Οι μάσκες έπεσαν και τα προσχήματα καταρρέουν το ένα μετά το άλλο. Η έναρξη της σχολικής χρονιάς έφερε και την αποκάλυψη των πραγματικών διαθέσεων του υπουργείου Παιδείας, σχετικά με το μέλλον της προσχολικής εκπαίδευσης.
Τελευταία μέτρα της κυβέρνησης, η αύξηση του διδακτικού ωραρίου των νηπιαγωγών, η αύξηση του ωραρίου λειτουργίας του ολοήμερου νηπιαγωγείου και η κυοφορούμενη παραίτηση του υπουργείου Παιδείας από τη στοιχειώδη υποχρέωσή του να ασκεί εποπτεία στα νηπιακά τμήματα των δημοτικών και ιδιωτικών παιδικών σταθμών ως προς την εφαρμογή του αναλυτικού προγράμματος σπουδών, κρατώντας για τον εαυτό του το σεμνό ρόλο του «συνεργάτη».
Η αύξηση του διδακτικού ωραρίου των νηπιαγωγών και η παράταση λειτουργίας του ολοήμερου νηπιαγωγείου κατά μία ώρα, ήρθε σα φυσικό αποτέλεσμα της εκχώρησης του δικαιώματος παροχής εκπαίδευσης στους παιδικούς σταθμούς. Εδώ οφείλουμε να σημειώσουμε ότι με αυτό τον τρόπο το διδακτικό ωράριο των νηπιαγωγών υπερβαίνει κατά πολύ αυτό των συναδέλφων τους δασκάλων ( γίνεται περίπου 30 ώρες εβδομαδιαίως) και ότι οι νηπιαγωγοί έχουν το ίδιο ωράριο από την ημέρα που διορίζονται στην εκπαίδευση ως την ημέρα που συνταξιοδοτούνται, ενώ δεν έχουν το δικαίωμα να κάνουν ούτε διάλειμμα, ούτε να πάρουν μια ανάσα. Η κυβέρνηση και το υπουργείο Παιδείας δεν έχουν όμως καμιά έγνοια για την καταστρατήγηση των εργασιακών δικαιωμάτων των εκπαιδευτικών, καμιά έγνοια για την παράταση της παραμονής ενός μικρού παιδιού, ηλικίας 4 και 5 ετών σε έναν ασφυκτικό χώρο, για 9 ώρες. Νοιάζονται μόνο για το γεγονός ότι δεν προκαλείται δαπάνη σε βάρος του κρατικού προϋπολογισμού, όπως επισημαίνει το ΥΠΕΠΘ στη σχετική εγκύκλιό του και για το ότι εξασφαλίζουν, με τις πλάτες άλλων (των νηπιαγωγών) τη στυγνή εκμετάλλευση των εργαζομένων γονιών, χωρίς την έγνοια για το τι θα κάνουν τα παιδιά τους.
Η καταστρατήγηση των εργασιακών δικαιωμάτων των νηπιαγωγών και η αύξηση των ωρών λειτουργίας του ολοήμερου παιδοφυλακτήριου έφερε στην επιφάνεια για μια ακόμη φορά τα αδιέξοδα του ολοήμερου σχολείου, που παρουσιάστηκε, με τις πλάτες των εκπαιδευτικών ομοσπονδιών, αλλά και της πλειονότητας της αριστεράς, καθεστωτικής και εξωκοινοβουλευτικής, ως ένας φιλολαϊκός θεσμός. Ενώ στην πραγματικότητα είναι η προσαρμογή του σχολείου στις ανάγκες της αγοράς και του κεφαλαίου, στην εποχή της επισφαλούς εργασίας, της μερικής απασχόλησης και των εργασιακών σχέσεων-λάστιχο. Είναι η φθηνή λύση για κράτος και κεφάλαιο, ώστε να εξασφαλίζεται η απρόσκοπτη, μακριά από τις έγνοιες των παιδιών, εκμετάλλευση των γονιών. Το ολοήμερο αλλοίωσε τον εκπαιδευτικό χαρακτήρα του σχολείου και μετέτρεψε τα μικρά παιδιά σε λιμενεργάτες, υποχρεώνοντάς τα να «εκπαιδεύονται» καθημερινά επί 9ωρο, ενώ λειτούργησε από τα γεννοφάσκια του ως δούρειος ίππος για το πέρασμα όλων των αντεργατικών ρυθμίσεων.
Η παράταση της λειτουργίας του ολοήμερου νηπιαγωγείου και η αύξηση του διδακτικού ωραρίου των νηπιαγωγών προσέθεσαν ακόμα ένα λιθαράκι στην κατρακύλα του νηπιαγωγείου στους δήμους και τους παιδικούς σταθμούς. Η αρχή, θυμίζουμε, έγινε με την ακύρωση της ρύθμισης για ένα έτος υποχρεωτική προσχολική εκπαίδευση, αφού παραχωρήθηκε με νέο νόμο, κομμάτι της δημόσιας εκπαίδευσης στους δήμους και τους ιδιώτες. Είναι γνωστό ότι η κυβέρνηση όχι μόνο δεν πήρε κανένα μέτρο για την υλοποίηση της αρχικής ρύθμισης (καταγραφή αριθμού παιδιών, νέα νηπιαγωγεία, διορισμοί νηπιαγωγών), αλλά έδωσε το δικαίωμα στους δημοτικούς και ιδιωτικούς παιδικούς σταθμούς να λειτουργήσουν νηπιαγωγεία. Ετσι για πρώτη φορά μπαίνουν στην πράξη οι νόμοι της «αποκέντρωσης», που ψήφισε το ΠΑΣΟΚ το 1994 και οι οποίοι, όσον αφορά την εκπαίδευση, είχαν μπει στο ψυγείο χάρις στη μαζική, μαχητική αντίδραση των εκπαιδευτικών. Η αδυναμία του δημόσιου νηπιαγωγείου να καλύψει τις αυξημένες ανάγκες σε νήπια, λόγω της εφαρμογής της μονοετούς υποχρεωτικότητας, ήταν φυσικό να οδηγήσει χιλιάδες παιδιά έξω από το δημόσιο σχολείο. Με τους υπολογισμούς της ΔΟΕ περίπου 60.000 παιδιά, ιδίως προνήπια έμειναν έξω από τα δημόσια νηπιαγωγεία. Πολλά από αυτά έγιναν πελάτες των δημοτικών σταθμών και των ιδιωτών, όπου οι γονείς τους καλούνται να πληρώσουν τσουχτερά τροφεία και δίδακτρα.
Ετσι γίνεται πράξη η ιδιωτικοποίηση του νηπιαγωγείου, που αποτελεί προανάκρουσμα για όλη την εκπαίδευση. Αλλωστε, η περίφημη «αποκέντρωση» για όλη την εκπαίδευση (η απαλλαγή δηλαδή του αστικού κράτους από την υποχρέωση να παρέχει δημόσια, δωρεάν παιδεία σε όλα τα παιδιά), αποτελεί στόχο και των δυο μεγάλων κομμάτων εξουσίας.
Εκεί όμως που πέφτουν όλες οι μάσκες είναι η κυοφορούμενη ρύθμιση για την άρση της εποπτείας του υπουργείου Παιδείας στα νηπιακά τμήματα των δημοτικών και ιδιωτικών παιδικών σταθμών, ως προς την εφαρμογή του εκπαιδευτικού προγράμματος (αναλυτικό πρόγραμμα σπουδών). Η εποπτεία από το υπουργείο Παιδείας υπήρξε όλο αυτό το διάστημα η καραμέλα για να χρυσωθεί το χάπι και να αποδεχτεί ο εκπαιδευτικός κόσμος την εκχώρηση του δικαιώματος παροχής εκπαίδευσης στους δημοτικούς και ιδιωτικούς παιδικούς σταθμούς. Σχετική είδηση αποκαλύπτει η Κυριακάτικη Ελευθεροτυπία (9.9.07). Στο δημοσίευμα αναφέρεται ότι προϋπήρξαν διαπραγματεύσεις με το ΥΠΕΠΘ, οι οποίες είχαν αυτή την «ευτυχή» κατάληξη και ο πρόεδρος του Συλλόγου Ιδιοκτητών Παιδικών Σταθμών Παν. Σαρμπάνης δηλώνει γι’ αυτό ικανοποιημένος. Το δικό μας ρεπορτάζ δεν βρήκε εγκύκλιο. Το υπουργείο Παιδείας αρνείται ότι υπάρχει εγκύκλιος. Ο Π. Σαρμπάνης σε δυο συντάκτες μας έδωσε δυο διαφορετικές απαντήσεις. Πρώτα είπε ότι υπάρχει εγκύκλιος, αλλά την έχει σε άλλο γραφείο και δε μπορεί να μας τη στείλει κι ύστερα (είχε μεσολαβήσει επικοινωνία μας με το υπουργείο Παιδείας) απάντησε ότι δεν υπάρχει εγκύκλιος. Αρα, κάτι ψήνεται και τη δημοσιοποίησή του την έχουν αφήσει για μετά τις εκλογές.
Με την κίνηση αυτή το υπουργείο κάνει ακόμη ένα δώρο στους φίλους δημοτικούς άρχοντες και σχολάρχες, απαλλάσσοντάς τους από «περιττά» έξοδα, στα οποία αυτοί θα υποχρεώνονταν, αν εφάρμοζαν πιστά τα αναλυτικά προγράμματα σπουδών (κατάλληλη υποδομή, εκπαιδευτικό προσωπικό, κ.λπ.) Και πετά στα σκουπίδια και την παραμικρή υπόνοια ότι μελλοντικά μπορούσε να μπει κάποιο φρένο στην καταστρατήγηση των εργασιακών δικαιωμάτων των εργαζομένων σε αυτούς νηπιαγωγών. Βέβαια, η αρχική πρόβλεψη του νόμου απέκλειε κατηγορηματικά κάθε τέτοια προσπάθεια (διατηρούνταν ανέπαφο το εργασιακό καθεστώς των νηπιαγωγών στους δημοτικούς και ιδιωτικούς παιδικούς σταθμούς, σύμφωνο με τις «οικείες συμβάσεις» που αυτές υπέγραφαν), όμως η νέα κίνηση του ΥΠΕΠΘ (αν ολοκληρωθεί) την ενισχύει παραπέρα και δρα προσθετικά στην αυθαιρεσία.
Ολες αυτές οι ενέργειες του υπουργείου Παιδείας ξεσήκωσαν τους νηπιαγωγούς των δημόσιων νηπιαγωγείων και υποχρέωσαν τη ΔΟΕ (η οποία τρέναρε σκόπιμα κάθε απόφαση για πλατιά ενημέρωση του κόσμου και κινητοποίηση, παρόλο που όλα τα προηγούμενα ήταν αναμενόμενες πλευρές ενός προαναγγελθέντος εγκλήματος σε βάρος του δημόσιου σχολείου) σε κινητοποίηση την πρώτη ημέρα λειτουργίας των σχολείων. Η ΔΟΕ με τα χίλια ζόρια πήρε απόφαση να καλέσει τους νηπιαγωγούς σε γενική ανυπακοή και απείθεια, εφαρμόζοντας το παλιό ωρολόγιο πρόγραμμα, ενώ παράλληλα τους πρόσφερε συνδικαλιστική κάλυψη με την κήρυξη συνεχών στάσεων εργασίας στην περίπτωση επιβολής από τη διοίκηση του νέου ωραρίου.
Βέβαια, τα νέα μέτρα δεν αποτελούν υπόθεση μόνο των νηπιαγωγών, αλλά όλων των εκπαιδευτικών, οι οποίοι πρέπει να ξεσηκωθούν, τιμώντας την περσινή μεγαλειώδη απεργία τους, ειδάλλως τους περιμένουν ζοφεροί καιροί.
Γιούλα Γκεσούλη