Κατέρρευσε η Κυριακίδου γράφαμε για την εξέτασή της τις προηγούμενες μέρες και ο χαρακτηρισμός μας δημιουργεί δυσκολίες στη συγγραφή του προλόγου για τη σημερινή μέρα. Γιατί αν η εξέτασή της από τους προηγούμενους συνηγόρους οδήγησε σε κατάρρευση, τι να πούμε για την εξέτασή της από τον Α. Κούγια; Οτι έγινε η αποκομιδή των μπάζων; Ας αφήσουμε, όμως, τους προλόγους και ας μπούμε στο θέμα.
Ο Α. Κούγιας λειτούργησε ως λεπτολόγος της ανατομίας. Πήρε το παραμύθι της Κυριακίδου και το έκοψε σε κομμάτια. Για κάθε κομμάτι είχε ένα πακέτο ερωτήσεων που κατέδειξαν ότι σε αυτό το παραμύθι δεν υπάρχει τίποτα το αληθινό. Ούτε καν αυτά που ισχυρίζεται για την προσωπική της σχέση με τον Κανά.
Η Κυριακίδου περιήλθε σε απελπισία και την περισσότερη ώρα απαντούσε κρατώντας το κεφάλι της με τα δυο της χέρια. Σε αμηχανία περιήλθε και η πρόεδρος, καθώς οι ερωτήσεις του Κούγια ήταν μαστορικά δομημένες και δεν της έδιναν το δικαίωμα να τις απαγορεύσει. Είχε προηγηθεί και η καταγγελία των συνηγόρων την προηγούμενη μέρα (παρατηρητής του ΔΣΑ κάθισε στα έδρανα των δικηγόρων) και ήταν αναγκασμένη να είναι πιο προσεκτική.
Μόνο με τα πλήρη απομαγνητοφωνημένα πρακτικά θα μπορούσε κάποιος να πάρει την ακριβή εικόνα της εξέτασης Κυριακίδου από τον Α. Κούγια. Εμείς θα περιοριστούμε απλά σε σταχυολόγηση ορισμένων χαρακτηριστικών περιστατικών.
Αρχικά ο Κούγιας ζητάει από την Κυριακίδου να απαντήσει σε πληροφορίες για την έλευσή της στην Αθήνα και τις δουλειές που εργάστηκε. Συγκεκριμένα δεν μπορεί να απαντήσει. Θυμάται θολά, δεν θυμάται ονόματα εργοδοτών, δεν θυμάται χρονολογίες. «Θα σας φέρω την καρτέλα των ενσήμων» είναι η στερεότυπη απάντησή της. Θυμάται μόνο όσα της έχουν διδάξει να θυμάται.
Οταν ρωτιέται πού δουλεύει σήμερα, αρνείται να απαντήσει, γιατί της το έχει απαγορεύσει ο εργοδότης της, όπως λέει! Ο Κούγιας επιμένει, γιατί όπως δηλώνει- ο Κανάς του έχει πει ότι ουδέποτε ήξερε να εργάζεται σε τέτοια δουλειά η Κυριακίδου, αλλά η πρόεδρος την προστατεύει.
Κάποια στιγμή η Κυριακίδου λέει ότι εργάζεται σε εταιρία καθαρισμού στον Πειραιά και όταν της υπενθυμίζεται ότι μέχρι τώρα έλεγε ότι εργάζεται ως καθαρίστρια σε ναυτιλιακό γραφείο, το διορθώνει και επικαλείται ξανά την αδυναμία έκφρασης που έχει.
Ο Κούγιας επιμένει να του πει η Κυριακίδου πόσα λεφτά της έδινε ο Κανάς, αφού έχει καταθέσει ότι το μεγαλύτερο μέρος της συμβίωσής τους αυτή δεν εργαζόταν, και η Κυριακίδου δεν μπορεί να απαντήσει, δεν θυμάται.
Ο Κούγιας δηλώνει ότι ο Κανάς υποστηρίζει πως ελάχιστα έζησαν μαζί. «Μας έδινε λεφτά», λέει η Κυριακίδου και ο συνήγορος τη ρωτάει εύστοχα: Γιατί χρησιμοποιείτε την έκφραση «μας έδινε λεφτά», που υποδηλώνει ότι δεν ζούσατε μαζί; Η Κυριακίδου επικαλείται και πάλι αδυναμία έκφρασης και η πρόεδρος συγκατανεύει: «Εχει αδυναμία έκφρασης. Ηρεμήστε κυρία και να σκέφτεστε πριν απαντήσετε»!
Η Κυριακίδου δηλώνει ότι το διάστημα 1976-1980 έμενε σε γκαρσονιέρα στη Βελβενδούς 34, την οποία είχε νοικιάσει η αδελφή της. Στην ίδια γκαρσονιέρα έμεναν οι τρεις και μετά το γάμο της με τον Κανά! Ομως, και στο επόμενο σπίτι έμεναν ξανά οι τρεις και το είχε νοικιάσει και πάλι η αδελφή της. «Για λόγους συνωμοτικότητας», απαντά η Κυριακίδου. Γιατί, όμως, ο Κανάς, ένας εργολάβος ηλεκτρολογικών έργων, να μη νοικιάζει μόνος του το σπίτι που μένει νόμιμα με τη σύζυγό του; Ισα-ίσα, αν ήταν μέλος μιας συνωμοτικής οργάνωσης, θα έπρεπε να νοικιάζει ένα σπίτι με το κανονικό του όνομα, όπως ακριβώς νοίκιαζε και χώρο που χρησιμοποιούσε ως έδρα της μικρής επιχείρησής του. Το ότι τα σπίτια νοικιάζονταν σταθερά στο όνομα της αδερφής της Κυριακίδου πιστοποιεί ότι δεν ήταν σπίτια του Κανά, αλλά σπίτια της Κυριακίδου και της αδερφής της.
Η Κυριακίδου δηλώνει πως έψαχνε να βρει το συμβόλαιο του σπιτιού, αλλά δεν το βρήκε. Γιατί το ψάχνατε, πώς ξέρατε ότι θα σας ρωτούσα, παρατηρεί με νόημα ο Κούγιας. «Εψαχνα γιατί δε θυμάμαι τις ημερομηνίες», απαντά η Κυριακίδου. Στον κ. Διώτη πώς θυμόσασταν και είπατε ημερομηνίες, είναι η επόμενη ερώτηση. Αγαλμα η Κυριακίδου. «Τι έχω πει, μπορείτε να μου διαβάσετε;», λέει, προκαλώντας θυμηδία. Γιατί στον Διώτη είπατε ότι το 1981 μετακομίσατε στη Δημητρακοπούλου, επιμένει ο συνήγορος. «Δεν θυμάμαι, το 1982 πήγαμε», απαντά η Κυριακίδου!
Ερχεται η ώρα να διερευνηθεί το παραμύθι του υποτιθέμενου κρυψίματος του Κανά, μετά τη δίκη του Γιάννη Σερίφη, δήθεν για να μην τον αναγνωρίσουν. Εδώ η Κυριακίδου καταρρέει. Γιατί ισχυρίζεται ότι ο Κανάς έφυγε πριν εκδοθεί η απόφαση του δικαστήριου που αθώωσε το Σερίφη. Ομως η απόφαση εκδόθηκε στα μέσα Γενάρη του 1979 κι αν ο Κανάς είχε φύγει πριν, θα έπρεπε να είχε εξαφανιστεί τις παραμονές ή την επαύριο του γάμου του με την Κυριακίδου, που έγινε το Δεκέμβρη του 1978! «Γι αυτό δεν θέλω να επαναλαμβάνω, γιατί ορισμένα πράγματα παρερμηνεύονται», λέει η Κυριακίδου, χωρίς να συνειδητοποιεί τι ακριβώς ομολογεί με αυτά τα λόγια.
Ο Κούγιας επιμένει. Διαβάζει την πρώτη κατάθεση της Κυριακίδου στον Διώτη, στην οποία δεν αναφέρει τίποτα περί εξαφάνισης-κρυψίματος του Κανά για 1,5-2 χρόνια και τη ρωτάει γιατί δεν το ανέφερε. «Ηταν ένα γεγονός που δεν ήθελα να θυμάμαι», απαντά η Κυριακίδου! Μα την έκτρωση που κάνατε, όπως λέτε, τον Οκτώβρη του 1980 την αναφέρετε επανέρχεται ο Κούγιας- για την εξαφάνιση του Κανά σας ρωτάω. «Δεν με ρώτησε ο κ. Διώτης», απαντά η Κυριακίδου πιάνοντας το κεφάλι της με τα δυο της χέρια. Μα πού να ξέρει ο κ. Διώτης για να σας ρωτήσει, εσείς καταθέτατε και του λέγατε όσα ξέρατε, επιμένει ο συνήγορος. Κόκαλο η Κυριακίδου.
Η πρόεδρος παρεμβαίνει για να την προστατέψει. «Λίγο πιο ήρεμα, τρομοκρατείτε τη μάρτυρα», λέει στον συνήγορο ο οποίος, σημειωτέον, ήταν εκπληκτικά ήρεμος και σε τίποτα δεν θύμιζε την εικόνα του ευέξαπτου Κούγια.
Στη συνέχεια ο Α. Κούγιας της ζητάει να του πει το όνομα του συζύγου της αδερφής της, την οποία η υπεράσπιση Κανά έχει ζητήσει ως μάρτυρα και το δικαστήριο έχει επιφυλαχθεί. Αρνείται να το αποκαλύψει, διότι λέει- ο άνθρωπος, που ήταν στρατιωτικός, έχει πεθάνει και αν αναφερθεί το όνομά του αποτελεί προσβολή στον νεκρό!
Ο Κούγιας εξηγεί ότι ρωτάει το όνομα, γιατί θέλει να διερευνήσει αν όντως η Κυριακίδου λέει αλήθεια, ότι κάποια στιγμή η αδερφή της αρραβωνιάστηκε με στρατιωτικό και έφυγε. Πόσο μάλλον που η Κυριακίδου δεν θυμάται να πει ποια ήταν η πρώτη πόλη που η αδερφή της πήγε με τον στρατιωτικό αρραβωνιαστικό της. Η Κυριακίδου, παρεμπιπτόντως, λέει ότι η αδελφή της είναι πολύ άρρωστη και δεν μπορεί να καταθέσει! Η πρόεδρος σπεύδει να συμφωνήσει μαζί της, χωρίς να έχει ερευνήσει αν αυτό είναι αληθινό, όπως παρατηρεί ο συνήγορος.
Αμέσως μετά το πρώτο διάλειμμα η Κυριακίδου απευθύνεται στην πρόεδρο και της λέει: «Επειδή δεν θυμάμαι ακριβείς ημερομηνίες, ΕΠΙΦΥΛΑΣΣΟΜΑΙ να ρωτήσω την αδερφή μου και να σας πω». Η λέξη «επιφυλάσσομαι» είναι χαρακτηριστικότατη, όχι βέβαια του λεξιλόγιου της Κυριακίδου, αλλά του λεξιλόγιου εκείνων που τη δασκαλεύουν. Ο Κούγιας το πιάνει και πετάει τη μπηχτή του.
Σε λίγο η Κυριακίδου παθαίνει άλλο Βατερλό. «Ο Κανάς είχε κλειδιά του σπιτιού ΜΟΥ», λέει απαντώντας σε μια ερώτηση. Γιατί λέτε ότι είχε κλειδιά, δεν ήταν δικό του το σπίτι, ρωτάει εύστοχα ο Κούγιας. «Εχω αδυναμία έκφρασης», επαναλαμβάνει το κλισέ η Κυριακίδου.
Οι ερωτήσεις ακολουθούν στο ίδιο μοτίβο και η Κυριακίδου, απελπισμένη εντελώς, δηλώνει: «Κυρία πρόεδρε, δεν θα το πιστέψετε, αλλά αυτή τη στιγμή δεν μπορώ να θυμηθώ τίποτα, έχει αδειάσει το κεφάλι μου»!
Γίνεται διάλειμμα, η Κυριακίδου μιλάει όλη την ώρα στο κινητό (τη βλέπουμε στο προαύλιο πίσω από το κέντρο τύπου) και όταν η διαδικασία ξαναρχίζει παίρνει αμέσως το λόγο για να δηλώσει: «Εχω εντελώς τυχαία μερικές φωτογραφίες και θέλω να τις προσκομίσω στο δικαστήριο». Είναι φωτογραφίες που υποτίθεται ότι επιβεβαιώνουν τον μακροχρόνιο δεσμό της με τον Κανά. Πώς έτυχε και τις έχει μαζί της, αναρωτιέται χαμογελώντας ο Κούγιας. «Τις είχα όλως τυχαίως στα χαρτιά μου», απαντά η Κυριακίδου!
Η εξέτασή της συνεχίζεται με ένα βομβαρδισμό ερωτήσεων που αφορούν την επιβεβαίωση των όσων ισχυρίζεται για την παρακολούθηση που έκανε στον Κανά και για τις σχέσεις του Κανά με τη νυν σύζυγό του κ. Βεντούρη. Οι απαντήσεις που δίνει η Κυριακίδου έρχονται σε πλήρη αντίθεση με τα όσα έχει καταθέσει στον Διώτη.
Ο Κούγιας επιμένει και η Κυριακίδου παραμιλάει, πιάνοντας συνεχώς το κεφάλι της. Τόσο συχνά που οι συνήγοροι υπεράσπισης αναρωτήθηκαν μήπως είχε στ αυτιά της κάποιο ακουστικό από το οποίο να της υπαγορεύονται οι απαντήσεις.
Ο Κούγιας απευθύνεται στο δικαστήριο και εκφράζει αυτή την υποψία. Σημειώνει επίσης ότι σε κάθε διάλειμμα η Κυριακίδου απομονώνεται σε κάποιο χώρο και χρησιμοποιεί συνεχώς το κινητό της, ενώ εντελώς συμπτωματικά (!) το μηχάνημα απενεργοποίησης των κινητών σταμάτησε να λειτουργεί όταν άρχισε να καταθέτει η Κυριακίδου.
Η πρόεδρος διακόπτει και ζητά να γίνει γραπτά η δήλωση. Μετά τη διακοπή ο Α. Κούγιας δήλωσε ότι για λόγους σεβασμού προς το δικαστήριο δεν υποβάλλουν δήλωση, αλλά απλά επισημαίνουν το γεγονός.
Στο σημείο αυτό το δικαστήριο διέκοψε για τη Δευτέρα, βγάζοντας την Κυριακίδου από τη δύσκολη θέση. Οι εκπαιδευτές της έχουν ολόκληρο το Σαββατοκύριακο, αλλά δεν υπάρχει περίπτωση να μπορέσουν να την ανασυγκροτήσουν.
