρώτες απόπειρες προώθησης νόμου-πλαισίου, από την τότε Κυβέρνηση Καραμανλή, που συναντούν την σθεναρή αντίσταση του φοιτητικού κινήματος χωρίς να υπάρχει ακόμη διαίρεση του κινήματος αυτού, με τα θεσμικά όργανα των συλλόγων που στηρίζουν τις κινητοποιήσεις, παρόλο που στα τελευταία κυριαρχούσαν συστημικές παρατάξεις του αριστερού πολιτικού φάσματος (Το ΠΑΣΟΚ ήταν ακόμη στην Αντιπολίτευση).
Καθώς εδραιωνόταν ο κοινοβουλευτισμός στην Ελλάδα, άρχισαν να διαφαίνονται και οι πρώτοι τριγμοί ανάμεσα στα θεσμικά όργανα των συλλόγων και το φοιτητικό κίνημα. Οι τριγμοί αυτοί μετατρέπονται σε κρίση το ΄79, όταν κόντρα στην υπονομευτική, απεργοσπαστική δράση της ΕΦΕΕ (ΠΣΚ, ΠΑΣΠ, νεολαία ΚΚΕσωτερικού) που λοιδορεί και ελεεινολογεί τις καταλήψεις και αρκείται σε εκτονωτικές συγκεντρώσεις, οι γενικές συνελεύσεις αποφασίζουν καταλήψεις διαρκείας για να ανατραπεί ο ψηφισμένος από την Κυβέρνηση Καραμανλή νόμος-πλαίσιο 815. Η κρίση αυτή εξαναγκάζει τις συστημικές παρατάξεις να συρθούν στο χορό των κινητοποιήσεων-καταλήψεων και προκαλεί την διάσπαση της νεολαίας του ΚΚΕεσωτ., από την οποία προέκυψε η Β Πανελλαδική, πρόγονος των Αριστερών Συσπειρώσεων Φοιτητών (Α.Σ.Φ.).
Το ΄82, με Κυβέρνηση Παπανδρέου ψηφίζεται ο νόμος-πλαίσιο 1268. Οι προκλητικές διατάξεις που ξεσήκωσαν το φοιτητικό κίνημα του 815 εκλείπουν. Μπαίνει τέλος στο φεουδαλικό καθεστώς των εδρών (στενός «οικογενειοκρατούμενος» κύκλος καθηγητών στις σχολές και ευρύτατο διδακτικό προσωπικό με περιορισμένα εργασιακά δικαιώματα). Για πρώτη φορά η ΕΦΕΕ (με ΠΣΚ πρώτη εκλογική δύναμη) συμμετέχει στη διαμόρφωση νόμου.
Εισάγει στα φοιτητικά δρώμενα τη ρεφορμιστική λογική της συνδιαχείρισης και στηρίζει, υιοθετεί το μοντέλο της συν-διοίκησης που βάζει τα πρώτα σκαλοπάτια για την μετέπειτα νομιμοποίηση της πολιτικής των κυβερνήσεων και των επιχειρήσεων στα πανεπιστήμια εκ μέρους των φοιτητών. Παράλληλα, το ίδιο το φοιτητικό κίνημα ακολουθεί την κάτω βόλτα. Η συλλογικότητα υποχωρεί στους κόλπους των φοιτητών και ενισχύονται η ανάθεση, ο ατομισμός, ο καριερισμός, τα κυρίαρχα ιδεολογήματα, ο κοινοβουλευτικός κρετινισμός. Μόλις το ’87 η ΔΑΠ-ΝΔΦΚ βγαίνει πρώτη δύναμη στις φοιτητικές εκλογές.
Το ’91 έχουμε ξανά το ξέσπασμα του φοιτητικού κινήματος στα πλαίσια ενός ευρύτερου νεολαιίστικου κινήματος που απαρτίζεται στη πλειοψηφία του από μαθητές και αντιτίθεται στο πολυνομοσχέδιο-σκούπα της Κυβέρνησης Μητσοτάκη που αγγίζει όλες τις βαθμίδες της εκπαίδευσης. Εχει προηγηθεί η αποχώρηση της σπουδάζουσας νεολαίας από το ΚΚΕ και η συγκρότηση του ΝΑΡ. Μεγάλο τμήμα της ΕΦΕΕ (που πλέον είναι ΝΑΡίτες) τάσσεται στο πλευρό του κινήματος των μαθητικών και φοιτητικών καταλήψεων. Ο αρμόδιος υπουργός Κοντογιαννόπουλος παραιτείται. Ο διάδοχός του Σουφλιάς περνάει αποσπασματικά τμήμα του πολύ-νομοσχεδίου με νέες ρυθμίσεις, διατάξεις, ουσιαστικά ανενόχλητος. Το φοιτητικό κίνημα υποχωρεί, «επιλέγοντας να σπάσει τις όποιες προωθούμενες ρυθμίσεις στην πράξη», σπάζοντας τα μούτρα του.
Ακολουθεί μια δεκαπενταετία αδράνειας και απάθειας με μοναδικές εξαιρέσεις, αναλαμπές τα «εξεταστικά του ΑΣΕΠ» το Σεπτέμβρη του 98, περιορισμένης κλίμακας κινητοποιήσεις-καταλήψεις το Νοέμβρη του 98 στο κίνημα καταλήψεων των μαθητών («μαθητικά»-νόμος Αρσένη), το 2001 με το νομοσχέδιο για την ψευτο-ανωτατοποίηση των ΤΕΙ και τη μαζική συμμετοχή φοιτητών στις πορείες στα «αντιπολεμικά του» 2003. Τα Δ.Σ είναι πλέον ανενεργά, η ΕΦΕΕ έχει παύσει να λειτουργεί, δεν υφίσταται καν και η συνδιοίκηση έχει μετατραπεί οριστικά σε φορέα εφαρμογής της πολιτικής των κυβερνήσεων και των επιχειρήσεων μέσα στις σχολές.
Τον Μάιο του 2006 μια περίοδο που στα πανεπιστήμια «δεν κουνιέται φύλλο», έχουμε ένα από τα μεγαλύτερα ποσοστά συμμετοχής στις φοιτητικές εκλογές από την περίοδο της μεταπολίτευσης, με τις κυβερνητικές παρατάξεις ΔΑΠ-ΠΑΣΠ να κυριαρχούν. Οι φοιτητικές εκλογές έχουν κοινοβουλευτικοποιηθεί οριστικά και αμετάκλητα. Αμέσως μετά ξεσπά σαν «καταιγίδα εν αιθρία» το κίνημα των καταλήψεων διαρκείας του Μάη και του Ιούνη.
