Κόμμα του σωλήνα

Αρκεί να δει κανείς ποιο είναι το… μέγα διακύβευμα των υποψήφιων αρχηγών του «νέου» κόμματος της Κεντροαριστεράς για να καταλάβει τι είδους θα είναι αυτό το κόμμα. Γεννηματά και Θεοδωράκης, ΠΑΣΟΚ και Ποτάμι, ερίζουν δημόσια, μέσω ανακοινώσεων και δηλώσεων, για το αν θα υπάρξει ή όχι ηλεκτρονική ψηφοφορία για την εκλογή αρχηγού. Κι ενώ οι πάντες γνωρίζουν ποια είναι τα αίτια αυτού του σκυλοκαυγά, οι πρωταγωνιστές του παριστάνουν τους αθώους που ενδιαφέρονται τάχα μου για την όσο το δυνατόν πιο πλατιά συμμετοχή στις εκλογές, αλλά με… εγγυήσεις για το αδιάβλητο της διαδικασίας.
 
«Οσον αφορά την εξ αποστάσεως ψηφοφορία, δεν υπάρχει διαφωνία. Δεν υπάρχουν εγγυήσεις. Αυτό είναι το πρόβλημα», λέει η Φώφη. «Είναι πολύ σοβαρό το εγχείρημα που κάνουμε, για να το θέσουμε σε αμφισβήτηση και να πάρουμε τόσο σημαντικό ρίσκο χωρίς εγγυήσεις» συμπληρώνει με επιτηδευμένα αθώο ύφος. «Ολοι ενδιαφερόμαστε για το αδιάβλητο της ψηφοφορίας και στον ίδιο βαθμό. Οι τεχνικοί διαβεβαιώνουν ότι υπάρχει τρόπος διασφάλισής του» απαντά το Ποτάμι. «Δεν είναι τυχαίο ότι σε καμία άλλη χώρα του κόσμου δεν εφαρμόζεται και κανένα κόμμα, ούτε κανένα άλλο σοσιαλιστικό κόμμα στις διαδικασίες του επέλεξε να το υιοθετήσει» λέει η Φώφη. Ηλεκτρονική ψηφοφορία εφάρμοσε δυο φορές το Εργατικό Κόμμα στην Αγγλία και έφτασε τους 800.000 εγγεγραμμένους της απαντούν δημοσιογράφοι της «άλλης πλευράς». «Σε τελική ανάλυση, ας αφήσουμε την υπόθεση στα χέρια της επιτροπής υπό τον καθηγητή Αλιβιζάτο» καταλήγει κουτοπόνηρα το Ποτάμι. «Παρά τις προσπάθειες που έχει καταβάλει ο κ. Αλιβιζάτος δεν δίδονται εγγυήσεις μέχρι σήμερα. Ακόμα και υποστηρικτής αυτού του εγχειρήματος στην Επιτροπή, παραδέχτηκε ότι κάποιος μπορεί να ψηφίσει δυο, τρεις και τέσσερις φορές, ή άλλος να πάρει το pin και άλλος να ψηφίσει τελικά», αντιγυρίζει η Φώφη.
 
Οι εγγυήσεις, φυσικά, δεν είναι παρά πρόσχημα. Η Φώφη ποντάρει στον μηχανισμό του ΠΑΣΟΚ, ενώ ο Θεοδωράκης στους χρήστες του Ιντερνετ. Το ίδιο και ο Καμίνης. Το ίδιο και ο Ραγκούσης και ο Μανιάτης, που δεν έχει καμιά πρόσβαση στο μηχανισμό του ΠΑΣΟΚ. Ακόμα και ο Ανδρουλάκης, που έχει «άκρες» στον μηχανισμό του ΠΑΣΟΚ, ξέρει ότι θα χάσει από τη Φώφη, ενώ από την ηλεκτρονική ψηφοφορία κάτι μπορεί να κερδίσει, εμφανιζόμενος ως ο εκπρόσωπος της νέας γενιάς.
 
Δεν ξέρουμε πού θα καταλήξει τελικά η επιτροπή Αλιβιζάτου (ζήτημα ημερών είναι). Ούτε έχει καμιά σημασία για εμάς. Εκείνο που θέλουμε να τονίσουμε είναι πως αυτή η διαδικασία υφίσταται ακόμα και δεν έχει γίνει σμπαράλια (όπως τις προηγούμενες φορές) χάρη στη μεγάλη πίεση που ασκεί το μιντιακό σύστημα πάνω σε όλους τους ηγετίσκους και τα πολιτικά σχήματα του χώρου. Αυτό που προσπαθούν να στήσουν είναι κυριολεκτικά ένα κόμμα του σωλήνα. Γι' αυτό και κατέληξαν σ' αυτή τη διαδικασία: πρώτα θα βγει ο αρχηγός και μετά θα δουν τι μορφή θα έχει το κόμμα και ποιες θα είναι οι πολιτικές του «αρχές». Ως προς το τελευταίο, είναι εύκολο να λένε σήμερα ότι δε θα γίνουν παρακολούθημα ούτε της ΝΔ ούτε του ΣΥΡΙΖΑ, να πετάνε καλαμπούρια όπως ότι μπορεί να είναι και πρώτο κόμμα, όμως όταν «μυρίσουν» εκλογές, θέλουν δε θέλουν θα πάρουν θέση: με τη ΝΔ ή με τον ΣΥΡΙΖΑ;
 
Οι μιντιάρχες που διαθέτουν τον δοκιμαστικό σωλήνα για να φτιαχτεί το νέο κόμμα, το θέλουν παρακολούθημα της ΝΔ. Γι' αυτό χτυπούν πότε τον Λαλιώτη, πότε τον Σκανδαλίδη και πάντοτε τον Γιωργάκη που θυμίζουν το αντιδεξιό παρελθόν του ΠΑΣΟΚ (εσχάτως και τον Ραγκούση, που το παίζει σφόδρα αντιδεξιός προσβλέποντας κουτοπόνηρα στις ψήφους των παπανδρεϊκών). Οι παλιοί πασόκοι αντιλαμβάνονται ότι αν το νέο κόμμα συμμετάσχει σε μια κυβέρνηση Μητσοτάκη (με τη Φώφη ή τον όποιο άλλο αρχηγό να κερδίζει ένα προβεβλημένο υπουργείο, ίσως και την αντιπροεδρία), θα επιτρέψει στον ΣΥΡΙΖΑ να στρογγυλοκαθήσει στην αντιπολίτευση και να τους «ξεψειρίσει» κυριολεκτικά από ψηφοφόρους, στέλνοντάς τους ξανά σε χαμηλό μονοψήφιο νούμερο, όπως συνέβη το 2015. Αντιλαμβάνονται, δηλαδή, ότι οι μιντιάρχες τους θέλουν σαν κόμμα μιας χρήσης, όπως ήταν και το Ποτάμι όταν το έστησαν.
 
Από την άλλη, αν δεν μπουν σε κυβέρνηση Μητσοτάκη, θα κατηγορηθούν ότι ενεργούν τυχοδιωκτικά και οδηγούν τη χώρα σε επαναληπτικές εκλογές, όπως θέλει ο ΣΥΡΙΖΑ. Μετά από αυτές τις εκλογές, που θα γίνουν με απλή αναλογική, θα έχουν κόψει τις γέφυρες με τη ΝΔ και αναγκαστικά θα πρέπει να συμπήξουν κυβερνητική συμμαχία με τον ΣΥΡΙΖΑ, έστω κι αν αυτός θα είναι το δεύτερο κόμμα. Οι «παλαιοί» πασόκοι δε θα έβλεπαν άσχημα μια τέτοια προοπτική, όπως δε θα έλεγαν όχι και σε μια μελλοντική συγχώνευση με τον ΣΥΡΙΖΑ (αν στο μεταξύ το ΠΑΣΟΚ έχει διαλυθεί και έχει περάσει στον νέο φορέα).  Μπορεί να μην ψήφισαν την απλή αναλογική, ώστε αυτή να εφαρμοστεί από τις επόμενες και όχι τις μεθεπόμενες εκλογές, όμως δε θα τους το θυμίσουν οι συριζαίοι, αν είναι να συνεργαστούν μαζί τους. Ομως, αν στο «παλαιό» ΠΑΣΟΚ μπορεί να ευδοκιμήσει μια τέτοια πολιτική στρατηγική, οι άλλοι (Ποτάμι και σία) ούτε που θέλουν ν' ακούσουν για σύμπραξη με τον ΣΥΡΙΖΑ.
 
Αυτά, βέβαια, αλλάζουν. Στην αστική πολιτική οι φίλοι γίνονται εχθροί και το αντίθετο, με ταχύτητα αστραπής. Αρχές δεν έχουν. Πραγματιστές του κερατά είναι και προσαρμόζονται σε ό,τι τους φαίνεται πιο συμφέρον σε κάθε εποχή. Ομως, τώρα διανύουμε μια μικροπερίοδο της πολιτικής, κατά την οποία πρέπει να απαντήσουν σε κάποια διλήμματα. Και θα απαντήσουν, αργά ή γρήγορα. Ο ΣΥΡΙΖΑ ήδη πιέζει ν' απαντήσουν αν προτιμούν αυτόν ή τη ΝΔ. Από τον Τσίπρα μέχρι το τελευταίο στέλεχος και μέχρι τις φυλλάδες που ελέγχει ο ΣΥΡΙΖΑ, οι πάντες επαναλαμβάνουν μονότονα αυτό το δίλημμα, απευθυνόμενοι κυρίως προς το ΠΑΣΟΚ και την ηγετική του ομάδα. Απάντηση, φυσικά, δεν πρόκειται να δοθεί τώρα, όμως το δίλημμα υποβόσκει και αποτελεί αποσυσπειρωτικό παράγοντα. Πολύ πιο σημαντικό παράγοντα από το αν οι εκλογές θα γίνουν και με ηλεκτρονική ψηφοφορία ή όχι.
 
Από την άλλη, η εκλογή αρχηγού θα είναι ένα πρόκριμα και για την πολιτική τακτική. Αλλο να εκλεγεί η Φώφη, άλλο να εκλεγεί ο Θεοδωράκης ή ο Καμίνης. Η Φώφη μιλάει για «ενιαίο φορέα με πολιτική και οργανωτική αυτοτέλεια». Δηλαδή, αν εκλεγεί αρχηγός ο Καμίνης ή ο Θεοδωράκης, το ΠΑΣΟΚ θα διαλυθεί και τα μέλη και τα στελέχη του θα τρέξουν να προσκυνήσουν τον νέο αρχηγό, με τον οποίο δεν έχουν συνυπάρξει πολιτικά ούτε για μια μέρα; Οταν την ρωτούν «πόσο εύκολο είναι να διαλυθεί το ΠAΣOΚ;», η Φώφη ντριπλάρει με στιλ Μέσι: «Τέλος με τα ψευτοδιλήμματα. Το ΠΑΣΟΚ μετεξελίσσεται, δεν διαλύεται». Δηλαδή; Τι είδους είναι αυτή η μετεξέλιξη; Αναλόγως με το αποτέλεσμα της κάλπης για αρχηγό. Αν μεν νικήσει η Φώφη, τότε δε θα έχει κανένα πρόβλημα να «διαλύσει» το ΠΑΣΟΚ, αφού στην πραγματικότητα το νέο κόμμα θα είναι ένα ΠΑΣΟΚ+. Ο ήδη εγκατεστημένος και πολύπειρος μηχανισμός του ΠΑΣΟΚ θα αποτελέσει τη βάση του νέου κόμματος, με τα στελέχη των άλλων σχημάτων να προστίθενται εν είδει φτωχών συγγενών. Το λέει και η Φώφη: «Μπορώ να εγγυηθώ ότι η παράταξη ενωμένη θα κάνει το άλμα». Μπορεί να εγγυηθεί το ίδιο οποιοσδήποτε από τους άλλους, αν νικήσει;
 
Αν νικήσει κάποιος από τους Θεοδωράκη-Καμίνη, τότε το θεωρούμε εξαιρετικά απίθανο να δεχτεί το ΠΑΣΟΚ να διαλυθεί και να προσφέρει τον όποιο κόσμο του σ' έναν αρχηγό που δεν έχει καμιά σχέση (ούτε οργανωτική ούτε ιστορική με το ΠΑΣΟΚ). Η πίεση, βέβαια, από τους μιντιάρχες θα είναι τεράστια. Ομως ισχυρά θα είναι και τα αντανακλαστικά αυτοσυντήρησης της πασοκικής νομενκλατούρας, που μόνο με έναν αρχηγό υπό τη δική της ομηρία θα δεχόταν να συνεργαστεί.
 
Οπως έχουμε γράψει και άλλες φορές, η μίζερη Κεντροαριστερά και οι ηγετίσκοι της, των οποίων οι φιλοδοξίες είναι αντιστρόφως ανάλογες προς την εκλογική δύναμη ενός εκάστου και όλων μαζί αθροιστικά, δε θα μας αφήσουν να πλήξουμε. Ολ' αυτά, όμως, ειδωμένα από μια άλλη σκοπιά, πέρα από τις ίντριγκες και την παραπολιτική, μπορούν να αποβούν άκρως διδακτικά.  Η αστική πολιτική μπορεί να κάνει πάμπολλες οβιδιακές μεταμορφώσεις, παραμένοντας πάντοτε ίδια. Πριν το πραξικόπημα της χούντας το 1967, η αστική πολιτική στην Ελλάδα κινούνταν γύρω από δύο μεγάλες παρατάξεις (Φιλελεύθεροι και Λαϊκοί, ΕΡΕ και Ενωση Κέντρου). Απέναντί τους ορθωνόταν μόνο το μικρό στην αρχή, ισχυρό στη συνέχεια Κομμουνιστικό Κόμμα (μέχρι τη δεκαετία του '50).  Μετά τη χούντα, έγινε ο πρώτος μεγάλος εκσυγχρονισμός: ΝΔ και ΠΑΣΟΚ ήταν το νέο δίπολο. Απέναντί τους δεν είχαν το επαναστατικό ΚΚΕ, αλλά τις διάφορες φράξιες του εγχώριου αναθεωρητισμού, που αυτοτοποθετήθηκαν σε ρόλο τσόντας του ΠΑΣΟΚ, με τη λογική του «αθροίσματος των δημοκρατικών δυνάμεων». Το ισχυρό πλήγμα της κρίσης, που προκάλεσε και πολιτική κρίση, δημιούργησε τον σημερινό πολιτικό χάρτη: ο ΣΥΡΙΖΑ αντικατέστησε το ΠΑΣΟΚ, μικρότερα αστικά κόμματα δημιουργήθηκαν (Ποτάμι, ΑΝΕΛ, νεοναζί), ενώ ο Περισσός έμεινε εθελουσίως έξω από το παιχνίδι της εξουσίας, προκειμένου να διασωθεί ως «πτωχή πλην τιμία» δύναμη αντιπολίτευσης. Αν πετύχει το σχέδιο των μιντιαρχών για τη δημιουργία νέου φορέα του Κέντρου, θα έχουμε ενδεχομένως νέες ανακατατάξεις. Ομως, αυτό το πολύχρωμο μωσαϊκό θα εξακολουθήσει να κινείται σαν καλειδοσκόπιο, εξασφαλίζοντας στο σύστημα διαχείριση της εξουσίας του.