«Το Εurogroup είχε δύο κείμενα, των θεσμών και το ελληνικό, το οποίο ήταν προσαρμογή της τελευταίας εκδοχής των θεσμών που πήραμε αργά χθες το βράδυ. Εγινε συζήτηση και για τα δύο κείμενα. Αυτό που έχει ενδιαφέρον είναι ότι αρκετοί συνάδελφοι διαφώνησαν και άσκησαν κριτική και στο κείμενο των θεσμών. Οπότε συμφωνήσαμε ότι η συζήτηση θα συνεχιστεί σήμερα και αύριο με στόχο τη σύγκλιση τόσο μεταξύ των κειμένων όσο και γενικότερα στο Eurogroup». Αυτή τη δήλωση έκανε ο Μπαρουφάκης μετά το τέλος του Eurogroup της περασμένης Πέμπτης, που δεν κατέληξε σε απόφαση.
Η είδηση δε βρίσκεται στο ότι εξετάστηκαν δυο κείμενα, αλλά πρώτο στο ότι το ελληνικό κείμενο ήταν «βελτιωμένο», προσαρμοσμένο στο κείμενο με τις απαιτήσεις της τρόικας (χωρίς να ταυτίζεται απολύτως μαζί του), και δεύτερο στο ότι οι συζητήσεις θα συνεχιστούν για δυο ακόμη μέρες, με στόχο την πλήρη σύγκλιση των δύο κειμένων.
Λίγη ώρα αργότερα, προσερχόμενος στη σύνοδο κορυφής (η οποία δεν επρόκειτο να συζητήσει το ελληνικό ζήτημα), ο Τσίπρας δήλωσε: «Είμαι βέβαιος ότι θα μπορέσουμε να καταλήξουμε σε έναν συμβιβασμό, προκειμένου η Ελλάδα και η Ευρωζώνη να ξεπεράσουν την κρίση». Και συμπλήρωσε με νόημα: «Η ιστορία της Ευρώπης είναι γεμάτη διαφωνίες, διαπραγματεύσεις και συμβιβασμούς», τονίζοντας ότι μετά τις προτάσεις που κατέθεσε η ελληνική κυβέρνηση θα υπάρξει συμφωνία.
Ο Παππάς, που κάνει το «μασάζ» στους έλληνες ανταποκριτές και απεσταλμένους των ΜΜΕ, εξήγησε (ανεπίσημα) ότι «οι προτάσεις εξειδικεύθηκαν και κατατέθηκαν στους θεσμούς και θα κατατεθούν και στα θεσμικά όργανα της ΕΕ. Αποτελούν δε μια άκρως ρεαλιστική προσέγγιση για άμεση συμφωνία στο πνεύμα της απόφασης του Eurogroup της 20ής Φεβρουαρίου».
Σημειώνουμε όλα τα παραπάνω, που έγιναν το απόγευμα της Πέμπτης 25 Ιούνη, για να πούμε πως το τελικό «πακέτο» των αντιλαϊκών μέτρων δεν είναι ακόμη γνωστό, καθώς συνεχίζεται το παζάρι, για το οποίο έχει τεθεί πλέον deadline η Κυριακή (κατ’ άλλες πηγές το Σάββατο), οπότε θα ξανασυγκληθεί το Eurogroup. Η τρόικα τράβηξε τις δικές της κόκκινες γραμμές στην πρόταση της ελληνικής κυβέρνησης (κυριολεκτικά κόκκινες γραμμές, αφού το χαρτί γέμισε με κόκκινες γραμμές διαγραφής σημείων και προσθήκης άλλων), η ελληνική κυβέρνηση «προσάρμοσε» την πρότασή της, η τρόικα έκανε καναδυό υποχωρήσεις και το νταλαβέρι συνεχίζεται με την απαίτηση να κάνει νέες υποχωρήσεις η ελληνική κυβέρνηση. Από τη στιγμή που η κυβέρνηση μπήκε στο παζάρι από το πρωί της Τετάρτης, τροποποιώντας συνεχώς την πρότασή της που τη Δευτέρα είχε αναγορευτεί σε βάση συζήτησης από το Eurogroup και την έκτακτη σύνοδο κορυφής, παζάρι με τη συμμετοχή των Τσίπρα και Δραγασάκη, σημαίνει πως είναι αποφασισμένη να κάνει κι άλλο πίσω, προκειμένου να μη φύγει χωρίς συμφωνία. Στόχος της να σώσει ένα-δυο πράγματα για να έχει να λέει. Για παράδειγμα, σύμφωνα με τις διαρροές της ελληνικής πλευράς, οι διαφορές εντοπίζονται πλέον στον ΦΠΑ στα νησιά και στη μείωση των αμυντικών δαπανών (έχει και τον Καμμένο να φροντίσει ο Τσίπρας!). Αν αυτό είναι ακριβές, τότε η «προσαρμογή» της κυβέρνησης, για την οποία μίλησε ο Μπαρουφάκης, είναι μεγάλης έκτασης και, βέβαια, δεν πρόκειται να τα χαλάσουν για δυο ζητήματα. Θα βρουν τρόπο να τα ρυθμίσουν.
Το μόνο σίγουρο είναι πως η συμφωνία, σε κάθε περίπτωση, θα εξαπολύσει έναν αρμαγεδδώνα μνημονιακών μέτρων ενάντια στον ελληνικό λαό, βαθαίνοντας τη σκληρή λιτότητα, τη φτώχεια και την κινεζοποίηση. Αυτό μας το επιβεβαιώνει η τελευταία γνωστή ελληνική πρόταση, αυτή που κατατέθηκε την περασμένη Δευτέρα και (κατ’ απαίτηση των δανειστών) φέρει την υπογραφή του Τσίπρα. Αυτή η πρόταση υπέστη «προσαρμογή» την Πέμπτη, με βάση τις παρατηρήσεις της τρόικας, και αναμενόταν να υποστεί κι άλλη «προσαρμογή» μέχρι σήμερα. Οπότε, στα μέτρα που περιληπτικά θα περιγράψουμε στη συνέχεια, μπορείτε να φανταστείτε χειρότερη εκδοχή, την οποία άλλωστε θα πληροφορηθούμε σύντομα και θα έχουμε τη δυνατότητα να τη σχολιάσουμε. Απλώς να θυμίσουμε ότι η συγκυβέρνηση Τσίπρα-Καμμένου ξεκίνησε με μια πρόταση 47 σελίδων, πρόσθεσε συνέχεια άλλες 8, μετά τα συμπύκνωσε όλα στις 11 σελίδες της περασμένης Δευτέρας, για ν’ ακολουθήσουν οι «προσαρμογές». Σημασία δεν έχει πόσες σελίδες είναι η πρόταση, αλλά τι μέτρα περιλαμβάνει.
«Θα ήθελα να σας ενημερώσω ότι η ανταπόκριση της ελληνικής κυβέρνησης στις απαιτήσεις των θεσμών για κάλυψη του δημοσιονομικού κενού 2015-2016 έγινε απόλυτη και πλήρης», γράφει ο Τσίπρας στην επιστολή του προς τον «αγαπητό κ. πρόεδρο» Ζαν Κλοντ Γιούνκερ. Συνεχίζοντας, πληροφορεί ότι σύμφωνα με τους δημοσιονομικούς στόχους των θεσμών «τα σχετικά μέτρα θα έπρεπε να φτάσουν το 1,5% του ΑΕΠ για το 2015 και το 2,5% του ΑΕΠ για το 2016» και «οι προτάσεις της κυβέρνησης στους ευρωπαϊκούς θεσμούς και το ΔΝΤ φέρνουν μια αύξηση στα δημόσια έσοδα μόνο από παραμετρικά μέτρα της τάξης του 1,51% του ΑΕΠ για το 2015 και του 2,87% του ΑΕΠ για το 2016».
Πριν από μια βδομάδα τα παραμετρικά μέτρα ήταν ύψους 1,1% και 1,9% του ΑΕΠ για το 2015 και το 2016, αντίστοιχα. Δηλαδή, μέσα σε μια βδομάδα πρόσθεσαν μέτρα ύψους 1,4% του ΑΕΠ (2,5 δισ. ευρώ!) και από τα περίπου 5,5 δισ. ευρώ έφτασαν στα 8 δισ.! Λες κι είναι μαρουλόφυλλα τα δισ. με τα αντιλαϊκά μέτρα…
Εμμεσοι φόροι
Η μεγάλη επιδρομή στο λαϊκό εισόδημα γίνεται με τον ΦΠΑ. Η πρώτη πρόταση προέβλεπε επιπλέον έσοδα από τονΦΠΑ 680+1360 εκατ. ευρώ (2015+2016). Το ποσό παρέμεινε ίδιο και στη δεύτερη πρόταση, όμως ήδη η τρόικα το έχει αλλάξει και δεν ξέρουμε πού τελικά θα κλείσει η συμφωνία.
Να ξεκαθαρίσουμε ότι το θέμα των νησιών ξεκαθαρίζεται στην πρώτη πρόταση της κυβέρνησης, που γράφει: «Ως τμήμα της προσπάθειας να προωθήσει τη δικαιότητα, η μεταρρύθμιση θα εξαλείψει τις εκπτώσεις συμπεριλαμβανομένων αυτών στα νησιά, και θα εξομαλύνει τις εξαιρέσεις». Αν στη συνέχεια το πήραν πίσω ή όχι, αν επέλεξαν άλλο συνδυασμό, δεν το γνωρίζουμε. Το βέβαιο είναι πως μόνο με την αλλαγή στο καθεστώς ΦΠΑ η κυβέρνηση Τσίπρα-Καμμένου πρότεινε να πάρει από την τσέπη των εργαζόμενων 2,04 δισ. ευρώ, ενώ η τρόικα ζητά αυτό το ποσό να φτάσει τα 2,7 δισ. (για 2015 και 2016).
Σημειώνουμε, ακόμη, πως στην πρόταση της κυβέρνησης δε γίνεται λόγος για μέτρα αναπλήρωσης των απωλειών που θα έχουν οι νησιώτες. Αυτό υπήρχε μόνο στην προπαγάνδα των στελεχών της κυβέρνησης στα κανάλια. Οι άνθρωποι απέδειξαν για μια φορά ακόμη ότι είναι αδίστακτοι ψεύτες και πολιτικοί απατεώνες.
Κοινωνική Ασφάλιση
«Οι συνταξιοδοτικές μεταρρυθμίσεις του 2010 και του 2012 βελτίωσαν εν μέρει τη σταθερότητα του συνολικού συνταξιοδοτικού συστήματος, το οποίο προηγουμένως ήταν αποσπασματικό και δαπανηρό και μετέφερε βάρη αστάθειας στις μελλοντικές γενιές. Ομως παραπέρα, απαιτούνται πολύ περισσότερα φιλόδοξα και θαρραλέα βήματα για να συμπληρωθούν αυτές οι μεταρρυθμίσεις και να αντιμετωπιστούν οι στρεβλώσεις του συστήματος, που προκλήθηκαν από μια οικονομική κρίση όπου οι εισφορές μειώθηκαν λόγω της υψηλής ανεργίας, ενώ δημιουργήθηκαν πιέσεις στις δαπάνες καθώς πολλοί πολίτες επέλεξαν να συνταξιοδοτηθούν πρόωρα. Για ν’ αντιμετωπίσουν αυτά τα ζητήματα, οι αρχές δεσμεύονται να προωθήσουν μεταρρυθμίσεις σε δυο φάσεις».
Δεν πρόκειται για κείμενο κάποιου προηγούμενου Μνημόνιου, για κείμενο του Παπακωνσταντίνου, του Λοβέρδου, του Κουτρουμάνη ή του Βούτση. Πρόκειται για κείμενο που φέρει την υπογραφή του Αλέξη Τσίπρα και είναι η εισαγωγή στο κεφάλαιο της ελληνικής πρότασης με τίτλο «Συνταξιοδοτική μεταρρύθμιση»!
Η πρώτη φάση της μεταρρύθμισης είναι τα μέτρα που θα ληφθούν άμεσα και αποσκοπούν στη συγκέντρωση 1,05% του ΑΕΠ (1,8 δισ. ευρώ είναι αυτά) και 1,1% του ΑΕΠ το 2017. Ποια είναι αυτά τα μέτρα;
– Κατάργηση της πρόωρης σύνταξης.
– Αύξηση της εισφοράς υγείας στις κύριες συντάξεις από 4% σε 5% (η τρόικα ζήτησε να πάει στο 6%).
– Επιβολή εισφοράς υγείας στις επικουρικές συντάξεις ύψους 5% (η τρόικα ζητάει 6%).
Σημειωτέον ότι οι εισφορές θα είναι μεγαλύτερες, γιατί θα υπολογιστούν στο ονομαστικό ύψος των συντάξεων όπως ήταν πριν τις απανωτές περικοπές των μνημονιακών νόμων.
– Επαναφορά του 3,9% ασφαλιστικών εισφορών (1% εργαζόμενος – 2,9% εργοδότης) που κόπηκε από 1.7.2014. (Η τρόικα ζήτησε να μην υιοθετηθεί αυτό το μέτρο, γιατί θεωρεί ότι πλήττει τους καπιταλιστές, πέραν του ότι είναι μέτρο που προβλεπόταν στο τρέχον Μνημόνιο).
– Αύξηση των εισφορών εργαζόμενου και εργοδότη για τις επικουρικές συντάξεις από 3% σε 3,5% (και με αυτό το μέτρο διαφωνεί η τρόικα).
Το σημαντικότερο, όμως, αυτό που συνιστά πραγματικό Αρμα- γεδδώνα για την Κοινωνική Ασφάλιση, θα έρθει με τη δεύτερη φάση. Αφού πρώτα επαίνεσε τις αντιασφαλιστικές μεταρρυθμίσεις του 2010 και του 2012 και δεσμεύτηκε ότι θα τις συμπληρώσει, ο Τσίπρας εξηγεί τη βασική φιλοσοφία με την οποία θα ξανανοίξει το Ασφαλιστικό τον ερχόμενο Οκτώβρη:
«Για να συμπληρωθεί το πακέτο, οι αρχές θα περάσουν στη δεύτερη φάση περαιτέρω νομοθετικές μεταρρυθμίσεις με στόχο να εγκαθιδρύσουν τον Οκτώβρη του 2015 έναν στενότερο δεσμό μεταξύ των εισφορών και των παροχών στο πλαίσιο της τριμερούς χρηματοδότησης και της ενοποίησης των ξεχωριστών ταμείων. Στο σχεδιασμό αυτών των μεταρρυθμίσεων, η κυβέρνηση θα εξασφαλίσει ότι το βάρος της προσαρμογής θα είναι δίκαιο ώστε να εξασφαλίσει ότι θα προστατευθούν τα πιο ευπαθή νοικοκυριά, ενώ θα αποφευχθούν αδικαιολόγητα βάρη στις μελλοντικές γενιές και ότι θα υπάρχει ένας καθαρός δεσμός ανάμεσα στις εισφορές και τις απονομές, έτσι που να ενθαρρύνεται η δηλωμένη εργασία και μακρύτεροι εργασιακοί βίοι. Γι’ αυτό το σκοπό, οι αρχές σχεδιάζοντας με βάση μια αναλογιστική μελέτη και σε συνεργασία με την Ομάδα Εργασίας Γήρανσης της ΕΕ, θα νομοθετήσουν: (i) ειδικά σχέδια και παραμετρικές βελτιώσεις για να εγκαθιδρύσουν ένα στενό δεσμό ανάμεσα στις εισφορές και τις παροχές, (ii) επέκταση και εκσυγχρονισμό της βάσης εισφορών και παροχών για όλους τους αυτοαπασχολούμενους… (iii) αναθεώρηση και εκλογίκευση όλων των διαφορετικών συστημάτων βασικών, εγγυημένων εισφορών… Αυτά θα γίνουν μετά από διαβούλευση με τους κοινωνικούς εταίρους και με πλήρη συμφωνία των θεσμών».
Δεν χρειάζεται να κάνουμε κάποιο μακροσκελές σχόλιο. Ολες οι μέχρι τα τώρα αντιασφαλιστικές ανατροπές ξεκίνησαν με τέτοιες διακηρύξεις αρχών. Αν κανείς θέλει το «κλειδί» σ’ αυτή τη διακήρυξη αρχών για τη νέα ασφαλιστική μεταρρύθμιση, θα πρέπει να σταθεί στη φράση «στενός δεσμός μεταξύ εισφορών και παροχών». Πρόκειται για την ίδια αρχή με την οποία έγινε και η αντιασφαλιστική μεταρρύθμιση Λοβέρδου-Παπακωνσταντίνου. Θεωρούν πως οι παροχές είναι «γενναιόδωρες» και δεν ανταποκρίνονται στις εισφορές. Πού οδηγεί η εφαρμογή αυτής της αρχής; Στην εξαφάνιση κάθε κοινωνικού κριτήριου από το ασφαλιστικό σύστημα και στη μετατροπή του σε καθαρά κεφαλαιοποιητικό.
Φορολογία καπιταλιστών
Η πρόταση της ελληνικής κυβέρνησης προέβλεπε και επιβολή κάποιας έκτακτης φορολογίας στους καπιταλιστές. Συγκεκριμένα, έκτακτη εισφορά 12% (σε δυο ετήσιες δόσεις) επί των κερδών των επιχειρήσεων με κέρδη το 2014 πάνω από 500 εκατ. ευρώ και αύξηση από 26% σε 29% του συντελεστή φορολόγησης κερδών για τις επιχειρήσεις με κέρδη πάνω από 100 εκατ. ευρώ. Το συνολικό ποσό από αυτή την έκτακτη φορολογία των καπιταλιστικών κερδών ήταν 1,76 δισ. ευρώ (για το 2015 και το 2016 μαζί), ποσό μικρότερο απ’ αυτό που προβλέπεται από την αύξηση του ΦΠΑ και λίγο μεγαλύτερο από το ποσό που θα αποφέρουν τα αντιασφαλιστικά μέτρα (μόνο για εργαζόμενους και συνταξιούχους το ποσό των άμεσων αντιασφαλιστικών μέτρων φτάνει τα 1,48 δισ. ευρώ).
Ο ΣΥΡΙΖΑ δεν είχε άλλη λύση από το να εισηγηθεί και αυτά τα μέτρα, πρώτο γιατί διαφορετικά δεν έβγαινε ο λογαριασμός των 8 δισ. που του ζητούσαν και δεύτερο γιατί έπρεπε κάτι να βάλει και στους καπιταλιστές, αλλιώς θα είχε χοντρό πολιτικό πρόβλημα. Και όμως, η τρόικα ζήτησε να μην επιβληθεί ο έκτακτος φόρος του 12%, ο δε συντελεστής για τη φορολογία κερδών να αυξηθεί στο 28% και όχι στο 29%. Δεν ξέρουμε τι θ’ αποφασιστεί τελικά, όμως αυτή η κίνηση των ιμπεριαλιστών δείχνει πως εκείνο που τους ενδιαφέρει είναι να ξεσκίσουν τον ελληνικό λαό αλλά να προστατεύσουν τους έλληνες καπιταλιστές.
