Συνέντευξη στην «Καθημερινή» του περασμένου Σαββατοκύριακου έδωσε ο υπουργός Παιδείας, για να τονίσει για μια ακόμη φορά την απόφαση του ίδιου και της κυβέρνησης να εφαρμοστεί ο νέος νόμος πλαίσιο, με το τρανταχτό επιχείρημα (χιλιομασημένο όταν πρόκειται για την εφαρμογή αντιλαϊκών μέτρων, που έχουν ξεσηκώσει θύελλα αντιδράσεων), ότι «η πλειοψηφία του ελληνικού λαού, με την ψήφο της μας έδωσε, με σαφή τρόπο, εντολή να προχωρήσουμε τις μεταρρυθμίσεις». Ο Ε. Στυλιανίδης φρόντισε να βάλει επίσης και τη «δική του» διάσταση, «να προχωρούν οι μεταρρυθμίσεις σε κλίμα μετριοπάθειας», δηλαδή να στρογγυλευτούν κάποιες διατάξεις –ειδικά αυτές που είναι κάπως δυσλειτουργικές-, με τη συναίνεση του καθηγητικού κατεστημένου και να επιδιωχθεί μια βήμα-βήμα εφαρμογή, ώστε να αποφευχθεί ένας νέος γύρος φοιτητικού κινήματος.
Στη συνέντευξη, ο υπουργός Παιδείας ξεκαθαρίζει πως ήδη ολοκληρώνεται η συζήτηση στο ΕΣΥΠ για τη σύνταξη Πρότυπου Εσωτερικού Κανονισμού Λειτουργίας των Ιδρυμάτων και πως υπάρχει συνεννόηση με τους πρυτάνεις και τους προέδρους των ΤΕΙ για τη δημιουργία ενός πρότυπου σχεδίου τετραετούς προγραμματισμού, ώστε τα Ιδρύματα να διευκολυνθούν στη σύνταξή του.
Θυμίζουμε ότι σύμφωνα με το νόμο πλαίσιο, τα ΑΕΙ είναι υποχρεωμένα να συντάξουν Εσωτερικό Κανονισμό λειτουργίας, ο οποίος πρέπει να συμφωνεί με τον Πρότυπο Εσωτερικό Κανονισμό. Ο Πρότυπος Εσωτερικός Κανονισμός ισχύει εν όλω ή συμπληρωματικά μέχρι κάθε Ιδρυμα να καταρτίσει δικό του εσωτερικό κανονισμό ή να προσαρμόσει αυτόν που ήδη έχει στις ρυθμίσεις του νέου νόμου πλαισίου, ενώ σε περίπτωση που αρνηθεί να συμμορφωθεί τιμωρείται με την απαγόρευση έκδοσης κάθε διοικητικής πράξης για διορισμούς προσωπικού, με την απαγόρευση άλλων κανονιστικών πράξεων ή αποφάσεων ζωτικού ενδιαφέροντος για το ίδιο το ΑΕΙ. Στον Εσωτερικό Κανονισμό αποτυπώνονται όλες οι αντιδραστικές αλλαγές στο Πανεπιστήμιο, όπως η διαδικασία και οι προϋποθέσεις χορήγησης ανταποδοτικών υποτροφιών στους φοιτητές, η φύλαξη του Ιδρύματος «με τον προσφορότερο τρόπο», το ποσοστό αναλογίας υποχρεωτικών/επιλεγόμενων μαθημάτων, οι προϋποθέσεις συμμετοχής στις εξεταστικές περιόδους, η διαδικασία κατάρτισης του τετραετούς αναπτυξιακού προγράμματος, τα προσόντα, οι διαδικασίες επιλογής και οι αρμοδιότητες του μάνατζερ (Γραμματέας του ιδρύματος), η απόφαση για το ακαδημαϊκό άσυλο κ.λπ.
Τα δε αναπτυξιακά τετραετή προγράμματα βάζουν στη ζωή τη λειτουργία του πανεπιστήμιου με ανταποδοτικά, επιχειρηματικά κριτήρια και αποτελούν δεσμευτικές συμφωνίες των ΑΕΙ με το κράτος. Κινούνται αυστηρά (ως προς το οικονομικό σκέλος) στο πλαίσιο του κρατικού προϋπολογισμού και του προγράμματος δημοσίων επενδύσεων για την ανώτατη εκπαίδευση, ευλογώντας την υποχρηματοδότηση, τη μόνιμη λιτότητα, την εξοικονόμηση πόρων «από άλλες πηγές» (δηλαδή την ανοιχτή και πλήρη σύνδεση με τις επιχειρήσεις και το κεφάλαιο) και για την έγκρισή τους από το υπουργείο Παιδείας απαιτείται η συμμόρφωση του Ιδρύματος με τα αποτελέσματα της αξιολόγησης. Εάν με ευθύνη του ΑΕΙ δεν υπάρξει τετραετές ακαδημαϊκό-αναπτυξιακό πρόγραμμα, τότε αναστέλλεται κάθε κρατική χρηματοδότηση προς το ΑΕΙ, ενώ αν παρατηρηθούν καθυστερήσεις στην εφαρμογή του, τότε η τιμωρία προβλέπει την μεταφορά των πόρων σε άλλο ΑΕΙ.
Είναι, λοιπόν, φανερό από τα παραπάνω, ότι με σταθερότητα προωθούνται οι ρυθμίσεις, που αποτελούν σημεία-κλειδιά του νόμου πλαισίου.
Στην ίδια συνέντευξη, ο υπουργός έκανε γνωστό ότι συντάσσεται και η κοινή υπουργική απόφαση των υπουργών Οικονομίας και Παιδείας για τα άτοκα δάνεια των φοιτητών και ότι το Προεδρικό Διάταγμα που απαιτείται για τα συγγράμματα πήρε ήδη την άγουσα για τον Πρόεδρο της Δημοκρατίας. Ο νόμος πλαίσιο βάλει κατά και της δωρεάν Παιδείας και επιχειρεί να εξαφανίσει κάθε ψήγμα της, που έχει απομείνει στο δημόσιο Πανεπιστήμιο. Τη θέση της παίρνουν οι «ανταποδοτικές υποτροφίες» και τα «άτοκα δάνεια» στους φοιτητές, που χορηγούνται υπό προϋποθέσεις και ξεπληρώνονται οι πρώτες με μερική απασχόληση στο Πανεπιστήμιο και τα δεύτερα μετά από πενταετή άσκηση του επαγγέλματος και σε κάθε περίπτωση μέσα σε 15 χρόνια από τη λήψη του δανείου. Το δε ΠΔ για τα συγγράμματα καθορίζει «τον τρόπο» με τα οποία αυτά παρέχονται στους φοιτητές, εννοώντας σαφώς ότι αυτά δεν δίνονται σε όλους, αλλά υπό προϋποθέσεις, ενώ ακόμα και αν δοθούν είναι απολύτως αντίστοιχα με τον αριθμό των μαθημάτων. Προφανώς, τα υπόλοιπα, που απαιτούνται για μια πιο ολοκληρωμένη προσέγγιση του συγκεκριμένου μαθήματος, αγοράζονται από τους ίδιους τους φοιτητές.
Ο Ε. Στυλιανίδης εξέφρασε επίσης την ικανοποίησή του ότι 50 Τμήματα ΑΕΙ έχουν ήδη αποφασίσει να προχωρήσουν στην εσωτερική αξιολόγηση, θεωρώντας ότι αυτή η αρχή αποτελεί το ήμισυ του παντός. Εδωσε έτσι το σήμα ότι αυτό που τον ενδιαφέρει αυτή την περίοδο είναι να μπαίνουν σε εφαρμογή σιγά-σιγά οι νόμοι (νόμος πλαίσιο, νόμος για την αξιολόγηση), ώστε κάθε φορά να γίνεται από ένα βήμα στην κατεύθυνση εφαρμογής της Μπολόνια και η κυβέρνηση να κερδίζει έδαφος, έστω και με κάποιες καθυστερήσεις.
Τέλος, ο υπουργός Παιδείας προσδιόρισε και τις αμέσως επόμενες προτεραιότητές του, που είναι η ψήφιση του νόμου για την έρευνα και το άνοιγμα του «διαλόγου» για τα μεταπτυχιακά, ολοκληρώνοντας το προφίλ του Επιχειρηματικού Πανεπιστήμιου.
Γιούλα Γκεσούλη